1耶路撒冷的會議有幾個人從猶太下來，教導弟兄們說：“你們若不照摩西的規例受割禮，就不能得救。”
1 Yna daeth rhai i lawr o Jwdea a dysgu'r credinwyr: "Os nad enwaedir arnoch yn �l defod Moses, ni ellir eich achub."
2保羅和巴拿巴，與他們大大地爭執辯論起來。大家就派保羅、巴拿巴和他們中間的幾個人，為這個問題上耶路撒冷去見使徒和長老。
2 A chododd ymryson ac ymddadlau nid bychan rhyngddynt a Paul a Barnabas, a threfnwyd bod Paul a Barnabas, a rhai eraill o'u plith, yn mynd i fyny at yr apostolion a'r henuriaid yn Jerwsalem ynglu375?n �'r cwestiwn yma.
3於是教會給他們送行，他們就經過腓尼基、撒瑪利亞，述說外族人怎樣歸主的事，使弟兄們大大喜樂。
3 Felly anfonwyd hwy gan yr eglwys, ac ar eu taith trwy Phoenicia a Samaria buont yn adrodd yr hanes am dr�edigaeth y Cenhedloedd, a pharasant lawenydd mawr i'r holl gredinwyr.
4到了耶路撒冷，他們受到教會、使徒和長老的接待，就報告 神同他們一起所行的一切。
4 Wedi iddynt gyrraedd Jerwsalem, fe'u derbyniwyd gan yr eglwys a'r apostolion a'r henuriaid, a mynegasant gymaint yr oedd Duw wedi ei wneud trwyddynt hwy.
5然而有幾個法利賽派的信徒站起來，說：“我們必須給外族人行割禮，吩咐他們遵守摩西的律法。”
5 Ond cododd rhai credinwyr oedd o sect y Phariseaid, a dweud, "Y mae'n rhaid enwaedu arnynt, a gorchymyn iddynt gadw Cyfraith Moses."
6使徒和長老聚集在一起，商議這件事。
6 Ymgynullodd yr apostolion a'r henuriaid i ystyried y mater yma.
7經過了很多的辯論，彼得站起來對他們說：“弟兄們，你們知道，前些時候 神在你們中間揀選了我，使外族人從我的口中聽見福音的道，而且信了。
7 Ar �l llawer o ddadlau, cododd Pedr a dywedodd wrthynt: "Gyfeillion, gwyddoch chwi fod Duw yn y dyddiau cynnar yn eich plith wedi dewis bod y Cenhedloedd, trwy fy ngenau i, yn cael clywed gair yr Efengyl, a chredu.
8知道人心的 神也為他們作證──賜聖靈給他們，像給我們一樣；
8 Ac y mae Duw, sy'n adnabod calonnau, wedi dwyn tystiolaeth iddynt trwy roi iddynt hwy yr Ysbryd Gl�n yr un fath ag i ninnau;
9而且他待他們和我們沒有分別，因為藉著信，他潔淨了他們的心。
9 ac ni wnaeth ddim gwahaniaeth rhyngom ni a hwythau, gan iddo lanhau eu calonnau hwy drwy ffydd.
10現在你們為甚麼試探 神，把我們祖先和我們所不能負的軛，放在門徒的頸上呢？
10 Yn awr, ynteu, pam yr ydych yn rhoi prawf ar Dduw trwy osod iau ar war y disgyblion, na allodd ein hynafiaid na ninnau mo'i dwyn?
11我們相信，我們得救是藉著主耶穌的恩，和他們也是一樣。”
11 Ond yr ydym ni'n credu mai trwy ras yr Arglwydd Iesu yr achubir ni, a hwythau yr un modd."
12大家都靜默無聲，聽巴拿巴和保羅述說 神藉著他們在外族人中所行的神蹟奇事。
12 Tawodd yr holl gynulliad, a gwrando ar Barnabas a Paul yn adrodd am yr holl arwyddion a rhyfeddodau yr oedd Duw wedi eu gwneud ymhlith y Cenhedloedd drwyddynt hwy.
13他們講完了，雅各說：“弟兄們，請聽我說！
13 Wedi iddynt dewi, dywedodd Iago, "Gyfeillion, gwrandewch arnaf fi.
14剛才西門述說 神當初怎樣關懷外族人，從他們中間揀選了眾人，歸在自己的名下。
14 Y mae Simeon wedi dweud sut y gofalodd Duw gyntaf am gael o blith y Cenhedloedd bobl yn dwyn ei enw.
15眾先知的話，也符合這個意思，正如經上所記：
15 Ac y mae geiriau'r proffwydi yn cytuno � hyn, fel y mae'n ysgrifenedig:
16‘此後我要回來，重建大衛倒塌了的帳幕，重建它損壞之處，把它重新豎立起來，
16 '"Ar �l hyn dychwelaf, ac ailadeiladaf babell syrthiedig Dafydd, ailadeiladaf ei hadfeilion, a'i hatgyweirio,
17使餘下的人，就是所有稱為我名下的外族人，都尋求主，
17 fel y ceisier yr Arglwydd gan y bobl sy'n weddill, a chan yr holl Genhedloedd y galwyd fy enw arnynt," medd yr Arglwydd, sy'n gwneud y pethau hyn
18這是自古以來就顯明了這些事的主所說的。’
18 yn hysbys erioed.'
19“所以我認為不可難為這些歸服 神的外族人，
19 Felly fy marn i yw na ddylem boeni'r rhai o blith y Cenhedloedd sy'n troi at Dduw,
20只要寫信叫他們禁戒偶像的污穢、淫亂，勒死的牲畜和血。
20 ond ysgrifennu atynt am iddynt ymgadw rhag bwyta pethau sydd wedi eu halogi gan eilunod, a rhag anfoesoldeb rhywiol, a rhag bwyta na'r hyn sydd wedi ei dagu, na gwaed.
21因為自古以來，在各城裡都有人宣講摩西的書，每逢安息日，在各會堂裡都有人誦讀。”
21 Oherwydd y mae gan Moses, er yr oesau cyntaf, rai sy'n ei bregethu ym mhob tref, ac fe'i darllenir yn y synagogau bob Saboth."
22會議的決定當時，使徒、長老和全教會都認為好，就從他們中間選出人來，差他們和保羅、巴拿巴一同到安提阿去，所選的就是別號巴撒巴的猶大和西拉，他們是弟兄中的領袖。
22 Yna penderfynodd yr apostolion a'r henuriaid, ynghyd �'r holl eglwys, ddewis gwu375?r o'u plith a'u hanfon i Antiochia gyda Paul a Barnabas, sef Jwdas, a elwid Barsabas, a Silas, gwu375?r blaenllaw ymhlith y credinwyr.
23於是寫信給他們帶去，信上說：“使徒和作長老的弟兄們，向安提阿、敘利亞、基利家的外族眾弟兄問安。
23 Rhoesant y llythyr hwn iddynt i fynd yno: "Y brodyr, yn apostolion a henuriaid, at y credinwyr o blith y Cenhedloedd yn Antiochia a Syria a Cilicia, cyfarchion.
24我們聽說有人從我們這裡出去，說了一些話攪擾你們，使你們心裡不安，其實我們並沒有吩咐他們。
24 Oherwydd inni glywed fod rhai ohonom ni wedi'ch tarfu �'u geiriau, ac ansefydlogi eich meddyliau, heb i ni eu gorchymyn,
25因此，我們一致同意，選派一些人跟我們親愛的巴拿巴和保羅去見你們，
25 yr ydym wedi penderfynu'n unfryd ddewis gwu375?r a'u hanfon atoch gyda'n cyfeillion annwyl, Barnabas a Paul,
26這兩個人為了我們主耶穌基督的名，曾經把性命置之度外。
26 dynion sydd wedi cyflwyno eu bywydau dros enw ein Harglwydd Iesu Grist.
27我們派了猶大和西拉一同去，他們也會親口述說這些事。
27 Felly yr ydym yn anfon Jwdas a Silas, a byddant hwy'n mynegi yr un neges ar lafar.
28聖靈和我們都同意，不把別的重擔加在你們身上，然而有幾件事是重要的，
28 Penderfynwyd gan yr Ysbryd Gl�n a chennym ninnau beidio � gosod arnoch ddim mwy o faich na'r pethau angenrheidiol hyn:
29就是禁戒祭過偶像的食物、血、勒死的牲畜和淫亂。這些事你們若能保守自己不作，那就好了。祝你們平安！”
29 ymgadw rhag bwyta yr hyn sydd wedi ei aberthu i eilunod, neu waed, neu'r hyn sydd wedi ei dagu, a rhag anfoesoldeb rhywiol. Os cadwch rhag y pethau hyn, fe wnewch yn dda. Ffarwel."
30他們受了差派，下安提阿去，集合了眾人，就把書信交上。
30 Anfonwyd hwy, felly, a daethant i lawr i Antiochia, ac wedi galw'r gynulleidfa ynghyd, cyflwynwyd y llythyr.
31眾人讀了，因信上的勸勉，就感到欣慰。
31 Wedi ei ddarllen, yr oeddent yn llawen ar gyfrif yr anogaeth yr oedd yn ei rhoi.
32猶大和西拉也是先知，說了許多話勸勉弟兄，堅固他們。
32 Gan fod Jwdas a Silas hwythau'n broffwydi, dywedasant lawer i annog y credinwyr a'u cadarnhau.
33住了一段時間，弟兄們就給他們送行，祝一路平安；他們就回到差派他們的人那裡去。
33 Wedi iddynt dreulio peth amser fe'u gollyngwyd mewn tangnefedd gan y credinwyr, i ddychwelyd at y rhai a'u hanfonodd.
34（有些抄本在此有第34節：“但西拉認為自己應當在那裡住下來，只有猶大回到耶路撒冷。”）
34 [{cf15i Ond penderfynodd Silas aros yno.}]
35保羅和巴拿巴卻住在安提阿，跟許多別的人一同教導，傳講主的道。
35 Arhosodd Paul a Barnabas yn Antiochia, gan ddysgu a phregethu gair yr Arglwydd, ynghyd � llawer eraill.
36第二次宣教旅程過了一些時候，保羅對巴拿巴說：“我們要回到我們傳過主道的各城，探望弟兄們，好知道他們的情形怎麼樣。”
36 Wedi rhai dyddiau, dywedodd Paul wrth Barnabas, "Gadewch inni ddychwelyd yn awr, ac ymweld �'r credinwyr ym mhob un o'r dinasoedd y buom yn cyhoeddi gair yr Arglwydd ynddynt, i weld sut y mae hi arnynt."
37巴拿巴有意要帶別號馬可的約翰一同去，
37 Yr oedd Barnabas yn dymuno cymryd Ioan, a elwid Marc, gyda hwy;
38但保羅認為不應帶他去，因為他從前在旁非利亞離開過他們，不跟他們一起去作工。
38 ond yr oedd Paul yn barnu na ddylent gymryd yn gydymaith un oedd wedi cefnu arnynt yn Pamffylia, a heb fynd ymlaen a chydweithio � hwy.
39他們各持己見，以致彼此分手。巴拿巴帶著馬可，坐船到塞浦路斯去；
39 Bu cymaint cynnen rhyngddynt nes iddynt ymwahanu. Cymerodd Barnabas Marc, a hwylio i Cyprus;
40保羅卻選了西拉，眾弟兄把他交託在主的恩典中之後，他就出發了。
40 ond dewisodd Paul Silas, ac aeth i ffwrdd, wedi ei gyflwyno gan y credinwyr i ras yr Arglwydd.
41他走遍了敘利亞、基利家，堅固眾教會。
41 A bu'n teithio drwy Syria a Cilicia, gan gadarnhau'r eglwysi.