1馬利亞用香膏膏主（太26:6~13；可14:3~9；路7:37~39）逾越節前六天，耶穌到了伯大尼，就是拉撒路所住的地方；耶穌曾經使這拉撒路從死人中復活。
1 Chwe diwrnod cyn y Pasg, daeth Iesu i Fethania, lle'r oedd Lasarus yn byw, y dyn yr oedd wedi ei godi oddi wrth y meirw.
2有人在那裡為耶穌預備了筵席。馬大在那裡侍候，拉撒路也和一些人與耶穌一同吃飯。
2 Yno gwnaethpwyd iddo swper; yr oedd Martha yn gweini, a Lasarus yn un o'r rhai oedd gydag ef wrth y bwrdd.
3馬利亞拿了半公斤珍貴純正的哪噠香膏，抹耶穌的腳，又用自己的頭髮去擦；屋裡就滿了香膏的香氣。
3 A chymerodd Mair fesur o ennaint costfawr, nard pur, ac eneiniodd draed Iesu a'u sychu �'i gwallt. A llanwyd y tu375? gan bersawr yr ennaint.
4耶穌的一個門徒，就是那要出賣他的加略人猶大，說：
4 A dyma Jwdas Iscariot, un o'i ddisgyblion, yr un oedd yn mynd i'w fradychu, yn dweud,
5“為甚麼不把這香膏賣三百銀幣，賙濟窮人呢？”
5 "Pam na werthwyd yr ennaint hwn am dri chant o ddarnau arian, a'i roi i'r tlodion?"
6他說這話，並不是因為他關懷窮人，而是因為他是個賊，又帶著錢囊，常取其中所存的。
6 Ond fe ddywedodd hyn, nid am fod gofal ganddo am y tlodion, ond am mai lleidr ydoedd, yn cymryd o'r cyfraniadau yn y god arian oedd yn ei ofal.
7耶穌就說：“由她吧，這香膏是她留下來為我安葬的日子用的。
7 "Gad lonydd iddi," meddai Iesu, "er mwyn iddi gadw'r ddefod ar gyfer dydd fy nghladdedigaeth.
8你們常常有窮人跟你們在一起，卻不常有我。”
8 Y mae'r tlodion gyda chwi bob amser, ond nid wyf fi gyda chwi bob amser."
9有一大群猶太人知道耶穌在那裡，就都來了，然而他們不單是為了耶穌的緣故，也是要看看耶穌使他從死人中復活的拉撒路。
9 Daeth tyrfa fawr o'r Iddewon i wybod ei fod yno, a daethant ato, nid o achos Iesu yn unig, ond er mwyn gweld Lasarus hefyd, y dyn yr oedd ef wedi ei godi oddi wrth y meirw.
10於是祭司長想把拉撒路也殺掉，
10 Ond gwnaeth y prif offeiriaid gynllwyn i ladd Lasarus hefyd,
11因為有許多猶太人為了拉撒路的緣故，離開他們，信了耶穌。
11 gan fod llawer o'r Iddewon, o'i achos ef, yn gwrthgilio ac yn credu yn Iesu.
12騎驢進耶路撒冷（太21:4~9；可11:7~10；路19:35~38）第二天，有一大群上來過節的人，聽見耶穌要來耶路撒冷，
12 Trannoeth, clywodd y dyrfa fawr a oedd wedi dod i'r u373?yl fod Iesu'n dod i Jerwsalem.
13就拿著棕樹枝出去迎接他，歡呼說：“和散那，奉主名來的以色列王，是應當稱頌的！”
13 Cymerasant ganghennau o'r palmwydd ac aethant allan i'w gyfarfod, gan weiddi: "Hosanna! Bendigedig yw'r un sy'n dod yn enw'r Arglwydd, yn Frenin Israel."
14耶穌找到一頭小驢，就騎在上面，正如經上所記的：
14 Cafodd Iesu hyd i asyn ifanc ac eistedd arno, fel y mae'n ysgrifenedig:
15“錫安的居民哪，不要懼怕；看哪，你的王來了，他騎著小驢來了。”
15 "Paid ag ofni, ferch Seion; wele dy frenin yn dod, yn eistedd ar ebol asen."
16門徒起初不明白這些事，可是到耶穌得了榮耀以後，他們才想起這些話是指著他說的，並且人們果然向他這樣行了。
16 Ar y cyntaf ni ddeallodd y disgyblion ystyr y pethau hyn, ond wedi i Iesu gael ei ogoneddu, cofiasant fod y pethau hyn yn ysgrifenedig amdano, ac iddynt eu gwneud iddo.
17那些和耶穌在一起，看見他叫拉撒路從墳墓出來，又使他從死人中復活的群眾，都為這事作見證。
17 Yr oedd y dyrfa, a oedd gydag ef pan alwodd Lasarus o'r bedd a'i godi o blith y meirw, yn tystiolaethu am hynny.
18群眾因為聽見他行了這神蹟，就去迎接他。
18 Dyna pam yr aeth tyrfa'r u373?yl i'w gyfarfod � yr oeddent wedi clywed am yr arwydd yma yr oedd wedi ei wneud.
19於是法利賽人彼此說：“你們看，你們都是徒勞無功，世人都去跟隨他了！”
19 Gan hynny, dywedodd y Phariseaid wrth ei gilydd, "Edrychwch, nid ydych yn llwyddo o gwbl. Aeth y byd i gyd ar ei �l ef."
20主被舉起來就吸引萬人上去過節作禮拜的人中，有些是希臘人。
20 Ymhlith y bobl oedd yn dod i fyny i addoli ar yr u373?yl, yr oedd rhyw Roegiaid.
21他們來到加利利的伯賽大人腓力那裡，請求他，說：“先生，我們想見耶穌。”
21 Daeth y rhain at Philip, a oedd o Bethsaida yng Ngalilea, a gofyn iddo, "Syr, fe hoffem weld Iesu."
22腓力去告訴安得烈，安得烈就和腓力去告訴耶穌。
22 Aeth Philip i ddweud wrth Andreas; ac aeth Andreas a Philip i ddweud wrth Iesu.
23耶穌對他們說：“人子得榮耀的時候到了！
23 A dyma Iesu'n eu hateb. "Y mae'r awr wedi dod," meddai, "i Fab y Dyn gael ei ogoneddu.
24我實實在在告訴你們，一粒麥子若不落在地裡死了，仍舊是一粒；如果死了，就結出許多果實來。
24 Yn wir, yn wir, rwy'n dweud wrthych, os nad yw'r gronyn gwenith yn syrthio i'r ddaear ac yn marw, y mae'n aros ar ei ben ei hun; ond os yw'n marw, y mae'n dwyn llawer o ffrwyth.
25愛惜自己生命的，就喪掉生命；在這世上恨惡自己生命的，必會保全生命到永遠。
25 Y mae'r sawl sy'n caru ei einioes yn ei cholli; a'r sawl sy'n cas�u ei einioes yn y byd hwn, bydd yn ei chadw i fywyd tragwyddol.
26如果有人服事我，就應當跟從我；我在哪裡，服事我的人也會在哪裡；如果有人服事我，我父必尊重他。
26 Os yw rhywun am fy ngwasanaethu i, rhaid iddo fy nghanlyn i; lle bynnag yr wyf fi, yno hefyd y bydd fy ngwasanaethwr. Os yw rhywun yn fy ngwasanaethu i, fe gaiff ei anrhydeddu gan y Tad.
27“我現在心裡煩亂，我應該說甚麼呢？說‘父啊，救我脫離這時刻’嗎？然而我正是為了這個緣故來的，要面對這時刻。
27 "Yn awr y mae fy enaid mewn cynnwrf. Beth a ddywedaf? 'O Dad, gwared fi rhag yr awr hon'? Na, i'r diben hwn y deuthum i'r awr hon.
28父啊，願你榮耀你的名！”當時有聲音從天上來，說：“我已經榮耀了我的名，還要再榮耀。”
28 O Dad, gogonedda dy enw." Yna daeth llais o'r nef: "Yr wyf wedi ei ogoneddu, ac fe'i gogoneddaf eto."
29站在旁邊的群眾聽見了，就說：“打雷了。”另外有人說：“有天使對他說話。”
29 Pan glywodd y dyrfa oedd yn sefyll gerllaw, dechreusant ddweud mai taran oedd; dywedodd eraill, "Angel sydd wedi llefaru wrtho."
30耶穌說：“這聲音不是為了我，而是為了你們發出的。
30 Atebodd Iesu, "Nid er fy mwyn i, ond er eich mwyn chwi, y daeth y llais hwn.
31現在是這世界受審判的時候了，現在這世界的王要被趕出去。
31 Dyma awr barnu'r byd hwn; yn awr y mae tywysog y byd hwn i gael ei fwrw allan.
32我若從地上被舉起來，就要吸引萬人歸向我。”
32 A minnau, os caf fy nyrchafu oddi ar y ddaear, fe dynnaf bawb ataf fy hun."
33他說這話，是指著自己將要怎樣死說的。
33 Dywedodd hyn i ddangos beth fyddai dull y farwolaeth oedd yn ei aros.
34於是群眾對他說：“我們從律法上知道基督是永遠常存的，你怎麼說‘人子必須被舉起來’呢？這人子是誰呢？”
34 Yna atebodd y dyrfa ef: "Yr ydym ni wedi dysgu o'r Gyfraith fod y Meseia i aros am byth. Sut yr wyt ti'n dweud, felly, bod yn rhaid i Fab y Dyn gael ei ddyrchafu? Pwy yw'r Mab y Dyn yma?"
35耶穌說：“光在你們中間的時間不多了。你們應當趁著有光的時候行走，免得黑暗追上你們。在黑暗中行走的人，不知道往哪裡去。
35 Dywedodd Iesu wrthynt, "Am ychydig amser eto y bydd y goleuni yn eich plith. Rhodiwch tra bo'r goleuni gennych, rhag i'r tywyllwch eich goddiweddyd. Nid yw'r sawl sy'n rhodio yn y tywyllwch yn gwybod lle y mae'n mynd.
36你們應當趁著有光的時候信從這光，使你們成為光明的兒女。”耶穌說完了這些話，就離開他們隱藏起來。
36 Tra bo'r goleuni gennych, credwch yn y goleuni, ac felly plant y goleuni fyddwch." Wedi iddo lefaru'r geiriau hyn, aeth Iesu i ffwrdd ac ymguddio rhagddynt.
37主的道要審判不信的人耶穌在他們面前行了許多神蹟，但是他們仍然不信他。
37 Er iddo wneud cynifer o arwyddion yng ngu373?ydd y bobl, nid oeddent yn credu ynddo.
38這是要應驗以賽亞先知所說的話：“主啊，我們所傳的，有誰信呢？主的膀臂向誰顯露呢？”
38 Cyflawnwyd felly y gair a ddywedodd y proffwyd Eseia: "Arglwydd, pwy a gredodd yr hyn a glywsant gennym? I bwy y datguddiwyd braich yr Arglwydd?"
39他們不能相信，因為以賽亞又說：
39 O achos hyn ni allent gredu, oherwydd dywedodd Eseia beth arall:
40“ 神使他們瞎了眼，硬了心，免得他們眼睛看見，心裡明白而回轉過來；我就醫好他們。”
40 "Y mae ef wedi dallu eu llygaid, ac wedi tywyllu eu deall, rhag iddynt weld �'u llygaid, a deall �'u meddwl, a throi'n �l, i mi eu hiach�u."
41以賽亞說這些話，是因為看見了他的榮耀，就指著他說的。
41 Dywedodd Eseia hyn am iddo weld ei ogoniant; amdano ef yr oedd yn llefaru.
42雖然這樣，官長當中也有許多人信了耶穌。但是因為法利賽人的緣故，他們不敢公開承認，免得被趕出會堂；
42 Eto i gyd fe gredodd llawer hyd yn oed o'r llywodraethwyr ynddo ef; ond o achos y Phariseaid ni fynnent ei arddel, rhag iddynt gael eu torri allan o'r synagog.
43因為他們愛人的榮耀，過於愛 神的榮耀。
43 Dewisach oedd ganddynt glod gan bobl na chlod gan Dduw.
44耶穌大聲說：“信我的，不單是信我，也是信那差我來的。
44 Cyhoeddodd Iesu: "Y mae'r sawl sy'n credu ynof fi yn credu nid ynof fi ond yn yr un a'm hanfonodd i.
45看見我的，就是看見那差我來的。
45 Ac y mae'r sawl sy'n fy ngweld i yn gweld yr un a'm hanfonodd i.
46我是光，我到世上來，叫所有信我的不住在黑暗裡。
46 Yr wyf fi wedi dod i'r byd yn oleuni, ac felly nid yw neb sy'n credu ynof fi yn aros yn y tywyllwch.
47人若聽見我的話卻不遵守的，我不審判他，因為我來不是要審判世人，而是要拯救世人。
47 Os yw rhywun yn clywed fy ngeiriau i ac yn gwrthod eu cadw, nid myfi sy'n ei farnu, oherwydd ni ddeuthum i farnu'r byd ond i achub y byd.
48棄絕我又不接受我的話的人，自有審判他的。我所講的道在末日要定他的罪；
48 Y mae gan y sawl sy'n fy ngwrthod i, ac yn peidio � derbyn fy ngeiriau, un sydd yn ei farnu. Bydd y gair hwnnw a leferais i yn ei farnu yn y dydd olaf.
49因為我沒有憑著自己說話，而是差我來的父給了我命令，要我說甚麼，講甚麼。
49 Oherwydd nid ohonof fy hunan y lleferais, ond y Tad ei hun, hwnnw a'm hanfonodd i, sydd wedi rhoi gorchymyn i mi beth a ddywedaf a beth a lefaraf.
50我知道他的命令就是永生。所以，我所講的，正是父吩咐我要我講的。”
50 A gwn fod ei orchymyn ef yn fywyd tragwyddol. Yr hyn yr wyf fi'n ei lefaru, felly, rwy'n ei lefaru yn union fel y mae'r Tad wedi dweud wrthyf."