1以色列人在曠野發怨言以色列全體會眾從以琳起行，在出埃及以後第二個月十五日，來到以琳和西奈中間汛的曠野那裡。
1 Israyla izey jama kulu tun Elim ka furo Sin ganjo ra kaŋ go Elim da Sinayi game ra din, zaari way cindi guwanta hane, handu hinkanta ra i Misira laabu tunyaŋo banda.
2以色列全體會眾在曠野都向摩西和亞倫發怨言；
2 Israyla izey jama kulu na Musa nda Haruna jance ganjo ra.
3以色列人對他們說：“我們寧願在埃及地坐在肉鍋旁邊，吃飯吃到飽的時候，死在耶和華的手裡！你們倒把我們領出來，到這曠野，是要叫這全體會眾餓死啊！”
3 Israyla izey ne i se: «Doŋ day iri ma bu Rabbi kambe ra Misira laabo ra, waato kaŋ iri goono ga goro ham kusey do. Iri ga buuru ŋwa ka kungu, amma araŋ n'iri kaa ka kande iri neewo ganjo wo ra hal araŋ ma jama wo kulu wi da haray.»
4耶和華對摩西說：“看哪，我要把糧食從天上降給你們；人民可以出去，每天收取當天的分量，我好試驗他們是否遵行我的律法。
4 Saaya din Rabbi ne Musa se: «Guna, ay ga ŋwaari gusam araŋ se kaŋ ga fun beene. Borey ga fatta mo zaari kulu ka zaaro din ŋwaaro margu, zama ay m'i neesi ka di hal i ga dira ay asariya* ra, wala i s'a te.
5到第六天，他們把收進來的預備好，比每天收取的多一倍。”
5 A ga ciya mo, zaari iddanta hane, i ga soola haŋ kaŋ i ga kande, a ma to wo kaŋ i ga kumna zaari kulu din sorro hinka.»
6摩西和亞倫對以色列眾人說：“今晚你們必定知道是耶和華把你們從埃及地領出來。
6 Musa nda Haruna ne Israyla izey kulu se: «Hala wiciri kambu kulu araŋ ga bay kaŋ Rabbi no k'araŋ kaa Misira laabo ra.
7明早你們必定看見耶和華的榮耀，因為耶和華聽見了你們向他所發的怨言了。我們算甚麼，你們竟向我們發怨言呢？”
7 Susuba mo, saaya din araŋ ga di Rabbi darza, za kaŋ a goono ga maa janca kaŋ araŋ goono ga te nga se. Iri binde, ifo iri, hala nda araŋ m'iri jance?»
8摩西又說：“耶和華晚上必給你們肉吃，早晨必給你們食物吃飽，因為耶和華聽見了你們埋怨他所說的怨言了。我們算甚麼？你們的怨言不是向我們發的，而是向耶和華發的。”
8 Musa ne koyne: «Araŋ ga bay da Rabbi n'araŋ no ham araŋ ma ŋwa wiciri kambu, susuba mo buuru araŋ ma kungu, zama Rabbi goono ga maa janca kaŋ araŋ goono ga te nga se. Iri binde, ifo iri? manti iri no araŋ goono ga jance bo, amma Rabbi no.»
9摩西對亞倫說：“你要對以色列全體會眾說：‘你們走近耶和華面前，因為他已經聽見了你們的怨言了。’”
9 Musa ne Haruna se: «Ma ci Israyla jama kulu se ka ne: ‹Wa maan Rabbi jine, zama a maa araŋ janca.› »
10亞倫對以色列全體會眾說話的時候，他們向著曠野觀望，看見耶和華的榮耀在雲中顯現出來。
10 A ciya mo, za Haruna go sanno ra Israyla izey se, i zagu saajo do haray. Kala Rabbi darza go, a bangay buro ra.
11耶和華吩咐摩西說：
11 Rabbi salaŋ Musa se ka ne:
12“以色列人的怨言，我已經聽見了。你告訴他們說：‘黃昏的時候你們必吃肉，早晨的時候必有食物吃飽；這樣，你們就知道我耶和華是你們的 神了。’”
12 «Ay maa Israyla izey janca. Ma salaŋ i se ka ne: ‹Wiciri kambu araŋ ga ham ŋwa, susuba mo araŋ ga kungu nda buuru. Araŋ ga bay mo kaŋ ay no ga ti Rabbi araŋ Irikoyo.› »
13鵪鶉與嗎哪到了晚上，有鵪鶉飛上來，把營都遮蓋了；到了早晨，營的四周有一層露水。
13 A ciya mo, wiciri kambo ra, kala darfandayaŋ tun ka borey gata daabu, susuba mo harandaŋ go i windanta.
14露水上升以後，就見野地上有細小鱗狀的東西，像小白霜一樣細小的東西。
14 A binde, saaya kaŋ harandaŋo din say, kala hay fo buuno-buuno fooyaŋ go saajo batama ra. A kaynayaŋ ga hima danga gari gudeyaŋ cine ganda.
15以色列人看見了，就彼此對問說：“這是甚麼？”原來他們不知道那是甚麼。摩西對他們說：“這就是耶和華賜給你們吃的食物。
15 Saaya kaŋ Israyla izey di a, i ne care se: «Ifo no woone?» I mana bay haŋ kaŋ no. Musa mo ne i se: «}waaro kaŋ Rabbi n'araŋ no araŋ ma ŋwa no.
16耶和華吩咐的話是這樣的：‘你們要按著各人的食量收取，按著你們的人數為帳幕裡的人收取，一人兩公升。’”
16 Yaa no Rabbi lordi* ka ne: Boro kulu ma margu nga ŋwaaro hina me, boro kulu muudu fo. Araŋ fundikooney baayaŋ hina me cine no araŋ ga kumna, boro kulu borey kaŋ yaŋ go a kuuru fuwo ra se.»
17以色列人就這樣行了；有的多收、有的少收。
17 Yaadin mo no Israyla izey te. Boro fooyaŋ margu iboobo, boro fooyaŋ mo ikayna.
18他們用升斗衡量的時候，多收的沒有剩餘，少收的也不缺乏；各人按著自己的食量收取。
18 Amma saaya kaŋ i n'a neesi nda muudu, boro kaŋ margu iboobo, a mana to ka daaru a se. Boro kaŋ margu ikayna mo, a mana gaze a se. Boro kulu margu nga ŋwaaro hina me.
19摩西對他們說：“誰也不可把一些留到早晨。”
19 Musa ne i se: «Boro kulu ma s'a jisi kala suba susuba.»
20他們卻不聽摩西的話，有人把一些留到早晨，就生蟲發臭了。摩西就向他們發怒。
20 Kulu nda yaadin i mana maa Musa sanno se, amma boro fooyaŋ n'a jisi kala susuba, kal a fumbu ka te nooni. Musa mo te i se bine.
21他們每天早晨都按著各人的食量去收取；太陽一發熱，就融化了。
21 I soobay ka margu susubay kulu, boro kulu nga ŋwaaro hina me. Da wayna dungu mo, a ga manne.
22到第六日，他們收取了兩倍的食物，每人四公升；會眾的首領都來告訴摩西。
22 A ciya mo, zaari iddanta hane, i margu a lasaabuyaŋ hinka, ŋwaari wane, muudu hinka-hinka boro kulu se. Marga arkusey kulu kaa ka ci Musa se.
23摩西對他們說：“耶和華這樣說：‘明天是安息日，是向耶和華守的聖安息日。你們要烤的，就烤吧；要煮的，就煮吧；所有餘剩的要自己保存著，直留到早晨。’”
23 A ne i se: «Woodin ga ti haŋ kaŋ Rabbi ci. Suba ya fulanzamay gaakurante no, asibti* hanante no Rabbi se. Wa haagu haŋ kaŋ araŋ ga haagu, wa hina haŋ kaŋ araŋ ga hina. Wo kaŋ cindi mo, i m'a jisi zama i m'a haggoy kala susuba.»
24他們就照著摩西吩咐的，把餘剩的留到早晨；竟然不發臭，裡頭也沒有生蟲。
24 I binde n'a jisi kala susuba, danga mate kaŋ Musa lordi. A mana fumbu, nooni si no a ra mo.
25摩西說：“今天吃這個吧，因為今天是向耶和華守的安息日，今日你們在田野裡必找不著。
25 Musa ne: «Wa ŋwa woodin hunkuna, zama hunkuna wo asibti no Rabbi se. Hunkuna araŋ s'a gar saajo ra.
26六天你們可以收取，但第七天是安息日，在那一天甚麼都沒有了。”
26 Jirbi iddu no araŋ g'a margu, amma jirbi iyyanta ya fulanzamay hane no, a ra i si hay kulu gar.»
27第七天民間有人出去收取，可是甚麼也找不著。
27 A ciya mo, zaari iyyanta hane borey ra afooyaŋ fatta zama ngey ma kumna, amma i man'a gar.
28耶和華對摩西說：“你們拒絕遵守我的誡命和律法，要到幾時呢？
28 Kala Rabbi ne Musa se: «Waatifo no araŋ ga yadda k'ay sanney d'ay asariyey haggoy?
29你們看，耶和華把安息日賜給了你們，所以第六日他賜給你們兩天的食物；第七天你們各人要住在家裡，誰都不可離開自己的地方。”
29 Wa guna, Rabbi n'araŋ no fulanzamay. A se no zaari iddanta hane a g'araŋ no jirbi hinka ŋwaari. Naŋ boro kulu ma goro nga nango ra. Boro kulu ma si fun nga nango ra zaari iyyanta hane.»
30於是人民在第七天都安息了。
30 Borey binde fulanzam zaari iyyanta hane.
31以色列家給這食物起名叫“嗎哪”，它像芫荽的種子，色白，味道像攙蜜的薄餅。
31 Israyla binde n'a maa daŋ Manna*. A ga hima lamti masangu kwaaray yaŋ gaa, a tabayaŋ mo ga hima alkama hamni maasa margante nda yu.
32摩西說：“耶和華吩咐的話是這樣：要把滿兩公升的嗎哪保留起來給你們的後代，好讓他們可以看見當日我把你們從埃及地領出來的時候，在曠野給你們吃的食物。”
32 Musa ne: «Yaa no Rabbi lordi: Kal i ma jisi zaari fo neesiji hal araŋ zamaney kulu me, zama i ma di ŋwaaro kaŋ ay n'araŋ ŋwaayandi nd'a ganjo ra, saaya kaŋ ay n'araŋ kaa Misira laabo ra.»
33摩西對亞倫說：“拿一個罐子來，裝滿兩公升嗎哪，存放在耶和華面前，保留起來給你們的後代。”
33 Musa ne Haruna se: «Ma sambu kusu fo ka muudu fo toonante Manna daŋ a ra k'a jisi Rabbi jine. Haggoyyaŋ hari no ka koy araŋ zamaney kulu me.»
34亞倫就照著耶和華吩咐摩西的，把嗎哪存留在法櫃前。
34 Danga mate kaŋ cine Rabbi lordi Musa se, yaadin cine no Haruna mo n'a jisi seeda jine, haggoyyaŋ hari no.
35以色列人吃嗎哪共四十年，直到進了有人居住的地方為止；他們吃嗎哪，直到進入迦南地的邊界為止。
35 Jiiri waytaaci binde no Israyla izey goono ga Manna ŋwa, kal i to laabu kaŋ ra borey go. I na Manna din ŋwa hal i to Kanaana laabo me.
36兩公升就是當時的標準量器的十分之一。（“兩公升就是當時的標準量器的十分之一”原文作“一俄梅珥就是一伊法的十分之一”）
36 Muudu fo no ga ti gumbutu jare wayante.