1若不悔改都要灭亡
1
در همان هنگام عدّهای در آنجا حضور داشتند كه داستان جلیلیانی را كه پیلاطس خونشان را با قربانیهایشان درآمیخته بود بیان كردند.
2他回答：“你们以为这些加利利人比其他的加利利人更有罪，才这样受害吗？
2
عیسی به آنان جواب داد: «آیا تصوّر میکنید این جلیلیان كه دچار آن سرنوشت شدند، از سایر جلیلیان خطاكارتر بودند؟
3不是的，我告诉你们，你们若不悔改，都要这样灭亡。
3
یقیناً خیر! امّا بدانید كه اگر توبه نكنید همهٔ شما مانند آنان نابود خواهید شد.
4你们以为从前西罗亚楼倒塌的时候，压死的那十八个人，比一切在耶路撒冷的居民更有罪吗？
4
و یا آن هجده نفری كه در موقع فرو ریختن بُرجی در سيلوحا كشته شدند، خیال میکنید كه از سایر مردمانی كه در اورشلیم زندگی میکردند گناهكارتر بودند؟
5不是的，我告诉你们，你们若不悔改，也都要这样灭亡。”
5
خیر، بلكه مطمئن باشید اگر توبه نكنید، همهٔ شما مانند آنان نابود خواهید شد.»
6不结果的无花果树耶稣讲了这样一个比喻：“有一个人把一棵无花果树栽在自己的葡萄园里。他来到树那里找果子，却找不到。
6
عیسی برای آنان این مَثَل را آورده گفت: «مردی در تاكستانش درخت انجیری داشت و برای چیدن میوه به آنجا رفت ولی چیزی پیدا نكرد.
7他对管园的说：‘你看，这三年，我来到这棵无花果树那里找果子，却找不到，把它砍了吧！何必白占地土呢？’
7
پس به باغبان گفت: 'نگاه كن الآن سه سال است كه من میآیم و در این درخت دنبال میوه میگردم ولی چیزی پیدا نکردهام. آن را بِبُر، چرا بیسبب زمین را اشغال كند؟'
8管园的说：‘主人，今年且留着它，等我把周围的泥土挖松，加上肥料；
8
امّا او جواب داد: 'ارباب، این یک سال هم بگذار بماند تا من دورش را بكنم و كود بریزم.
9以后结果子就罢，不然，再把它砍了。’”
9
اگر در موسم آینده میوه آورد، چه بهتر وگرنه دستور بده تا آن را ببرند.'»
10在安息日治好病人安息日的时候，耶稣在会堂里教导人。
10
یک روز سبت عیسی در كنیسهای به تعلیم مشغول بود.
11有一个女人被邪灵附着，病了十八年，弯腰曲背，完全直不起来。
11
در آنجا زنی حضور داشت كه روحی پلید او را مدّت هجده سال رنجور كرده بود. پشتش خمیده شده بود و نمیتوانست راست بایستد.
12耶稣看见了，就叫她过来，对她说：“妇人，你脱离这疾病了。”
12
وقتی عیسی او را دید به او فرمود: «ای زن، تو از بیماری خود شفا یافتی.»
13耶稣用双手按在她身上，她立刻直起腰来，颂赞 神。
13
بعد دستهای خود را بر او گذاشت و فوراً قامت او راست شد و به شكرگزاری پرودگار پرداخت.
14会堂的主管，因为耶稣在安息日治病，就气忿忿地对群众说：“有六天是应当作工的，你们可以在这六天里来求医，但在安息日却不可以。”
14
امّا در عوض سرپرست كنیسه از اینكه عیسی در روز سبت شفا داده بود، دلگیر شد و به جماعت گفت: «شش روز تعیین شده است كه باید كار كرد، در یكی از آن روزها بیایید و شفا بگیرید، نه در روز سبت.»
15主说：“伪君子啊，你们哪一个人在安息日，不从槽那里解开牛、驴，牵去喝水呢？
15
عیسی خداوند در جواب او فرمود: «ای ریاكاران! آیا كسی در میان شما پیدا میشود كه در روز سبت گاو یا الاغ خود را از آخور باز نكند و برای آب دادن بیرون نبرد؟
16何况这个女人是亚伯拉罕的后裔，已经被撒但捆绑了十八年，不应当在安息日解开她的捆绑吗？”
16
پس چه عیب دارد اگر این زن كه دختر ابراهیم است و هجده سال گرفتار شیطان بود، در روز سبت از این بندها آزاد شود؟»
17他说完了这些话，那些与他为敌的人都惭愧；群众却都因他所行一切荣耀的事欢喜。
17
وقتی عیسی این سخنان را فرمود مخالفان او خجل گشتند، درحالیکه عموم مردم از کارهای شگفتانگیزی كه انجام میداد، خوشحال بودند.
18芥菜种和面酵的比喻（太13:31-33；可4:30-32）耶稣说：“ 神的国好像什么呢？我要把它比作什么呢？
18
عیسی به سخنان خود ادامه داد و فرمود: «پادشاهی خدا مانند چیست؟ آن را به چه چیز تشبیه كنم؟
19它好像一粒芥菜种，人拿去种在自己的园子里。它长大了，成为一棵树，甚至天空的飞鸟也在它的枝头搭窝。”
19
مانند دانهٔ خَردَلی است كه شخصی آن را در باغ خود كاشت، آن دانه رشد كرد و درختی شد و پرندگان آمدند و در میان شاخههایش آشیانه گرفتند.»
20他又说：“我要把 神的国比作什么呢？
20
باز فرمود: «پادشاهی خدا را به چه چیز تشبیه كنم؟
21它好像面酵，女人拿去放在三斗面里，直到全团发起来。”
21
مانند خمیرمایهای است كه زنی آن را با سه پیمانه آرد مخلوط كرد تا تمام خمیر وَر بیاید.»
22当进窄门（太7:13-14、21-23）耶稣经过各城各乡，往耶路撒冷去，沿途教导人。
22
عیسی به سفر خود در شهرها و روستاها ادامه داد و درحالیکه به سوی اورشلیم میرفت، به مردم تعلیم میداد.
23有一个人问他：“主啊，是不是只有很少的人得救呢？”他对众人说：
23
شخصی از او پرسید: «ای آقا، آیا فقط عدّهٔ کمی نجات مییابند؟» عیسی به ایشان گفت:
24“你们应当竭力进窄门！我告诉你们，将来许多人要进去，却是不能。
24
«سخت بكوشید تا خود را به داخل درِ تنگ برسانید و بدانید كه عدّهٔ بسیاری برای ورود كوشش خواهند كرد ولی توفیق نخواهند یافت.
25等到家主起来关上门，你们站在门外叩门说：‘主啊，给我们开门！’他要回答你们：‘我不知道你们是从哪里来的。’
25
بعد از آنکه صاحبخانه برخیزد و در را قفل كند شما خود را بیرون خواهید دید و در آن موقع در را میکوبید و میگویید: 'ای آقا، اجازه بفرما به داخل بیاییم' امّا جواب او فقط این خواهد بود: 'من نمیدانم شما از كجا آمدهاید.'
26那时，你们要说：‘我们在你面前吃过喝过，你也在我们街上教导过人。’
26
بعد شما خواهید گفت: 'ما با تو سر یک سفره خوردیم و نوشیدیم و تو در كوچههای ما، تعلیم میدادی.'
27他要说：‘我告诉你们，我不晓得你们是从哪里来的；你们所有作恶的人，离开我去吧！’
27
امّا او باز به شما خواهد گفت: 'نمیدانم شما از كجا آمدهاید. ای بدكاران همه از پیش چشم من دور شوید.'
28当你们看见亚伯拉罕、以撒、雅各和众先知都在 神的国里的时候，你们却被赶到外面去，在那里必要哀哭切齿。
28
در آن زمان شما كه ابراهیم و اسحاق و یعقوب و تمام انبیا را در پادشاهی خدا میبینید، درحالیکه خودتان محروم هستید، چقدر گریه خواهید كرد و دندان بر دندان خواهید فشرد.
29从东从南，从西从北，将有人来，在 神的国里吃饭。
29
مردم از مشرق و مغرب و شمال و جنوب خواهند آمد و در پادشاهی خدا، بر سر سفره خواهند نشست.
30在后的将要在前，在前的将要在后。”
30
آری، آنان كه اكنون آخرین هستند، اولین و آنان كه اكنون اولین هستند، آخرین خواهند بود.»
31为耶路撒冷叹息（太23:37-39。参路19:41）就在那时候，有几个法利赛人来对耶稣说：“你离开这里走吧！因为希律想要杀你。”
31
در آن موقع عدّهای از فریسیان پیش او آمدند و گفتند: «اینجا را ترک كن و به جای دیگری برو. هیرودیس قصد جان تو را دارد.»
32他说：“你们去告诉那个狐狸，今天明天我赶鬼医病，第三天我的事就完成了。
32
عیسی جواب داد: «بروید و به آن روباه بگویید: 'من امروز و فردا دیوها را بیرون میرانم و شفا میدهم و در روز سوم به هدف خود نایل میشوم.'
33然而，今天明天后天，我必须前行，因为先知不能在耶路撒冷以外丧命。
33
امّا باید امروز و فردا و پس فردا به سفر خود ادامه دهم زیرا این محال است كه نبی در جایی جز اورشلیم بمیرد.
34耶路撒冷啊，耶路撒冷，你杀害先知，又用石头把奉派到你那里的人打死。我多次想招聚你的儿女，好像母鸡招聚小鸡到翅膀底下，只是你们不愿意。
34
«ای اورشلیم، ای اورشلیم، ای شهری كه انبیا را میكشی و آنانی را كه پیش تو فرستاده میشوند سنگسار میکنی! چه بسیار آرزو داشتهام مانند مرغی كه جوجههای خود را زیر پروبالش میگیرد، فرزندان تو را به دور خود جمع كنم امّا نخواستی.
به شما میگویم كه معبد بزرگ شما متروک به شما واگذار خواهد شد! و بدانید كه دیگر مرا نخواهید دید تا آن زمان كه بگویید: 'متبارک است آن کسیکه به نام خداوند میآید.'»
35你看，你们的家必成为荒场留给你们。我告诉你们，从今以后，你们一定见不到我，直等到你们说：‘奉主名来的，是应当称颂的。’”
35
به شما میگویم كه معبد بزرگ شما متروک به شما واگذار خواهد شد! و بدانید كه دیگر مرا نخواهید دید تا آن زمان كه بگویید: 'متبارک است آن کسیکه به نام خداوند میآید.'»