1安息日的主（可2:23-28；路6:1-5）
1
در آن زمان عیسی در یک روز سبت از میان مزارع گندم میگذشت و چون شاگردانش گرسنه بودند شروع به چیدن خوشههای گندم و خوردن آنها كردند.
2法利赛人看见了，就对他说：“你看，你的门徒作了安息日不可作的事。”
2
فریسیان این را دیده به او گفتند: «نگاه كن شاگردان تو كاری میکنند كه در روز سبت جایز نیست.»
3耶稣对他们说：“大卫和跟他在一起的人，在饥饿的时候所作的，你们没有念过吗？
3
او در جواب فرمود: «آیا شما آنچه را كه داوود وقتی خودش و یارانش گرسنه بودند انجام داد نخواندهاید؟
4他不是进了 神的殿，吃了他和跟他在一起的人不可以吃，只有祭司才可以吃的陈设饼吗？
4
چگونه او به خانهٔ خدا وارد شد و نانهای تقدیس شده را خورد، حال آنكه خوردن آن نانها، هم برای او و هم برای یارانش ممنوع بود و فقط كاهنان اجازهٔ خوردن آن را داشتند.
5律法书上记着：安息日，祭司在殿里供职，触犯了安息日，也不算有罪；你们也没有念过吗？
5
آیا در تورات نخواندهاید كه كاهنان با اینكه در روز سبت در معبد بزرگ، قانون سبت را میشكنند مقصّر نیستند؟
6我告诉你们，这里有一位是比圣殿更大的。
6
بدانید كه شخصی بزرگتر از معبد بزرگ در اینجاست.
7如果你们明白‘我喜爱怜悯，不喜爱祭祀’这句话的意思，就不会把无罪的定罪了。
7
اگر شما معنی این جمله را میدانستید كه میگوید: 'رحمت میخواهم نه قربانی،' افراد بیگناه را محكوم نمیکردید.
8因为人子是安息日的主。”
8
زیرا پسر انسان صاحب اختیار روز سبت است.»
9治好手枯的人（可3:1-6；路6:6-11）耶稣离开那里，来到他们的会堂。
9
پس از آنكه عیسی به شهر دیگری رفت و به كنیسهٔ آنان وارد شد.
10会堂里有一个人，他的一只手枯干了。有人问耶稣：“在安息日治病，可以吗？”目的是要控告耶稣。
10
مردی در آنجا بود كه یک دستش فلج شده بود. عدّهای از حاضرین از عیسی سؤال كردند: «آیا شفا دادن در روز سبت جایز است؟» البتّه مقصود آنها این بود، كه اتّهامی علیه او پیدا كنند.
11耶稣回答：“你们当中有哪一个，他仅有的一只羊在安息日跌进坑里，会不把羊抓住拉上来呢？
11
امّا عیسی به ایشان فرمود: «فرض كنید كه یكی از شما گوسفندی دارد كه در روز سبت به گودالی میافتد. آیا آن گوسفند را نمیگیرید و از گودال بیرون نمیآورید؟
12人比羊贵重得多了！所以，在安息日行善是可以的。”
12
مگر انسان از گوسفند بمراتب عزیزتر نیست؟ بنابراین، انجام كارهای نیكو در روز سبت جایز است.»
13于是对那人说：“伸出手来！”他把手一伸，就复原了，好像另一只手一样。
13
سپس عیسی به آن مرد رو كرده فرمود:
«دستت را دراز كن.» او دست خود را دراز كرد و مانند دست دیگرش سالم شد.
14法利赛人出去，商议怎样对付耶稣，好杀掉他。
14
آنگاه فریسیان از كنیسه بیرون رفتند و برای كشتن عیسی توطئه چیدند.
15 神拣选的仆人耶稣知道了，就离开那里。有很多人跟随他，他医好他们所有的病人，
15
امّا وقتی عیسی از ماجرا باخبر شد، آنجا را ترک كرد ولی جمعیّت زیادی به دنبال او رفتند و او همهٔ بیماران را شفا بخشید
16又嘱咐他们不可替他张扬。
16
و به آنها دستور داد كه دربارهٔ او با کسی صحبت نكنند
17这就应验了以赛亚先知所说的：
17
تا به این وسیله پیشگویی اشعیای نبی تحقّق یابد كه میفرماید:
18“看哪！我所拣选的仆人，我所爱，心里所喜悦的；我要把我的灵赐给他，他必向万国宣扬公理。
18
«این است بندهٔ من كه او را برگزیدهام
او محبوب و مایهٔ شادی من است.
او را از روح خود سرشار خواهم ساخت
و او ملّتها را از كیفر الهی آگاه خواهد نمود.
19他不争吵，也不喧嚷，人在街上听不见他的声音。
19
او با کسی ستیزه نمیکند و فریاد نمیزند،
و کسی صدای او را در کوچهها نخواهد شنید.
20压伤的芦苇，他不折断，将残的灯火，他不吹灭；直到他施行公理，使公理得胜。
20
نی خمیده را نخواهد شكست،
و فتیلهٔ نیم سوخته را خاموش نخواهد كرد
و خواهد كوشید تا عدالت پیروز شود.
21万民都要寄望于他的名。”
21
او مایهٔ امید تمام ملّتها خواهد بود.»
22耶稣靠 神的灵赶鬼（可3:20-30；路11:14-23）有人带了一个被鬼附着、又瞎又哑的人到耶稣那里。耶稣医好了他，那哑巴就能说话，也能看见了。
22
در این وقت مردم شخصی را پیش او آوردند كه دیوانه و كور و لال بود و عیسی او را شفا داد به طوری که او توانست هم حرف بزند و هم ببیند.
23群众都很惊奇，说：“难道他就是大卫的子孙？”
23
مردم همه تعجّب كرده میگفتند: «آیا این فرزند داوود نیست؟»
24法利赛人听见了，说：“这个人赶鬼，只不过是靠鬼王别西卜罢了。”
24
امّا وقتی فریسیان این را شنیدند گفتند: «این مرد به كمک بعلزبول، رئیس شیاطین، دیوها را بیرون میکند.»
25耶稣知道他们的心思，就对他们说：“如果一个国家自相纷争，就必定荒凉；一城一家自相纷争，必站立不住。
25
عیسی كه از افكار ایشان آگاه بود به آنان گفت: «هر كشوری كه به دستههای مختلف تقسیم شود رو به خرابی خواهد گذاشت و هر شهر یا خانهای كه به دستههای مخالف تقسیم گردد، دوام نخواهد آورد.
26如果撒但赶逐撒但，就会自相纷争。那么，他的国怎能站立得住呢？
26
و اگر شیطان، شیطان را بیرون كند و علیه خود تجزیه شود حكومت او چگونه پایدار بماند؟
27我若靠别西卜赶鬼，你们的子孙又靠谁呢？这样，他们就要断定你们的不是。
27
و اگر من به كمک بعلزبول دیوها را بیرون میکنم، فرزندان شما با كمک چه کسی آنها را بیرون میکنند؟ آنها دربارهٔ حرفهای شما قضاوت خواهند كرد.
28我若靠 神的灵赶鬼， 神的国就已经临到你们了。
28
امّا اگر من به وسیلهٔ روح خدا دیوها را بیرون میکنم، این نشان میدهد كه پادشاهی خدا به شما نزدیک شده است
29如果不先把壮汉绑起来，怎能进到他的家里，抢夺财物呢？如果绑起来了，就可以抢劫他的家了。
29
یا چگونه کسی میتواند به خانهٔ مرد زورمندی وارد شود و اموال او را تاراج كند جز آنكه اول دست و پای آن مرد را ببندد و آن وقت خانهٔ او را غارت كند؟
30不站在我这一边的就是反对我的，不跟我一起收聚的，就是分散的。
30
«هرکه با من نیست برخلاف من است و هرکه با من جمع نمیکند پراكنده میسازد.
31因此，我告诉你们，人的一切罪和亵渎的话，都可以赦免；可是，亵渎圣灵就得不着赦免。
31
پس بدانید كه هر نوع گناه یا كفری كه انسان مرتكب شده باشد قابل آمرزش است، به جز كفری كه علیه روحالقدس بگوید. این كفر آمرزیده نخواهد شد.
32无论谁说话得罪了人子，还可以赦免；但说话得罪了圣灵的，今生来世都得不着赦免。
32
هرکس علیه پسر انسان سخنی بگوید آمرزیده خواهد شد، امّا برای کسیکه علیه روحالقدس سخن بگوید هیچ آمرزشی نیست، نه در این دنیا و نه در دنیای آینده.
33种好树结好果子（路6:43-45）“你们种好树就结好果子，种坏树就结坏果子；凭着果子就能认出树来。
33
«اگر میوهٔ خوب میخواهید، درخت شما باید خوب باشد، زیرا درخت بد میوهٔ بد به بار خواهد آورد. چونكه درخت را از میوهاش میشناسند.
34毒蛇所生的啊，你们既然是邪恶的，怎能说出良善的话？因为心中所充满的，口里就说出来。
34
ای مارها، شما كه آدمهای شریری هستید، چگونه میتوانید سخنان خوب بگویید؟ زیرا زبان از آنچه دل را پر ساخته است، سخن میگوید.
35良善的人从他良善的心（“心”原文作“库房”）发出良善，邪恶的人从他邪恶的心（“心”原文作“库房”）发出邪恶。
35
مرد نیكو از خزانهٔ نیكوی درون خویش، نیكی و مرد بد از خزانهٔ بد درون خود، بدی به بار میآورد.
36我告诉你们，人所说的闲话，在审判的日子，句句都要供出来，
36
«بدانید كه در روز داوری همهٔ مردم باید جواب هر سخن بیهودهای را كه گفتهاند بدهند.
37因为你要照你的话被称为义，或定为有罪。”
37
زیرا بر طبق سخن خود یا تبرئه خواهی شد و یا محكوم.»
38约拿的神迹（可8:11-12；路11:29-32）当时，有一些经学家和法利赛人对耶稣说：“老师，我们想请你显个神迹看看。”
38
در این وقت عدّهای از علما و فریسیان به عیسی گفتند: «ای استاد میخواهیم نشانهای به ما نشان بدهی»
39但耶稣说：“邪恶和淫乱的世代寻求神迹，除了约拿先知的神迹以外，再没有神迹给你们了。
39
او جواب داد: «نسل شریر و بیوفا نشانهای میخواهند و تنها نشانهای كه به آنها داده خواهد شد، نشانهٔ یونس نبی است.
40约拿怎样三日三夜在大鱼的腹中，人子也要照样三日三夜在地里。
40
همانطور كه یونس سه روز و سه شب در شكم یک ماهی بزرگ ماند، پسر انسان نیز سه شبانهروز در دل زمین خواهد ماند.
41审判的时候，尼尼微人要和这个世代一同起来，定这个世代的罪，因为他们听了约拿所传的就悔改了。你看，这里有一位是比约拿更大的。
41
در روز داوری مردم نینوا برمیخیزند و مردم این زمانه را محكوم میكنند، زیرا مردم نینوا وقتی موعظهٔ یونس را شنیدند، توبه كردند. حال آنکه شخصی كه در اینجاست، از یونس بزرگتر است.
42审判的时候，南方的女王要和这个世代一同起来，定这个世代的罪，因为她从地极来到，要听所罗门智慧的话。你看，这里有一位是比所罗门更大的。
42
ملكهٔ جنوب نیز در روز داوری برخاسته مردم این زمانه را محكوم خواهد ساخت، زیرا او از دورترین نقطهٔ جهان آمد تا حكمت سلیمان را بشنود و حال آنکه شخصی كه در اینجاست از سلیمان بزرگتر است.
43污灵去而复返的教训（路11:24-26）“有一个污灵离开了一个人，走遍干旱之地，寻找栖身的地方，却没有找到。
43
«وقتی روح پلید از شخصی بیرون میآید برای پیدا كردن جای راحت در بیابانهای خشک و بیآب سرگردان میشود و چون نمییابد،
44他就说：‘我要回到我从前离开了的那房子。’到了之后，看见里面空着，已经打扫干净，粉饰好了，
44
با خود میگوید: 'به خانهای كه آن را ترک كردم برمیگردم.' پس برمیگردد و آن خانه را خالی و جارو شده و منظّم و مرتّب میبیند.
45他就去带了另外七个比自己更恶的污灵来，一齐进去住在那里；那人后来的情况，比以前更坏了。这邪恶的世代也会这样。”
45
آنگاه میرود و هفت روح شریرتر از خود را جمع میکند و میآورد و آنها همه آمده و در آنجا ساكن میشوند و عاقبتِ آن شخص از اولش بدتر میشود. وضع مردم شریر این زمانه هم همینطور خواهد بود.»
46谁是耶稣的母亲和弟兄（可3:31-35；路8:19-21）耶稣还在对群众讲话的时候，他的母亲和弟弟站在外面，要找他讲话。
46
عیسی هنوز مشغول صحبت بود، كه مادر و برادرانش آمدند و در بیرون ایستاده میخواستند با او گفتوگو كنند.
47有人告诉耶稣：“你的母亲和弟弟站在外面，有话要跟你说。”
47
پس شخصی به او گفت: «مادر و برادرانت بیرون ایستاده و میخواهند با تو صحبت كنند.»
48他回答那人：“谁是我的母亲？谁是我的弟兄？”
48
عیسی گفت: «مادر من كیست؟ برادرانم كیانند؟»
49他伸手指着门徒说：“你看，我的母亲，我的弟兄！
49
و به شاگردان خود اشاره كرده فرمود: «اینها مادر و برادران من هستند.
هرکه ارادهٔ پدر آسمانی مرا انجام دهد برادر من، خواهر من و مادر من است.»
50凡是遵行我天父旨意的，就是我的弟兄、姊妹和母亲了。”
50
هرکه ارادهٔ پدر آسمانی مرا انجام دهد برادر من، خواهر من و مادر من است.»