1Eta beguiac conseillua baitharát chuchenduric Paulec erran ceçan, Guiçon anayeác, nic conscientia on gucitan cerbitzatu vkan dut Iaincoa egun hunetarano.
1保罗定睛看着公议会的各人，说：“各位弟兄，我在 神面前，行事为人一向都是凭着良心的。”
2Orduan Ananias Sacrificadore subiranoac mana citzan aldean çaizconac, hura muthurrean io leçaten.
2大祭司亚拿尼亚就吩咐站在他旁边的人打保罗的嘴巴。
3Orduan Paulec erran cieçón, Cehaturen au hi Iaincoac, paret churituá: eta hi baihago Leguearen arauez ene iugeatzeco, eta Leguearen contra manatzen duc ni ceha nadin?
3保罗对他说：“你这粉饰的墙啊， 神要击打你！你坐堂要按着律法审问我，现在你竟然违背律法吩咐人打我吗？”
4Eta present ciradenéc erran ceçaten, Iaincoaren Sacrificadore subiranoa iniuriatzen duc?
4站在旁边的人民说：“你敢辱骂 神的大祭司吗？”
5Eta erran ceçan Paulec, Anayeác, ez naquian Sacrificadore subirano cela: ecen scribatua da, Eure populuaren princeaz eztuc gaizqui erranen.
5保罗说：“弟兄们，我不知道他是大祭司。经上说：‘不可咒诅你人民的领袖。’”
6Eta iaquin çuenean Paulec ecen partida bata cela Sadduceuetaric, eta bercea Phariseuetaric, oihuz iar cedin conseilluan, Guiçon anayeác, ni Phariseu naiz, Phariseu seme: hilén sperançáz eta resurrectioneaz ni accusatzen naiz.
6保罗看出其中一部分是撒都该人，另一部分是法利赛人，就在公议会中大声说：“我是法利赛人，也是法利赛人的子孙，我现在受审，是为了盼望死人复活！”
7Eta haur erran çuenean, eguin cedin seditione Phariseuén eta Sadduceuén artean: eta çathi cedin biltzarrea.
7他说了这话，法利赛人和撒都该人就起了争论，会众也分裂了，成为两派。
8Ecen Sadduceuéc erraiten dute eztela resurrectioneric, ez Aingueruric ez spirituric: baina Phariseuéc bata eta bercea aithor dituzté.
8原来撒都该人说没有复活，没有天使，也没有鬼灵，法利赛人却认定这些都有。
9Eta eguin içan cen heyagora handibat: orduan Phariseuén alde ciraden Scribác iaiquiric baciharducaten, erraiten çutela, Eztugu deus gaitzic eriden guiçon hunetan, baina baldin spiritubat edo Ainguerubat minçatu baçayó ezgaitecela Iaincoaren contra batailla.
9于是众人大嚷大闹，有几个法利赛派的经学家站起来辩论说：“我们看不出这个人作过什么坏事；说不定有灵或天使对他说过话。”
10Eta seditione handi eguin içanic, Capitainac beldurturic, heçaz Paul çathica ledin, mana ceçan gendarmesac iauts litecen hayén artetic haren harapatzera eta fortaleçara eramaitera.
10争论越来越大，千夫长怕保罗被他们撕碎了，就吩咐士兵下去，把他从人群中抢救出来，带到营楼去。
11Eta ondoco gauèan Iaunac, hari presentatzen çayola, erran cieçón, Paul, auc bihotz on: ecen nola testificatu baituc niçaz Ierusalemen, hala behar duc Roman-ere testificatu.
11当天晚上，主站在保罗身边，说：“你要壮起胆来，你怎样在耶路撒冷作见证，也必照样在罗马为我作见证。”
12Eta arguitu cenean, Iuduetaric batzuc eguinic biltzarre eta vot maledictionerequin, lioitela, ezlutela ianen ez edanen Paul hil leçaqueteno.
12犹太人设计谋害保罗到了天亮，犹太人在一起秘密计谋，并且发誓说，不杀保罗，就不吃不喝。
13Eta berroguey baino guehiago ciraden coniuratione haur eguin çutenac.
13一同策划这项阴谋的有四十多人。
14Hec ethorriric Sacrificadore principaletara eta Ancianoetara, erran ceçaten, Vot eguin dugu maledictionerequin, deus eztugula dastaturen Paul hil duqueguno.
14他们来见众祭司长和长老，说：“我们已经发了誓，不杀保罗，就不吃东西。
15Orain bada çuec iaquin eraci ieçoçue Capitainari, conseilluaren vorondatetic bihar hura erekar dieçaçuela, harçaz cerbait hobequi eçagutu nahi bacinduté beçala: eta gu hura hurbil dadin baino lehen, prest gara haren hiltzera.
15现在你们和公议会要通知千夫长，带保罗到你们这里来，装作要详细审查他。我们已经预备好了，不等他走近，就把他杀了。”
16Baina Paulen arrebaren semea ençunic celatác, ethor cedin, eta sarthuric fortaleçara conta cieçón Pauli.
16但保罗的外甥听见这项埋伏的诡计，就到营楼去，告诉保罗。
17Eta Paulec Centeneretaric bat beregana deithuric, erran cieçón, Guiçon gazte haur eramac Capitainagana, ecen badic cerbait hari erran beharric.
17保罗请了一个百夫长来，说：“请你带这个青年人去见千夫长，他有事要报告。”
18Harc bada hura harturic eraman ceçan Capitainagana, eta erran ceçan, Paul presonerac beregana deithuric othoitz eguin dirautac, guiçon gazte haur hiregana ekar neçan, ceinec baitu cerbait hiri erran beharric.
18百夫长就带保罗的外甥去见千夫长，说：“囚犯保罗请了我去，求我带这个青年人来见你，他有事要向你报告。”
19Eta Capitainac hura escutic harturic, eta appart retiraturic galde eguin cieçón, Cer duc niri erran beharric?
19千夫长拉着他的手，走到一边，私下问他：“你有什么事要向我报告？”
20Eta harc erran ceçan, Iuduéc ordenatu dié hiri othoitz eguitera, bihar Paul conseillura igorri deçán, hobequiago cerbaitez informatu nahi balirade beçala harçaz:
20他说：“犹太人已经约好了，要求你明天把保罗带到公议会里去，装作要详细审查他。
21Baina hic eztieceala accorda: ecen hayén artecoric berroguey guiçon baino guehiago haren celata diaudec: vot eguinic maledictionezco penán, eztutela ianen ez edanen hura hil duqueiteno: eta orain prest diaudec, hic cer promettaturen drauèan beguira.
21你不要听他们，因为他们有四十多人正在埋伏起来等着保罗；他们发了誓，不杀保罗，就不吃不喝。现在他们已经准备好了，只等你答应。”
22Capitainac bada igor ceçan guiçon gaztea, hari manaturic, nehori ezlerron nola gauça hauc hari dclaratu cerauzcan.
22千夫长嘱咐那青年人：“不要告诉人你把这事告诉了我。”然后就打发他走了。
23Eta deithuric bi Centenér erran ciecén, Eduquitzaçue prest ber-ehun gendarmés Cesarearano ioaiteco, eta hiruroguey eta hamar çamaldun, eta ber-ehun archer, gauaren heren oreneco.
23保罗被交送腓力斯千夫长叫了两个百夫长来，说：“预备两百个步兵，七十个骑兵、两百个长枪手，晚上九点钟往该撒利亚去。
24Eta den abre prestic, igan eraciric Paul salburic eraman deçatençát Felix gobernadore handiagana.
24也要预备好牲口，好让保罗骑上，护送他安全到达腓力斯总督那里。”
25Eta scriba cietzon letra batzu tenor hunetacoric,
25千夫长写了一封信，大意如下：
26Claude Lysiasec Felix gobernadore gucizco excellentari, salutatione.
26“革老丢．吕西亚问候总督腓力斯大人。
27Guiçon haur Iuduéz hatzamana, eta ia heçaz hiltzeco cegoela, ethorriric garniçoinarequin edequi diraueat, eçaguturic ecen Romaco burgés cela.
27这个人被犹太人捉住，快要遭害的时候，我听说他是罗马公民，就带兵去把他救出来。
28Eta iaquin nahiz cer causagatic accusatzen lutén, eraman vkan diat hayén conseillura.
28为要知道犹太人控告他的原因，我就带他到他们的公议会那里去。
29Cein eriden baitut accusatzen cela berén Legueco questionéz, eta herioric edo presoinic mereci luen hoguenic batre etzuela.
29我发现他被控告，是为了他们律法上的问题，并没有什么该死该绑的罪名。
30Eta aduertitu içanic guiçon huni Iuduéz eguiten çaizcan celatéz, bertan igorri vkan diát hiregana: manamendu eguinic accusaçaley-ere, hunen contretaco dituzten gauçác hire aitzinean erran ditzaten. Vngui aicela.
30后来我接到密报，得知害他的阴谋，就立刻把他送到你那里去，并且吩咐原告到你面前来控告他。”
31Gendarmeséc bada hæy manatu içan çayen beçala, Paul harturic eraman ceçaten gauaz Antipatrisera.
31于是士兵照着吩咐，把保罗提出来，连夜带到安提帕底。
32Eta biharamunean vtziric çamaldunac harequin loacençát, itzul citecen fortaleçara.
32第二天，他们把保罗交给骑兵队护送，就回营楼去了。
33Eta hec Cesareara ethorriric eta Gobernadore handiari letrác emanic, Paul-ere haren aitzinera presenta ceçaten.
33骑兵到了该撒利亚，把信呈上总督，同时把保罗也交给他。
34Eta iracurri cituenean Gobernadore handiac letrác, eta cer prouinciataco cen hura interrogatu çuenean, eta eçaguturic ecen Ciliciaco cela:
34总督读了信，就问保罗是哪一省的人；知道了他是基利家人，
35Ençunen aut dio, hire accusaçaleac-ere ethorri diratenean. Eta mana ceçan Herodesen palatioan beguira ledin.
35就说：“等到原告也来了，我才审问你。”于是吩咐人把他拘留在希律的王府里。