1Guertha cedin halaber hura ethorri cenean Phariseuetaco principal baten etchera Sabbathoan bere refectionearen hartzera, hec gogoa emaiten baitzeraucaten.
1治好水臌病的人
2Eta huná, guiçon hydropicobat cen haren aitzinean.
2正好在他面前有一个患水臌病的人;
3Orduan ihardesten çuela Iesusec erran ciecén Legueco doctorey eta Phariseuey, cioela, Sori da Sabbathoan sendatzea?
3耶稣对律法师和法利赛人说:“在安息日治病,可以不可以呢?”
4Eta hec ichilic egon citecen, Eta harc hura harturic senda ceçan, eta igor ceçan.
4他们却不出声。耶稣扶着病人,治好他,叫他走了,
5Eta ihardesten cerauela, erran ceçan, Ceinec çuetaric astoa edo idia putzura eror badaquió, eztu bertan hura idoquiren Sabbath egunean?
5就对他们说:“你们中间谁的儿子或牛在安息日掉在井里,不立刻把他拉上来呢?”
6Eta ecin gauça hauén gainean ihardets ceçaqueoten.
6他们不能回答这些话。
7Erraiten cerauen halaber gomitatu içan ciradeney comparationebat, gogoatzen çuela nola lehen iarlekuéz hautatzen ciraden, ciostela,
7耶稣教训筵席的主人(参箴25:6-7)耶稣看见被邀请的客人选择高位,就用比喻对他们说:
8Norbeitec dei açanean ezteyetara, ezadila iar lehen lekuan, guertha eztadin, hi baino ohoratuagobat harc deithu duen:
8“你被邀请参加婚筵的时候,不要自己坐在高位上,恐怕有比你更尊贵的客人也被请来;
9Eta ethorriric hura eta hi deithu çaituztenac erran dieçán, Emóc huni lekua: eta orduan has ezadin ahalquerequin azquen lekuaren eduquiten.
9那请你又请他的人过来对你说:‘请你让位给这个人。’那时你就惭愧地退居末位了。
10Baina gomitatu aicenean, habil, iar adi azquen lekuan: dathorrenean hi gomitatu auenac erran dieçançat, Adisquideá, igan adi gorago: orduan duquec ohore hirequin mahainean iarriric daudenén aitzinean.
10你被邀请的时候,要坐在末位上,等请你的人过来对你说:‘朋友,请上座。’那时你在同席的人面前才有光彩。
11Ecen bere buruä goratzen duen gucia, beheraturen da: eta bere buruä beheratzen duena, goraturen da.
11因为凡高抬自己的,必要降卑;自己谦卑的,必要升高。”
12Eta bera gomitatu çuenari-ere erraiten ceraucan, Eguiten duanean barazcaribat edo affaribat, eztitzala dei eure adisquideac, ez eure anayeac, ez eure ahaideac, ez auço abratsac, hec ere aldiz bere aldetic gomita ezeçatençát, eta ordaina renda eztaquián.
12耶稣又对邀请他的人说:“你设午餐或晚宴,不要请你的朋友、弟兄、亲戚或富裕的邻舍,恐怕他又回请你,你就得了报答。
13Baina eguiten duanean banquetbat, dei itzac paubreac, impotentac, mainguäc, itsuac:
13你摆筵席的时候,总要邀请那贫穷的、残废的、瘸腿的、瞎眼的,
14Eta dohatsu içanen aiz: ceren ezpaitute nondic hiri ordaina renda: ecen hiri rendaturen çaic ordaina iustoén resurrectionean.
14那你就有福了。因为他们没有什么可以报答你,义人复活的时候,你必定得着报答。”
15Eta gauça hauc ençunic harequin mahainean iarriric ceudenetaric batec erran cieçón, Dohatsu duc Iaincoaren resumán ogui ianen duena.
15婚筵的比喻(参太22:1-10)一起吃饭的人中有一个,听了这些话,就对耶稣说:“在 神的国里吃饭的人有福了。”
16Eta harc erran cieçón, Guiçon batec eguin ceçan affari handibat, eta dei ceçan anhitz:
16耶稣对他说:“有一个人大摆筵席,请了许多客人。
17Eta igor ceçan bere cerbitzaria affal ordutan, gomitatuey erraitera, Çatozte, ecen gauça guciac prest dirade.
17到了开席的时候,他打发仆人去对所请的人说:‘请来吧!样样都准备好了。’
18Baina guciac has citecen consentimendu batez excusatzen. Lehenac erran cieçón, Possessionebat erossi diat, eta haren ikustera ilki behar diat: othoitz eguiten drauat, eduqui neçac excusatutan.
18众人一致推辞,头一个说:‘我买了一块地,不得不去看一看,请原谅我。’
19Eta berceac erran ceçan, Borz idi vztarri erossi citiat, eta banihoac hayén phorogatzera: othoitz eguiten drauat eduqui neçac excusatutan.
19另一个说:‘我买了五对牛,要去试一试,请原谅我。’
20Eta berceac erran ceçan, Emazte hartu diat, eta halacotz ecin niathorrec.
20又一个说:‘我刚结了婚,不能去。’
21Eta itzuliric cerbitzari harc conta cietzón gauça hauc bere nabussiari. Orduan asserreturic aitafamiliác erran cieçón bere cerbitzariari, Habil fitetz placetara, eta hirico carriquetara, eta paubreac eta impotentac, eta mainguäc eta itsuac huna barnera erekar itzac.
21仆人回来把这些事告诉他主人,家主就发怒,对仆人说:‘快到城里大街小巷去,把贫穷的、残废的、瞎眼的、瘸腿的,都领到这里来。’
22Eta erran ceçan cerbitzariac, Nabussiá, eguin içan duc, manatu duán beçala eta oraino baduc leku.
22仆人说:‘主啊,你所吩咐的已经办了,还有空位。’
23Orduan erran cieçón nabussiac cerbitzariari, Oha bidetara eta berroetara, eta bortchaitzac, sartzera bethe dadinçát ene etchea.
23主人就对仆人说:‘你出去到路边篱畔,勉强人进来,好把我的屋子坐满。
24Ecen erraiten drauçuet, guiçon deithu içan ciraden hetaric batec-ere eztuela ene affaritic dastaturen.
24我告诉你们,先前请的那些人,一个也不得尝我的筵席。’”
25Eta gendetze handiac ioaiten ciraden harequin: eta itzuliric erran ciecén.
25作门徒的代价(参太10:37-38)有许多人与耶稣同行,他转身对他们说:
26Baldin nehor enegana ethorten bada eta gaitzesten ezpaditu bere aita eta amá, eta emaztea eta haourrac, eta anayeac eta arrebác, etare guehiago bere arima-ere, ecin date ene discipulu.
26“如果有人到我这里来,爱我不超过爱(“爱我不超过爱”原文作“不恨”)自己的父母、妻子、儿女、兄弟、姊妹,甚至自己的性命,就不能作我的门徒。
27Eta norc-ere ezpaitacarque bere crutzea, eta ene ondoan ethorten ezpaita, ecin date ene discipulu.
27凡不背着自己的十字架跟随我的,也不能作我的门徒。
28Ecen cein da çuetaric dorrebat edificatu nahi duenic, lehen iarriric gostuac contatzen eztituena, eya acabatzeco baduenez?
28你们当中有谁要盖一座楼,不先坐下计算费用,能不能盖成呢?
29Fundamenta eçarri duqueen ondoan, eta ecin acabatu duqueenean, ikussiren duten guciac harçaz truffatzen has eztitecençát, dioitela,
29恐怕安了地基,而不能完成,所有看见的人都讥笑他,
30Guiçon hunec hassi du edificatzen eta ecin acabatu du.
30说:‘这个人开了工,却不能完工。’
31Edo cein da reguea berce regue baten contra batailla emaitera abiatzen dena, lehen iarriric consultatzen eztuen, eya hamar millarequin aitzinera ilki ahal daquidionez, hoguey millarequin haren contra ethorten denari?
31或者一个王去和别的王打仗,哪有不先坐下想想,能否用一万兵去抵抗那领两万来攻打他的呢?
32Bercela hura oraino vrrun deno, embachadore igorriric baque esquez iarten da.
32如果不能,就该趁对方还远的时候,派使者去谈判和平的条件。
33Hala beraz, norc-ere çuetaric bere on guciac ezpaititu renuntiatzen hura ecin date ene discipulu.
33这样,你们中间不论谁,如果不撇下一切所有的,就不能作我的门徒。
34On da gatza: baina baldin gatza gueçat badadi, cerçaz gacituren da?
34“盐本来是好的,但如果失了味,怎能使它再咸呢?
35Ezta lurrecotzat, ez ongarricotzat deusgay: baina camporat egoizten da hura. Ençuteco beharriric duenac, ençun beca.
35或用在田里,或放在粪里,都不合适;只好扔在外面。有耳可听的,就应当听。”