1Ecen, comparatu da ceruètaco resumá aitafamilia batequin, cein ilki içan baita arguiaren beguian languile alocatzera bere mahasticotzat.
1葡萄园工人的比喻
2Eta languilequin accordaturic dinero batetan eguneco, igor citzan bere mahastira.
2他和工人讲定了一天的工钱是一个银币，然后派他们到葡萄园去。
3Eta ilkiric hirur orenén inguruän, ikus citzan berce alfer ceuden batzu plaçán.
3大约九点钟，他又出去，看见还有人闲站在街市上，
4Eta erran ciecén, Çoazte çuec-ere ene mahastira, eta bide datena emanen drauçuet.
4就对他们说：‘你们也到葡萄园来吧，我会给你们合理的工钱。’
5Eta hec ioan citecen. Berriz ilkiric sey eta bedratzi orenén inguruän, eguin ceçan molde berean.
5他们就去了。约在正午和下午三点钟，他又出去，也是这样作。
6Eta hameca orenen inguruän ilkiric, eriden citzan berce alfer ceuden batzu, eta dioste, Cergatic hemen çaudete egun gucian alfer?
6下午五点钟左右，他再出去，看见还有人站着，就问他们：‘你们为什么整天站在这里不去作工？’
7Diotsate, Ceren nehorc ezpaiquaitu alocatu. Dioste, Çoazte çuec-ere ene mahastira, eta bide datena recebituren duçue.
7他们回答：‘没有人用我们。’他说：‘你们也到葡萄园来吧。’
8Eta arrastu cenean, erran cieçón mahasti iabeac bere recebidoreari. Dei itzac languileac, eta paga iecéc alocairuä, hassiric azquenetaric lehenetarano.
8到了黄昏，园主对管工说：‘把工人叫来，给他们工钱，从最后的开始，到最先来的。’
9Eta ethorri ciradenean hameca orenen inguruän alocatuac recebi ceçaten dinero bana.
9那些下午五点钟才开始作工的人来了，每个人都领到一个银币。
10Eta ethorriric lehenéc-ere, vste vkan dute guehiago recebituren çutela: baina recebi ceçaten hec-ere dinero baná.
10最先作工的人也来了，以为会多得一点，但每个人也是领到一个银币。
11Eta recebitu çutenean, murmuratzen çuten aitafamiliaren contra,
11他们领到之后，就埋怨家主，说：
12Cioitela, Azquen hauc orembat eguin dié lanean, eta gure bardin eguin dituc, ekarri baitugu egunaren cargá, eta beroa.
12‘我们整天在烈日之下劳苦，这些后来的人只工作了一个小时，你却给他们跟我们一样的工钱。’
13Eta harc ihardesten çuela hetaric bati erran cieçón, Adisquideá, eztrauät hiri bidegaberic eguiten: ez aiz dinero batetan enequin accordatu?
13家主回答他们当中的一个，说：‘朋友，我并没有亏待你。你我不是讲定了一个银币吗？
14Har eçac hire dena, eta habil: baina nahi diarocat azquen huni eman, hiri bay becembat.
14拿你的工钱走吧！我给那后来的和给你的一样，是我的主意。
15Ala eznaiz haiçu nahi dudanaren eguitera neure onéz? ala hire beguia gaichto da, ceren ni on bainaiz?
15难道我不可以照自己的主意用我的财物吗？还是因为我仁慈你就嫉妒呢？’
16Hala içanen dirade azquenac, lehen: eta lehenac, azquen: ecen anhitz dirade deithuac, baina guti elegituac.
16因此，在后的将要在前，在前的将要在后。”
17Eta Iesusec Ierusalemera igaitean, har citzan hamabi discipuluac appart bidean, eta erran ciecén,
17第三次预言受难及复活（可10:32-34；路18:31-34）耶稣上耶路撒冷去的时候，把十二门徒带到一边，对他们说：
18Huná, igaiten gara Ierusalemera, eta guiçonaren Semea liuraturen çaye Sacrificadore principaley eta Scribey, eta hura condemnaturen dute hiltzera:
18“我们现在上耶路撒冷去，人子要被交给祭司长和经学家，他们要定他死罪，
19Eta hura dute liuraturen Gentiley, escarnia, eta açota, eta crucifica deçatençat: baina hereneco egunean resuscitaturen da.
19把他交给外族人凌辱、鞭打，并且钉在十字架上。然而第三天他要复活。”
20Orduan ethor cedin harengana Zebedeoren semen amá bere semequin, gurtzen, eta cerbait escatzen çayola.
20不是要人服事而是要服事人（可10:35-45）那时，西庇太的儿子的母亲，带着她的两个儿子前来见耶稣。她跪在耶稣面前求他。
21Eta harc erran cieçón, Cer nahi dun? Diotsó, Ordena eçac iar ditecen ene bi seme hauc, bata hire escuinean, eta bercea ezquerrean, hire resumán.
21耶稣问她：“你想要什么？”她说：“求你下令，使我这两个儿子在你的国里，一个坐在你的右边，一个坐在你的左边。”
22Eta ihardesten çuela Iesusec erran ceçan, Eztaquiçue ceren esquez çaudeten: edan ahal diroçue nic edateco dudan copa? Eta batheya ahal çaitezquete ni batheyaturen naicen baptismoaz? Diotsote, Bay.
22耶稣回答：“你们不知道你们求的是什么。我将要喝的杯，你们能喝吗？”他们说：“能。”
23Orduan dioste, Ene copá edanen baduçue, eta ni batheyaturen naicén baptismoaz batheyaturen baçarete: baina ene escuinean edo ezquerrean iartea, ezta ene emaiteco, baina emanen çaye ene Aitaz appainduric dauèney.
23他对他们说：“我的杯你们固然要喝，只是坐在我的左右，不是我可以赐的；我父预备赐给谁，就赐给谁。”
24Eta hura ençunic berce hamarrac bekaitz citecen bi anayéz.
24其他十个门徒听见了，就向他们兄弟二人生气。
25Iesusec bada hec beregana deithuric, dio, Badaquiçue ecen nationetaco princiéc seignoriatzen dutela hayen gainean: eta handiéc authoritatez vsatzen dutela hayén gaynean.
25耶稣把他们叫过来，说：“你们知道各国都有元首统治他们，也有官长管辖他们。
26Ordea ezta hala içanen çuen artean: baina nor-ere handi nahi içanen baita çuen artean, biz çuen muthil:
26但你们中间却不要这样；谁想在你们中间成为大的，就要作你们的仆役；
27Eta nor-ere nahi içanen baita çuen artean lehen içan, biz çuen cerbitzari.
27谁想在你们中间为首的，就要作你们的奴仆。
28Hala nola guiçonaren Semea ezpaita ethorri cerbitzatu içatera, baina cerbitzatzera, eta bere viciaren rançoinetan anhitzengatic emaitera.
28正如人子来，不是要受人的服事，而是要服事人，并且要舍命，作许多人的赎价。”
29Eta hec Iericotic partitzen ciradela, gendetze handi iarreiqui cequión.
29治好瞎眼的人（可10:46-52；路18:35-43）他们从耶利哥出来的时候，有许多人跟着耶稣。
30Eta huná, bi itsu bide bazterrean ceudenec, ençunic ecen Iesus iragaiten cela, oihu eguin ceçaten, cioitela, Auc pietate guçaz Dauid-en seme Iauná.
30有两个瞎眼的人坐在路旁，听说耶稣经过，就喊叫：“主啊，大卫的子孙，可怜我们吧！”
31Eta gendetzeac mehatchatzen cituen hec ichil litecençát, baina hec oihu guehiago eguiten çuten, cioitela, Auc pietate guçaz Dauid-en seme Iauná.
31群众责备他们，叫他们不要出声，他们却更加放声喊叫：“主啊，大卫的子孙，可怜我们吧！”
32Eta gueldituric Iesusec dei citzan, eta erran ceçan, Cer nahi duçue daguiçuedan?
32耶稣就站住，叫他们过来，说：“要我为你们作什么呢？”
33Diotsote, Iauna, gure beguiac irequi ditecen.
33他们说：“主啊，求你开我们的眼睛。”
34Eta compassione harturic Iesusec hunqui citzan hayén beguiac: eta bertan ikustea recebi ceçaten hayén beguiéc, eta hari iarreiqui cequizquión.
34耶稣就怜悯他们，摸他们的眼睛。他们立刻能看见，就跟从了耶稣。