1Ug si Samuel namatay; ug ang tibook nga Israel nanagtigum pagtingub sa ilang kaugalingon, ug nanagminatay tungod kaniya, ug gilubong siya didto sa balay niya sa Rama. Ug si David mibangon, ug miadto sa kamingawan sa Paran.
1撒母耳逝世撒母耳死了，以色列眾人都聚集起來，為他哀哭，把他埋葬在拉瑪他自己的家裡。大衛起身，下到巴蘭的曠野去。
2Ug didtoy usa ka tawo sa Maon, kinsang kabtangan atua sa Carmelo; ug ang tawo daku kaayo, ug siya may totolo ka libong carnero, ug usa ka libo nga kanding: ug siya nagaalot sa iyang mga carnero didto sa Carmelo.
2大衛遣僕求拿八餽贈在瑪雲有一個人，他的產業在迦密。他是一個很富有的人，有綿羊三千隻，山羊一千隻，那時他正在迦密剪羊毛。
3Karon ang ngalan sa tawo mao si Nabal; ug ang ngalan sa iyang asawa mao si Abigail; ug ang babaye masinabuton kaayo, ug may usa ka maanyag nga panagway; apan ang tawo dili papiog ug dautan sa iyang mga binuhatan; ug siya gikan sa banay ni Caleb.
3那人名叫拿八，他的妻子名叫亞比該。這女人既聰明，又美麗。但那男人為人粗暴，又行事兇惡。他是個迦密族的人。
4Ug si David nakadungog didto sa kamingawan nga si Nabal nag-alot sa iyang mga carnero.
4大衛在曠野聽說拿八正在剪羊毛，
5Ug si David nagpasugo ug napulo ka batan-ong lalake, ug si David miingon sa mga batan-ong lalake. Tumungas kamo ngadto sa Carmelo, ug umadto kang Nabal, ug paghatag ug katahuran kaniya sa akong ngalan:
5就差派十個僕人，對他們說：“你們上迦密去見拿八，以我的名義向他問安。
6Ug kini mao ang ipamulong ninyo kaniya nga nagapuyo sa pagkamauswagon : Ang pakigdait anaa kanimo, ug ang pakigdait anaa sa imong balay, ug ang pakigdait anaa sa tanan nga anaa kanimo.
6你們要這樣說：‘願你長壽！願你平安！願你的家平安！願你所有的一切都平安！
7Ug karon ako nakadungog nga ikaw adunay mga mag-aalot, ang imong nga magbalantay ania na uban kanamo karon, ug wala sila namo unsaa, ni may bisan unsa nga nakulang kanila, sa tanang panahon nga didto sila sa Carmelo.
7現在我聽說有人為你剪羊毛。你的牧人與我們在一起的時候，我們都沒有侮辱他們；他們在迦密的日子，也從沒有遺失過甚麼。
8Pangutan-a ang imong mga batan-ong lalake, ug sila magasugilon kanimo; sa maong hinungdan itugot nga may kahimut-an ang mga batan-ong lalake sa imong mga mata; kay kami nahianhi sa usa ka maayong adlaw; ihatag, ako nangaliyupo kanimo, bisan unsa nga mahaanha sa imong kamot, sa imong mga sulogoon, ug sa imong anak nga lalake nga si David.
8你可以問問你的僕人，他們必會告訴你。願我派來的這些僕人在你眼前蒙恩，因為我們是在好日子來的，請你把手中所有的，隨便賞賜一點給你的僕人和你的兒子大衛。’”
9Ug sa diha nga ang mga batan-ong lalake ni David nanghiabut na, gipamulong nila kang Nabal sumala niadtong tanang mga pulong sa ngalan ni David, ug minghunong.
9大衛的僕人到了，就以大衛的名義，把這些話都對拿八說了，然後等候答覆。
10Ug si Nabal mitubag sa mga sulogoon ni David, ug miingon: Kinsa ba si David? Ug kinsa ba ang anak nga lalake ni Isai? adunay daghang mga sulogoon karong mga adlawa nga ang tagsatagsa ka tawo mobulag sa iyang agalon.
10拿八辱罵僕人拿八回答大衛的僕人說：“大衛是誰？耶西的兒子是誰？現在離開主人逃走的僕人太多了。
11Kuhaon ko diay ang akong tinapay, ug ang akong tubig, ug ang akong inihaw nga akong gipatay alang sa akong mga mag-aalot, ug ihatag ko ba kini sa mga tawo nga wala nako hibaloi kong diin sila gikan?
11我怎能把我的餅、我的水，和我為剪羊毛的人宰殺的肉，給那些我不知道從哪裡來的人呢？”
12Busa ang mga batan-ong lalake ni David mingtalikod, ug mingbalik, ug nahiabut ug gisuginlan siya sumala sa tanan niining mga pulonga.
12於是大衛的僕人轉回原路，回去了。他們到了以後，就把這一切話都告訴大衛。
13Ug si David miingon sa iyang mga tawo: Panagtakin kamo ang tagsatagsa ka tawo sa iyang pinuti. Ug nanagtakin sila ang tagsatagsa ka tawo sa iyang pinuti; ug si David nagatakin usab sa iyang pinuti: ug may mingsunod kang David nga duolan sa upat ka gatus ka tawo; ug may duruha ka gatus nga mingpabilin diha sa mga kasangkapan.
13大衛對跟隨他的人說：“你們各人都佩上刀。”他們各人就佩上自己的刀，大衛也佩上自己的刀。跟隨大衛上去的約有四百人，有二百人留下來看守器具。
14Apan usa sa mga batan-ong lalake misugilon kang Abigail, ang asawa ni Nabal, nga nagaingon: Ania karon, si David nagpadala ug mga sulogoon gikan sa kamingawan aron sa paghatag ug katahuran sa atong agalon; ug iyang gikasab-an sila.
14拿八的一個僕人告訴拿八的妻子亞比該說：“大衛從曠野派遣使者來向我們的主人問候，主人卻辱罵了他們。
15Apan ang mga tawo maayo kaayo kanamo, ug wala kami nila hilabti, ni mawad-an kami bisan unsa, sa kadugayon nga kami nagauban diha kanila sa didto kami sa mga kapatagan.
15但是，那些人對我們很好。我們在田野與他們往來的時候，他們都沒有侮辱我們，我們也從沒有遺失過甚麼。
16Sila mao ang usa ka kuta namo sa adlaw ug sa gabii, sa tanang higayon nga kami diha uban kanila nga nagabantay sa mga carnero.
16我們與他們在一起牧羊的日子，他們日夜都作保護我們的牆。
17Busa karon ilha ug hunahunaa kong unsay imong pagabuhaton; kay dautan ang gitinguha batok sa atong agalon, ug batok sa tibook niyang balay; kay siya maoy usa ka tawo nga walay kapuslanan, ug walay bisan kinsa nga makasulti kaniya.
17現在，你要想一想，看看你該怎麼辦，因為災禍必定臨到我們的主人和他的全家。他是一個性情兇惡的人，沒有人敢對他說話。”
18Unya si Abigail midali, ug mikuha ug duruha ka gatus ka book tinapay, ug duruha ka botella nga vino, ug lima ka carnero nga linuto na ug lima ka takus nga sinanglag nga trigo, ug usa ka gatus ka hugpong nga parras, ug duruha ka gatus ka haon nga higuera, ug gitangkil kini sa mga asno.
18亞比該急忙拿了兩百個餅、兩皮袋酒、五隻預備好了的羊、十七公斤烘好了的穗子、一百個葡萄餅、兩百個無花果餅，都馱在驢背上，
19Ug siya miingon sa iyang mga batan-ong lalake: Lakaw una kanako; ania karon, ako magasunod kaninyo. Apan wala niya suginli ang iyang bana nga si Nabal.
19然後對她的僕人說：“你們先去，我隨著你們來。”這事她卻沒有告訴她的丈夫拿八。
20Ug kadto mao, nga sa nakakabayo na siya sa iyang asno, ug milugsong labay sa hup-ananan sa bukid, nga, ania karon, si David ug ang iyang mga tawo minglugsong paingon kaniya; ug iyang gikahibalag sila.
20亞比該騎著驢，正從山坡下來，忽見大衛和跟隨他的人也正從對面迎著她走下來，亞比該就與他相遇了。
21Karon si David miingon: Sa pagkatinuod kakawangan ang akong pagbantay sa tanan nga ania niining tawohana didto sa kamingawan, aron nga walay makulang sa tanan nga mahatungod kaniya: ug iya akong gibalusan ug dautan tungod sa maayo.
21大衛曾經說過：“我在曠野看守這人一切所有的，使他一切所有的一樣也沒有失落，實在是白費心機了。他竟然對我以惡報善。
22Ang Dios magahimo sa ingon niini sa mga kaaway ni David, ug labi pa usab, kong may ibilin ako sa tanan nga mahatungod kaniya sa pagbanagbanag sa kabuntagon, bisan usa ka bata nga lalake.
22如果我讓這人一切所有的，就是一個男丁，留到明天早晨， 神怎樣懲罰大衛的仇敵，願他也怎樣加倍懲罰我。”
23Ug sa diha nga si Abigail nakakita kang David siya midali, ug nanaug sa iyang asno, ug mihapa sa atubangan ni David, ug miyukbo ngadto sa yuta.
23亞比該求大衛饒恕亞比該見了大衛，就急忙從驢背下來，俯伏在大衛面前，臉伏於地，向他叩拜。
24Ug siya mihapa sa iyang mga tiil ug miingon: Kanako, ginoo ko, sa ibabaw nako mahulog ang kasal-anan; ug tugoti nga ang imong sulogoon nga babaye, ako nangaliyupo kanimo, sa pagpasulti sa imong mga igdulungog, ug pamatia ang mga pulong sa imong sulogoon nga babaye.
24她又俯伏在大衛的腳前，說：“我王啊，願這罪孽歸我。求你容婢女向你講話，求你聽婢女所說的話。
25Ayaw itugot sa akong ginoo, ako nangaliyupo kanimo, nga magtagad niining walay kapuslanan nga tawo, bisan kang Nabal; kay sumala sa iyang ngalan, mao man siya; Nabal ang iyang ngalan, ug ang kabuangan maoy nagauban kaniya: apan ako nga imong sulogoon nga babaye wala makakita sa mga batan-ong lalake sa akong ginoo, nga imong gisugo.
25請我主不要把這個性情兇惡的人拿八放在心上。因為他的名字怎樣，他的為人也怎樣。他名叫拿八，他也真是愚笨。我主派來的僕人，你的婢女並沒有看見。
26Busa karon, ginoo ko, ingon nga si Jehova buhi, ug ingon nga ang imong kalalg buhi, sa nakita nga si Jehova nagpugong kanimo gikan sa pagpakasala tungod sa dugo, ug gikan sa pagpanimalus pinaagi sa imong kaugalingong kamot, busa karon himoa nga ang imong mga kaaway, ug sila nga nangita ug kadautan sa akong ginoo nga mahasama kang Nabal.
26我主啊，現在我指著永活的耶和華，又在你面前起誓，耶和華既然阻止了你流人的血，又阻止了你親手報仇，願你的仇敵和那些謀害我主的人，都像拿八一樣。
27Ug karon kining gasa nga gidala sa imong sulogoon sa akong ginoo, ipahatag kini ngadto sa mga batan-ong lalake nga nagasunod sa akong ginoo.
27現在，請把你婢女給我主帶來的這禮物，賜給跟隨我主的僕人。
28Pasayloa, ako nangaliyupo kanimo, ang paglapas sa imong sulogoon nga babaye; kay sa pagkatinuod si Jehova magahimo ug usa ka malig-ong balay sa akong ginoo, tungod kay ang akong ginoo mogubat sa mga gubat ni Jehova; ug ang dautan dili hikaplagan diha kanimo sa tanan nimong mga adlaw.
28求你饒恕你婢女的過犯。耶和華必為我主建立一個堅固的家，因為我主為耶和華爭戰；在你一生的日子裡，在你身上也找不到甚麼過錯。
29Ug bisan pa ang tawo motindog sa paglutos kanimo, ug sa pagpangita sa imong kalag, bisan pa niana ang kalag sa akong ginoo mahigut diha sa usa ka bugkos sa kinabuhi uban kang Jehova nga imong Dios; ug ang mga kalag sa imong mga kaaway, siya magalamboyog kanila, ingon sa gikan sa laang sa usa ka lamboyog.
29雖然有人起來追趕你，尋索你的命，我主的性命必得保全在耶和華你的 神生命的囊中。至於你仇敵的命，耶和華卻要甩去，像從甩石機甩出去一樣。
30Ug mahitabo, sa diha nga si Jehova maghimo sa akong ginoo sumala sa tanang kaayohan sa iyang gipamulong mahitungod kanimo, ug makatudlo na kanimo nga principe ibabaw sa Israel,
30將來耶和華照著他應許的一切善待了你，立了你作以色列的領袖的時候，
31Nga kini dili mahimong kasakit kanimo, ni makapangdol sa kasingkasing sa akong ginoo, bisan ikaw makaula sa dugo sa walay gipasikaran, kun ang akong ginoo manimalus sa iyang kaugalingon. Ug sa diha nga si Jehova magahimo ug maayo sa akong ginoo, unya hinumdumi ang imong sulogoon nga babaye.
31我主就不致因為無緣無故流人的血或親自報仇而良心不安，心裡有愧了。耶和華恩待了我主以後，求你記念你的婢女。”
32Ug si David miingon kang Abigail: Bulahan si Jehova ang Dios sa Israel, nga nagpaanhi kanimo niining adlawa aron sa pagsugat kanako:
32大衛息怒大衛對亞比該說：“耶和華以色列的 神是應當稱頌的！他今天差派你來迎接我。
33Ug bulahan ang imong kaligdong, ug bulahan ikaw nga nakapalikay kanako niining adlawa gikan sa pagpakasala tungod sa dugo, ug gikan sa pagpanimalus sa akong kaugalingon pinaagi sa akong kamot.
33你的智慧和你的為人也是應當稱讚的，因為你今天阻止了我流人的血，又阻止了我親手報仇。
34Kay sa tinuod gayud, ingon nga si Jehova, ang Dios sa Israel, buhi, nga nakapugong kanako gikan sa pagdaut kanimo, gawas nga ikaw midali ug mianhi sa pagsugat kanako, sa walay duhaduha walay mahabilin kang Nabal sa pagbanagbanag sa kabuntagon bisan sa usa ka bata nga lalake.
34我指著那攔阻了我加害你的永活的耶和華以色列的 神起誓，如果你不及時來迎見我，到明天早晨，拿八所有的男丁必不留一個。”
35Busa gidawat ni David gikan sa iyang kamot kadtong iyang gidala kaniya; ug siya miingon kaniya: Lakaw sa pakigdait ngadto sa imong balay; tan-awa, ako namati sa imong tingog, ug gidawat ang imong kaugalingon.
35大衛從亞比該手中接受了她帶來給他的東西，就對她說：“你平平安安回家去吧！你看，我已經聽了你的話，也答應了你的請求。”
36Ug si Abigail miadto kang Nabal; ug, ania karon, siya naghimo ug usa ka pangilin sa iyang balay, sama sa pangilin sa usa ka hari; ug ang kasingkasing ni Nabal malipayon sa sulod niya, kay siya nahubog sa hilabihan: busa wala siya mosugilon kaniya bisan unsa, kapin kun kulang, hangtud sa pagbanagbanag sa kabuntagon.
36拿八之死亞比該到了拿八那裡，他正在家中擺設筵席，好像帝王的筵席一樣。拿八心裡暢快，喝得爛醉如泥，所以無論大事小事亞比該都沒有告訴他，直到第二天早晨。
37Ug nahitabo sa pagkabuntag, sa diha nga hinghuwasan na si Nabal, nga ang iyang asawa misugilon kaniya niining mga butanga, ug ang iyang kasingkasing nalumos sa sulod niya, ug siya nahimong ingon sa usa ka bato.
37到了早晨，拿八酒醒了，他的妻子才把這些事告訴他，他就嚇得魂不附體，立刻中風癱瘓了。
38Ug nahitabo nga sa may napulo na ka adlaw nga nangagi nga si Nabal gihampak ni Jehova, mao nga siya namatay.
38大約過了十天，耶和華擊打拿八，他就死了。
39Ug sa diha nga si David nakadungog nga si Nabal namatay, siya miingon: Bulahan si Jehova nga naglaban sa hinungdan sa akong kaulawan gikan sa kamot ni Nabal, ug nagapugong sa iyang sulogoon gikan sa kadautan: ug ang dautang buhat ni Nabal giuli ni Jehova sa iyang kaugalingong ulo. Ug si David nagpasugo ug nagsulti mahitungod kang Abigail, sa pagpakuha kaniya aron iyang pangasaw-on.
39大衛娶亞比該為妻大衛聽見拿八死了，就說：“耶和華是應當稱頌的，因為他為我伸了拿八羞辱我的冤，又阻止了僕人行惡，也使拿八的惡歸到他自己的頭上。”於是大衛派人去對亞比該說要娶她作他的妻子。
40Ug sa diha nga ang mga sulogoon ni David midangat na didto kang Abigail sa Carmelo, sila mingsulti kaniya, nga nagaingon: Si David nagpaanhi kanamo dinhi kanimo, sa pagpadala kanimo ngadto kaniya aron ikaw iyang pangasaw-on.
40大衛的僕人到了迦密去見亞比該，對她說：“大衛差派我們到你這裡來，要娶你作他的妻子。”
41Ug siya mitindog ug miyukbo sa iyang kaugalingon nga ang iyang nawong ngadto sa yuta, ug nagaingon: Ania karon, ang imong sulogoon nga babaye maoy usa ka sulogoon sa pagpanghugas sa mga tiil sa mga sulogoon sa akong ginoo.
41亞比該就起來，面伏於地叩拜，說：“婢女願意作女僕，洗我主人的腳！”
42Ug si Abigail midali, ug mitindog, ug mikabayo sa usa ka asno, uban ang lima ka mga dalaga niya nga mingnunot kaniya; ug milakaw siya sunod sa mga sulogoon ni David ug nahimong iyang asawa.
42亞比該急忙起來，騎上驢，帶著五個跟隨她的女僕，跟從大衛的使者去了，就作了大衛的妻子。
43Si David usab nangasawa kang Ahinoam sa Jezreel; ug silang duruha nahimong iyang mga asawa.
43大衛先娶了耶斯列人亞希暖，她們二人都作了他的妻子。
44Karon si Saul mihatag kang Michal nga iyang anak nga babaye, nga asawa ni David, kang Palti, ang anak nga lalake ni Lais nga atua sa Gallim.
44掃羅已經把他的女兒米甲，就是大衛的妻子，賜給了迦琳人拉億的兒子帕提作妻子。