1Ug mipanaw sila gikan sa Elim, ug ang tibook nga katilingban sa mga anak sa Israel, mingdangat sa kamingawan sa Sin, nga diha sa tungatunga sa Elim ug sa Sinai, sa ikanapulo ug lima nga adlaw sa ikaduha nga bulan sa tapus sila mogula gikan sa yuta sa Egipto.
1以色列人在曠野發怨言以色列全體會眾從以琳起行,在出埃及以後第二個月十五日,來到以琳和西奈中間汛的曠野那裡。
2Ug ang tibook nga katilingban sa mga anak sa Israel nanagbagulbol batok kang Moises ug batok kang Aaron didto sa kamingawan;
2以色列全體會眾在曠野都向摩西和亞倫發怨言;
3Ug ming-ingon kanila ang mga anak sa Israel: Apat hinoon namatay kami pinaagi sa kamot ni Jehova didto sa yuta sa Egipto, sa nanaglingkod kami tupad sa mga kolon sa mga unod, sa nanagpangaon kami ug tinapay sa pagkabusog; kay kami gidala ninyo dinhi niining kamingawan, aron sa pagpatay sa kagutom niining tibook nga katilingban.
3以色列人對他們說:“我們寧願在埃及地坐在肉鍋旁邊,吃飯吃到飽的時候,死在耶和華的手裡!你們倒把我們領出來,到這曠野,是要叫這全體會眾餓死啊!”
4Unya si Jehova miingon kang Moises: Ania karon, magapaulan ako ug tinapay gikan sa langit alang kaninyo; ug ang katawohan manggula ug magakuha ug igo nga bahin sa tagsa ka adlaw, aron ako makasulay kanila kong sila magalakaw ba sa akong Kasugoan, o dili.
4耶和華對摩西說:“看哪,我要把糧食從天上降給你們;人民可以出去,每天收取當天的分量,我好試驗他們是否遵行我的律法。
5Ug mahitabo nga sa ikaunom ka adlaw manag-andam sila niadtong ilang pagadad-on, ug kini mao ang pilo sa gidaghanon sa gitigum nila adlaw-adlaw.
5到第六天,他們把收進來的預備好,比每天收取的多一倍。”
6Ug miingon si Moises ug si Aaron sa tanan nga mga anak sa Israel: Sa pagkagabii, nan manghibalo kamo nga si Jehova ang mikuha kaninyo gikan sa yuta sa Egipto;
6摩西和亞倫對以色列眾人說:“今晚你們必定知道是耶和華把你們從埃及地領出來。
7Ug sa pagkabuntag, nan makakita kamo sa himaya ni Jehova; kay niana siya nagapatalinghug sa inyong mga pagbagulbol batok kang Jehova; ug, unsa ba kami, nga nanagbagulbol man kamo batok kanamo?
7明早你們必定看見耶和華的榮耀,因為耶和華聽見了你們向他所發的怨言了。我們算甚麼,你們竟向我們發怨言呢?”
8Ug miingon si Moises: Si Jehova magahatag kaninyo sa kagabhion ug unod alang sa pagkaon, ug sa kabuntagon tinapay sa pagkabusog; kay siya nakadungog sa inyong mga bagulbol nga gibagulbol ninyo batok kaniya: ug unsa ba kami? Ang mga pagbagulbol ninyo dili batok kanamo, kondili batok kang Jehova.
8摩西又說:“耶和華晚上必給你們肉吃,早晨必給你們食物吃飽,因為耶和華聽見了你們埋怨他所說的怨言了。我們算甚麼?你們的怨言不是向我們發的,而是向耶和華發的。”
9Ug miingon si Moises kang Aaron: Ingna ang tibook nga katilingban sa mga anak sa Israel: Dumuol kamo sa atubangan ni Jehova, kay siya nakadungog sa inyong mga pagbagulbol.
9摩西對亞倫說:“你要對以色列全體會眾說:‘你們走近耶和華面前,因為他已經聽見了你們的怨言了。’”
10Ug nahitabo, sa nagsulti si Aaron sa tibook nga katilingban sa mga anak sa Israel, nga mingtan-aw sila dapit sa kamingawan, ug ania karon, ang himaya ni Jehova, nagpakita didto sa panganod.
10亞倫對以色列全體會眾說話的時候,他們向著曠野觀望,看見耶和華的榮耀在雲中顯現出來。
11Ug si Jehova misulti kang Moises, nga nagaingon:
11耶和華吩咐摩西說:
12Ako nakadungog sa mga pagbagulbol sa mga anak sa Israel; sultihan mo sila sa pag-ingon: Sa pagkagabii magakaon kamo ug unod, ug sa pagkabuntag pagabusgon kamo sa tinapay; ug manghibalo kamo nga ako mao si Jehova nga inyong Dios.
12“以色列人的怨言,我已經聽見了。你告訴他們說:‘黃昏的時候你們必吃肉,早晨的時候必有食物吃飽;這樣,你們就知道我耶和華是你們的 神了。’”
13Ug nahitabo sa pagkagabii, nga mingkayaw ang mga buntog, ug minghugpa sa campo, ug sa pagkabuntag naglukop ang tun-og libut sa campo.
13鵪鶉與嗎哪到了晚上,有鵪鶉飛上來,把營都遮蓋了;到了早晨,營的四周有一層露水。
14Ug sa misaka ang tun-og nga naglukop sa campo , ania karon, sa ibabaw sa nawong sa kamingawan dihay usa ka butang nga diyutay ug malingin, diyutay nga ingon sa usa ka tun-og nga tibook sa ibabaw sa yuta.
14露水上升以後,就見野地上有細小鱗狀的東西,像小白霜一樣細小的東西。
15Ug sa pagkakita niini sa mga anak sa Israel, nanag-ingon ang usa ug usa kanila: Unsa ba kini? kay sila wala makaila kong unsa kadto. Ug si Moises miingon kanila: Mao kana ang tinapay nga gihatag ni Jehova kaninyo aron pagkan-on.
15以色列人看見了,就彼此對問說:“這是甚麼?”原來他們不知道那是甚麼。摩西對他們說:“這就是耶和華賜給你們吃的食物。
16Kini mao ang butang nga gisugo ni Jehova: Pamunit kamo niini ang tagsatagsa ingon sa iyang arang makaon: usa ka Omer sa tagsa ka tawo, sumala sa gidaghanon sa inyong mga tawo, magakuha kamo niini, ang tagsatagsa alang kanila nga atua sa iyang balong-balong.
16耶和華吩咐的話是這樣的:‘你們要按著各人的食量收取,按著你們的人數為帳幕裡的人收取,一人兩公升。’”
17Ug ang mga anak sa Israel nagbuhat sa ingon: ug nanagpamupho sila ang uban daghan, ug ang uban diriyut da :
17以色列人就這樣行了;有的多收、有的少收。
18Ug sa diha nga kini gitakus nila sa omer, wala kumapin ang sa nakatigum ug daghan, wala usab magkulang ang sa nakatigum ug diyutay: ang tagsatagsa nagtigum sumala sa makaon niya.
18他們用升斗衡量的時候,多收的沒有剩餘,少收的也不缺乏;各人按著自己的食量收取。
19Ug si Moises miingon kanila: Walay bisan kinsa nga magasalin niana hangtud ugma sa buntag.
19摩西對他們說:“誰也不可把一些留到早晨。”
20Apan sila wala managtuman kang Moises; kondili nga ang uban nanagsalin niana hangtud sa pagkabuntag, ug kini giulod, ug nadunot ug nasuko si Moises kanila.
20他們卻不聽摩西的話,有人把一些留到早晨,就生蟲發臭了。摩西就向他們發怒。
21Ug nanagpamupho sila niana matag-buntag, ang tagsatagsa ka tawo sumala sa iyang makaon: ug sa pag-init sa adlaw, natunaw kini.
21他們每天早晨都按著各人的食量去收取;太陽一發熱,就融化了。
22Ug nahitabo nga sa ikaunom ka adlaw nanagpamupho sila sa pilo sa gidaghanon sa tinapay, duruha ka omer alang sa tagsatagsa: ug ang tanan nga mga pangulo sa katilingban nangadto ug nanagsugilon kang Moises.
22到第六日,他們收取了兩倍的食物,每人四公升;會眾的首領都來告訴摩西。
23Ug siya miingon kanila: Kini mao ang giingon ni Jehova: Ugma mao ang balaan nga pagpahulay, ang adlaw nga igpapahulay ngadto kang Jehova: ang pagalutoon ninyo, lutoa ninyo karon, ug ang pagalung-agon ninyo lung-aga ninyo karon ; ug ang tanan nga makapin kaninyo, tipigan ninyo hangtud ugma sa buntag.
23摩西對他們說:“耶和華這樣說:‘明天是安息日,是向耶和華守的聖安息日。你們要烤的,就烤吧;要煮的,就煮吧;所有餘剩的要自己保存著,直留到早晨。’”
24Ug ilang gitipigan kini hangtud sa pagkabuntag ingon sa gisugo ni Moises; ug kini wala madunot, walay ulod usab niini.
24他們就照著摩西吩咐的,把餘剩的留到早晨;竟然不發臭,裡頭也沒有生蟲。
25Ug miingon si Moises: Kan-a ninyo kana karon, kay karon mao ang adlaw nga igpapahulay ngadto kang Jehova: Karon dili kamo makakaplag niana sa kapatagan.
25摩西說:“今天吃這個吧,因為今天是向耶和華守的安息日,今日你們在田野裡必找不著。
26Sa unom ka adlaw magapamunit kamo niana; apan sa ikapito ka adlaw nga mao ang adlaw nga igpapahulay, niining adlawa dili makaplagan kini.
26六天你們可以收取,但第七天是安息日,在那一天甚麼都沒有了。”
27Ug nahatabo sa ikapito ka adlaw nga ang uban sa katawohan migula sa pagpamunit, ug sila wala makakaplag.
27第七天民間有人出去收取,可是甚麼也找不著。
28Ug miingon si Jehova kang Moises: Hangtud ba anus-a nga managdumili kamo sa akong mga sugo ug sa akong mga tulomanon?
28耶和華對摩西說:“你們拒絕遵守我的誡命和律法,要到幾時呢?
29Tan-awa ninyo, kay niana si Jehova naghatag kaninyo sa adlaw nga igpapahulay ug tungod niini siya nagahatag kaninyo sa ikaunom ka adlaw ug tinapay nga alang sa duruha ka adlaw. Magpuyo ang tagsatagsa sa iyang puloy-anan, ug walay bisan kinsa nga magagula gikan sa iyang dapit sa ikapito ka adlaw.
29你們看,耶和華把安息日賜給了你們,所以第六日他賜給你們兩天的食物;第七天你們各人要住在家裡,誰都不可離開自己的地方。”
30Mao nga ang katawohan mingpahulay sa ikapito ka adlaw.
30於是人民在第七天都安息了。
31Ug ang panimalay sa Israel naghingalan niini nga Mana; ug kini maingon sa liso sa culantro, nga maputi; ug ang iyang lami ingon sa tinapay nga manipis nga may dugos.
31以色列家給這食物起名叫“嗎哪”,它像芫荽的種子,色白,味道像攙蜜的薄餅。
32Ug miingon si Moises: Kini mao ang gisugo ni Jehova: Pun-on ninyo ang usa ka omer niini aron pagtipigan ngadto sa inyong mga kaliwatan, aron makakita sila sa tinapay nga akong gipakaon kaninyo didto sa kamingawan, sa pagkuha ko kaninyo gikan sa yuta sa Egipto.
32摩西說:“耶和華吩咐的話是這樣:要把滿兩公升的嗎哪保留起來給你們的後代,好讓他們可以看見當日我把你們從埃及地領出來的時候,在曠野給你們吃的食物。”
33Ug miingon si Moises kang Aaron: Kumuha ka ug usa ka kolon ug sudlan mo kini ug usa ka omer nga puno sa mana, ug ibutang mo kini sa atubangan ni Jehova, aron matipigan ngadto sa inyong mga kaliwatan.
33摩西對亞倫說:“拿一個罐子來,裝滿兩公升嗎哪,存放在耶和華面前,保留起來給你們的後代。”
34Ug kini gibutang ni Aaron sa atubangan sa Pagpamatuod aron kini tipigan, ingon sa gisugo ni Jehova kang Moises.
34亞倫就照著耶和華吩咐摩西的,把嗎哪存留在法櫃前。
35Ug nanagpangaon ang mga anak sa Israel sa mana sulod sa kap-atan ka tuig, hangtud nga mingsulod sila sa yuta nga gipuy-an: mana ang gipangaon nila hangtud nga mingdangat sila sa mga utlanan sa yuta sa Canaan.
35以色列人吃嗎哪共四十年,直到進了有人居住的地方為止;他們吃嗎哪,直到進入迦南地的邊界為止。
36Ug ang usa ka omer mao ang ikapulo ka bahin sa epha.
36兩公升就是當時的標準量器的十分之一。(“兩公升就是當時的標準量器的十分之一”原文作“一俄梅珥就是一伊法的十分之一”)