1Ug sila nagpadayon nga walay gubat totolo ka tuig sa taliwala sa Siria ug Israel.
1南北两国联合攻打拉末（代下18:2-3）
2Ug nahitabo sa ikatolo ka tuig, nga si Josaphat ang hari sa Juda milugsong ngadto sa hari sa Israel.
2到了第三年，犹大王约沙法下去见以色列王。
3Ug ang hari sa Israel miingon sa iyang mga sulogoon: Nahibalo ba kamo nga ang Ramoth sa Galaad ato, ug kita nanagpakahilum, ug kini wala kuhaa nato gikan sa kamot sa hari sa Siria?
3以色列王对他的臣仆说：“你们知道吗？基列的拉末原属于我们，我们怎可静坐不动，不把它从亚兰王的手中夺回来呢？”
4Ug siya miingon kang Josaphat: Mouban ka kanako ngadto sa gubat batok sa Ramoth sa Galaad? Ug si Josaphat miingon sa hari sa Israel: 1 Ako ingon man ikaw, ang akong katawohan ingon man ang imong katawohan, ang akong mga kabayo ingon man ang imong mga kabayo.
4亚哈问约沙法：“你肯与我一起到基列的拉末去作战吗？”约沙法回答以色列王：“你我不分彼此，我的人民就像是你的人民，我的战马就像是你的战马。”
5Ug si Josaphat miingon sa hari sa Israel: Mangutana ka una, ako nagahangyo kanimo, sa pulong ni Jehova.
5以色列的假先知都预言战胜（代下18:4-11）约沙法又对以色列王说：“现在请你先求问耶和华。”
6Unya ang hari sa Israel nagtigum sa mga manalagna, nga duolan sa upat ka gatus ka tawo, ug miingon kanila: Moadto ba ako batok sa Ramoth sa Galaad sa pagpakiggubat, kun biyaan ko ba kini ? Ug sila miingon: Tumungas ka; kay ang Ginoo magatugyan niini sa kamot sa hari.
6于是以色列王把众先知聚集了来，约有四百人，问他们：“我可以去攻打基列的拉末吗？或是应当忍耐不去呢？”他们说：“你可以上去，主必把那城交在王的手里。”
7Apan si Josaphat miingon: Wala bay lain nga manalagna ni Jehova gawas niini , aron makapangutana kita kaniya?
7约沙法说：“这里不是还有耶和华的先知，我们可以求问他吗？”
8Ug ang hari sa Israel miingon kang Josaphat: Ania pay usa ka tawo nga pinaagi kaniya makapangutana kita mahitungod kang Jehova nga mao si Micheas: anak nga lalake ni Imla: apan ako nagadumot kaniya; kay siya wala magpanagna ug maayo mahitungod kanako, kondili sa dautan. Ug si Josaphat miingon: Dili unta magsulti ang hari sa ingon.
8以色列王对约沙法说：“还有一个人，我们可以托他求问耶和华。不过我憎恨他，因为他对我说的预言，都是凶话，不是吉话。这人就是音拉的儿子米该雅。”但约沙法说：“请王不要这么说。”
9Unya ang hari sa Israel mitawag ug usa ka punoan, ug miingon: Kuhaa pagdali si Micheas, ang anak nga lalake ni Imla.
9于是王召了一位太监来，说：“快去把音拉的儿子米该雅召来！”
10Karon ang hari sa Israel ug si Josaphat, ang hari sa Juda, nanaglingkod ang tagsatagsa sa iyang trono, nga nanagsul-ob sa ilang bisti nga harianon, sa usa ka dapit nga dayag sa usa ka tugkaran sa pultahan sa Samaria; ug ang tanang mga manalagna sa ilang atubangan.
10以色列王和犹大王约沙法穿着朝服，在撒玛利亚城门口的广场上，各人坐在自己的王位上；所有的先知都在他们面前说预言。
11Ug si Sedechias ang anak nga lalake ni Chanaana naghimo alang kaniya sa mga sungay nga puthaw, ug miingon: Kini mao ang gipamulong ni Jehova: Uban niini pagasungayon mo ang mga Sirianhon, hangtud nga sila maut-ut.
11基拿拿的儿子西底家做了些铁角，说：“耶和华这样说：‘你要用这些铁角抵触亚兰人，直到把他们完全消灭。’”
12Ug ang tanang mga manalagna nanagpanagna sa ingon, nga nanag-ingon: Tumungas ka ngadto sa Ramoth sa Galaad, ug pagmauswagon ka; kay si Jehova magatugyan niana sa kamot sa hari.
12所有的先知也都这样预言说：“你可以上基列的拉末去，必得胜利！因为耶和华必把那城交在王的手里。”
13Ug ang sulogoon nga miadto sa pagtawag kang Micheas misulti kaniya, nga nagaingon: Tan-awa karon, ang mga pulong sa mga manalagna nagpadayag sa maayo alang sa hari sa usa ka baba lamang : himoa ang imong pulong ako nagahangyo kanimo, nga mamaingon sa pulong sa usa kanila, ug magsulti ka ug maayo.
13只有米该雅预言战败（代下18:12-22）那去召米该雅的使者对米该雅说：“看哪，这里的众先知都异口同声地对王说吉话，请你与他们一样说吉话。”
14Ug si Micheas miingon: Ingon nga si Jehova buhi, unsay igasulti ni Jehova kanako, kini maoy akong igasulti.
14米该雅说：“我指着永活的耶和华起誓，耶和华吩咐我什么，我就说什么。”
15Ug sa paghiadto niya sa hari, ang hari miingon kaniya: Micheas, moadto ba kami sa Ramoth sa Galaad sa pagpakiggubat, kun biyaan ba lamang namo kini? Ug siya mitubag: Tumungas kamo ug magmauswagon; ug si Jehova magahatag niana sa kamot sa hari.
15米该雅来到王那里的时候，王就问他：“米该雅啊，我们可以到基列的拉末去作战吗？或是要忍耐不去呢？”米该雅回答亚哈：“你可以上去，必得胜利，因为耶和华必把那城交在王的手里！”
16Ug ang hari miingon kaniya: Nakapila ba nga ikaw gipapanumpa ko nga magsulti ka sa lunsay matuod kanako sa ngalan ni Jehova?
16王对他说：“我要嘱咐你多少次，你才奉耶和华的名对我只说真话呢？”
17Ug siya miingon: Nakita ko ang tibook Israel nga nagtibulaag sa ibabaw sa mga kabukiran, sama sa mga carnero nga walay magbalantay: si Jehova miingon: Kini walay agalon; papaulia silang tagsatagsa sa iyang balay sa pakigdait.
17米该雅说：“我看见以色列人四散在山上，好像没有牧人的羊群一样；耶和华说：‘这些人没有主人，使他们平平安安各自回家吧！’”
18Ug ang hari sa Israel miingon kang Josaphat: Wala ba ako magsugilon kanimo nga siya dili buot magatagna sa maayo mahitungod kanako, kondili sa dautan?
18以色列王对约沙法说：“我不是告诉过你，这人对我说的预言，总不说吉话，只说凶话吗？”
19Ug si Micheas miingon: Busa mamati ka sa pulong ni Jehova: nakita ko si Jehova nga nagalingkod sa iyang trono, ug ang tanang panon sa langit nanagtindog tupad kaniya sa iyang too ug sa iyang wala.
19米该雅说：“因此，你要听耶和华的话；我看见耶和华坐在他的宝座上，天上的万军都侍立在他的左右。
20Ug si Jehova miingon: Kinsa ang magahaylo kang Achab, aron moadto ug molumpag sa Ramoth sa Galaad? Ug ang usa namulong niining paagiha; ug ang lain namulong nianang paagiha.
20耶和华说：‘谁去引诱亚哈，使他上基列的拉末阵亡呢？’有说这样的，有说那样的。
21Ug may migula nga usa ka espiritu, ug mitindog sa atubangan ni Jehova ug miingon: Ako maoy mohaylo kaniya.
21后来有一个灵出来，站在耶和华面前，说：‘我去引诱他。’耶和华问他：‘你用什么方法呢？’
22Ug si Jehova miingon kaniya: Sa unsang paagi? Ug siya miingon: Ako moadto, ug magpakabakakon nga espiritu sa baba sa tanan sa iyang mga manalagna. Ug siya miingon: Ikaw mohaylo kaniya, ug makadaug usab: lumakaw ka, ug buhata ang ingon.
22他回答：‘我要出去，在亚哈所有先知的口中，作说谎的灵。’耶和华说：‘你可以去引诱他，你也必能成功，你去这样行吧！’
23Karon tungod niini, ania karon, si Jehova nagbutang ug usa ka bakakong espiritu sa baba sa tanan niining imong mga manalagna; ug si Jehova namulong sa kadautan mahitungod kanimo.
23现在，耶和华已经把说谎的灵放在你这些先知的口中，耶和华已经命定灾祸临到你。”
24Unya si Sedechias ang anak nga lalake ni Chanaana miduol, ug gisagpa si Micheas sa aping, ug miingon: Diin nga dalana moadto ang Espiritu ni Jehova gikan kanako sa pagsulti kanimo?
24米该雅受辱被囚（代下18:23-27）基拿拿的儿子西底家近前来，打米该雅的脸颊说：“耶和华的灵怎样离开了我，去与你说话呢？”
25Ug si Micheas miingon: Ania karon, makita mo ra niadtong adlawa, sa diha nga ikaw moadto sa kinahilitan nga mga lawak sa pagtago sa imong kaugalingon.
25米该雅说：“你进密室躲藏的那一天，就必看见了。”
26Ug ang hari sa Israel miingon: Kuhaa si Micheas, ug dad-a siya ngadto kang Ammon, ang gobernador sa ciudad, ug kang Joas, ang anak nga lalake sa hari;
26以色列王说：“把米该雅带回去，交给市长亚们和王的儿子约阿施，
27Ug ingna: Kini mao ang gipamulong sa hari: Ibutang kining tawohana sa bilanggoan, ug pakan-a siya sa tinapay sa kasakit ug tubig sa kasakit, hangtud nga ako makaanha sa pakigdait.
27说：‘王这样吩咐：把这人囚在监里，少给他食物和水，直到我平平安安回来。’”
28Ug si Micheas miingon: Kong ikaw mobalik gayud sa kalinaw, si Jehova wala magsulti pinaagi kanako. Ug siya miingon: Pamati kamo, mga katawohan, kamong tanan.
28米该雅说：“如果你真的可以平平安安回来，那么耶和华就没有借着我说话了。”他又说：“众民啊，你们都要听。”
29Busa ang hari sa Israel ug si Josaphat, ang hari sa Juda, mitungas ngadto sa Ramoth sa Galaad.
29亚哈阵亡（代下18:28-34）于是，以色列王和犹大王约沙法上基列的拉末去了。
30Ug ang hari sa Israel miingon kang Josaphat: Ako magatakuban sa akong kaugalingon, ug moadto sa gubat; apan magsul-ob ikaw sa imong mga bisti nga harianon. Ug ang hari sa Israel nagtakuban sa iyang kaugalingon ug miadto sa gubat.
30以色列王对约沙法说：“我要改装上战场去了；你可以仍穿自己的朝服。”于是以色列王改装到战场去了。
31Karon ang hari sa Siria nagsugo sa katloan ug duha ka mga capitan sa iyang mga carro, nga nagaingon: Ayaw pagpakig-away batok sa diyutay bisan sa daku, gawas lamang sa hari sa Israel.
31亚兰王曾经嘱咐他的三十二个战车长说：“无论大小将兵，你们都不要与他们争战，只要与以色列王争战。”
32Ug nahitabo sa pagkakita sa mga capitan sa mga carro ni Josaphat nga sila miingon: Sa pagkatinuod kini mao ang hari sa Israel; ug sila mingtipas aron sa pagpakig-away batok kaniya: ug si Josaphat misinggit.
32战车长们看见约沙法的时候，就说：“这人必是以色列王。”他们就转过去与他争战，约沙法便喊叫起来。
33Ug nahitabo sa pagkakita sa mga capitan sa mga carro nga kadto dili diya hari sa Israel, sila mingbalik gikan sa paglutos kaniya.
33战车长们一见他不是以色列王，就转回来，不追赶他了。
34Ug may usa ka tawo nga mingpana sa iyang pana nga dili tinuyo, ug naigo ang hari sa Israel sa taliwala sa sinumpayan sa salokot: busa siya miingon sa cochero sa iyang carro: Pabalika ang imong kamot, ug dad-a ako gawas sa panon; kay daku ang akong pagkasamad.
34有一个人随便射了一箭，竟射中了以色列王铁甲与护胸甲之间的地方。王对驾车的说：“你把车转过来，载我离开战场吧！我受了重伤。”
35Ug ang gubat mikusog niadtong adlawa: ug ang hari gibilin sa iyang carro atbang sa mga Sirianhon, ug namatay sa pagkagabii; ug ang dugo miagay gikan sa samad ngadto sa ilalum sa carro
35那一天战争不断升级，有人扶着王站在车上抵挡亚兰人。到了黄昏，王就死了；血从伤口流到战车的底下去。
36Ug dihay usa ka singgit gikan sa tibook nga panon sa hapit na mosalop ang adlaw, nga nagaingon: Tagsatagsa ka tawo ngadto sa iyang ciudad, ug tagsatagsa ka tawo ngadto sa iyang yuta.
36约在日落的时候，有命令传遍军中说：“各归各城，各归各地吧。”
37Busa ang hari namatay, ug gidala ngadto sa Samaria; ug ilang gilubong ang hari didto sa Samaria.
37王死了以后，人们把他送回撒玛利亚，埋葬在那里。
38Ug ilang gihugasan ang carro didto sa linaw sa Samaria; ug ang mga iro nanagtila sa iyang dugo (karon ang mga bigaon nanagpanghugas sa ilang kaugalingon didto); sumala sa pulong ni Jehova nga iyang gipamulong.
38他们在撒玛利亚的池旁，妓女洗澡的地方清洗战车，有狗来舔亚哈的血，正如耶和华说过的话一样。
39Karon ang nahabilin sa mga buhat ni Achab, ug ang tanan nga iyang gibuhat, ug ang balay nga garing nga iyang gitukod, ug ang tanang mga ciudad nga iyang gitukod, wala ba sila mahisulat sa basahon sa mga Cronicas sa mga hari sa Israel?
39亚哈其余的事迹，他所作的一切，他建造的象牙宫和他重建的一切城镇，不是都记在以色列诸王的年代志上吗？
40Busa si Achab natulog uban sa iyang mga amahan; ug si Ochozias nga iyang anak nga lalake mihari nga ilis kaniya.
40亚哈与他的列祖同睡，他的儿子亚哈谢接续他作王。
41Ug si Josaphat ang anak nga lalake ni Asa nagsugod sa paghari sa Juda sa ikaupat ka tuig ni Achab, hari sa Israel.
41约沙法作犹大王（代下17:1-6，20:31-21:1）以色列王亚哈第四年，亚撒的儿子约沙法登基作犹大王。
42Si Josaphat may katloan ug lima ka tuig ang panuigon sa pagsugod niya paghari; ug siya naghari sulod sa kaluhaan ug lima ka tuig sa Jerusalem. Ug ang ngalan sa iyang inahan mao si Azuba, ang anak nga babaye Silai.
42约沙法登基的时候是三十五岁；他在耶路撒冷作王二十五年。他母亲名叫阿苏巴，是示利希的女儿。
43Ug siya naglakat sa tanang dalan ni Asa nga iyang amahan; siya wala tumipas gikan niana, nga nagabuhat sa matarung diha sa mga mata ni Jehova: apan ang mga hatag-as nga dapit wala makuha; ang katawohan nanghalad pa gayud ug nanagsunog sa incienso diha sa hatag-as nga mga dapit.
43约沙法遵行他父亲亚撒所行的一切，总不偏离，行耶和华看为正的事。只是邱坛还没有废去，人民仍在邱坛上献祭烧香（“只是邱坛......献祭烧香。”《马索拉抄本》为22:44）。
44Ug si Josaphat nakigdait sa hari sa Israel.
44约沙法王与以色列王和平相处。（本节在《马索拉抄本》为22:45）
45Karon ang uban nga mga buhat ni Josaphat, ug ang iyang gahum nga iyang gipakita, ug giunsa niya paggubat, wala ba sila mahisulat sa basahon sa mga Cronicas sa mga hari sa Juda?
45约沙法其余的事迹，他作过的英勇的事和他怎样争战的事，不是都写在犹大列王的年代志上吗？
46Ug ang nahibilin sa mga sodomhanon, nga napabilin sa mga adlaw sa iyang amahan nga si Asa, iyang gipapahawa gikan sa yuta.
46约沙法把父亲亚撒在世时遗留下来的庙妓都从国中除灭。
47Ug walay hari sa Edom: usa ka gobernador maoy hari.
47那时，以东没有王，由总督统治。
48Si Josaphat naghimo ug mga sakayan sa Tarsis aron sa pag-adto sa Ophir tungod sa bulawan: apan wala sila moadto; kay ang mga sakayan nangadugmok didto sa Ezion-geber.
48约沙法建造了他施船只，要到俄斐去运金子，可是不能开船，因为船只在以旬．迦别坏了。
49Unya si Ochozias, ang anak nga lalake ni Achab, miingon kang Josaphat: Paubana ang akong mga alagad sa imong mga sulogoon didto sa mga sakayan. Apan si Josaphat wala mobuot.
49那时亚哈的儿子亚哈谢对约沙法说：“让我的仆人与你的仆人一同坐船去吧！”但是约沙法不肯。
50Ug si Josaphat natulog uban sa iyang mga amahan, ug gilubong uban sa iyang mga amahan sa ciudad ni David nga iyang amahan; ug si Joram nga iyang anak nga lalake naghari nga ilis kaniya.
50约沙法与他的列祖同睡，与他的列祖一同埋葬在他先祖大卫的城里；他的儿子约兰接续他作王。
51Si Ochozias, ang anak nga lalake ni Achab nagsugod paghari sa Israel didto sa Samaria sa ikanapulo ug pito ka tuig ni Josaphat nga hari sa Juda, ug siya naghari sulod sa duha ka tuig sa Israel.
51亚哈谢作以色列王犹大王约沙法第十七年，亚哈的儿子亚哈谢在撒玛利亚登基作以色列王。他作以色列王两年。
52Ug siya naghimo niadtong dautan diha sa mga mata ni Jehova, ug naglakat sa dalan sa iyang amahan, ug sa dalan sa iyang inahan, ug sa dalan ni Jeroboam, ang anak nga lalake ni Nabat, diin gihimo niya nga ang Israel makasala.
52他行耶和华看为恶的事，行他父亲的道和他母亲的道，又行尼八的儿子耶罗波安使以色列人陷在罪中的道。
53Ug siya nag-alagad kang Baal, ug nagsimba kaniya, ug naghagit sa pagkasuko kang Jehova, ang Dios sa Israel, sumala sa tanang gibuhat sa iyang amahan.
53他事奉巴力，敬拜巴力，照着他父亲所行的一切惹耶和华以色列的 神发怒。