1Ug si Samuel namatay; ug ang tibook nga Israel nanagtigum pagtingub sa ilang kaugalingon, ug nanagminatay tungod kaniya, ug gilubong siya didto sa balay niya sa Rama. Ug si David mibangon, ug miadto sa kamingawan sa Paran.
1撒母耳逝世
2Ug didtoy usa ka tawo sa Maon, kinsang kabtangan atua sa Carmelo; ug ang tawo daku kaayo, ug siya may totolo ka libong carnero, ug usa ka libo nga kanding: ug siya nagaalot sa iyang mga carnero didto sa Carmelo.
2大卫遣仆求拿八馈赠在玛云有一个人，他的产业在迦密。他是一个很富有的人，有绵羊三千只，山羊一千只，那时他正在迦密剪羊毛。
3Karon ang ngalan sa tawo mao si Nabal; ug ang ngalan sa iyang asawa mao si Abigail; ug ang babaye masinabuton kaayo, ug may usa ka maanyag nga panagway; apan ang tawo dili papiog ug dautan sa iyang mga binuhatan; ug siya gikan sa banay ni Caleb.
3那人名叫拿八，他的妻子名叫亚比该。这女人既聪明，又美丽。但那男人为人粗暴，又行事凶恶。他是个迦密族的人。
4Ug si David nakadungog didto sa kamingawan nga si Nabal nag-alot sa iyang mga carnero.
4大卫在旷野听说拿八正在剪羊毛，
5Ug si David nagpasugo ug napulo ka batan-ong lalake, ug si David miingon sa mga batan-ong lalake. Tumungas kamo ngadto sa Carmelo, ug umadto kang Nabal, ug paghatag ug katahuran kaniya sa akong ngalan:
5就差派十个仆人，对他们说：“你们上迦密去见拿八，以我的名义向他问安。
6Ug kini mao ang ipamulong ninyo kaniya nga nagapuyo sa pagkamauswagon : Ang pakigdait anaa kanimo, ug ang pakigdait anaa sa imong balay, ug ang pakigdait anaa sa tanan nga anaa kanimo.
6你们要这样说：‘愿你长寿！愿你平安！愿你的家平安！愿你所有的一切都平安！
7Ug karon ako nakadungog nga ikaw adunay mga mag-aalot, ang imong nga magbalantay ania na uban kanamo karon, ug wala sila namo unsaa, ni may bisan unsa nga nakulang kanila, sa tanang panahon nga didto sila sa Carmelo.
7现在我听说有人为你剪羊毛。你的牧人与我们在一起的时候，我们都没有侮辱他们；他们在迦密的日子，也从没有遗失过什么。
8Pangutan-a ang imong mga batan-ong lalake, ug sila magasugilon kanimo; sa maong hinungdan itugot nga may kahimut-an ang mga batan-ong lalake sa imong mga mata; kay kami nahianhi sa usa ka maayong adlaw; ihatag, ako nangaliyupo kanimo, bisan unsa nga mahaanha sa imong kamot, sa imong mga sulogoon, ug sa imong anak nga lalake nga si David.
8你可以问问你的仆人，他们必会告诉你。愿我派来的这些仆人在你眼前蒙恩，因为我们是在好日子来的，请你把手中所有的，随便赏赐一点给你的仆人和你的儿子大卫。’”
9Ug sa diha nga ang mga batan-ong lalake ni David nanghiabut na, gipamulong nila kang Nabal sumala niadtong tanang mga pulong sa ngalan ni David, ug minghunong.
9大卫的仆人到了，就以大卫的名义，把这些话都对拿八说了，然后等候答复。
10Ug si Nabal mitubag sa mga sulogoon ni David, ug miingon: Kinsa ba si David? Ug kinsa ba ang anak nga lalake ni Isai? adunay daghang mga sulogoon karong mga adlawa nga ang tagsatagsa ka tawo mobulag sa iyang agalon.
10拿八辱骂仆人拿八回答大卫的仆人说：“大卫是谁？耶西的儿子是谁？现在离开主人逃走的仆人太多了。
11Kuhaon ko diay ang akong tinapay, ug ang akong tubig, ug ang akong inihaw nga akong gipatay alang sa akong mga mag-aalot, ug ihatag ko ba kini sa mga tawo nga wala nako hibaloi kong diin sila gikan?
11我怎能把我的饼、我的水，和我为剪羊毛的人宰杀的肉，给那些我不知道从哪里来的人呢？”
12Busa ang mga batan-ong lalake ni David mingtalikod, ug mingbalik, ug nahiabut ug gisuginlan siya sumala sa tanan niining mga pulonga.
12于是大卫的仆人转回原路，回去了。他们到了以后，就把这一切话都告诉大卫。
13Ug si David miingon sa iyang mga tawo: Panagtakin kamo ang tagsatagsa ka tawo sa iyang pinuti. Ug nanagtakin sila ang tagsatagsa ka tawo sa iyang pinuti; ug si David nagatakin usab sa iyang pinuti: ug may mingsunod kang David nga duolan sa upat ka gatus ka tawo; ug may duruha ka gatus nga mingpabilin diha sa mga kasangkapan.
13大卫对跟随他的人说：“你们各人都佩上刀。”他们各人就佩上自己的刀，大卫也佩上自己的刀。跟随大卫上去的约有四百人，有二百人留下来看守器具。
14Apan usa sa mga batan-ong lalake misugilon kang Abigail, ang asawa ni Nabal, nga nagaingon: Ania karon, si David nagpadala ug mga sulogoon gikan sa kamingawan aron sa paghatag ug katahuran sa atong agalon; ug iyang gikasab-an sila.
14拿八的一个仆人告诉拿八的妻子亚比该说：“大卫从旷野派遣使者来向我们的主人问候，主人却辱骂了他们。
15Apan ang mga tawo maayo kaayo kanamo, ug wala kami nila hilabti, ni mawad-an kami bisan unsa, sa kadugayon nga kami nagauban diha kanila sa didto kami sa mga kapatagan.
15但是，那些人对我们很好。我们在田野与他们往来的时候，他们都没有侮辱我们，我们也从没有遗失过什么。
16Sila mao ang usa ka kuta namo sa adlaw ug sa gabii, sa tanang higayon nga kami diha uban kanila nga nagabantay sa mga carnero.
16我们与他们在一起牧羊的日子，他们日夜都作保护我们的墙。
17Busa karon ilha ug hunahunaa kong unsay imong pagabuhaton; kay dautan ang gitinguha batok sa atong agalon, ug batok sa tibook niyang balay; kay siya maoy usa ka tawo nga walay kapuslanan, ug walay bisan kinsa nga makasulti kaniya.
17现在，你要想一想，看看你该怎么办，因为灾祸必定临到我们的主人和他的全家。他是一个性情凶恶的人，没有人敢对他说话。”
18Unya si Abigail midali, ug mikuha ug duruha ka gatus ka book tinapay, ug duruha ka botella nga vino, ug lima ka carnero nga linuto na ug lima ka takus nga sinanglag nga trigo, ug usa ka gatus ka hugpong nga parras, ug duruha ka gatus ka haon nga higuera, ug gitangkil kini sa mga asno.
18亚比该急忙拿了两百个饼、两皮袋酒、五只预备好了的羊、十七公斤烘好了的穗子、一百个葡萄饼、两百个无花果饼，都驮在驴背上，
19Ug siya miingon sa iyang mga batan-ong lalake: Lakaw una kanako; ania karon, ako magasunod kaninyo. Apan wala niya suginli ang iyang bana nga si Nabal.
19然后对她的仆人说：“你们先去，我随着你们来。”这事她却没有告诉她的丈夫拿八。
20Ug kadto mao, nga sa nakakabayo na siya sa iyang asno, ug milugsong labay sa hup-ananan sa bukid, nga, ania karon, si David ug ang iyang mga tawo minglugsong paingon kaniya; ug iyang gikahibalag sila.
20亚比该骑着驴，正从山坡下来，忽见大卫和跟随他的人也正从对面迎着她走下来，亚比该就与他相遇了。
21Karon si David miingon: Sa pagkatinuod kakawangan ang akong pagbantay sa tanan nga ania niining tawohana didto sa kamingawan, aron nga walay makulang sa tanan nga mahatungod kaniya: ug iya akong gibalusan ug dautan tungod sa maayo.
21大卫曾经说过：“我在旷野看守这人一切所有的，使他一切所有的一样也没有失落，实在是白费心机了。他竟然对我以恶报善。
22Ang Dios magahimo sa ingon niini sa mga kaaway ni David, ug labi pa usab, kong may ibilin ako sa tanan nga mahatungod kaniya sa pagbanagbanag sa kabuntagon, bisan usa ka bata nga lalake.
22如果我让这人一切所有的，就是一个男丁，留到明天早晨， 神怎样惩罚大卫的仇敌，愿他也怎样加倍惩罚我。”
23Ug sa diha nga si Abigail nakakita kang David siya midali, ug nanaug sa iyang asno, ug mihapa sa atubangan ni David, ug miyukbo ngadto sa yuta.
23亚比该求大卫饶恕亚比该见了大卫，就急忙从驴背下来，俯伏在大卫面前，脸伏于地，向他叩拜。
24Ug siya mihapa sa iyang mga tiil ug miingon: Kanako, ginoo ko, sa ibabaw nako mahulog ang kasal-anan; ug tugoti nga ang imong sulogoon nga babaye, ako nangaliyupo kanimo, sa pagpasulti sa imong mga igdulungog, ug pamatia ang mga pulong sa imong sulogoon nga babaye.
24她又俯伏在大卫的脚前，说：“我王啊，愿这罪孽归我。求你容婢女向你讲话，求你听婢女所说的话。
25Ayaw itugot sa akong ginoo, ako nangaliyupo kanimo, nga magtagad niining walay kapuslanan nga tawo, bisan kang Nabal; kay sumala sa iyang ngalan, mao man siya; Nabal ang iyang ngalan, ug ang kabuangan maoy nagauban kaniya: apan ako nga imong sulogoon nga babaye wala makakita sa mga batan-ong lalake sa akong ginoo, nga imong gisugo.
25请我主不要把这个性情凶恶的人拿八放在心上。因为他的名字怎样，他的为人也怎样。他名叫拿八，他也真是愚笨。我主派来的仆人，你的婢女并没有看见。
26Busa karon, ginoo ko, ingon nga si Jehova buhi, ug ingon nga ang imong kalalg buhi, sa nakita nga si Jehova nagpugong kanimo gikan sa pagpakasala tungod sa dugo, ug gikan sa pagpanimalus pinaagi sa imong kaugalingong kamot, busa karon himoa nga ang imong mga kaaway, ug sila nga nangita ug kadautan sa akong ginoo nga mahasama kang Nabal.
26我主啊，现在我指着永活的耶和华，又在你面前起誓，耶和华既然阻止了你流人的血，又阻止了你亲手报仇，愿你的仇敌和那些谋害我主的人，都像拿八一样。
27Ug karon kining gasa nga gidala sa imong sulogoon sa akong ginoo, ipahatag kini ngadto sa mga batan-ong lalake nga nagasunod sa akong ginoo.
27现在，请把你婢女给我主带来的这礼物，赐给跟随我主的仆人。
28Pasayloa, ako nangaliyupo kanimo, ang paglapas sa imong sulogoon nga babaye; kay sa pagkatinuod si Jehova magahimo ug usa ka malig-ong balay sa akong ginoo, tungod kay ang akong ginoo mogubat sa mga gubat ni Jehova; ug ang dautan dili hikaplagan diha kanimo sa tanan nimong mga adlaw.
28求你饶恕你婢女的过犯。耶和华必为我主建立一个坚固的家，因为我主为耶和华争战；在你一生的日子里，在你身上也找不到什么过错。
29Ug bisan pa ang tawo motindog sa paglutos kanimo, ug sa pagpangita sa imong kalag, bisan pa niana ang kalag sa akong ginoo mahigut diha sa usa ka bugkos sa kinabuhi uban kang Jehova nga imong Dios; ug ang mga kalag sa imong mga kaaway, siya magalamboyog kanila, ingon sa gikan sa laang sa usa ka lamboyog.
29虽然有人起来追赶你，寻索你的命，我主的性命必得保全在耶和华你的 神生命的囊中。至于你仇敌的命，耶和华却要甩去，像从甩石机甩出去一样。
30Ug mahitabo, sa diha nga si Jehova maghimo sa akong ginoo sumala sa tanang kaayohan sa iyang gipamulong mahitungod kanimo, ug makatudlo na kanimo nga principe ibabaw sa Israel,
30将来耶和华照着他应许的一切善待了你，立了你作以色列的领袖的时候，
31Nga kini dili mahimong kasakit kanimo, ni makapangdol sa kasingkasing sa akong ginoo, bisan ikaw makaula sa dugo sa walay gipasikaran, kun ang akong ginoo manimalus sa iyang kaugalingon. Ug sa diha nga si Jehova magahimo ug maayo sa akong ginoo, unya hinumdumi ang imong sulogoon nga babaye.
31我主就不致因为无缘无故流人的血或亲自报仇而良心不安，心里有愧了。耶和华恩待了我主以后，求你记念你的婢女。”
32Ug si David miingon kang Abigail: Bulahan si Jehova ang Dios sa Israel, nga nagpaanhi kanimo niining adlawa aron sa pagsugat kanako:
32大卫息怒大卫对亚比该说：“耶和华以色列的 神是应当称颂的！他今天差派你来迎接我。
33Ug bulahan ang imong kaligdong, ug bulahan ikaw nga nakapalikay kanako niining adlawa gikan sa pagpakasala tungod sa dugo, ug gikan sa pagpanimalus sa akong kaugalingon pinaagi sa akong kamot.
33你的智慧和你的为人也是应当称赞的，因为你今天阻止了我流人的血，又阻止了我亲手报仇。
34Kay sa tinuod gayud, ingon nga si Jehova, ang Dios sa Israel, buhi, nga nakapugong kanako gikan sa pagdaut kanimo, gawas nga ikaw midali ug mianhi sa pagsugat kanako, sa walay duhaduha walay mahabilin kang Nabal sa pagbanagbanag sa kabuntagon bisan sa usa ka bata nga lalake.
34我指着那拦阻了我加害你的永活的耶和华以色列的 神起誓，如果你不及时来迎见我，到明天早晨，拿八所有的男丁必不留一个。”
35Busa gidawat ni David gikan sa iyang kamot kadtong iyang gidala kaniya; ug siya miingon kaniya: Lakaw sa pakigdait ngadto sa imong balay; tan-awa, ako namati sa imong tingog, ug gidawat ang imong kaugalingon.
35大卫从亚比该手中接受了她带来给他的东西，就对她说：“你平平安安回家去吧！你看，我已经听了你的话，也答应了你的请求。”
36Ug si Abigail miadto kang Nabal; ug, ania karon, siya naghimo ug usa ka pangilin sa iyang balay, sama sa pangilin sa usa ka hari; ug ang kasingkasing ni Nabal malipayon sa sulod niya, kay siya nahubog sa hilabihan: busa wala siya mosugilon kaniya bisan unsa, kapin kun kulang, hangtud sa pagbanagbanag sa kabuntagon.
36拿八之死亚比该到了拿八那里，他正在家中摆设筵席，好像帝王的筵席一样。拿八心里畅快，喝得烂醉如泥，所以无论大事小事亚比该都没有告诉他，直到第二天早晨。
37Ug nahitabo sa pagkabuntag, sa diha nga hinghuwasan na si Nabal, nga ang iyang asawa misugilon kaniya niining mga butanga, ug ang iyang kasingkasing nalumos sa sulod niya, ug siya nahimong ingon sa usa ka bato.
37到了早晨，拿八酒醒了，他的妻子才把这些事告诉他，他就吓得魂不附体，立刻中风瘫痪了。
38Ug nahitabo nga sa may napulo na ka adlaw nga nangagi nga si Nabal gihampak ni Jehova, mao nga siya namatay.
38大约过了十天，耶和华击打拿八，他就死了。
39Ug sa diha nga si David nakadungog nga si Nabal namatay, siya miingon: Bulahan si Jehova nga naglaban sa hinungdan sa akong kaulawan gikan sa kamot ni Nabal, ug nagapugong sa iyang sulogoon gikan sa kadautan: ug ang dautang buhat ni Nabal giuli ni Jehova sa iyang kaugalingong ulo. Ug si David nagpasugo ug nagsulti mahitungod kang Abigail, sa pagpakuha kaniya aron iyang pangasaw-on.
39大卫娶亚比该为妻大卫听见拿八死了，就说：“耶和华是应当称颂的，因为他为我伸了拿八羞辱我的冤，又阻止了仆人行恶，也使拿八的恶归到他自己的头上。”于是大卫派人去对亚比该说要娶她作他的妻子。
40Ug sa diha nga ang mga sulogoon ni David midangat na didto kang Abigail sa Carmelo, sila mingsulti kaniya, nga nagaingon: Si David nagpaanhi kanamo dinhi kanimo, sa pagpadala kanimo ngadto kaniya aron ikaw iyang pangasaw-on.
40大卫的仆人到了迦密去见亚比该，对她说：“大卫差派我们到你这里来，要娶你作他的妻子。”
41Ug siya mitindog ug miyukbo sa iyang kaugalingon nga ang iyang nawong ngadto sa yuta, ug nagaingon: Ania karon, ang imong sulogoon nga babaye maoy usa ka sulogoon sa pagpanghugas sa mga tiil sa mga sulogoon sa akong ginoo.
41亚比该就起来，面伏于地叩拜，说：“婢女愿意作女仆，洗我主人的脚！”
42Ug si Abigail midali, ug mitindog, ug mikabayo sa usa ka asno, uban ang lima ka mga dalaga niya nga mingnunot kaniya; ug milakaw siya sunod sa mga sulogoon ni David ug nahimong iyang asawa.
42亚比该急忙起来，骑上驴，带着五个跟随她的女仆，跟从大卫的使者去了，就作了大卫的妻子。
43Si David usab nangasawa kang Ahinoam sa Jezreel; ug silang duruha nahimong iyang mga asawa.
43大卫先娶了耶斯列人亚希暖，她们二人都作了他的妻子。
44Karon si Saul mihatag kang Michal nga iyang anak nga babaye, nga asawa ni David, kang Palti, ang anak nga lalake ni Lais nga atua sa Gallim.
44扫罗已经把他的女儿米甲，就是大卫的妻子，赐给了迦琳人拉亿的儿子帕提作妻子。