1Unya si Jose midangat ug nagpahibalo kang Faraon ug miingon siya: Ang akong amahan ug ang akong mga igsoon nga lalake, ug ang ilang mga panon sa carnero ug ang ilang mga panon sa vaca, uban ang tanan nga ila, nangabut na gikan sa yuta sa Canaan, ug ania karon, atua sila sa yuta sa Gosen.
1约瑟的兄弟进见法老
2Ug sa iyang mga igsoon nga lalake mikuha siya ug lima sa mga tawo, ug iyang gipaatubang sila sa atubangan ni Faraon.
2约瑟从他所有的兄弟当中，挑选了五个人，把他们带到法老面前。
3Ug si Faraon miingon sa iyang mga igsoon: Unsa ba ang inyong pangita sa kinabuhi? Ug sila mingtubag kang Faraon: Ang imong mga ulipon, mga magbalantay sa mga carnero, kami ingon man ang among mga ginikanan.
3法老问约瑟的兄弟们说：“你们是作什么的？”他们回答法老：“仆人们是牧羊人，我们和我们的祖先都是一样。”
4Labut pa miingon sila kang Faraon: Sa pagpuyo niining yutaa mianhi kami; kay walay sibsibon alang sa mga panon sa mga carnero sa imong mga ulipon; kay ang gutom daku kaayo sa yuta sa Canaan: busa, gipangaliyupo namo karon kanimo nga makapuyo unta ang imong mga ulipon sa yuta sa Gosen.
4他们又对法老说：“我们来是要在这地寄居，因为迦南地的饥荒严重，你仆人们的羊群没有草吃，所以，现在求你容许你仆人住在歌珊地。”
5Ug si Faraon misulti kang Jose nga nagaingon: Ang imong amahan ug ang imong mga igsoong lalake ming-anhi kanimo.
5法老对约瑟说：“你的父亲和兄弟们到你这里来了；
6Ang yuta sa Egipto anaa sa atubangan mo; papuy-on mo sa labing maayong yuta ang imong amahan ug ang imong mga igsoon nga lalake; papuy-on mo sila sa yuta sa Gosen; ug kong makamatngon ka nga sa ilang taliwala adunay mga tawo nga mga masingkamuton ibutang mo sila sa pagkapangulo nga mga magbalantay sa akong mga vaca.
6埃及地都在你面前，你只管叫你的父亲和兄弟们住在这地最好的地方，他们可以住在歌珊地。你如果知道他们中间有能干的人，可以派他们看管我的牲畜。”
7Ug gipasulod ni Jose ang iyang amahan, ug iyang gipaatubang siya sa atubangan ni Faraon; ug si Jacob nanalangin kang Faraon.
7雅各进见法老约瑟把他父亲雅各带到法老面前，雅各就给法老祝福。
8Ug miingon si Faraon kang Jacob: Kapid-an na ka mga adlaw sa mga tuig ang imong kinabuhi?
8法老问雅各：“你有多大年纪了？”
9Ug si Jacob mitubag kang Faraon: Ang mga adlaw sa mga tuig sa akong paglangyaw-langyaw, usa ka gatus ug katloan ka tuig; diyutay, ug mga dautan ang mga adlaw sa mga tuig sa akong kinabuhi, ug kini wala makakab-ut sa mga adlaw sa mga tuig sa akong mga ginikanan, sa mga adlaw sa kinabuhi sa ilang paglangyaw-langyaw.
9雅各回答法老：“我寄居在世的年日是一百三十岁。我一生的年日又少又苦，不及我祖先寄居在世的年日。”
10Ug si Jacob nanalangin kang Faraon, ug mipahawa siya sa atubangan ni Faraon.
10雅各又给法老祝福，然后离开法老出去了。
11Sa ingon niini, gipahaluna ni Jose ang iyang amahan, ug ang iyang mga igsoon nga lalake, ug iyang gihatag kanila ang pagpanag-iya sa yuta sa Egipto sa labing maayo nga yuta, sa yuta sa mga Ramesehanon, ingon sa gisugo ni Faraon.
11约瑟照着法老的吩咐安置他的父亲和兄弟们，把兰塞地，就是埃及地最好的地方，给他们作产业。
12Ug ginapakaon ni Jose ug tinapay ang iyang amahan ug ang iyang mga igsoon nga lalake, ug ang tanan sa panimalay sa iyang amahan, sumala sa ilang mga kabanayan.
12约瑟照着孩子的数目，用粮食供养他的父亲、兄弟们，以及父亲的家人。
13Ug wala nay tinapay sa tibook nga yuta kay ang gutom hilabihan pagkadaku sa pagkaagi nga nagakamatay sa gutom ang yuta sa Egipto ug ang yuta sa Canaan tungod sa gutom.
13饥荒那时，遍地都没有粮食，因为饥荒非常严重。埃及地和迦南地的人，因为饥荒的缘故都饿昏了。
14Ug gitigum ni Jose ang tanan nga salapi nga nakita didto sa yuta sa Egipto, ug sa yuta sa Canaan, alang sa trigo nga ilang gipamalit; ug gisulod ni Jose ang salapi sa balay ni Faraon.
14约瑟收集了埃及地和迦南地所有的银子，就是众人买粮的银子；约瑟就把那些银子交到法老的王宫去。
15Ug sa nahurot na ang salapi sa yuta sa Egipto, ug sa yuta sa Canaan, mingdangup ang tanang mga Egiptohanon kang Jose, nga nag-ingon: Hatagi kami ug tinapay: kay nganong mangamatay kami sa atubangan mo? tungod kay nahurot na ang among salapi.
15埃及地和迦南地的银子都用尽了，埃及众人就来到约瑟那里，说：“银子已用完了。求你给我们粮食吧，我们为什么要饿死在你面前呢？”
16Ug si Jose miingon: Ihatag ninyo ang inyong kahayupan, ug pagahatagan ko kamo ug baylo alang sa inyong kahayupan, kong mahurot na ang salapi.
16约瑟回答：“如果银子用完了，可以把你们的牲畜给我，我就把粮食给你们，交换你们的牲畜。”
17Ug ilang gidala ang ilang kahayupan ngadto kang Jose; ug si Jose mihatag kanila ug mga makaon nga baylo sa mga kabayo, ug alang sa panon sa mga carnero, ug alang sa mga vaca, ug alang sa panon sa mga asno: ug sila ginahatagan niya ug tinapay alang sa tanang kahayupan nila niadtong tuiga.
17于是，他们把牲畜带到约瑟那里，约瑟就把粮食给他们，交换他们的马匹、羊群、牛群和驴。那一年，约瑟就用粮食交换他们所有的牲畜，来养活他们。
18Ug sa tapus ang tuig, miadto sila kaniya sa ikaduha nga tuig, ug miingon sila kaniya: Dili kami magatago sa akong ginoo nga ang among salapi sa pagkamatuod nahurot na; ug ang mga panon sa kahayupan iya na sa among ginoo; walay nahabilin sa atubangan sa among ginoo kondili ang among mga lawas ug ang among mga yuta na lamang.
18那一年过后，第二年他们又来到约瑟那里，对他说：“我们不向我主隐瞒，我们的银子都用尽了，牲畜也归了我主；在我主面前，除了我们的身体和田地以外，什么也没有剩下了。
19Busa ngano ba nga magpakamatay kami sa atubangan sa imong mga mata, kami ingon man ang among yuta? Palita kami ug ang among yuta sa tinapay, ug kami ug ang among yuta maulipon kang Faraon; ug hatagi kami ug binhi aron mabuhi kami, ug kami dili mangamatay ug aron dili mahimong awa-aw ang yuta.
19为什么我们和我们的田地要在你面前消灭呢？求你用粮食买我们和我们的田地，我们和田地就必为法老效劳了。又求你给我们谷种，使我们可以活着，不至死亡，田地也不至荒芜。”
20Unya gipalit ni Jose ang tanan nga yuta sa Egipto alang kang Faraon; kay ang mga Egiptohanon namaligya ang tagsatagsa ka tawo sa iyang yuta, kay ang gutom misamut gayud sa ibabaw nila; ug ang yuta midangat nga naiya ni Faraon.
20于是，约瑟为法老买了埃及所有的田地，因为埃及人遭遇了严重的饥荒，各人都卖了自己的田地。这样，那地就都归法老所有。
21Ug mahitungod sa katawohan, gihimo niya ang pagbalhin kanila ngadto sa mga kalungsoran gikan sa usa ka tumoy sa katapusang utlanan sa Egipto ngadto sa laing tumoy niini.
21至于人民，约瑟把他们迁到城市里去（“约瑟把他们迁到城市里去”有古卷及古译本作“使他们成了奴仆”），从埃及境内的一端，直到另一端。
22Ang yuta sa mga sacerdote mao lamang ang wala niya mapalit, tungod kay ang mga sacerdote adunay pahat kang Faraon, ug sila nagakaon sa ilang pahat nga gihatag kanila ni Faraon: tungod niana wala nila ikabaligya ang ilang yuta.
22只有祭司的田地，约瑟没有买，因为祭司有从法老所得的粮饷；他们可以吃法老所给的粮饷，所以没有卖自己的田地。
23Unya si Jose miingon sa katawohan: Ania karon, gipalit ko kamo ug ang inyong yuta alang kang Faraon: tan-awa, aniay binhi alang kaninyo, ug magpugas kamo sa yuta.
23约瑟对人民说：“看哪，我今日为法老买了你们和你们的田地。这里有谷种给你们，你们可以种地。
24Ug mahitabo nga sa panahon sa ting-ani ihatag ninyo ang ikalima ka bahin kang Faraon, ug ang upat ka bahin inyo alang sa inyong binhi sa yuta, ug alang sa inyong kalan-on, ug alang kanila sa inyong mga panimalay, ug aron nga makakaon ang inyong mga anak.
24到了收割的时候，你们要把五分之一给法老，其余四分可以归你们自己，作田里的种子，又作你们以及你们家人和孩子的食物。”
25Ug sila mingtubag: Imong giluwas ang among kinabuhi; hatagi kami ug kalomo sa mga mata sa akong ginoo, ug magpaulipon kami kang Faraon.
25他们说：“你救了我们；愿我们在我主面前得蒙喜悦，我们就作法老的奴仆。”
26Ug gihimo ni Jose ang balaod mahatungod sa yuta sa Egipto hangtud karon, nga kang Faraon ang bahin nga ikalima; gawas lamang ang yuta sa mga sacerdote nga wala maiya ni Faraon.
26于是，约瑟为埃及的田地立了一个法例，直到今日还有效，就是五分之一归给法老；只有祭司的田地不归给法老。
27Ug si Israel nagpuyo sa yuta sa Egipto, sa yuta sa Gosen; ug sila nakapanag-iya niana, ug nagmabungaon sila ug nanagdaghan sa hilabihan gayud.
27雅各向约瑟最后的要求以色列人住在埃及国的歌珊地，他们在那里置业繁殖，人数非常众多。
28Ug si Jacob nagpuyo sa yuta sa Egipto napulo ug pito ka tuig: ug mao kana ang mga adlaw ni Jacob, ang mga tuig sa iyang kinabuhi, nga usa ka gatus kap-atan ug pito ka tuig.
28雅各在埃及地住了十七年；他一生的寿数是一百四十七岁。
29Ug nagkahaduol na ang mga adlaw sa pagkamatay ni Israel, ug iyang gitawag si Jose nga iyang anak, ug miingon kaniya: Kong nakakaplag ako karon ug kalomo sa imong mga mata, ginapangaliyupo ko kanimo nga ibutang mo ang imong kamot sa ilalum sa akong paa, ug magbuhat ka kanako sa kalooy ug kamatuoran; ginapangaliyupo ko kanimo nga dili mo ako pag-ilubong sa Egipto.
29以色列的死期快到了，就把他儿子约瑟叫了来，对他说：“如果我在你面前蒙你喜悦，请你把手放在我的大腿底下起誓，要以慈爱和诚实对待我，不要把我埋葬在埃及。
30Apan sa diha nga matulog na ako uban sa akong mga ginikanan, dad-on mo ako gawas sa Egipto ug ilubong mo ako sa ilang lubnganan. Ug siya mitubag: Ako magabuhat ingon sa imong ginaingon.
30我与我的祖先同睡的时候，你要把我从埃及带出去，埋葬在他们的墓地里。”约瑟说：“我必照着你的话去作。”
31Ug siya miingon: Manumpa ka kanako. Ug siya nanumpa kaniya. Unya si Israel sa iyang kaugalingon miyukbo didto sa ibabaw sa ulohan sa higdaanan.
31雅各说：“你要向我起誓。”约瑟就向他起了誓，于是以色列靠着床头（“靠着床头”有古译本作“倚着杖头”﹝参来11:21﹞）敬拜 神。