1Ug ang tibook nga katilingban mipatugbaw sa ilang tingog; ug nanagsinggit; ug ang katawohan minghilak niadtong gabhiona.
1以色列人发怨言
2Ug ang tanang mga anak sa Israel nanagbagulbol batok kang Moises, ug batok kang Aaron: ug ang tibook nga katilingban miingon kanila: Apat hinoon nangamatay kami didto sa yuta sa Egipto! o maayo pa unta kong nangamatay kami niining kamingawan!
2以色列人向摩西和亚伦发怨言;全体会众都对他们说:“但愿我们早死在埃及地,或死在这旷野。
3Ug ngano man nga gidala kami ni Jehova niining yutaa, aron mangapukan pinaagi sa espada? Ang among mga asawa ug ang among mga anak mamahimo nga tulokbonon dili ba labi pang maayo kanamo nga mamalik ngadto sa Egipto?
3耶和华为什么把我们领到这地来,死在刀剑之下呢?我们的妻子和孩子要被掳掠。我们回埃及去,岂不更好吗?”
4Ug nanag-ingon ang usa sa usa: Magbuhat kita ug usa ka capitan, ug mamalik kita ngadto sa Egipto.
4于是他们彼此说:“我们另立一个首领,回埃及去吧。”
5Unya si Moises ug si Aaron mihapa sa atubangan sa tibook nga pagkatigum sa katilingban sa mga anak sa Israel.
5摩西和亚伦就俯伏在以色列全体会众面前。
6Ug si Josue, ang anak nga lalake ni Nun, ug si Caleb, ang anak nga lalake ni Jephone, sila kauban niadtong mga nanagpaniid sa yuta nanagpanggisi sa ilang mga bisti:
6窥探那地的人中,有嫩的儿子约书亚和耶孚尼的儿子迦勒;他们撕裂衣服,
7Ug nanagsulti sila sa tibook nga katilingban sa mga anak sa Israel, nga nagaingon: Ang yuta diin kami miagi sa pagpanud, mao ang yuta nga hilabihan gayud pagkaayo.
7对以色列全体会众说:“我们去窥探的那地,是十分美好的地方。
8Kong si Jehova nahamuot kanato, sa ingon niana siya magapasulod kanato niining yutaa ug kini igahatag niya kanato; usa ka yuta nga nagapaagay sa gatas ug dugos.
8耶和华若是喜悦我们,就必把我们领进那地,把那地赐给我们,那地原是流奶与蜜的地。
9Nga dili lamang unta kamo magmalalison batok kang Jehova, ni mahadlok sa katawohan mahitungod niining yutaa; kay sila ang tinapay alang kanato; ang ilang mga salipdanan kuhaon gikan sa ibabaw nila, ug si Jehova uban kanato ayaw kahadloki sila.
9只要你们不背叛耶和华,就不必怕那地的人,因为他们是我们的食物;荫庇他们的,已经离开他们了,耶和华却与我们同在;不要怕他们。”
10Apan ang tibook katilingban nangayo sa pagsalibay kanila ug mga bato. Ug ang himaya ni Jehova nagpakita diha sa balong-balong nga pagatiguman ngadto sa tanan nga mga anak sa Israel.
10全体会众都说要用石头打死他们二人。这时,耶和华的荣光在会幕中向以色列众人显现。
11Ug si Jehova miingon kang Moises: Hangtud anus-a nga magatamay kanako kining katawohan? ug hangtud anus-a nga sila dili motuo kanako, tungod sa tanang mga ilhanan nga akong gibuhat sa taliwala nila?
11摩西为他们代求耶和华对摩西说:“这民藐视我要到几时呢?我虽然在他们中间行了这些神迹,他们还是不信我要到几时呢?
12Ako magapatay kanila uban ang hampak sa kamatay, ug sila akong isalikway aron dili makapanunod, ug pagabuhaton ko ikaw nga usa ka nasud nga labi pang daku ug labi pang kusgan kay kanila.
12我要用瘟疫击杀他们,除灭他们;我要使你成为大国,比他们还强。”
13Ug si Moises miingon kang Jehova: Unya makadungog niini ang mga Egiptohanon, kay sa taliwala nila gikuha mo kining katawohan sa imong pagkalig-on.
13摩西对耶和华说:“这样埃及人必听见这事,因为你曾用大能,把这民从他们中间领上来;
14Ug isugilon nila kini sa mga pumoluyo niining yutaa; nga sila nakadungog nga ikaw, oh Jehova, anaa sa taliwala niining katawohan; nga sa nawong ug nawong nakita ikaw, oh Jehova, ug ang imong panganod nagabarog sa ibabaw nila, ug sa adlaw ikaw nagalakaw sa pag-una kanila sa usa ka haligi nga panganod, ug sa kagabhion sa usa ka haligi nga kalayo:
14埃及人也必告诉那地的居民。那地的居民也曾听见你耶和华是在这人民中间,你耶和华曾面对面的向人显现,你的云彩常停在他们上面;日间你在云柱中,夜间你在火柱中,走在他们前面。
15Karon kong imong pamatyon kining katawohan ingon sa usa ka tawo, nan unya ang mga nasud nga makadungog sa imong kadungganan managsulti, nga magaingon:
15现在如果你把这人民杀死,像杀死一人,那些听见你名声的万国就必议论说:
16Tungod kay dili makahimo si Jehova sa pagpasulod niining katawohan ngadto sa yuta nga iyang gipanumpa kanila, busa iyang gipatay sila diha sa kamingawan.
16‘因为耶和华不能把这民领进他向他们起誓应许的地,所以在旷野把他们杀了。’
17Ug karon, nagaampo ako kanimo, nga mahimong daku ang gahum sa Ginoo, sumala sa imong gipamulong, nga nagaingon:
17现在求主大发能力,照着你说过的话:
18Si Jehova mahinay sa kasuko ug madagayaon sa mahigugmaong-kalolot, nga nagapsaylo sa pagkadautan ug sa paglapas; ug nga dili gayud magapakamatarung sa tawong sad-an , nga nagadu-aw siya sa kadautan sa mga amahan, ibabaw sa mga anak, ibabaw sa ikatolo ug ibabaw sa ikaupat nga kaliwatan.
18‘耶和华不轻易发怒,且有丰盛的慈爱;他赦免罪孽和过犯;绝不以有罪的为无罪,必追讨罪孽,自父到子,直到三四代。’
19Pasayloon mo, nangaliyupo ako kanimo, ang kadautan niining katawohan sumala sa pagkadaku sa imong mahigugmaong-kalolot, ug sumala sa pagpasaylo mo niining katawohan; sukad sa Egipto bisan hangtud karon.
19求你照着你的大慈爱,饶恕这人民的罪孽,好像你从埃及直到现在,常赦免这人民一样。”
20Ug si Jehova miingon: Ako nagpasaylo kanila sumala sa imong pulong:
20耶和华说:“我就照着你的话,赦免他们;
21Apan sa pagkamatuod gayud, samtang ako buhi, ug samtang ang himaya ni Jehova nagapuno sa tibook kayutaan;
21但是,我指着我的永生起誓,全地要被耶和华的荣耀充满。
22Tungod kay kadtong tanang mga tawo nga nakakita sa akong himaya, ug sa akong mga ilhanan, nga akong gibuhat didto sa Egipto, ug didto sa kamingawan, bisan pa niana nagsulay kanako niini sa napulo ka pilo, ug wala managpatalinghug sa akong tingog;
22这些见过我的荣耀,和我在埃及与旷野所行的神迹的人,仍然试探了我这十次,不听从我的话;
23Sa pagkamatuod gayud dili sila makakita sa yuta nga gipanumpa ko sa ilang mga amahan, ni bisan kinsa kanila nga nagtamay kanako nga makakita niini:
23他们决不得看见我向他们的祖宗起誓应许之地;藐视我的,一个也不能看见那地。
24Apan ang akong alagad nga si Caleb, kay anaa kaniya ang lain nga espiritu, ug sa pagkahingpit nagsunod kanako, pagapasudlon ko siya ngadto sa yuta diin siya mosulod, ug ang iyang kaliwatan magapanag-iya niini.
24但是我的仆人迦勒,因他另有一个心志,专心跟从我,我必把他领进他去过的那地;他的子孙也必得着那地为业。
25Karon, ang Amalekahanon ug ang Canaanhon nanagpuyo diha sa walog; ugma bumalaik kamo ug umadto ngadto sa kamingawan pinaagi sa dalan ngadto sa Dagat nga Mapula.
25现在亚玛力人和迦南人住在山谷中,明天你们要回转,从到红海路上,起行到旷野去。”
26Ug si Jehova misulti kang Moises ug kang Aaron, nga nagaingon:
26耶和华惩罚以色列人(申1:34-40)耶和华吩咐摩西和亚伦说:
27Hangtud anus-a nga magaantus ako niining mangil-ad nga katilingban nga nagabagulbol batok kanako? Nabati ko ang mga pagbagulbol sa mga anak sa Israel, nga ilang gibagulbol batok kanako.
27“这恶会众向我发怨言要到几时呢?以色列人向我所发的怨言,我都听见了。
28Ipamulong mo kanila: Samtang ako buhi, nagaingon si Jehova, sa pagkamatuod gayud ingon sa inyong gisulti sa akong mga igdulungog, mao ang pagabuhaton ko kaninyo:
28你要对他们说:‘耶和华说,我指着我的永生起誓,我必照着你们所说给我听的,对待你们:
29Niini nga kamingawan mangapukan ang inyong mga lawas nga patay; ug ang tanang mga naisip kaninyo, sumala sa tanan ninyong gidaghanon, gikan sa kaluhaan ka tuig ang kagulangon ug ngadto sa itaas, kadto nga nanagbagulbol batok kanako,
29你们的尸体必倒在这旷野;你们中间被数点过的,就是按着你们的数目,从二十岁以上,向我发过怨言的,
30Sa pagkamatuod gayud dili kamo makadangat ngadto sa yuta, sumala sa akong gipanumpa nga kamo makapuyo didto, gawas kang Caleb, ang anak nga lalake ni Jephone, ug kang Josue, ang anak nga lalake ni Nun.
30都不得进入我起誓给你们居住的那地;只有耶孚尼的儿子迦勒和嫩的儿子约书亚才可以进去。
31Apan ang inyong mga bata nga gagmay, nga inyong giingon nga mao sila ang mga tulokbonon, ako magapasulod kanila, ug sila mahibalo sa yuta nga inyong gisalikway.
31但是你们的孩子,就是你们所说他们必被掳掠的,我要把他们领进去,他们必得着你们厌弃的那地。
32Apan alang kaninyo, ang inyong mga lawas nga patay mangapukan dinhi sa kamingawan.
32至于你们,你们的尸体必倒在这旷野。
33Ug ang inyong mga anak mahimong mga libud-suroy sa kamingawan sulod sa kapatan ka tuig, ug magadala sa inyong mga pagpakighilawas, hangtud nga ang inyong mga lawas nga patay mangaut-ut diha sa kamingawan.
33你们的儿女必在旷野飘流四十年,担当你们背信之罪,直到你们的尸体在旷野都灭尽了。
34Ingon sa gidaghanon sa mga adlaw, sa inyong pagpaniid sa yuta, bisan sa kap-atan ka adlaw nga inyong gipaniiran kini , magadala kamo sa inyong kadautan sulod sa kap-atan ka tuig, maingon nga ang tagsa ka adlaw magaisip sa tagsa ka tuig, ug pagailhon ninyo ang akong pagtalikod.
34照着你们窥探那地的日数共四十天,一天算一年,你们要担当罪孽四十年,你们就知道我为什么与你们作对。’
35Ako, si Jehova, nagsulti: Sa pagkamatuod gayud mao kini ang pagabuhaton ko niining tibook katilingban nga dautan, nga nanagtingub sa pagbatok kanako: dinhi sa kamingawan mangaut-ut sila, ug didto sila mangamatay.
35我耶和华已经说了,我必要这样对待这聚集反抗我的恶会众;他们要在这旷野灭尽,在这里死亡。”
36Ug ang mga tawo nga gisugo ni Moises sa pagpaniid sa yuta, nga nanghibalik, ug nagaagda sa tibook nga katilingban sa pagbagulbol batok kaniya, pinaagi sa pagdala ug dautang taho batok sa yuta,
36摩西派去窥探那地的人回来,因为带回有关那地的恶信,以致全体会众都向摩西发怨言,
37Bisan kadtong mga tawo nga nanagdala ug dautang taho mahatungod sa yuta, nangamatay pinaagi sa hampak sa atubangan ni Jehova.
37这些带回有关那地的恶信的人,都遭受瘟疫死在耶和华面前。
38Apan si Josue, ang anak nga lalake ni Nun, ug si Caleb, ang anak nga lalake ni Jephone, nga kauban niadtong mga tawo nga miadto sa pagpaniid sa yuta, nanghibilin nga mga buhi.
38只有嫩的儿子约书亚和耶孚尼的儿子迦勒,仍然活着。
39Ug si Moises misugilon niining mga pulonga sa tanang mga anak sa Israel: ug ang katawohan nanagbalata sa hilabihan.
39擅自出击,大败而逃(申1:41-46)摩西把这些话告诉以色列众人,他们就非常悲哀。
40Ug sila mibangon sa pagsayo sa pagkabuntag, ug mitungas sila sa kinatumyan sa bukid, nga nagaingon: Ania kita karon dinhi, ug motungas ngadto sa dapit nga gisaad ni Jehova: kay nakasala kita.
40他们清早起来,上山顶去,说:“我们在这里;我们要上耶和华应许的地方去,因为我们犯了罪。”
41Ug si Moises miingon: Ngano nga ginalapas ninyo ang sugo ni Jehova, sa pagtan-aw nga kini dili mouswag?
41摩西说:“你们为什么又违背耶和华的命令呢?这事必不能成功。
42Dili kamo manungas, kay si Jehova wala sa taliwala ninyo; aron dili kamo pagapatyon sa atubangan sa inyong mga kaaway.
42你们不要上去,因为耶和华不在你们中间,免得你们在仇敌面前被杀败。
43Kay ang Amalekahanon, ug ang Canaanhon anaa sa atubangan ninyo ug mangapukan kamo sa espada: tungod kay mitalikod kamo gikan sa pagsunod kang Jehova, busa si Jehova dili magauban kaninyo.
43因为亚玛力人和迦南人都在那里,在你们面前,你们必倒在刀下;因为你们转离不跟随耶和华,耶和华不与你们同在。”
44Apan sila nanagpadayon sa pagtungas ngadto sa kinatumyan sa bukid: bisan pa niana ang arca sa tugon ni Jehova, ug ni Moises, wala mobulag sa campo.
44他们却擅自上山顶去,但是耶和华的约柜和摩西并没有离开营地。
45Unya ang Amalekahanon nanlugsong ug ang Canaanhon nga nagpuyo niadtong bukira, ug mipatay kanila, ug minglaglag kanila, bisan hangtud ngadto sa Horma.
45于是,亚玛力人和住在那山上的迦南人就下来,击杀他们,粉碎他们,直到何珥玛。