1 Digwyddodd y pethau a ganlyn yn amser Ahasferus, yr Ahasferus oedd yn teyrnasu ar gant dau ddeg a saith o daleithiau, o India i Ethiopia.
1亞哈隨魯王大宴群臣亞哈隨魯在位的時候，他統治從印度到古實共一百二十七省。
2 Yn ystod y cyfnod hwnnw, yn nhrydedd flwyddyn ei deyrnasiad, ac yntau'n teyrnasu ar ei orsedd yn Susan y brifddinas,
2他在書珊城登了國位。
3 gwnaeth y Brenin Ahasferus wledd i'w holl dywysogion a'i weinidogion. Daeth byddin y Persiaid a'r Mediaid, y penaethiaid a thywysogion y taleithiau o'i flaen,
3他執政第三年，曾為眾領袖和臣僕擺設筵席；波斯和瑪代的權貴，以及各省的貴族和領袖都在他面前。
4 a threuliodd yntau amser maith, sef cant wyth deg o ddyddiau, yn dangos iddynt gyfoeth ei deyrnas odidog ac ysblander gogoneddus ei fawredd.
4他把自己尊榮之國的財富和偉大威風的榮華，向他們展現很多日子，共有一百八十天。
5 Pan ddaeth yr amser hwn i ben, gwnaeth y brenin wledd a barodd am saith diwrnod yn y cwrt yng ngardd ei du375? i bawb, o'r lleiaf hyd y mwyaf, oedd yn byw yn Susan y brifddinas.
5這些日子過了，王又為所有在書珊城的人民，無論尊卑大小，在御園的院子裡擺設筵席七天。
6 Yr oedd yno lenni gwyn a glas wedi eu rhwymo � llinynnau o sidan a phorffor wrth gadwynau arian ar golofnau marmor. Yr oedd yno welyau o aur ac arian ar lawr o risial, marmor, alabastr a glasfaen gwerthfawr.
6御園中有白色綿織的帷幕、藍色的幔子，細麻繩、紫色繩懸在銀環裡和大理石柱上；有金銀的床榻擺在紅色、白色、黃色和黑色的大理石所鋪的地上。
7 Yr oedd cwpanau aur o wahanol fathau i yfed ohonynt, ac yr oedd digonedd o win trwy haelioni'r brenin.
7賜飲都用金器皿；器皿與器皿各有不同；御酒很多，足顯王的厚賜。
8 Ynglu375?n �'r yfed, nid oedd gorfodaeth ar neb, oherwydd gorchmynnodd y brenin i holl swyddogion ei balas wneud fel yr oedd pawb yn dymuno.
8飲酒都照著定例，不准勉強；因為王對他宮裡的所有臣僕立下規矩，要照著各人的意願而行。
9 Gwnaeth y Frenhines Fasti hefyd wledd i'r gwragedd ym mhalas y Brenin Ahasferus.
9瓦實提王后抗旨王后瓦實提也在亞哈隨魯王的王宮中，為婦女們擺設筵席。
10 Ar y seithfed dydd, pan oedd y Brenin Ahasferus yn llawen gan win, rhoddodd orchymyn i Mehuman, Bistha, Harbona, Bigtha, Abagtha, Sethar a Carcas, y saith eunuch oedd yn gweini arno,
10第七日，亞哈隨魯王因飲酒心裡高興，就吩咐侍候在他面前的七個太監：米戶幔、比斯他、哈波拿、比革他、亞拔他、西達、甲迦，
11 i ddod �'r Frenhines Fasti ato yn gwisgo ei choron frenhinol, er mwyn dangos ei phrydferthwch i'r bobl a'r tywysogion, oherwydd yr oedd yn brydferth iawn.
11去請王后瓦實提，戴著后冕到王面前，使眾人和大臣欣賞她的美麗；因為她的容貌很美。
12 Ond gwrthododd y Frenhines Fasti ddod ar orchymyn y brenin trwy'r eunuchiaid. Felly gwylltiodd y brenin yn ddirfawr a chyneuodd ei lid.
12王后瓦實提卻不肯遵照王藉著太監所傳的命令，所以王非常生氣，怒火中燒。
13 Gan mai arfer y brenin oedd troi at y rhai oedd yn deall cyfraith a barn, fe ymgynghorodd �'r doethion oedd yn deall y gyfraith.
13瓦實提被廢王就諮詢通達時務的哲士；因為當時按照王的常規，王要處理一事，必先問問面前所有精通法令和審斷的朝臣。
14 Ei gynghorwyr mwyaf blaenllaw oedd Carsena, Sethar, Admatha, Tarsis, Meres, Marsena a Memuchan, saith dywysog Persia a Media; hwy oedd agosaf at y brenin, a'r dynion mwyaf blaenllaw yn y deyrnas.
14那時在王身邊的有甲示拿、示達、押瑪他、他施斯、米力、瑪西拿、米母干等七位波斯、瑪代的大臣；他們都是常見王面，在國中居首位的。
15 Gofynnodd iddynt, "Beth, yn �l y gyfraith, sydd i'w wneud �'r Frenhines Fasti am iddi anufuddhau i orchymyn y Brenin Ahasferus trwy'r eunuchiaid?"
15王問他們說：“王后瓦實提不遵行亞哈隨魯王藉著太監所傳的命令，按照法令應怎樣辦理呢？”
16 Atebodd Memuchan yng ngu373?ydd y brenin a'r tywysogion, "Nid �'r Brenin Ahasferus yn unig y mae'r Frenhines Fasti wedi gwneud cam, ond �'r holl dywysogion a'r bobl ym mhob un o daleithiau'r brenin.
16米母干在王和眾領袖面前回答：“王后瓦實提不但得罪了皇上，而且還得罪了亞哈隨魯王各省的臣民。
17 Oherwydd daw pob gwraig i wybod am yr hyn a wnaeth y frenhines, ac o ganlyniad fe ddirmygant eu gwu375?r a dweud, 'Gorchmynnodd y Brenin Ahasferus ddod �'r Frenhines Fasti ato, ond ni ddaeth hi.'
17因為王后這事必傳到所有婦女的耳中，會使她們眼中輕視自己的丈夫，因為她們說：‘亞哈隨魯王吩咐人帶王后瓦實提到王面前，她卻沒有來。’
18 Heddiw bydd tywysogesau Persia a Media, sydd wedi clywed am weithred y frenhines, yn rhoi yr un ateb i holl dywysogion y brenin, ac yna bydd dirmyg a dicter diddiwedd.
18現在波斯和瑪代的公主貴婦聽見王后這件事，就必照樣告訴王的大臣，這樣輕視和忿怒的事就常有了。
19 Gyda chydsyniad y brenin, gwneler datganiad brenhinol, a'i ysgrifennu yn neddfau'r Persiaid a'r Mediaid fel na chaiff ei newid, nad yw Fasti i ddod mwyach i u373?ydd y Brenin Ahasferus; a rhodded y brenin ei swydd frenhinol hi i un arall sy'n rhagori arni.
19王若是贊成，可以下一道諭旨，並且寫在波斯和瑪代的法令中，永不廢除。不准瓦實提再到亞哈隨魯王面前來，又請王把她王后的位分賜給另一位比她好的人。
20 Pan glywir trwy'r holl deyrnas, er mor fawr ydyw, y gorchymyn a wnaeth y brenin, bydd pob gwraig, o'r leiaf hyd y fwyaf, yn parchu ei gu373?r."
20王頒布的諭旨傳遍全國的時候，所有的婦女都必敬重她們的丈夫，不論丈夫尊卑貴賤。”
21 Yr oedd cyngor Memuchan yn dderbyniol gan y brenin a'r tywysogion, a gwnaeth y brenin fel yr awgrymodd.
21王和眾領袖都贊成米母干的話；王就照著他的話去行，
22 Anfonwyd llythyrau i holl daleithiau'r brenin, i bob talaith yn ei hysgrifen ei hun a phob cenedl yn ei hiaith ei hun, er mwyn sicrhau bod pob dyn, beth bynnag ei iaith, yn feistr ar ei du375? ei hun.
22把詔書送到王的各省，每一省都用各省的文字，每一族都用各族的方言，使作丈夫的都在家中作主，說話有權威。