¹ Fy nghyfeillion, fel rhai sydd � ffydd yn ein Harglwydd Iesu Grist, Arglwydd y gogoniant, peidiwch � rhoi lle i ffafriaeth.

¹My brethren, have not the faith of our Lord Jesus Christ, the Lord of glory, with respect of persons.

² Bwriwch fod dyn � modrwy aur a dillad crand yn dod i'r cwrdd, a bod dyn tlawd mewn dillad carpiog yn dod hefyd.

²For if there come unto your assembly a man with a gold ring, in goodly apparel, and there come in also a poor man in vile raiment;

³ A bwriwch eich bod chwi'n talu sylw i'r un sy'n gwisgo dillad crand, ac yn dweud wrtho ef, "Eisteddwch yma, os gwelwch yn dda"; ond eich bod yn dweud wrth y dyn tlawd, "Saf di fan draw, neu eistedd wrth fy nhroedfainc."

³And ye have respect to him that weareth the gay clothing, and say unto him, Sit thou here in a good place; and say to the poor, Stand thou there, or sit here under my footstool:

⁴ Onid ydych yn anghyson eich agwedd ac yn llygredig eich barn?

⁴Are ye not then partial in yourselves, and are become judges of evil thoughts?

⁵ Clywch, fy nghyfeillion annwyl. Oni ddewisodd Duw y rhai sy'n dlawd yng ngolwg y byd i fod yn gyfoethog mewn ffydd ac yn etifeddion y deyrnas a addawodd ef i'r rhai sydd yn ei garu?

⁵Hearken, my beloved brethren, Hath not God chosen the poor of this world rich in faith, and heirs of the kingdom which he hath promised to them that love him?

⁶ Eto rhoesoch chwi anfri ar y dyn tlawd. Onid y cyfoethogion sydd yn eich gormesu chwi, ac onid hwy sydd yn eich llusgo i'r llysoedd?

⁶But ye have despised the poor. Do not rich men oppress you, and draw you before the judgment seats?

⁷ Onid hwy sydd yn cablu'r enw gl�n a alwyd arnoch?

⁷Do not they blaspheme that worthy name by the which ye are called?

⁸ Wrth gwrs, os cyflawni gofynion y Gyfraith frenhinol yr ydych, yn unol �'r Ysgrythur, "C�r dy gymydog fel ti dy hun", yr ydych yn gwneud yn ardderchog.

⁸If ye fulfil the royal law according to the scripture, Thou shalt love thy neighbour as thyself, ye do well:

⁹ Ond os ydych yn dangos ffafriaeth, cyflawni pechod yr ydych, ac yng ngoleuni'r Gyfraith yr ydych yn droseddwyr.

⁹But if ye have respect to persons, ye commit sin, and are convinced of the law as transgressors.

¹⁰ Y mae pwy bynnag a gadwodd holl ofynion y Gyfraith, ond a lithrodd ar un peth, yn euog o dorri'r cwbl.

¹⁰For whosoever shall keep the whole law, and yet offend in one point, he is guilty of all.

¹¹ Oherwydd y mae'r un a ddywedodd, "Na odineba", wedi dweud hefyd, "Na ladd". Os nad wyt yn godinebu, ond eto yn lladd, yr wyt yn droseddwr yn erbyn y Gyfraith.

¹¹For he that said, Do not commit adultery, said also, Do not kill. Now if thou commit no adultery, yet if thou kill, thou art become a transgressor of the law.

¹² Llefarwch a gweithredwch fel rhai sydd i'w barnu dan gyfraith rhyddid.

¹²So speak ye, and so do, as they that shall be judged by the law of liberty.

¹³ Didrugaredd fydd y farn honno i'r sawl na ddangosodd drugaredd. Trech trugaredd na barn.

¹³For he shall have judgment without mercy, that hath shewed no mercy; and mercy rejoiceth against judgment.

¹⁴ Fy nghyfeillion, pa les yw i rywun ddweud fod ganddo ffydd, ac yntau heb weithredoedd? A all y ffydd honno ei achub?

¹⁴What doth it profit, my brethren, though a man say he hath faith, and have not works? can faith save him?

¹⁵ Os yw brawd neu chwaer yn garpiog ac yn brin o fara beunyddiol,

¹⁵If a brother or sister be naked, and destitute of daily food,

¹⁶ ac un ohonoch yn dweud wrthynt, "Ewch, a phob bendith ichwi; cadwch yn gynnes a mynnwch ddigon o fwyd", ond heb roi dim iddynt ar gyfer rheidiau'r corff, pa les ydyw?

¹⁶And one of you say unto them, Depart in peace, be ye warmed and filled; notwithstanding ye give them not those things which are needful to the body; what doth it profit?

¹⁷ Felly hefyd y mae ffydd ar ei phen ei hun, os nad oes ganddi weithredoedd, yn farw.

¹⁷Even so faith, if it hath not works, is dead, being alone.

¹⁸ Ond efallai y bydd rhywun yn dweud, "Ffydd sydd gennyt ti, gweithredoedd sydd gennyf fi." o'r gorau, dangos i mi dy ffydd di heb weithredoedd, ac fe ddangosaf finnau i ti fy ffydd i trwy weithredoedd.

¹⁸Yea, a man may say, Thou hast faith, and I have works: shew me thy faith without thy works, and I will shew thee my faith by my works.

¹⁹ Yr wyt ti'n credu bod Duw yn un. Da iawn! Y mae'r cythreuliaid hefyd yn credu hynny, ac yn crynu.

¹⁹Thou believest that there is one God; thou doest well: the devils also believe, and tremble.

²⁰ Y ffu373?l, a oes rhaid dy argyhoeddi mai diwerth yw ffydd heb weithredoedd?

²⁰But wilt thou know, O vain man, that faith without works is dead?

²¹ Onid trwy ei weith-redoedd y cyfiawnhawyd Abraham, ein tad, pan offrymodd ef Isaac, ei fab, ar yr allor?

²¹Was not Abraham our father justified by works, when he had offered Isaac his son upon the altar?

²² Y mae'n eglur iti mai cydweithio �'i weithredoedd yr oedd ei ffydd, ac mai trwy'r gweithredoedd y cafodd ei ffydd ei mynegi'n berffaith.

²²Seest thou how faith wrought with his works, and by works was faith made perfect?

²³ Felly cyflawnwyd yr Ysgrythur sy'n dweud, "Credodd Abraham yn Nuw, ac fe'i cyfrifwyd iddo yn gyfiawnder"; a galwyd ef yn gyfaill Duw.

²³And the scripture was fulfilled which saith, Abraham believed God, and it was imputed unto him for righteousness: and he was called the Friend of God.

²⁴ Fe welwch felly mai trwy weithredoedd y mae rhywun yn cael ei gyfiawnhau, ac nid trwy ffydd yn unig.

²⁴Ye see then how that by works a man is justified, and not by faith only.

²⁵ Yn yr un modd hefyd, onid trwy weithredoedd y cyfiawnhawyd Rahab, y butain, pan dderbyniodd hi'r negeswyr a'u hanfon i ffwrdd ar hyd ffordd arall?

²⁵Likewise also was not Rahab the harlot justified by works, when she had received the messengers, and had sent them out another way?

²⁶ Fel y mae'r corff heb anadl yn farw, felly hefyd y mae ffydd heb weithredoedd yn farw.

²⁶For as the body without the spirit is dead, so faith without works is dead also.