¹Jesus therefore, six days before the passover, came to Bethany, where was the dead [man] Lazarus, whom Jesus raised from among [the] dead.

¹Sex dögum fyrir páska kom Jesús til Betaníu, þar sem Lasarus var, sá er hann vakti frá dauðum.

²There therefore they made him a supper, and Martha served, but Lazarus was one of those at table with him.

²Þar var honum búinn kvöldverður, og Marta gekk um beina, en Lasarus var einn þeirra, sem að borði sátu með honum.

³Mary therefore, having taken a pound of ointment of pure nard of great price, anointed the feet of Jesus, and wiped his feet with her hair, and the house was filled with the odour of the ointment.

³Þá tók María pund af ómenguðum, dýrum nardussmyrslum og smurði fætur Jesú og þerraði með hári sínu fætur hans. En húsið fylltist ilmi smyrslanna.

⁴One of his disciples therefore, Judas [son] of Simon, Iscariote, who was about to deliver him up, says,

⁴Segir þá Júdas Ískaríot, einn lærisveina hans, sá er mundi svíkja hann:

⁵Why was this ointment not sold for three hundred denarii and given to the poor?

⁵,,Hví voru þessi smyrsl ekki seld fyrir þrjú hundruð denara og gefin fátækum?``

⁶But he said this, not that he cared for the poor, but because he was a thief and had the bag, and carried what was put into [it].

⁶Ekki sagði hann þetta af því, að hann léti sér annt um fátæka, heldur af því, að hann var þjófur. Hann hafði pyngjuna og tók það, sem í hana var látið.

⁷Jesus therefore said, Suffer her to have kept this for the day of my preparation for burial;

⁷Þá sagði Jesús: ,,Lát hana í friði. Hún hefur geymt þetta til greftrunardags míns.

⁸for ye have the poor always with you, but me ye have not always.

⁸Fátæka hafið þér ætíð hjá yður, en mig hafið þér ekki ávallt.``

⁹A great crowd therefore of the Jews knew that he was there; and they came, not because of Jesus only, but also that they might see Lazarus whom he raised from among [the] dead.

⁹Nú komst allur fjöldi Gyðinga að því, að Jesús væri þarna, og þeir komu þangað, ekki aðeins hans vegna, heldur og til að sjá Lasarus, sem hann hafði vakið frá dauðum.

¹⁰But the chief priests took counsel that they might kill Lazarus also,

¹⁰Þá réðu æðstu prestarnir af að taka einnig Lasarus af lífi,

¹¹because many of the Jews went away on his account and believed on Jesus.

¹¹því vegna hans sneru margir Gyðingar baki við þeim og fóru að trúa á Jesú.

¹²On the morrow a great crowd who came to the feast, having heard that Jesus is coming into Jerusalem,

¹²Sá mikli mannfjöldi, sem kominn var til hátíðarinnar, frétti degi síðar, að Jesús væri að koma til Jerúsalem.

¹³took branches of palms and went out to meet him, and cried, Hosanna, blessed [is] he that comes in the name of [the] Lord, the King of Israel.

¹³Þeir tóku þá pálmagreinar, fóru út á móti honum og hrópuðu: ,,Hósanna! Blessaður sé sá, sem kemur, í nafni Drottins, konungur Ísraels!``

¹⁴And Jesus, having found a young ass, sat upon it; as it is written,

¹⁴Jesús fann ungan asna og settist á bak honum, eins og skrifað er:

¹⁵Fear not, daughter of Zion: behold, thy King cometh, sitting on an ass's colt.

¹⁵Óttast ekki, dóttir Síon. Sjá, konungur þinn kemur, ríðandi á ösnufola.

¹⁶[Now] his disciples knew not these things at the first; but when Jesus was glorified, then they remembered that these things were written of him, and that they had done these things to him.

¹⁶Lærisveinar hans skildu þetta ekki í fyrstu, en þegar Jesús var dýrlegur orðinn, minntust þeir þess, að þetta var ritað um hann og að þeir höfðu gjört þetta fyrir hann.

¹⁷The crowd therefore that was with him bore witness because he had called Lazarus out of the tomb, and raised him from among [the] dead.

¹⁷Nú vitnaði fólkið, sem með honum var, þegar hann kallaði Lasarus út úr gröfinni og vakti hann frá dauðum.

¹⁸Therefore also the crowd met him because they had heard that he had done this sign.

¹⁸Vegna þess fór einnig mannfjöldinn á móti honum, því menn höfðu heyrt, að hann hefði gjört þetta tákn.

¹⁹The Pharisees therefore said to one another, Ye see that ye profit nothing: behold, the world is gone after him.

¹⁹Því sögðu farísear sín á milli: ,,Þér sjáið, að þér ráðið ekki við neitt. Allur heimurinn eltir hann.``

²⁰And there were certain Greeks among those who came up that they might worship in the feast;

²⁰Grikkir nokkrir voru meðal þeirra, sem fóru upp eftir til að biðjast fyrir á hátíðinni.

²¹these therefore came to Philip, who was of Bethsaida of Galilee, and they asked him saying, Sir, we desire to see Jesus.

²¹Þeir komu til Filippusar frá Betsaídu í Galíleu, báðu hann og sögðu: ,,Herra, oss langar að sjá Jesú.``

²²Philip comes and tells Andrew, [and again] Andrew comes and Philip, and they tell Jesus.

²²Filippus kemur og segir það Andrési. Andrés og Filippus fara og segja Jesú.

²³But Jesus answered them saying, The hour is come that the Son of man should be glorified.

²³Jesús svaraði þeim: ,,Stundin er komin, að Mannssonurinn verði gjörður dýrlegur.

²⁴Verily, verily, I say unto you, Except the grain of wheat falling into the ground die, it abides alone; but if it die, it bears much fruit.

²⁴Sannlega, sannlega segi ég yður: Ef hveitikornið fellur ekki í jörðina og deyr, verður það áfram eitt. En ef það deyr, ber það mikinn ávöxt.

²⁵He that loves his life shall lose it, and he that hates his life in this world shall keep it to life eternal.

²⁵Sá sem elskar líf sitt, glatar því, en sá sem hatar líf sitt í þessum heimi, mun varðveita það til eilífs lífs.

²⁶If any one serve me, let him follow me; and where I am, there also shall be *my* servant. [And] if any one serve me, him shall the Father honour.

²⁶Sá sem þjónar mér, fylgi mér eftir, og hvar sem ég er, þar mun og þjónn minn vera. Þann sem þjónar mér, mun faðirinn heiðra.

²⁷Now is my soul troubled, and what shall I say? Father, save me from this hour. But on account of this have I come to this hour.

²⁷Nú er sál mín skelfd, og hvað á ég að segja? Faðir, frelsa mig frá þessari stundu? Nei, til þessa er ég kominn að þessari stundu:

²⁸Father, glorify thy name. There came therefore a voice out of heaven, I both have glorified and will glorify [it] again.

²⁸Faðir, gjör nafn þitt dýrlegt!`` Þá kom rödd af himni: ,,Ég hef gjört það dýrlegt og mun enn gjöra það dýrlegt.``

²⁹The crowd therefore, which stood [there] and heard [it], said that it had thundered. Others said, An angel has spoken to him.

²⁹Mannfjöldinn, sem hjá stóð og hlýddi á, sagði, að þruma hefði riðið yfir. En aðrir sögðu: ,,Engill var að tala við hann.``

³⁰Jesus answered and said, Not on my account has this voice come, but on yours.

³⁰Jesús svaraði þeim: ,,Þessi rödd kom ekki mín vegna, heldur yðar vegna.

³¹Now is [the] judgment of this world; now shall the prince of this world be cast out:

³¹Nú gengur dómur yfir þennan heim. Nú skal höfðingja þessa heims út kastað.

³²and I, if I be lifted up out of the earth, will draw all to me.

³²Og þegar ég verð hafinn upp frá jörðu, mun ég draga alla til mín.``

³³But this he said signifying by what death he was about to die.

³³Þetta sagði hann til að gefa til kynna, með hvaða hætti hann átti að deyja.

³⁴The crowd answered him, We have heard out of the law that the Christ abides for ever; and how sayest thou that the Son of man must be lifted up? Who *is* this, the Son of man?

³⁴Mannfjöldinn svaraði honum: ,,Lögmálið segir oss, að Kristur muni verða til eilífðar. Hvernig getur þú sagt, að Mannssonurinn eigi að verða upp hafinn? Hver er þessi Mannssonur?``

³⁵Jesus therefore said to them, Yet a little while is the light amongst you. Walk while ye have the light, that darkness may not overtake you. And he who walks in the darkness does not know where he goes.

³⁵Þá sagði Jesús við þá: ,,Skamma stund er ljósið enn á meðal yðar. Gangið, meðan þér hafið ljósið, svo að myrkrið hremmi yður ekki. Sá sem gengur í myrkri, veit ekki, hvert hann fer.

³⁶While ye have the light, believe in the light, that ye may become sons of light. Jesus said these things, and going away hid himself from them.

³⁶Trúið á ljósið, meðan þér hafið ljósið, svo að þér verðið börn ljóssins.`` Þetta mælti Jesús og fór burt og duldist þeim.

³⁷But though he had done so many signs before them, they believed not on him,

³⁷Þótt hann hefði gjört svo mörg tákn fyrir augum þeirra, trúðu þeir ekki á hann,

³⁸that the word of the prophet Esaias which he said might be fulfilled, Lord, who has believed our report? and to whom has the arm of the Lord been revealed?

³⁸svo að rættist orð Jesaja spámanns, er hann mælti: Drottinn, hver trúði boðun vorri, og hverjum varð armur Drottins opinber?

³⁹On this account they could not believe, because Esaias said again,

³⁹Þess vegna gátu þeir ekki trúað, enda segir Jesaja á öðrum stað:

⁴⁰He has blinded their eyes and hardened their heart, that they may not see with their eyes, and understand with their heart and be converted, and I should heal them.

⁴⁰Hann hefur blindað augu þeirra og forhert hjarta þeirra, að þeir sjái ekki með augunum né skilji með hjartanu og snúi sér og ég lækni þá.

⁴¹These things said Esaias because he saw his glory and spoke of him.

⁴¹Jesaja sagði þetta af því að hann sá dýrð hans og talaði um hann.

⁴²Although indeed from among the rulers also many believed on him, but on account of the Pharisees did not confess [him], that they might not be put out of the synagogue:

⁴²Samt trúðu margir á hann, jafnvel höfðingjar, en gengust ekki við því vegna faríseanna, svo að þeir yrðu ekki samkundurækir.

⁴³for they loved glory from men rather than glory from God.

⁴³Þeir kusu heldur heiður manna en heiður frá Guði.

⁴⁴But Jesus cried and said, He that believes on me, believes not on me, but on him that sent me;

⁴⁴En Jesús hrópaði: ,,Sá sem trúir á mig, trúir ekki á mig, heldur þann sem sendi mig,

⁴⁵and he that beholds me, beholds him that sent me.

⁴⁵og sá sem sér mig, sér þann er sendi mig.

⁴⁶I am come into the world [as] light, that every one that believes on me may not abide in darkness;

⁴⁶Ég er ljós í heiminn komið, svo að enginn, sem á mig trúir, sé áfram í myrkri.

⁴⁷and if any one hear my words and do not keep [them], I judge him not, for I am not come that I might judge the world, but that I might save the world.

⁴⁷Ef nokkur heyrir orð mín og gætir þeirra ekki, þá dæmi ég hann ekki. Ég er ekki kominn til að dæma heiminn, heldur til að frelsa heiminn.

⁴⁸He that rejects me and does not receive my words, has him who judges him: the word which I have spoken, that shall judge him in the last day.

⁴⁸Sá sem hafnar mér og tekur ekki við orðum mínum, hefur sinn dómara: Orðið, sem ég hef talað, verður dómari hans á efsta degi.

⁴⁹For I have not spoken from myself, but the Father who sent me has himself given me commandment what I should say and what I should speak;

⁴⁹Því ég hef ekki talað af sjálfum mér, heldur hefur faðirinn, sem sendi mig, boðið mér, hvað ég skuli segja og hvað ég skuli tala.Og ég veit, að boðorð hans er eilíft líf. Það sem ég tala, það tala ég því eins og faðirinn hefur sagt mér.``

⁵⁰and I know that his commandment is life eternal. What therefore I speak, as the Father has said to me, so I speak.

⁵⁰Og ég veit, að boðorð hans er eilíft líf. Það sem ég tala, það tala ég því eins og faðirinn hefur sagt mér.``