¹But a certain man in Caesarea, -- by name Cornelius, a centurion of the band called Italic,

¹Sezariyede Kornelius adında bir adam vardı. ‹‹İtalyan›› taburunda yüzbaşıydı.

²pious, and fearing God with all his house, [both] giving much alms to the people, and supplicating God continually,

²Dindar bir adamdı. Hem kendisi hem de bütün ev halkı Tanrıdan korkardı. Halka çok yardımda bulunur, Tanrıya sürekli dua ederdi.

³-- saw plainly in a vision, about the ninth hour of the day, an angel of God coming unto him, and saying to him, Cornelius.

³Bir gün saat üç sularında, bir görümde Tanrının bir meleğinin kendisine geldiğini açıkça gördü. Melek ona, ‹‹Kornelius›› diye seslendi.

⁴But he, having fixed his eyes upon him, and become full of fear, said, What is it, Lord? And he said to him, Thy prayers and thine alms have gone up for a memorial before God.

⁴Kornelius korku içinde gözlerini ona dikti, ‹‹Ne var, efendim?›› dedi. Melek ona şöyle dedi: ‹‹Duaların ve sadakaların anılmak üzere Tanrı katına ulaştı.

⁵And now send men to Joppa and fetch Simon, who is surnamed Peter.

⁵Şimdi Yafaya adam yolla, Petrus olarak da tanınan Simunu çağırt.

⁶He lodges with a certain Simon, a tanner, whose house is by the sea.

⁶Petrus, evi deniz kıyısında bulunan Simun adlı bir dericinin yanında kalıyor.››

⁷And when the angel who was speaking to him had departed, having called two of his household and a pious soldier of those who were constantly with him,

⁷Kendisiyle konuşan melek uzaklaştıktan sonra Kornelius, iki uşağıyla özel yardımcılarından dindar bir askeri çağırdı.

⁸and related all things to them, he sent them to Joppa.

⁸Kendilerine her şeyi anlattıktan sonra onları Yafaya gönderdi.

⁹And on the morrow, as these were journeying and drawing near to the city, Peter went up on the house to pray, about the sixth hour.

⁹Ertesi gün onlar yol alıp kente yaklaşırlarken, saat on iki sularında Petrus dua etmek için dama çıktı.

¹⁰And he became hungry and desired to eat. But as they were making ready an ecstasy came upon him:

¹⁰Acıkınca da yemek istedi. Yemek hazırlanırken Petrus kendinden geçti.

¹¹and he beholds the heaven opened, and a certain vessel descending, as a great sheet, [bound] by [the] four corners [and] let down to the earth;

¹¹Göğün açıldığını ve büyük bir çarşafı andıran bir nesnenin dört köşesinden sarkıtılarak yeryüzüne indirildiğini gördü.

¹²in which were all the quadrupeds and creeping things of the earth, and the fowls of the heaven.

¹²Çarşafın içinde, yeryüzünde yaşayan her türden dört ayaklı hayvanlar, sürüngenler ve kuşlar vardı.

¹³And there was a voice to him, Rise, Peter, slay and eat.

¹³Bir ses ona, ‹‹Kalk Petrus, kes ve ye!›› dedi.

¹⁴And Peter said, In no wise, Lord; for I have never eaten anything common or unclean.

¹⁴‹‹Asla olmaz, ya Rab!›› dedi Petrus. ‹‹Hiçbir zaman bayağı ya da murdar herhangi bir şey yemedim.››

¹⁵And [there was] a voice again the second time to him, What God has cleansed, do not *thou* make common.

¹⁵Ses tekrar, ikinci kez duyuldu; Petrusa, ‹‹Tanrının temiz kıldıklarına sen bayağı deme›› dedi.

¹⁶And this took place thrice, and the vessel was straightway taken up into heaven.

¹⁶Bu, üç kez tekrarlandı. Sonra çarşafı andıran nesne hemen göğe alındı.

¹⁷And as Peter doubted in himself what the vision which he had seen might mean, behold also the men who were sent by Cornelius, having sought out the house of Simon, stood at the gate,

¹⁷Petrus şaşkınlık içindeydi. Gördüğü görümün ne anlama gelebileceğini düşünürken, Korneliusun gönderdiği adamlar sora sora Simunun evinin kapısına kadar geldiler.

¹⁸and having called [some one], they inquired if Simon who was surnamed Peter was lodged there.

¹⁸Evdekilere seslenerek, ‹‹Petrus diye tanınan Simun burada mı kalıyor?›› diye sordular.

¹⁹But as Peter continued pondering over the vision, the Spirit said to him, Behold, three men seek thee;

¹⁹Petrus hâlâ görümün anlamını düşünürken Ruh ona, ‹‹Bak, üç kişi seni arıyor›› dedi.

²⁰but rise up, go down, and go with them, nothing doubting, because *I* have sent them.

²⁰‹‹Haydi kalk, aşağı in. Hiç çekinmeden onlarla git. Çünkü onları ben gönderdim.››

²¹And Peter going down to the men said, Behold, *I* am he whom ye seek: what is the cause for which ye come?

²¹Petrus aşağı inip adamlara, ‹‹Aradığınız kişi benim›› dedi. ‹‹Gelişinizin sebebi ne acaba?››

²²And they said, Cornelius, a centurion, a righteous man, and fearing God, and borne witness to by the whole nation of the Jews, has been divinely instructed by a holy angel to send for thee to his house, and hear words from thee.

²²‹‹Doğru ve Tanrıdan korkan, bütün Yahudi ulusunca iyiliğiyle tanınan, Kornelius adında bir yüzbaşı var›› dediler. ‹‹Kutsal bir melek ona, seni evine çağırtıp senin söyleyeceklerini dinlemesini buyurdu.››

²³Having therefore invited them in, he lodged them. And on the morrow, rising up he went away with them, and certain of the brethren from Joppa went with him.

²³Bunun üzerine Petrus onları içeri alıp konuk etti. Ertesi gün Petrus kalktı, onlarla birlikte yola çıktı. Yafadaki kardeşlerden bazıları da ona katıldı.

²⁴And on the morrow they came to Caesarea. But Cornelius was looking for them, having called together his kinsmen and [his] intimate friends.

²⁴İkinci gün Sezariyeye vardılar. Bu arada Kornelius, akraba ve yakın dostlarını toplamış onları bekliyordu.

²⁵And when Peter was now coming in, Cornelius met him, and falling down did [him] homage.

²⁵Eve giren Petrusu karşıladı, tapınırcasına ayaklarına kapandı.

²⁶But Peter made him rise, saying, Rise up: *I* myself also am a man.

²⁶Petrus ise onu ayağa kaldırarak, ‹‹Kalk, ben de insanım›› dedi.

²⁷And he went in, talking with him, and found many gathered together.

²⁷Petrus Korneliusla konuşa konuşa içeri girdiğinde birçok insanın toplanmış olduğunu gördü.

²⁸And he said to them, *Ye* know how it is unlawful for a Jew to be joined or come to one of a strange race, and to *me* God has shewn to call no man common or unclean.

²⁸Onlara şöyle dedi: ‹‹Bir Yahudinin başka ulustan biriyle ilişki kurmasının, onu ziyaret etmesinin töremize aykırı olduğunu bilirsiniz. Oysa Tanrı bana, hiç kimseye bayağı ya da murdar dememem gerektiğini gösterdi.

²⁹Wherefore also, having been sent for, I came without saying anything against it. I inquire therefore for what reason ye have sent for me.

²⁹Bu nedenle, çağrıldığım zaman hiç itiraz etmeden geldim. Şimdi, beni ne amaçla çağırttığınızı sorabilir miyim?››

³⁰And Cornelius said, Four days ago I had been [fasting] unto this hour, and the ninth [I was] praying in my house, and lo, a man stood before me in bright clothing,

³⁰Kornelius, ‹‹Üç gün önce bu sıralarda, saat üçte evimde dua ediyordum›› dedi. ‹‹Birdenbire, parlak giysili bir adam önüme çıkıverdi.

³¹and said, Cornelius, thy prayer has been heard, and thy alms have come in remembrance before God.

³¹‹Kornelius› dedi, ‹Tanrı senin duanı işitti, verdiğin sadakaları andı.

³²Send therefore to Joppa and fetch Simon, who is surnamed Peter; he lodges in the house of Simon, a tanner, by the sea [who when he is come will speak to thee].

³²Yafaya adam yolla, Petrus diye tanınan Simunu çağırt. O, deniz kıyısında oturan derici Simunun evinde kalıyor.›

³³Immediately therefore I sent to thee, and *thou* hast well done in coming. Now therefore *we* are all present before God to hear all things that are commanded thee of God.

³³Bunun üzerine sana hemen adam yolladım. Sen de lütfedip geldin. İşte şimdi biz hepimiz, Rabbin sana buyurduğu her şeyi dinlemek üzere Tanrının önünde toplanmış bulunuyoruz.››

³⁴And Peter opening his mouth said, Of a truth I perceive that God is no respecter of persons,

³⁴O zaman Petrus söz alıp şöyle dedi: ‹‹Tanrının insanlar arasında ayrım yapmadığını, ama kendisinden korkan ve doğru olanı yapan kişiyi, ulusuna bakmaksızın kabul ettiğini gerçekten anlıyorum.

³⁵but in every nation he that fears him and works righteousness is acceptable to him.

³⁶Tanrının, herkesin Rabbi olan İsa Mesih aracılığıyla esenliği müjdeleyerek İsrailoğullarına ilettiği bildiriden haberiniz vardır.

³⁶The word which he sent to the sons of Israel, preaching peace by Jesus Christ, (*he* is Lord of all things,)

³⁷Yahyanın vaftiz çağrısından sonra Celileden başlayarak bütün Yahudiyede meydana gelen olayları, Tanrının, Nasıralı İsayı nasıl Kutsal Ruhla ve kudretle meshettiğini biliyorsunuz. İsa her yanı dolaşarak iyilik yapıyor, İblisin baskısı altında olanların hepsini iyileştiriyordu. Çünkü Tanrı Onunla birlikteydi.

³⁷*ye* know; the testimony which has spread through the whole of Judaea, beginning from Galilee after the baptism which John preached --

³⁹‹‹Biz İsanın, Yahudilerin ülkesinde ve Yeruşalimde yaptıklarının hepsine tanık olduk. Onu çarmıha gerip öldürdüler.

³⁸Jesus who [was] of Nazareth: how God anointed him with [the] Holy Spirit and with power; who went through [all quarters] doing good, and healing all that were under the power of the devil, because God was with him.

⁴⁰Ama Tanrı Onu üçüncü gün diriltti ve açıkça görünmesini sağladı.

³⁹*We* also [are] witnesses of all things which he did both in the country of the Jews and in Jerusalem; whom they also slew, having hanged him on a cross.

⁴¹İsa halkın tümüne değil de, Tanrının önceden seçtiği tanıklara -ölümden dirilmesinden sonra kendisiyle birlikte yiyip içen bizlere- göründü.

⁴⁰This [man] God raised up the third day and gave him to be openly seen,

⁴²Tanrı tarafından ölülerle dirilerin Yargıcı olarak atanan kişinin kendisi olduğunu halka duyurmamızı, buna tanıklık etmemizi buyurdu.

⁴¹not of all the people, but of witnesses who were chosen before of God, *us* who have eaten and drunk with him after he arose from among [the] dead.

⁴³Peygamberlerin hepsi Onunla ilgili tanıklıkta bulunuyorlar. Şöyle ki, Ona inanan herkesin günahları Onun adıyla bağışlanır.››

⁴²And he commanded us to preach to the people, and to testify that *he* it is who was determinately appointed of God [to be] judge of living and dead.

⁴⁴Petrus daha bu sözleri söylerken Kutsal Ruh, konuşmayı dinleyen herkesin üzerine indi.

⁴³To him all the prophets bear witness that every one that believes on him will receive through his name remission of sins.

⁴⁵Petrusla birlikte gelen Yahudi imanlılar, Kutsal Ruh armağanının öteki uluslardan olanların da üzerine dökülmesini şaşkınlıkla karşıladılar.

⁴⁴While Peter was yet speaking these words the Holy Spirit fell upon all those who were hearing the word.

⁴⁶Çünkü onların, bilmedikleri dillerle konuşup Tanrıyı yücelttiklerini duyuyorlardı. O zaman Petrus, ‹‹Bunlar, tıpkı bizim gibi Kutsal Ruhu almışlar. Suyla vaftiz olmalarına kim engel olabilir?›› dedi.

⁴⁵And the faithful of the circumcision were astonished, as many as came with Peter, that upon the nations also the gift of the Holy Spirit was poured out:

⁴⁸Böylelikle onların İsa Mesih adıyla vaftiz olmalarını buyurdu. Sonra onlar Petrus'a, birkaç gün yanlarında kalması için ricada bulundular.

⁴⁶for they heard them speaking with tongues and magnifying God. Then Peter answered,

⁴⁷Can any one forbid water that these should not be baptised, who have received the Holy Spirit as we also [did]?

⁴⁸And he commanded them to be baptised in the name of the Lord. Then they begged him to stay some days.