Icelandic

World English Bible

Exodus

21

1Þetta eru þau lög, sem þú skalt leggja fyrir þá:
1“Now these are the ordinances which you shall set before them.
2Þegar þú kaupir hebreskan þræl, skal hann þjóna þér sex ár, en á sjöunda ári skal hann frjáls burt fara án endurgjalds.
2“If you buy a Hebrew servant, he shall serve six years and in the seventh he shall go out free without paying anything.
3Hafi hann komið einhleypur, skal hann og einhleypur burt fara, en hafi hann kvongaður verið, skal kona hans fara burt með honum.
3If he comes in by himself, he shall go out by himself. If he is married, then his wife shall go out with him.
4Hafi húsbóndi hans fengið honum konu og hafi hún fætt honum sonu eða dætur, þá skal konan og börn hennar heyra húsbónda sínum til, en hann skal fara burt einhleypur.
4If his master gives him a wife and she bears him sons or daughters, the wife and her children shall be her master’s, and he shall go out by himself.
5En ef þrællinn segir skýlaust: ,,Ég elska húsbónda minn, konu mína og börn mín, ég vil ekki frjáls í burtu fara,``
5But if the servant shall plainly say, ‘I love my master, my wife, and my children. I will not go out free;’
6þá skal húsbóndi hans færa hann til Guðs og leiða hann að dyrunum eða að dyrastafnum, og skal húsbóndi hans stinga al í gegnum eyra honum, og skal hann síðan vera þræll hans ævinlega.
6then his master shall bring him to God, and shall bring him to the door or to the doorpost, and his master shall bore his ear through with an awl, and he shall serve him for ever.
7Þegar maður selur dóttur sína að ambátt, skal hún ekki burt fara á sama hátt sem þrælar.
7“If a man sells his daughter to be a female servant, she shall not go out as the male servants do.
8Geðjist hún eigi húsbónda sínum, sem ætlað hefir hana sjálfum sér, þá skal hann leyfa að hún sé leyst. Ekki skal hann hafa vald til að selja hana útlendum lýð, með því að hann hefir brugðið heiti við hana.
8If she doesn’t please her master, who has married her to himself, then he shall let her be redeemed. He shall have no right to sell her to a foreign people, since he has dealt deceitfully with her.
9En ef hann ætlar hana syni sínum, þá skal hann gjöra við hana sem dóttur sína.
9If he marries her to his son, he shall deal with her as a daughter.
10Taki hann sér aðra konu, skal hann ekki minnka af við hana í kosti eða klæðnaði eða sambúð.
10If he takes another wife to himself, he shall not diminish her food, her clothing, and her marital rights.
11Veiti hann henni ekki þetta þrennt, þá fari hún burt ókeypis, án endurgjalds.
11If he doesn’t do these three things for her, she may go free without paying any money.
12Hver sem lýstur mann, svo að hann fær bana af, skal líflátinn verða.
12“One who strikes a man so that he dies shall surely be put to death,
13En hafi hann ekki setið um líf hans, en Guð látið hann verða fyrir honum, þá skal ég setja þér griðastað, sem hann megi í flýja.
13but not if it is unintentional, but God allows it to happen: then I will appoint you a place where he shall flee.
14En fremji nokkur þá óhæfu að drepa náunga sinn með svikum, þá skalt þú taka hann, jafnvel frá altari mínu, að hann verði líflátinn.
14If a man schemes and comes presumptuously on his neighbor to kill him, you shall take him from my altar, that he may die.
15Hver sem lýstur föður sinn eða móður sína skal líflátinn verða.
15“Anyone who attacks his father or his mother shall be surely put to death.
16Hver sem stelur manni og selur hann, eða hann finnst í hans vörslu, hann skal líflátinn verða.
16“Anyone who kidnaps someone and sells him, or if he is found in his hand, he shall surely be put to death.
17Hver sem bölvar föður sínum eða móður sinni skal líflátinn verða.
17“Anyone who curses his father or his mother shall surely be put to death.
18Þegar menn deila og annar lýstur hinn steini eða hnefa, og fær hann ekki bana af, heldur leggst í rekkju,
18“If men quarrel and one strikes the other with a stone, or with his fist, and he doesn’t die, but is confined to bed;
19ef hann þá kemst á fætur og gengur úti við staf sinn, þá sé sá sýkn saka, er laust. En bæta skal hann honum verkfallið og láta græða hann til fulls.
19if he rises again and walks around with his staff, then he who struck him shall be cleared: only he shall pay for the loss of his time, and shall provide for his healing until he is thoroughly healed.
20Ef maður lýstur þræl sinn eða ambátt með staf, svo að hann deyr undir hendi hans, þá skal hann refsingu sæta.
20“If a man strikes his servant or his maid with a rod, and he dies under his hand, he shall surely be punished.
21En sé hann með lífi einn dag eða tvo, þá skal hann þó eigi refsingu sæta, því að þrællinn er eign hans verði keypt.
21Notwithstanding, if he gets up after a day or two, he shall not be punished, for he is his property.
22Ef menn fljúgast á og stjaka við þungaðri konu, svo að henni leysist höfn, en verður ekki annað mein af, þá haldi hann bótum uppi, slíkum sem bóndi konunnar kveður á hann, og greiði eftir mati gjörðarmanna.
22“If men fight and hurt a pregnant woman so that she gives birth prematurely, and yet no harm follows, he shall be surely fined as much as the woman’s husband demands and the judges allow.
23En ef skaði hlýst af, þá skalt þú láta líf fyrir líf,
23But if any harm follows, then you must take life for life,
24auga fyrir auga, tönn fyrir tönn, hönd fyrir hönd, fót fyrir fót,
24eye for eye, tooth for tooth, hand for hand, foot for foot,
25bruna fyrir bruna, sár fyrir sár, skeinu fyrir skeinu.
25burning for burning, wound for wound, and bruise for bruise.
26Ef maður slær þræl sinn eða ambátt á auga og skemmir það, þá skal hann gefa honum frelsi sitt fyrir augað,
26“If a man strikes his servant’s eye, or his maid’s eye, and destroys it, he shall let him go free for his eye’s sake.
27og ef hann lýstur tönn úr þræli sínum eða ambátt, þá gefi hann honum frelsi fyrir tönn sína.
27If he strikes out his male servant’s tooth, or his female servant’s tooth, he shall let him go free for his tooth’s sake.
28Ef uxi stangar mann eða konu til bana, þá skal grýta uxann og ekki neyta kjötsins, og er eigandi uxans þá sýkn saka.
28“If a bull gores a man or a woman to death, the bull shall surely be stoned, and its flesh shall not be eaten; but the owner of the bull shall not be held responsible.
29En hafi uxinn verið mannýgur áður og eigandinn verið látinn vita það, og geymir hann ekki uxans að heldur, svo að hann verður manni eða konu að bana, þá skal grýta uxann, en eigandi skal og líflátinn verða.
29But if the bull had a habit of goring in the past, and it has been testified to its owner, and he has not kept it in, but it has killed a man or a woman, the bull shall be stoned, and its owner shall also be put to death.
30En gjörist honum að bæta með fé, þá leysi hann líf sitt með svo miklum bótum sem honum verður gjört að greiða.
30If a ransom is laid on him, then he shall give for the redemption of his life whatever is laid on him.
31Hvort sem uxinn stangar son eða dóttur, skal með hann fara eftir þessu lagaákvæði.
31Whether it has gored a son or has gored a daughter, according to this judgment it shall be done to him.
32Ef uxinn stangar þræl manns eða ambátt, þá skal eigandi gjalda húsbónda þeirra þrjátíu sikla silfurs, og skal grýta uxann.
32If the bull gores a male servant or a female servant, thirty shekels of silver shall be given to their master, and the ox shall be stoned.
33Ef maður opnar brunn eða grefur brunn og byrgir eigi aftur, og uxi eða asni fellur í hann,
33“If a man opens a pit, or if a man digs a pit and doesn’t cover it, and a bull or a donkey falls into it,
34þá skal eigandi brunnsins bæta. Hann skal greiða eigandanum fé fyrir, en hafa sjálfur hið dauða.
34the owner of the pit shall make it good. He shall give money to its owner, and the dead animal shall be his.
35Ef uxi manns stangar uxa annars manns til bana, þá skulu þeir selja þann uxann, sem lifir, og skipta verði hans, og einnig skulu þeir skipta dauða uxanum.En ef það var kunnugt, að uxinn var mannýgur áður, og eigandi gætti hans ekki að heldur, þá bæti hann uxa fyrir uxa, en hafi sjálfur hinn dauða.
35“If one man’s bull injures another’s, so that it dies, then they shall sell the live bull, and divide its price; and they shall also divide the dead animal.
36En ef það var kunnugt, að uxinn var mannýgur áður, og eigandi gætti hans ekki að heldur, þá bæti hann uxa fyrir uxa, en hafi sjálfur hinn dauða.
36Or if it is known that the bull was in the habit of goring in the past, and its owner has not kept it in, he shall surely pay bull for bull, and the dead animal shall be his own.