1Eb li incßaß useb xnaßleb nequeßêlelic usta mâ ani yô chi âlinânc reheb. Abanan eb li tîqueb xchßôl incßaß nequeßxucuac. Cßojcßôqueb ban xchßôl. Chanchaneb li cakcoj.
1Ang masama ay tumatakas ng walang taong humahabol: nguni't ang matuwid ay matapang na parang leon.
2Nak li tenamit incßaß sa saß xchßôl cocß aj xsaß nequeßxjal li acuabej. Abanan nak cuan junak acuabej châbil xnaßleb, li tenamit cau rib ut xakxo saß xnaßaj.
2Dahil sa pagsalangsang ng lupain ay marami ang kaniyang mga pangulo: nguni't sa naguunawa at matalino ay malalaon ang kalagayan niya.
3Nak nachal li cacuil hab saß xbên li acuîmk, nasach ruheb li acuîmk. Joßcan ajcuiß li incßaß useb xnaßleb nak nequeßxrahobtesiheb li nebaß.
3Ang mapagkailangan na pumipighati sa dukha ay parang bugso ng ulan na hindi nagiiwan ng pagkain.
4Li nequeßxtzßektâna li chakßrab nequeßxqßue xlokßal li incßaß useb xnaßleb. Ut eb li nequeßxbânu li naxye li chakßrab, xicß nequeßril li cßaßru nequeßxbânu eb aßan.
4Silang nangagpapabaya sa kautusan ay nagsisipuri sa masama: nguni't ang nangagiingat ng kautusan ay nangakikipagkaalit sa kanila.
5Eb li incßaß useb xnaßleb incßaß nequeßxtau ru cßaßru li tîquilal. Abanan eb li nequeßxpâb li Kâcuaß nequeßxtau ru cßaßru li tîquilal.
5Ang masasamang tao ay hindi nangakakaunawa ng kahatulan: nguni't silang nagsisihanap sa Panginoon ay nangakakaunawa sa lahat ng mga bagay.
6Kßaxal us li cuânc saß tîquilal, usta nebaßo, chiru nak cuânk kabiomal ut incßaß usak kanaßleb.
6Maigi ang dukha na lumalakad sa kaniyang pagtatapat, kay sa suwail sa kaniyang mga lakad, bagaman siya'y mayaman.
7Li alalbej li naxbânu li naxye lix chakßrab li Dios, aßan naxnau cßoxlac. Abanan li ani nacuulac chiru cuânc saß xyânkeb li nequeßnumcuaßac nequeßnum-ucßac, aßan naxcßut xxutân lix yucuaß.
7Sinomang nagiingat ng kautusan ay pantas na anak: nguni't siyang kasama ng mga matakaw ay nagbibigay kahihiyan sa kaniyang ama.
8Li ani yô chixtûbanquil lix biomal riqßuin xpatzßbal nabal ral li tumin, li biomal li naxchßutub aßan tâcanâk chokß reheb li nequeßiloc xtokßobâl ruheb li nebaß.
8Ang nagpapalago ng kaniyang yaman sa tubo at pakinabang, ay pumipisan sa ganang may awa sa dukha.
9Li ani incßaß naraj rabinquil lix chakßrab li Dios, li Dios naxtzßektâna ajcuiß lix tij aßan nak tâtijok.
9Siyang naglalayo ng kaniyang pakinig sa pakikinig ng kautusan, maging ang kaniyang dalangin ay karumaldumal.
10Li ani nequeßqßuehoc reheb li tîqueb xchßôl chi tßanecß, aßaneb ajcuiß teßtßanekß saß lix raßaleb. Abanan eb li tîqueb xchßôl, eb aßan teßxcßul lix kßajcâmunquileb.
10Sinomang nagliligaw sa matuwid sa masamang daan, siya'y mahuhulog sa kaniyang sariling lungaw: nguni't ang sakdal ay magmamana ng mabuti.
11Eb li biom nequeßxcßoxla nak cuanqueb xnaßleb. Abanan junak li nebaß naxnau cßoxlac naxqßue retal chanru lix naßlebeb.
11Ang mayaman ay pantas sa ganang kaniyang sarili; nguni't ang dukha na naguunawa ay sumisiyasat.
12Nak eb li tîqueb xchßôl nequeßxakabâc saß xcuanquil, chixjunileb nequeßsahoß saß xchßôleb. Abanan nak nequeßxakabâc saß xcuanquil li incßaß useb xnaßleb, li tenamit nequeßxmuk ribeb xbaneb xxiu.
12Pagka ang matuwid ay nagtatagumpay, may dakilang kaluwalhatian: nguni't pagka ang masama ay bumabangon, nagsisipagtago ang mga tao.
13Li ani naxmuk lix mâc, incßaß us tâêlk. Abanan li ani tixpatzß xcuybal xmâc ut tixcanab xbânunquil li mâusilal, tâuxtânâk ru.
13Siyang nagtatakip ng kaniyang mga pagsalangsang ay hindi giginhawa: nguni't ang nagpapahayag at nagiiwan ng mga yaon ay magtatamo ng kaawaan.
14Us xak reheb li ani nequeßxxucua ru li Kâcuaß. Abanan eb li cauheb xchßôl ut li incßaß nequeßxtau xyâlal, ra teßxcßul.
14Masaya ang tao na natatakot na lagi: nguni't siyang nagmamatigas ng kaniyang kalooban ay mahuhulog sa kahirapan.
15Nak junak li acuabej incßaß us xnaßleb tâoc chi taklânc saß xbêneb li tenamit nebaß, aßan chanchan li cakcoj xban nak joskß. Malaj ut chanchan li oso li tâtzßocâk.
15Kung paano ang umuungal na leon at ang gutom na oso, gayon ang masamang pinuno sa maralitang bayan.
16Junak li acuabej mâcßaß xnaßleb naxrahobtesi li tenamit. Abanan li acuabej li incßaß naxra ru biomal, aßan najtak rok lix yußam.
16Ang pangulo na kulang sa paguunawa ay lubhang mamimighati rin: nguni't siyang nagtatanim sa kasakiman ay dadami ang kaniyang mga kaarawan.
17Li ani tâmâcobk riqßuin xcamsinquil li ras rîtzßin, aßan tixtoj rix lix mâc chalen toj saß lix camic. Ut mâ ani naru natenkßan re.
17Ang tao na nagpapasan ng dugo ng sinomang tao, tatakas sa lungaw; huwag siyang pigilin ng sinoman.
18Li ani nacuan saß tîquilal tâcolekß. Ut li ani incßaß nacuan saß tîquilal tâsachekß ru.
18Ang lumalakad ng matuwid ay maliligtas: nguni't siyang masama sa kaniyang mga lakad ay mabubuwal na bigla.
19Li ani naxtrabaji chi us lix chßochß tâcuânk xtzacaêmk chi nabal. Abanan li ani nacuulac chiru cuânc saß xyânkeb li incßaß nequeßtrabajic, aßan mâcßaß tâcuânk re.
19Siyang bumubukid ng kaniyang lupain ay magkakaroon ng saganang tinapay: nguni't siyang sumusunod sa mga walang kabuluhang tao ay madudukhang mainam.
20Li ani nacuan saß tîquilal tâosobtesîk xban li Dios. Abanan li ani târaj ru xtaubal xbiomal incßaß tâcanâk chi incßaß tixtoj rix lix mâc.
20Ang tapat na tao ay mananagana sa pagpapala: nguni't siyang nagmamadali sa pagyaman ay walang pagsalang parurusahan.
21Incßaß us nak takasicß ru ani takara. Abanan cuanqueb ajcuiß li nequeßxsicß ru ani nequeßxra yal xban xcßulbal xtumineb.
21Magkaroon ng pagtatangi sa mga pagkatao ay hindi mabuti: ni hindi man sasalangsang ang tao dahil sa isang putol na tinapay.
22Li ani naxra li biomal naraj ru xtaubal lix biomal. Ut incßaß naxqßue retal nak nebaßil yô chi châlc saß xbên.
22Siyang may masamang mata ay nagmamadali sa pagyaman, at hindi nakakaalam, na kasalatan ay darating sa kaniya.
23Li ani naxkßus ras rîtzßin saß xyâlal tâqßuehekß xlokßal. Abanan li ani incßaß naxye li yâl incßaß tâqßuehekß xlokßal, usta chanchan châbil li âtin naxye.
23Siyang sumasaway sa isang tao ay makakasumpong sa ibang araw ng higit na lingap kay sa doon sa kunwa'y pumupuri ng dila.
24Li ani narelkßa li cßaßru cuan re lix naß xyucuaß ut naxye nak moco mâc ta li naxbânu, aßan xcomoneb li nequeßsachoc.
24Ang nagnanakaw sa kaniyang ama o sa kaniyang ina, at nagsasabi, hindi ito pagsalangsang; Yao'y kasama rin ng maninira.
25Li ani naxrahi ru li cßaßak re ru yal re aßan xjunes, aßan nayoßoban plêt. Abanan li ani naxcßojob xchßôl riqßuin li Dios us tâêlk riqßuin li cßaßru naxbânu.
25Siyang may sakim na diwa ay humihila ng kaalitan: nguni't siyang naglalagak ng kaniyang tiwala sa Panginoon ay tataba.
26Li ani naxcßojob xchßôl saß xbên li cßaßru naxbânu xjunes, aßan mâcßaß xnaßleb. Abanan li ani cuan xnaßleb tâcolekß.
26Siyang tumitiwala sa kaniyang sariling puso ay mangmang: nguni't ang lumakad na may kapantasan, ay maliligtas.
27Mâcßaß tâpaltok reheb li ani nequeßxtenkßa eb li nebaß. Abanan li ani incßaß nequeßxtokßoba ruheb li nebaß, tzßektânanbilakeb xbaneb chixjunileb.Nak eb li incßaß useb xnaßleb nequeßoc saß xcuanquil, eb li cristian nequeßxmuk ribeb xbaneb xxiu. Abanan nak nequeßsacheß ruheb li incßaß useb xnaßleb, us nequeßel riqßuin li cßaßru nequeßxbânu li tîqueb xchßôl.
27Siyang nagbibigay sa dukha ay hindi masasalat: nguni't siyang nagkukubli ng kaniyang mga mata ay magkakaroon ng maraming sumpa.
28Nak eb li incßaß useb xnaßleb nequeßoc saß xcuanquil, eb li cristian nequeßxmuk ribeb xbaneb xxiu. Abanan nak nequeßsacheß ruheb li incßaß useb xnaßleb, us nequeßel riqßuin li cßaßru nequeßxbânu li tîqueb xchßôl.
28Pagka ang masama ay bumabangon, nagsisipagkubli ang mga tao; nguni't pagka sila'y nangamamatay, dumadami ang matuwid.