1¶ He whakatauki ano enei na Horomona, he mea tuhi e nga tangata a Hetekia kingi o Hura.
1Ankaux cxi tio estas sentencoj de Salomono, kiujn kolektis la viroj de HXizkija, regxo de Judujo.
2¶ Ko to te Atua whakakororia, he hunga mea; ko to nga kingi whakakororia he rapu mea.
2Honoro de Dio estas kasxi aferon; Sed honoro de regxoj estas esplori aferon.
3Ko te rangi mo te tiketike, ko te whenua mo te hohonu, a ko te ngakau o nga kingi, te taea te rapu.
3La cxielo estas alta, la tero estas profunda, Kaj la koro de regxoj estas neesplorebla.
4¶ Tahia atu te para i te hiriwa, a ka puta mai he oko ma te kaitahi para:
4Forigu de argxento la almiksajxon, Kaj la puriganto ricevos vazon.
5Tangohia atu te tangata kino i te aroaro o te kingi, a ka u tona torona i runga i te tika.
5Forigu malvirtulon de la regxo, Kaj lia trono fortikigxos en justeco.
6¶ Kei whakaputa i a koe ki mua i te aroaro o te kingi, kei tu hoki ki te wahi o nga metararahi.
6Ne montru vin granda antaux la regxo, Kaj sur la loko de eminentuloj ne starigxu;
7He pai he hoki kia kiia mai ki a koe, Haere mai ki runga nei; i te mea kia whakahokia iho koe ki raro i te aroaro o te rangatira i kitea nei e ou kanohi.
7CXar pli bone estas, se oni diros al vi:Levigxu cxi tien, Ol se oni malaltigos vin antaux eminentulo, Kiun vidis viaj okuloj.
8¶ Kei hohoro te haere ki te ngangare, kei kore e kitea e koe tau e mea ai i tona mutunga iho, ina meinga koe e tou hoa kia whakama.
8Ne komencu tuj disputi; CXar kion vi faros poste, kiam via proksimulo vin hontigos?
9Tohea tau tohe ki tou hoa tonu, a kaua e whakina te mea hunga a tetahi:
9Faru disputon kun via proksimulo mem, Sed sekreton de aliulo ne malkasxu;
10Kei kohukohutia koe e te tangata i rongo, a kore ake tou ingoa kino e tahuri atu.
10CXar alie auxdanto vin riprocxos, Kaj vian babilon vi jam ne povos repreni.
11¶ He kupu i tika te korero, ko tona rite kei nga a poro koura i roto i nga kete hiriwa.
11Vorto dirita en gxusta tempo Estas kiel oraj pomoj sur retajxo argxenta.
12He pera i te whakakai koura, i te whakapaipai koura parakore koia ano te ako a te whakaaro nui ki te taringa rongo.
12Kiel ora orelringo kaj multekosta kolringo, Tiel estas sagxa admonanto por auxskultanta orelo.
13¶ Rite tonu ki te matao o te hukarere i te kotinga witi te karere pono ki ona kaingare; ka ora hoki i a ia te ngakau o ona ariki.
13Kiel malvarmo de negxo en la tempo de rikolto, Tiel estas fidela sendito por siaj sendintoj: Li revigligas la animon de sia sinjoro.
14¶ He pera i nga kapua me te hau uakore, koia ano te rite o te tangata e whakamanamana ana ki ana hakari horihori.
14Kiel nuboj kaj vento sen pluvo, Tiel estas homo, kiu fanfaronas per dono, kiun li ne faras.
15¶ Ma te roa e whakamanawanui ana ka whakaae mai ai te kingi, a ma te arero ngawarika mangungu ai te wheua.
15Per pacienco oni altiras al si potenculon, Kaj mola parolo rompas oston.
16¶ Kua kitea e koe he honi? Kainga ko te wahi e makona ai koe; kei ki rawa koe i taua mea, ka ruakina e koe.
16Kiam vi trovis mielon, mangxu, kiom vi bezonas, Por ke vi ne farigxu tro sata kaj ne elvomu gxin.
17¶ Kia takitahi tou waewae ki te whare o tou hoa; kei hoha ia ki a koe, a ka kino ki a koe.
17Detenu vian piedon de la domo de via proksimulo; CXar alie vi tedus lin kaj li vin malamus.
18¶ Ko te tangata e whakaatu teka ana mo tona hoa, he patu ia, he hoari, a he pere koi.
18Kiel martelo kaj glavo kaj akra sago Estas tiu homo, kiu parolas pri sia proksimulo malveran ateston.
19¶ Ko te whakawhirinaki ki te tangata tinihanga i te wa o te raru, e rite ana ki te niho whati, ki te waewae kua takoki.
19Kiel putra dento kaj malforta piedo Estas nefidinda espero en tago de mizero.
20¶ Ko te tangata e waiata ana ki te ngakau pouri, e rite ana ki te tangata e whakarere ana i te kakahu i te rangi maeke, ki te winika hoki i runga i te houra.
20Kiel demeto de vesto en tempo de malvarmo, kiel vinagro sur natro, Tiel estas kantado de kantoj al koro suferanta.
21¶ Ki te matekai tou hoariri whangaia ki te taro; ki te matewai whakainumia ki te wai;
21Se via malamanto estas malsata, mangxigu al li panon; Kaj se li estas soifa, trinkigu al li akvon;
22Ka purangatia hoki e koe he waro kapura ki tona mahunga, a ka utua tau e Ihowa.
22CXar fajrajn karbojn vi kolektos sur lia kapo, Kaj la Eternulo vin rekompencos.
23¶ E mauria ana mai e te hauraro he ua: e peratia ana hoki e te arero ngautuara, he kanohi pukuriri.
23Norda vento kauxzas pluvon, Kaj cxagrenita vizagxo kasxatan parolon.
24¶ He pai ke te noho i te kokonga o te tuanui, i te noho tahi me te wahine ngangare i roto i te whare mahorahora.
24Pli bone estas logxi sur angulo de tegmento, Ol kun malpacema edzino en komuna domo.
25¶ He rongo pai no te whenua tawhiti, tona rite kei nga wai matao ki te wairua matewai.
25Kiel malvarma akvo por suferanto de soifo, Tiel estas bona sciigo el lando malproksima.
26¶ Me te manawa whenua i takatakahia, me te puna i whakaparuparutia, koia ano te tangata tika e hinga ana i te aroaro o te tangata kino.
26Virtulo, kiu falas antaux malvirtulo, Estas malklara fonto kaj malbonigita puto.
27¶ Ehara i te mea pai te kai nui i te honi; waihoki ko a te tangata rapu i to ratou ake kororia ehara i te kororia.
27Ne bone estas mangxi tro multe da mielo; Kaj ne glore estas sercxi sian gloron.
28¶ Ko te tangata e kore nei e pehi i tona wairua, e rite ana ki te pa kua pakaru, kahore ona taiepa.
28Homo, kiu ne povas regi sian spiriton, Estas urbo detruita, kiu ne havas muron.