1
وقتی روز پنتیكاست رسید، همهٔ ایمانداران با هم در یكجا جمع بودند.
1وقتی روز عید پنتیکاست رسید، همۀ شاگردان در یکجا با یکدل جمع بودند.
2
ناگهان صدایی شبیه وزش باد شدید از آسمان آمد و تمام خانهای را كه در آن نشسته بودند، پر ساخت.
2ناگهان صدایی شبیه وزش باد شدید از آسمان آمد و تمام خانه ای را که در آن نشسته بودند پُر ساخت.
3
در برابر چشم آنان زبانههایی مانند زبانههای آتش ظاهر شد، كه از یكدیگر جدا گشته و بر هر یک از آنان قرار گرفت.
3در برابر چشم آنها زبانه هایی مانند زبانه های آتش ظاهر شد که از یکدیگر جدا گشته و بر هر یک از آنها قرار گرفت.
4
همه از روحالقدس پر گشتند و به طوری كه روح به ایشان قدرت بیان بخشید، به زبانهای دیگر شروع به صحبت كردند.
4همه از روح القدس پُر گشتند و به طوری که روح به ایشان قدرت تکلم بخشید به زبان های دیگر شروع به صحبت کردند.
5
در آن زمان یهودیان خداپرست از جمیع ملل زیر آسمان، در اورشلیم اقامت داشتند.
5در آن زمان یهودیان خداپرست از تمام ملت های زیر آسمان، در اورشلیم اقامت داشتند.
6
وقتی آن صدا به گوش رسید، جمعیّت گرد آمدند و چون هرکس به زبان خود سخنان ایمانداران را شنید، همه غرق حیرت شدند
6وقتی آن صدا به گوش رسید، جمعیت گرد آمدند و چون هر کس به زبان خود سخنان رسولان را شنید، همه غرق حیرت شدند
7
و در كمال تعجّب اظهار داشتند: «مگر همهٔ این کسانیکه صحبت میکنند جلیلی نیستند؟
7و در کمال تعجب اظهار داشتند: «مگر همه این کسانی که صحبت می کنند جلیلی نیستند؟
8
پس چطور است كه هر یک از ما پیام آنان را به زبان خودمان میشنویم؟
8پس چطور است که همه ما فرداً فرد پیام آنها را بزبان خود ما می شنویم؟
9
ما كه از پارتیان و مادیان و عیلامیان و اهالی بینالنهرین و یهودیه و كپدوكیه و پنطس و استان آسیا
9ما که از پارتیان و مادیان و ایلامیان و اهالی بین النهرین و یهودیه و کَپَدوکیه و پُنطُس و ایالات آسیا
10
و فریجیه و پمفلیه و مصر و نواحی لیبی كه متّصل به قیروان است و زائران رومی،
10و فریجیه و پمفیلیه و مصر و نواحی لیبی که متصل به قیروان است و زائران رومی، هم یهودیان و هم آنانی که دین یهود را پذیرفته اند،
11
هم یهودیان و هم آنانی كه دین یهود را پذیرفتهاند، و اهالی كریت و عربستان هستیم، شرح كارهای بزرگ خدا را به زبان خودمان میشنویم.»
11و اهالی کریت و عربستان هستیم، شرح کارهای بزرگ خدا را بزبان خود ما می شنویم.»
12
همه حیران و سرگردان به یكدیگر میگفتند: «یعنی چه؟»
12همه حیران و سرگردان به یکدیگر می گفتند: «یعنی چه؟»
13
امّا بعضی مسخرهكنان میگفتند: «اینها از شراب تازه مست شدهاند.»
13اما بعضی مسخره کنان میگفتند: «اینها از شراب تازه مست شده اند.»
14
امّا پطرس با آن یازده رسول برخاست و صدای خود را بلند كرد و خطاب به جماعت گفت: «ای یهودیان و ای ساكنان اورشلیم، توجّه كنید: بدانید و آگاه باشید كه
14اما پِترُس با آن یازده رسول برخاست و صدای خود را بلند کرد و خطاب به جماعت گفت: «ای یهودیان و ای ساکنان اورشلیم، توجه کنید: بدانید و آگاه باشید که
15
برخلاف تصوّر شما، این مردان مست نیستند؛ زیرا اکنون ساعت نُه صبح است.
15بر خلاف گمان شما این مردان مست نیستند؛ زیرا اکنون ساعت نُه صبح است.
16
بلكه این همان چیزی است كه یوئیل نبی گفت:
16بلکه این همان چیزی است که یوئیل نبی در نظر داشت وقتی گفت:
17
'خدا میفرماید در زمان آخر چنین خواهم كرد:
از روح خود بر همهٔ مردم فرو خواهم ریخت
و پسران و دختران شما نبوّت خواهند كرد
و جوانان شما رؤیاها
و پیران شما خوابها خواهند دید.
17«خدا می فرماید در زمان آخر چنین خواهم کرد: از روح خود بر تمام انسانها می بارانم و پسران و دختران شما نبوّت خواهند کرد و جوانان شما رؤیاها و پیران شما خوابها خواهند دید.
18
آری، حتّی بر غلامان و كنیزان خود
در آن روزها از روح خود فرو خواهم ریخت
و ایشان نبوّت خواهند كرد.
18بلی، حتی بر غلامان و کنیزان خود در آن ایام از روح خود خواهم بارانید و ایشان نبوّت خواهند کرد.
19
و در آسمان شگفتیها
و بر روی زمین نشانههایی ظاهر خواهم نمود،
یعنی خون، آتش و دود غلیظ.
19و در آسمان عجایب و بر روی زمین نشانه هائی ظاهر خواهم نمود، یعنی خون، آتش و دود غلیظ.
20
پیش از آمدن آن روز بزرگ و پر شكوه خداوند،
خورشید تاریک خواهد شد
و ماه رنگ خون خواهد گرفت
20پیش از آمدن آن روز بزرگ و پُر شکوه خداوند، آفتاب تاریک خواهد شد و ماه رنگ خون خواهد گرفت
21
و چنان خواهد شد كه هرکه نام خداوند را بخواند نجات خواهد یافت.'
21و چنان خواهد شد که هر که نام خداوند را بخواند نجات خواهد یافت.»
22
«ای مردان اسرائیلی به این سخنان گوش دهید. عیسای ناصری مردی بود، كه مأموریتش از جانب خدا به وسیلهٔ معجزات و شگفتیها و نشانههایی كه خدا توسط او در میان شما انجام داد، به ثبوت رسید، همان طوری که خود شما خوب میدانید.
22ای مردان اسرائیلی به این سخنان گوش دهید. عیسی ناصری مردی بود که خدمتش از جانب خدا بوسیله معجزات و عجایب و نشانه هائی که خدا توسط او در میان شما انجام داد به ثبوت رسید، همانطوریکه خود شما خوب میدانید.
23
شما این مرد را، كه بر طبق نقشه و پیشدانی خدا به دست شما تسلیم شد، به وسیلهٔ كفار به صلیب میخكوب كردید و كشتید.
23شما این مرد را، که مطابق نقشه و پیش دانی خدا به دست شما تسلیم شد، به وسیلۀ گناهکاران به صلیب میخکوب کردید و کشتید.
24
امّا خدا او را زنده كرد و از عذاب مرگ رهایی داد. زیرا محال بود، مرگ بتواند او را در چنگ خود نگه دارد.
24اما خدا او را زنده کرد و از عذاب مرگ رهایی داد، زیرا محال بود مرگ بتواند او را در چنگ خود نگه دارد.
25
داوود دربارهٔ او میفرماید:
'خداوند را همیشه پیش روی خود میدیدم
زیرا او در دست راست من است تا لغزش نخورم.
25داود دربارۀ او می فرماید:«خداوند را همیشه پیش روی خود می بینم. چونکه در دست راست من است، لغزش نمی خورم.
26
به این سبب دلم مسرور گردید
و زبانم از شادمانی فریاد میکرد
و بدن فانی من در امید ساكن خواهد شد،
26از این رو دل من خوشی و زبانم شادمانی می کند. بدنم نیز در امید ساکن می باشد،
27
از آنرو كه جانم را در دنیای مردگان ترک نخواهی كرد
و نمیگذاری كه بندهٔ امین تو فساد را ببیند.
27زیرا جانم را در عالم مرگ ترک نمی کنی و نمی گذاری که قدوست فساد را ببیند.
28
تو راههای حیات را به من شناسانیدهای
و با حضور خود مرا از شادمانی پر خواهی كرد.'
28تو راه زندگی را به من شناسانیده ای و با حضور خود مرا از شادمانی پُر خواهی کرد.»
29
«ای دوستان دربارهٔ جدّ ما داوود صریحاً باید بگویم كه او نه فقط مرد و به خاک سپرده شد، بلكه آرامگاه او نیز تا به امروز در میان ما باقی است.
29ای برادران دربارۀ پدر ما داود واضع باید بگویم که او نه فقط مُرد و به خاک سپرده شد بلکه مقبرۀ او نیز تا به امروز در میان ما باقی است.
30
و چون او نبی بود و میدانست كه خدا برای او سوگند یاد كرده است، كه از نسل او یک نفر را بر تخت سلطنت بنشاند،
30و چون او نبی بود و می دانست که خدا برای او سوگند یاد کرده است که از نسل او کسی را بر تخت سلطنت بنشاند،
31
از قبل، رستاخیز مسیح را پیشبینی نموده دربارهٔ آن گفت:
'او در دنیای مردگان ترک نشد
و جسد او هرگز فاسد نگردید.'
31از قبل، رستاخیز مسیح را پیش بینی نموده دربارۀ آن گفت:«او در عالم مرگ ترک نشد و جسد او هرگز فاسد نگردید.»
32
خدا همین عیسی را پس از مرگ زنده كرد و همهٔ ما بر آن گواه هستیم.
32خدا همین عیسی را پس از مرگ زنده کرد و همه ما بر آن شاهد هستیم.
33
حال كه عیسی به دست راست خدا بالا برده شده است، روحالقدس موعود را از پدر یافته و به ما افاضه كرده است، شما این چیزها را میبینید و میشنوید.
33حال که عیسی به دست راست خدا بالا بُرده شده، روح القدس وعده شده را از پدر یافته و به ما ریخته است، شما این چیز ها را می بینید و می شنوید.
34
زیرا داوود به عالم بالا صعود نكرد امّا خود او میگوید:
'خداوند به خداوند من گفت:
به دست راست من بنشین
34زیرا داود به عالم بالا صعود نکرد اما خود او می گوید:«خداوند به خداوند من گفت: به دست راست من بنشین
35
تا دشمنانت را زیر پای تو اندازم.'
35تا دشمنانت را زیر پای تو اندازم.»
36
«پس ای جمیع قوم اسرائیل، یقین بدانید كه خدا این عیسی را كه شما مصلوب كردید، خداوند و مسیح كرده است.»
36پس ای جمیع قوم اسرائیل، به یقین بدانید که خدا این عیسی را که شما مصلوب کردید، خداوند و مسیح ساخته است.»
37
وقتی آنها این را شنیدند دلهایشان جریحهدار شد و از پطرس و سایر رسولان پرسیدند: «ای برادران، تكلیف ما چیست؟»
37وقتی آن ها این را شنیدند دل های شان شکست و از پِترُس و دیگر رسولان پرسیدند: «ای برادران، چه کنیم؟»
38
پطرس به ایشان گفت: «توبه كنید و هر یک از ما برای آمرزش گناهانتان به نام عیسی مسیح غسل تعمید بگیرید كه روحالقدس یعنی عطیهٔ خدا را خواهید یافت،
38پِترُس به ایشان گفت: «توبه کنید و همه شما فرداً فرد برای آمرزش گناهان تان به نام عیسی مسیح تعمید بگیرید که روح القدس یعنی بخشش خدا را خواهید یافت،
39
زیرا این وعده برای شما و فرزندان شما و برای كسانی است كه دور هستند، یعنی هرکه خداوند، خدای ما او را بخواند.»
39زیرا این وعده برای شما و فرزندان شما و برای کسانی است که دور هستند یعنی هر که خداوند، خدای ما او را بخواند.»
40
پطرس با سخنان بسیار دیگر شهادت میداد و آنان را ترغیب میکرد و میگفت: «خود را از این اشخاص نادرست برهانید.»
40پِترُس با سخنان بسیار دیگر شهادت می داد و آنها را تشویق می کرد و می گفت: «خود را از این اشخاص نادرست جدا کنید.»
41
پس کسانیکه پیام او را پذیرفتند تعمید یافتند و در همان روز در حدود سه هزار نفر به ایشان پیوستند.
41پس کسانیکه پیام او را پذیرفتند تعمید یافتند و در همان روز تقریباً سه هزار نفر به ایشان پیوستند.
42
آنان همیشه وقت خود را با شنیدن تعالیم رسولان و مشاركت ایماندارن و پاره كردن نان و دعا میگذرانیدند.
42آنها همیشه وقت خود را با شنیدن تعالیم رسولان و مشارکت برادرانه و پاره کردن نان و دعا می گذرانیدند.
43
در اثر عجایب و نشانههای بسیاری كه توسط رسولان به عمل میآمد، خوف الهی برهمه چیره شده بود.
43در اثر عجایب و معجزات بسیاری که توسط رسولان به عمل می آمد، خوف خدا بر همه افتاده بود.
44
تمام ایمانداران با هم متّحد و در همهچیز شریک بودند.
44تمام ایمانداران با هم همدست و در مال همدیگر شریک بودند.
45
مال و دارایی خود را میفروختند و نسبت به احتیاج هرکس بین خود تقسیم میکردند.
45مال و دارایی خود را می فروختند و به نسبت احتیاج هرکس بین خود تقسیم می کردند.
46
آنان هر روز در معبد بزرگ دور هم جمع میشدند و در خانههای خود نان را پاره میکردند و با دلخوشی و صمیمیّت با هم غذا میخوردند.
خدا را حمد میکردند و مورد احترام همهٔ مردم بودند و خداوند هر روز كسانی را كه نجات مییافتند، به جمع ایشان میافزود.
46آنها هر روز در عبادتگاه دور هم جمع می شدند و در خانه های خود نان را پاره میکردند و با دلخوشی و صمیمیت با هم غذا می خوردند.خدا را حمد می کردند و مورد احترام همۀ مردم بودند و خداوند هر روز کسانی را که نجات می یافتند، به جمع ایشان می افزود.
47
خدا را حمد میکردند و مورد احترام همهٔ مردم بودند و خداوند هر روز كسانی را كه نجات مییافتند، به جمع ایشان میافزود.
47خدا را حمد می کردند و مورد احترام همۀ مردم بودند و خداوند هر روز کسانی را که نجات می یافتند، به جمع ایشان می افزود.