¹ تقدیم به عالیجناب تئوفیلوس: تا به حال نویسندگان بسیاری به نوشتن شرح وقایعی كه در بین ما رخ داده است، اقدام کرده‌اند

¹CXar multaj jam entreprenis arangxi historion pri la faktoj, kiuj estas konstatitaj inter ni,

² و آنچه را كه به وسیلهٔ شاهدان عینی اوّلیه و اعلام کنندگان آن پیام به ما رسیده است به قلم آورده‌اند.

²kiel ilin transdonis al ni tiuj, kiuj de la komenco vidis mem kaj estis administrantoj de la vorto,

³ من نیز به نوبهٔ خود، به عنوان کسی‌که جریان كامل این وقایع را جزء به جزء مطالعه و بررسی كرده است، صلاح دیدم كه این پیشامدها را به ترتیب تاریخ وقوع برای تو بنویسم

³sxajnis bone ankaux al mi, esplorinta cxion atente de la komenco, skribi en ordo al vi, plej eminenta Teofilo,

⁴ تا به حقیقت همهٔ مطالبی كه از آن اطّلاع یافته‌ای، پی ببری.

⁴por ke vi povu scii la certecon pri la aferoj, pri kiuj vi estas instruita.

⁵ در زمان سلطنت هیرودیس، پادشاه یهودیه، كاهنی به نام زكریا از افراد گروه ابیا، زندگی می‌کرد. همسر او نیز از خاندان هارون بود و الیزابت نام داشت.

⁵En la tagoj de Herodo, regxo de Judujo, estis pastro nomata Zehxarja, el la dejxora grupo de Abija; kaj li havis edzinon el la filinoj de Aaron, kaj sxia nomo estis Elizabeto.

⁶ این دو نفر در نظر خدا درستكار بودند و بدون کوتاهی، كلّیهٔ احكام و دستورات خداوند را رعایت می‌کردند.

⁶Kaj ambaux estis justaj antaux Dio, irantaj laux cxiuj ordonoj kaj instruoj de la Eternulo sen riprocxo.

⁷ امّا فرزندی نداشتند زیرا الیزابت نازا بود و هر دو سالخورده بودند.

⁷Kaj ili ne havis infanon, cxar Elizabeto estis senfrukta, kaj ili ambaux estis en profunda agxo.

⁸ چون نوبت خدمت روزانه در معبد بزرگ به گروه زكریا رسید، او به عنوان كاهن مشغول انجام وظایف خود شد.

⁸Kaj dum li plenumis sian pastradon antaux Dio en la vico de sia grupo,

⁹ ‌طبق رسوم كاهنان قرعه به نام او درآمد كه به داخل جایگاه مقدّس در معبد بزرگ وارد شود و بُخور بسوزاند.

⁹laux la kutimo de la pastra ofico estis lia loto eniri en la sanktejon de la Eternulo kaj incensadi.

¹⁰ در وقت سوزاندن بُخور، تمام جماعت در بیرون ایستاده و دست به دعا برداشته بودند.

¹⁰Kaj la tuta amaso de la popolo pregxis ekstere dum la horo de la incensado.

¹¹ در آنجا فرشتهٔ خداوند به او ظاهر شد و در سمت راست آتشدان بُخور ایستاد.

¹¹Kaj aperis antaux li angxelo de la Eternulo, staranta dekstre de la altaro de incensado.

¹² زكریا از دیدن این منظره تكانی خورد و ترسید.

¹²Kaj Zehxarja maltrankviligxis, kiam li vidis lin, kaj sur lin falis timo.

¹³ امّا فرشته به او گفت: «ای زكریا نترس. دعاهای تو مستجاب شده و همسرت الیزابت برای تو پسری خواهد زایید و او را یحیی خواهی نامید.

¹³Sed la angxelo diris al li:Ne timu, Zehxarja; cxar via pregxo estas auxdita, kaj via edzino Elizabeto naskos al vi filon, kaj vi donos al li la nomon Johano.

¹⁴ شادی و سرور نصیب تو خواهد بود و بسیاری از تولّد او شادمان خواهند شد.

¹⁴Kaj vi havos gxojon kaj felicxon, kaj multaj gxojos pro lia naskigxo.

¹⁵ زیرا او در نظر خداوند بزرگ خواهد بود و هرگز به شراب و باده لب نخواهد زد. از همان ابتدای تولّد از روح‌القدس پُر خواهد بود

¹⁵CXar li estos granda antaux la Sinjoro, kaj li ne trinkos vinon nek ebriigajxon; kaj li estos plena de la Sankta Spirito jam de la ventro de sia patrino.

¹⁶ و بسیاری از بنی‌اسرائیل را به سوی خداوند، خدای آنان باز خواهد گردانید.

¹⁶Kaj multajn el la filoj de Izrael li turnos al la Eternulo, ilia Dio.

¹⁷ با روح و قدرت الیاس مانند پیشاهنگی در حضور خداوند قدم خواهد زد تا پدران و فرزندان را آشتی دهد و سركشان را به راه نیكان آورد و مردمانی مستعد برای خداوند آماده سازد.»

¹⁷Kaj li iros antaux Lia vizagxo en la spirito kaj potenco de Elija, por turni la korojn de la patroj al la infanoj kaj la malobeemajn al la sagxeco de la justuloj, por pretigi por la Sinjoro popolon preparitan.

¹⁸ زكریا به فرشته گفت: «چطور می‌توانم این را باور كنم؟ من پیر هستم و زنم نیز سالخورده است.»

¹⁸Kaj Zehxarja diris al la angxelo:Per kio mi scios tion? cxar mi estas maljunulo, kaj mia edzino havas profundan agxon.

¹⁹ فرشته به او پاسخ داد: «من جبرائیل هستم كه در حضور خدا می‌ایستم و فرستاده شده‌ام تا با تو صحبت كنم و این مژده را به تو برسانم.

¹⁹Kaj la angxelo responde diris al li:Mi estas Gabriel, kiu staras antaux Dio; kaj mi estas sendita, por paroli al vi kaj fari al vi tiun bonan sciigon.

²⁰ پس توجّه كن: تو تا هنگام وقوع این امور لال خواهی شد و نیروی تكلّم را از دست خواهی داد زیرا سخنان مرا كه در وقت مقرّر به حقیقت خواهد پیوست باور نكردی.»

²⁰Kaj jen vi silentos kaj estos ne kapabla paroli, gxis la tago, kiam tio okazos, cxar vi ne kredis miajn vortojn, kiuj plenumigxos siatempe.

²¹ جماعتی كه منتظر زكریا بودند از اینكه او آن‌همه در داخل جایگاه مقدّس در معبد بزرگ ماند، متعجّب گشتند.

²¹Kaj la popolo atendis Zehxarjan, kaj miris pro lia restado en la sanktejo.

²² وقتی بیرون آمد و یارای سخن گفتن نداشت، آنان فهمیدند كه در داخل جایگاه مقدّس در معبد بزرگ رؤیایی دیده است و چون نمی‌توانست حرف بزند ایما و اشاره می‌کرد.

²²Kaj kiam li elvenis, li ne povis paroli al ili; kaj ili eksciis, ke li vidis vizion en la sanktejo; kaj li faradis signojn al ili, kaj restis muta.

²³ زكریا وقتی‌که دورهٔ خدمت كهانت خود را در معبد بزرگ به انجام رسانید به خانه بازگشت.

²³Kaj kiam finigxis la tagoj de lia pastrado, li foriris en sian domon.

²⁴ بعد از آن همسرش الیزابت حامله شد و مدّت پنج ماه در خلوت به سر برد و با خود می‌گفت:

²⁴Kaj post tiuj tagoj lia edzino Elizabeto gravedigxis, kaj kasxis sin kvin monatojn, dirante:

²⁵ «این كار را خداوند برای من كرده است و با این لطف خود، رسوایی مرا پیش مردم از میان برداشته است.»

²⁵Tiamaniere agis la Eternulo rilate al mi en la tagoj, kiam Li favore rigardis min, por forpreni mian riprocxon inter homoj.

²⁶ در ماه ششم، جبرائیل فرشته از جانب خدا به شهری به نام ناصره، كه در استان جلیل واقع است

²⁶Kaj en la sesa monato la angxelo Gabriel estis sendita de Dio en urbon de Galileo, nomatan Nazaret,

²⁷ به نزد دختر باکره‌ای كه در عقد مردی به نام یوسف -‌از خاندان داوود- بود، فرستاده شد. نام این دختر مریم بود.

²⁷al virgulino fiancxinigita kun viro, kies nomo estis Jozef, el la domo de David; kaj la nomo de la virgulino estis Maria.

²⁸ فرشته وارد شد و به او گفت: «سلام، ای کسی‌که مورد لطف هستی، خداوند با توست.»

²⁸Kaj li venis al sxi, kaj diris:Saluton al vi la grace favorita, la Eternulo estas kun vi.

²⁹ امّا مریم از آنچه فرشته گفت بسیار مضطرب شد و ندانست كه معنی این سلام چیست.

²⁹Sed sxi tre maltrankviligxis cxe tiu diro, kaj konsideris, kia povas esti tiu saluto.

³⁰ فرشته به او گفت: «ای مریم، نترس زیرا خداوند به تو لطف فرموده است.

³⁰Kaj la angxelo diris al sxi:Ne timu, Maria; cxar vi trovis gracon antaux Dio.

³¹ تو آبستن خواهی شد و پسری خواهی زایید و نام او را عیسی خواهی گذارد.

³¹Kaj jen vi gravedigxos en via ventro kaj naskos filon, kaj vi nomos lin JESUO.

³² او بزرگ خواهد بود و به پسر خدای متعال ملقّب خواهد شد. خداوند، خدا تخت پادشاهی جدّش داوود را به او عطا خواهد فرمود.

³²Li estos granda, kaj estos nomata Filo de la Plejaltulo; kaj Dio, la Eternulo, donos al li la tronon de lia patro David;

³³ او تا به ابد برخاندان یعقوب فرمانروایی خواهد كرد و پادشاهی او هرگز پایانی نخواهد داشت.»

³³kaj li regxos super la domo de Jakob eterne, kaj lia regno ne havos finon.

³⁴ مریم به فرشته گفت: «این چگونه ممكن است؟ من باکره هستم.»

³⁴Kaj Maria diris al la angxelo:Kiel estos tio, cxar mi ne konas viron?

³⁵ فرشته به او پاسخ داد: «روح‌القدس بر تو خواهد آمد و قدرت خدای متعال بر تو سایه خواهد افكند و به این سبب آن نوزاد مقدّس، پسر خدا نامیده خواهد شد.

³⁵Kaj la angxelo responde diris al sxi:La Sankta Spirito venos sur vin, kaj la potenco de la Plejaltulo superombros vin; pro kio ankaux la naskotajxo estos nomata sankta, la Filo de Dio.

³⁶ بدان كه خویشاوند تو الیزابت در سن پیری پسری در رحم دارد و آن کسی‌که نازا به حساب می‌آمد اكنون شش ماه از حاملگی او می‌گذرد.

³⁶Kaj jen via parencino Elizabeto ankaux gravedigxis je filo en sia maljuneco, kaj la nuna monato estas la sesa por sxi, kiun oni nomis senfrukta.

³⁷ زیرا برای خدا هیچ چیز محال نیست.»

³⁷CXar cxe Dio nenio estas neebla.

³⁸ مریم گفت: «باشد، من كنیز خداوند هستم، همان‌طور كه تو گفتی بشود.» و فرشته از پیش او رفت.

³⁸Kaj Maria diris:Jen la sklavino de la Eternulo; estu al mi laux via diro. Kaj la angxelo foriris de sxi.

³⁹ در آن روزها مریم عازم سفر شد و باشتاب به شهری واقع در كوهستان یهودیه رفت.

³⁹Kaj en tiuj tagoj Maria levigxis kaj senprokraste vojagxis en la montan regionon, en urbon de Judujo;

⁴⁰ او به خانهٔ زكریا وارد شد و به الیزابت سلام كرد.

⁴⁰kaj enirinte en la domon de Zehxarja, sxi salutis Elizabeton.

⁴¹ وقتی الیزابت سلام مریم را شنید، بچّه در رَحمش تكان خورد. الیزابت از روح‌القدس پُر شد

⁴¹Kaj kiam Elizabeto auxdis la saluton de Maria, la infaneto eksaltis en sxia ventro; kaj Elizabeto plenigxis de la Sankta Spirito,

⁴² و با صدای بلند گفت: «تو در بین زنها متبارک هستی و مبارک است ثمرهٔ رحم تو.

⁴²kaj sxi levis sian vocxon per lauxta krio, kaj diris:Benata vi estas inter virinoj, kaj benata estas la frukto de via ventro.

⁴³ من كیستم كه مادر خداوندم به دیدنم بیاید؟

⁴³Kaj pro kio okazas al mi cxi tio, ke la patrino de mia Sinjoro venas al mi?

⁴⁴ همین‌که سلام تو به گوش من رسید، بچّه از شادی در رحم من تكان خورد.

⁴⁴CXar jen kiam la vocxo de via saluto venis en miajn orelojn, la infaneto gxoje eksaltis en mia ventro.

⁴⁵ خوشا به حال آن زنی كه باور می‌کند که وعدهٔ خداوند برای او به انجام خواهد رسید.»

⁴⁵Kaj felicxa estas sxi, kiu kredis, cxar plenumigxos tio, kio estas dirita al sxi de la Eternulo.

⁴⁶ مریم گفت: «جان من خداوند را می‌‌ستاید

⁴⁶Kaj Maria diris: Mia animo altigas la Eternulon,

⁴⁷ و روح من در نجات‌دهندهٔ من، خدا، شادی می‌کند،

⁴⁷Kaj mia spirito gxojis en Dio, mia Savanto,

⁴⁸ چون او به كنیز ناچیز خود نظر لطف داشته است. از این پس همهٔ نسلها مرا خوشبخت خواهند خواند،

⁴⁸CXar Li rigardis la humilecon de Sia sklavino; CXar jen de nun cxiuj generacioj nomos min felicxa.

⁴⁹ زیرا آن قادر مطلق كارهای بزرگی برای من كرده است. نام او مقدّس است.

⁴⁹CXar la Potenculo faris al mi grandajxojn, Kaj sankta estas Lia nomo.

⁵⁰ رحمت او پشت در پشت برای كسانی است كه از او می‌ترسند.

⁵⁰Kaj Lia boneco estas por cxiuj generacioj Al tiuj, kiuj Lin timas.

⁵¹ دست خداوند با قدرت كار كرده است، متكبّران را با خیالات دلشان تارومار كرده

⁵¹Li montris forton per Sia brako, Li dispelis fierulojn en la penso de ilia koro.

⁵² و زورمندان را از تختهایشان به زیر افكنده و فروتنان را سربلند كرده است.

⁵²Li malaltigis potenculojn de iliaj tronoj, Kaj Li altigis humilulojn.

⁵³ گرسنگان را با چیزهای نیكو سیر نموده و ثروتمندان را تهی‌دست روانه كرده است.

⁵³Malsatulojn Li plenigis per bonajxo, Kaj ricxulojn Li forsendis malplenaj.

⁵⁴ به‌خاطر محبّت پایدار خود، از بندهٔ خود اسرائیل حمایت كرده است،

⁵⁴Li helpis Sian servanton Izrael, Memorante Sian korfavoron.

⁵⁵ همان‌طور كه به اجداد ما یعنی به ابراهیم و به فرزندان او تا به ابد وعده داد.»

⁵⁵Kiel Li parolis al niaj patroj, Al Abraham kaj al lia idaro eterne.

⁵⁶ مریم در حدود سه ماه پیش الیزابت ماند و بعد به منزل خود بازگشت.

⁵⁶Kaj Maria logxis cxi sxi tri monatojn, kaj reiris al sia domo.

⁵⁷ وقت زایمان الیزابت فرا رسید و پسری به دنیا آورد.

⁵⁷Kaj venis por Elizabeto la tempo, en kiu sxi devis naski; kaj sxi naskis filon.

⁵⁸ وقتی همسایگان و خویشاوندان او باخبر شدند كه خداوند چه لطف بزرگی در حق او كرده است مانند او شاد و خوشحال گشتند.

⁵⁸Kaj sxiaj najbaroj kaj sxiaj parencoj auxdis, ke la Eternulo pligrandigis Sian bonecon al sxi; kaj ili gxojis kun sxi.

⁵⁹ پس از یک هفته آمدند تا نوزاد را ختنه نمایند و در نظر داشتند نام پدرش زكریا را بر او بگذارند.

⁵⁹Kaj en la oka tago oni venis, por cirkumcidi la infaneton; kaj ili eknomis lin Zehxarja, laux la nomo de lia patro.

⁶⁰ امّا مادرش گفت: «خیر، نام او باید یحیی باشد.»

⁶⁰Kaj lia patrino responde diris:Tute ne; sed li estos nomata Johano.

⁶¹ آنها گفتند: «امّا در خاندان تو هیچ‌کس چنین نامی ندارد.»

⁶¹Kaj ili diris al sxi:El via parencaro estas neniu, kiu estas nomata per tiu nomo.

⁶² و با اشاره از پدرش پرسیدند كه تصمیم او دربارهٔ نام طفل چیست.

⁶²Kaj ili faris signojn al lia patro pri tio, kiel li volas, ke li estu nomata.

⁶³ او تخته‌ای خواست و در برابر تعجّب همگی نوشت: «نام او یحیی است.»

⁶³Kaj li petis tabuleton, kaj skribis jene:Lia nomo estas Johano. Kaj cxiuj miris.

⁶⁴ ناگهان زبانش باز شد و به ستایش خدا پرداخت.

⁶⁴Kaj tuj lia busxo malfermigxis, kaj lia lango liberigxis; kaj li parolis, glorante Dion.

⁶⁵ تمام همسایگان ترسیدند و كلّیهٔ این اخبار در سرتاسر كوهستان یهودیه انتشار یافت.

⁶⁵Kaj timo venis sur cxiujn, kiuj logxis cxirkaux ili, kaj tra la tuta monta regiono de Judujo disvastigxis rakonto pri cxio tio.

⁶⁶ همهٔ کسانی‌که این موضوع را می‌شنیدند دربارهٔ آن فكر می‌کردند و می‌گفتند: «این كودک چه خواهد شد؟ در واقع دست خداوند با اوست.»

⁶⁶Kaj cxiuj auxdantoj konservis tion en sia koro, dirante:Kia do estos cxi tiu knabeto? CXar la mano de la Eternulo estis kun li.

⁶⁷ پدر او زكریا، از روح‌القدس پُر شد و چنین نبوّت كرد:

⁶⁷Kaj lia patro Zehxarja plenigxis de la Sankta Spirito, kaj profetis, dirante:

⁶⁸ «خداوند، خدای اسرائیل را سپاس باد. زیرا به یاری قوم خود آمده و آنان را رهایی داده است.

⁶⁸Benata estu la Eternulo, la Dio de Izrael, CXar Li vizitis Sian popolon kaj faris por ili elacxeton,

⁶⁹ از خاندان بندهٔ خود داوود، رهانندهٔ نیرومندی بر افراشته است.

⁶⁹Kaj levis kornon de savo por ni En la domo de Sia servanto David,

⁷⁰ او از قدیم از زبان انبیای مقدّس خود وعده داد

⁷⁰Kiel Li parolis per la busxo de Siaj sanktaj profetoj, de post la komenco de la mondo,

⁷¹ كه ما را از دست دشمنانمان رهایی بخشد و از دست همهٔ کسانی‌که از ما نفرت دارند، آزاد سازد

⁷¹Savadon el niaj malamikoj kaj el la mano de cxiuj niaj malamantoj;

⁷² و با نیاکان ما به رحمت رفتار نماید و پیمان مقدّس خود را به‌خاطر آورد.

⁷²Por montri Sian bonecon cxe niaj patroj, Kaj por memori Sian sanktan interligon;

⁷³ برای پدر ما ابراهیم سوگند یاد كرد

⁷³La jxuron, kiun Li jxuris al nia patro Abraham;

⁷⁴ كه ما را از دست دشمنان نجات دهد و عنایت فرماید كه او را بدون ترس

⁷⁴Ke Li donos al ni, ke, liberigite el la mano de niaj malamikoj, Ni servu Lin sentime,

⁷⁵ با پاكی و نیكی تا زنده‌ایم، عبادت نماییم.

⁷⁵En sankteco kaj justeco antaux Li cxiujn niajn tagojn.

⁷⁶ و تو، ای فرزند، نبیِ خدای متعال نامیده خواهی شد، زیرا جلوی قدمهای خداوند خواهی رفت تا راه او را آماده سازی

⁷⁶Kaj vi, infano, estos nomata profeto de la Plejaltulo, CXar vi iros antaux la vizagxo de la Sinjoro, por pretigi liajn vojojn,

⁷⁷ و به قوم او خبر دهی كه با آمرزش گناهانشان رستگار می‌شوند،

⁷⁷Por doni al lia popolo scion de savo En la pardonado de iliaj pekoj,

⁷⁸ زیرا از رحمت و دلسوزی خدای ماست كه خورشید صبحگاهی از آسمان بر ما طلوع خواهد كرد

⁷⁸Pro la kompata koro de nia Dio, Per kiu nin vizitis la sunlevigxo de supre,

⁷⁹ تا بر کسانی‌که در تاریكی و در سایهٔ مرگ به سر می‌برند بتابد و قدمهای ما را به راه صلح و سلامتی هدایت فرماید.» و امّا طفل بزرگ می‌شد و در روح قوی می‌گشت و تا روزی كه علناً به قوم اسرائیل ظاهر شد در بیابان به سر می‌برد.

⁷⁹Por lumi sur tiujn, kiuj sidas en mallumo kaj en la ombro de morto, Por gvidi niajn piedojn en la vojojn de paco.

⁸⁰ و امّا طفل بزرگ می‌شد و در روح قوی می‌گشت و تا روزی كه علناً به قوم اسرائیل ظاهر شد در بیابان به سر می‌برد.

⁸⁰Kaj kreskis la infano kaj fortigxis en spirito, kaj estis en la dezertoj gxis la tago de sia ekmontrigxo al Izrael.