1Príslovia Šalamúnove.
1Aßaneb aßin li proverbios li quixye laj Salomón: Li alalbej li cuan xnaßleb naxqßue xsahil xchßôl lix naß xyucuaß. Abanan li alalbej li incßaß naxtau xnaßleb naxqßue xrahil xchßôl lix naß xyucuaß.
2Nepomôžu bezbožné poklady, ale spravedlivosť vytrhne zo smrti.
2Li ani naxtau xbiomal riqßuin balakßic, mâcßaß na-oc cuiß lix biomal. Abanan li ani nacuan saß tîquilal naxcol rix lix yußam.
3Hospodin nedá lačnieť duši spravedlivého; ale to, po čom dychtia bezbožní, odmrští.
3Li Kâcuaß incßaß tixcanab li tîc xchßôl chixcuybal xtzßocajic xban nebaßil. Abanan eb li incßaß useb xnaßleb mâcßaß tixqßue reheb re risinquil lix tzßocajiqueb.
4Chudobný bude ten, kto robí ľstivou rukou, ale ruka usilovných obohacuje.
4Li ani cau nacßanjelac cuan xbiomal. Ut li ani incßaß nacßanjelac junelic nebaß.
5Ten, kto shromažďuje v lete, je rozumný syn; ten, kto vyspáva v žatve, je syn, ktorý robí hanbu.
5Li ani cuan xnaßleb nakßoloc saß li sakßehil. Ut li ani incßaß nacßanjelac saß xkßehil li kßoloc, aßan xutânal naxcßul.
6Požehnania prijdú na hlavu spravedlivého, ale ústa bezbožných prikrývajú ukrutnosť.
6Li ani tîc xchßôl na-osobtesîc xban li Dios. Ut eb li incßaß useb xnaßleb mem teßcanâk xban li raylal li tâchâlk saß xbêneb.
7Pamiatka spravedlivého je na požehnanie, ale meno bezbožníkov zhnije.
7Li châbileb xnaßleb junelic teßjulticâk. Abanan li incßaß useb xnaßleb, mâ ani tâjulticânk reheb.
8Ten, kto je múdreho srdca prijme prikázania, ale blázon pochabých rtov bude porazený.
8Li ani cuan xnaßleb naxcßûluban lix tijbal. Ut li ani nacuulac chiru âtinac chi mâcßaß rajbal tâosokß.
9Ten, kto chodí v bezúhonnosti, pojde bezpečne; ale ten, ktorého cesty sú krivé, pozná sa.
9Li ani cuan saß tîquilal mâcßaß naxxucua. Ut li ani naxbânu li incßaß us, incßaß ajcuiß us na-el.
10Ten, kto žmurká okom, pôsobí trápenie, a blázon pochabých rtov bude porazený.
10Li ani naxmutzß li xnakß ru re xmukbal li mâusilal, nabal raylal tâchâlk saß xbên. Ut li ani naâtinac chi incßaß naxqßue retal li cßaßru naxye, xjunes naxsach rib.
11Ústa spravedlivého sú prameňom života, ale ústa bezbožných prikrývajú ukrutnosť.
11Li âtin li naxye li tîc xchßôl, aßan natenkßan re li junjûnk chixtaubal li châbil yußam. Abanan li incßaß useb xnaßleb mem teßcanâk nak tâchâlk li raylal saß xbêneb.
12Nenávisť vzbudzuje sváry, ale láska prikrýva všetky prestúpenia.
12Li ani xicß na-iloc nayoßoban plêt. Abanan li ani narahoc, aßan nacuyuc mâc.
13Vo rtoch rozumného nachodí sa múdrosť, ale palica na chrbát toho, kto je bez rozumu.
13Li ani cuan xnaßleb naxnau âtinac saß xyâlal. Abanan li ani incßaß naxtau xnaßleb, naqßueheß xlob.
14Múdri skrývajú známosť, ale ústa blázna blízka zkaza.
14Li ani cuan xnaßleb naxqßue xlokßal li châbil naßleb. Ut nak nequeßâtinac li incßaß nequeßxtau xyâlal, nachal nabal li raylal.
15Majetok bohatého je jeho pevným mestom; zkazou chudobných je ich chudoba.
15Li biom naru naxcol rib riqßuin lix biomal. Abanan li nebaß mâcßaß naru naxcol cuiß rib xban nak mâcßaß cuan re.
16Práca spravedlivého je na život, dôchodok bezbožného na hriech.
16Li tîc xchßôl naxmâtani lix yußam. Abanan li naxbânu mâusilal naxmâtani li tojba mâc.
17Cestou k životu putuje ten, kto ostríha kázeň; ale ten, kto opúšťa karhanie, blúdi.
17Li ani naxqßue saß xchßôl lix tijbal tixtau li châbil yußam. Ut li ani incßaß naxqßue saß xchßôl lix tijbal tâsachk.
18Ten, kto prikrýva nenávisť, je človek lživých rtov, a ten, kto vynáša zlú povesť, je blázon.
18Li ani xicß na-iloc chi mukmu, aßan aj ticßtiß. Ut li ani nacuulac chiru moloc ticßtiß, aßan mâcßaß xnaßleb.
19Hovoriť mnoho nie je bez hriechu; ale ten, kto zdržuje svoje rty, má rozum.
19Li ani nacuulac chiru âtinac chi nabal naru namâcob riqßuin li cßaßru naxye. Abanan li ani cuan xnaßleb incßaß naâtinac chi mâcßaß rajbal.
20Jazyk spravedlivého je výborným striebrom; srdce bezbožných s jeho rozumom stojí za málo.
20Li cßaßru nequeßxye li tîqueb xchßôl cuan xlokßal. Chanchan li châbil plata. Abanan lix cßaßuxeb li incßaß useb xnaßleb mâcßaß na-oc cuiß.
21Rty spravedlivého pasú mnohých, a blázni zomierajú preto, že sú bez rozumu.
21Li châbil âtin nequeßxye li tîqueb xchßôl naxtenkßa nabal. Abanan eb li mâcßaßeb xnaßleb nequeßcam xban nak incßaß nequeßxtau xyâlal.
22Požehnanie Hospodinovo je to, čo obohacuje, a nepridáva s ním trápenia.
22Li ani na-osobtesîc xban li Dios, aßan cuan xbiomal, ut incßaß naxqßue rahil chßôlej.
23Bláznovi je žartom robiť nešľachetnosť, a tak je umnému mužovi múdrosť.
23Eb li incßaß nequeßxnau cßoxlac nequeßxcßoxla nak li mâusilal nequeßxbânu, aßan re rajsinquil ruheb. Abanan li ani cuan xnaßleb nasahoß xchßôl xban nak cuan xnaßleb.
24Čoho sa obáva bezbožný, to prijde na neho, a to, čo si žiadajú spravedliví, dá Bôh.
24Li cßaßru nequeßxxucua li incßaß useb xnaßleb, aßan ajcuiß li nachal saß xbêneb. Abanan eb li tîqueb xchßôl nequeßxcßul li cßaßru nequeßraj.
25Ako prejde víchrica, už aj nieto bezbožníka; ale spravedlivý je základom večnosti.
25Eb li incßaß useb xnaßleb nequeßosoß joß nak nanumeß li câk-sut-ikß. Abanan eb li tîqueb xchßôl cuânkeb chi junelic.
26Jako ocot zubom a jako dym očiam, tak je lenivý tým, ktorí ho posielajú.
26Junak môs incßaß naraj trabajic, ra tixcßul lix patrón riqßuin. Chanchan nak narahoß li ruch re xban li vinagre malaj ut chanchan xrahil li sib na-oc saß xnakß ru.
27Bázeň Hospodinova pridáva dní, a roky bezbožných bývajú ukrátené.
27Li ani naxxucua ru li Dios tânajtokß ru lix yußam saß ruchichßochß. Abanan li nequeßxbânu mâusilal incßaß najt teßcuânk saß ruchichßochß.
28Očakávanie spravedlivých je radosť, ale nádej bezbožných zahynie.
28Eb li tîqueb xchßôl sahil chßôlej nequeßroybeni. Abanan eb li nequeßxbânu mâusilal, mâcßaß nequeßroybeni.
29Cesta Hospodinova je pevnosťou bezúhonnosti a zkazou tým, ktorí páchajú neprávosť.
29Li Kâcuaß Dios naxcoleb li nequeßxbânu li us ut naxsach ruheb li nequeßxbânu li incßaß us.
30Spravedlivý sa nepohne na veky, ale bezbožníci nebudú bývať v zemi.
30Li tîqueb xchßôl junelic us nequeßel riqßuin li cßaßru nequeßxbânu. Abanan eb li incßaß useb xnaßleb incßaß najt teßcuânk saß ruchichßochß.
31Ústa spravedlivého vydávajú múdrosť, ale jazyk prevráteností bude vyťatý.
31Li tîc xchßôl naqßuehoc naßleb riqßuin li châbil âtin naxye. Abanan li incßaß nequeßâtinac châbil âtin, incßaß chic teßâtinak.Eb li tîqueb xchßôl nequeßxnau âtinac riqßuin châbil âtin. Abanan eb li nequeßxbânu li mâusilal junes yibru âtin nequeßâtinac.
32Rty spravedlivého znajú, čo je ľúbe, ale ústa bezbožníkov hovoria prevrátenosti.
32Eb li tîqueb xchßôl nequeßxnau âtinac riqßuin châbil âtin. Abanan eb li nequeßxbânu li mâusilal junes yibru âtin nequeßâtinac.