¹Keď sadneš jesť s panovníkom, dobre pozoruj toho, koho máš pred sebou,

¹Li xcuak li naßleb, aßan aßin: Nak tatbokekß chi cuaßac riqßuin junak cuînk nim xcuanquil, tâcßoxla chi us ani aj iqßuin yôcat chi cuaßac.

²a prilož si nôž na svoj hrtan, ak si pažravý.

²Matcuaßac chi nabal usta kßaxal tattzßocâk.

³Nežiadaj jeho lakôt, lebo je to klamlivý pokrm.

³Mâra ru li châbil tzacaêmk cuan saß lix mêx, xban nak mâre re âbalakßinquil nak xqßue.

⁴Neustávaj sa o to, aby si zbohatnul; od takej svojej rozumnosti upusť.

⁴Li xcuuk li naßleb, aßan aßin: Mêtacuasi êrib chixsicßbal lê biomal chi moco chi xic êchßôl chirix li cßaßru cuan êre.

⁵Či by si dal zaletieť svojim očiam naň, na bohatstvo, ktorého čo nevidieť neni? Lebo je isté, že si spravilo krýdla jako krýdla orla, a odletuje k nebesiam.

⁵Lâex têqßue retal nak li biomal mâcßaß na-oc cuiß. Saß junpât na-osoß. Chanchan nak narupupic li cßuch.

⁶Nejedz chleba závistného človeka ani nežiadaj jeho lakôt.

⁶Li xcuakxak li naßleb, aßan aßin: Incßaß texxic chi cuaßac riqßuineb li pixeb, chi moco têra ru lix châbil tzacaêmk.

⁷Lebo jako smýšľa vo svojej duši, taký je; povie ti: Jedz a pi; ale jeho srdce nie je s tebou.

⁷Eb aßan nequeßxbok chi cuaßac ut nequeßxye êre “Ocankex, cuaßinkex”. Abanan moco yâl ta li nequeßxye. Incßaß nequenau cßaßru cuan saß xchßôleb.

⁸Svoj kúsok, ktorý si zjedol, vyvrátiš a zmaríš svoje pekné slová.

⁸Têxaßcua li cßaßru xetzaca ut mâcßaß aj e nak xeye châbil âtin reheb.

⁹Nehovor pred bláznom, lebo pohŕdne rozumnosťou tvojich rečí.

⁹Li xbele li naßleb, aßan aßin: Incßaß têqßue xnaßleb li incßaß nequeßxtau xyâlal, xban nak teßxseße li châbil naßleb li tâqßuehekß reheb.

¹⁰Neprenášaj dávnej medze a nevchádzaj na pole sirôt.

¹⁰Li xlaje li naßleb, aßan aßin: Incßaß têjal xnaßaj li nubâl li ac qßuebil najter, chi moco têchap xchßochßeb li mâcßaßeb xnaß xyucuaß,

¹¹Lebo ich vykupiteľ je mocný; on bude riešiť ich pravotu s tebou.

¹¹xban nak eb aßan cuan Jun cau rib nacoloc reheb. Ut Aßan târakok âtin saß êbên.

¹²Zaveď svoje srdce ku kázni a svoje uši obráť k rečiam známosti!

¹²Li xjunlaju li naßleb, aßan aßin: Qßuehomak êchßôl chixqßuebal retal lê tijbal ut têrabi li naßleb li tâqßuehekß êre.

¹³Neunímaj kázne od chlapca; keď ho vyšľaháš prútom, nezomrie;

¹³Li xcablaju li naßleb, aßan aßin: Junelic têkßus li sâj al. Cui têqßue cuib oxibak lix tzßûm, aßan incßaß tâcâmk xban.

¹⁴ty ho vyšľaháš prútom a jeho dušu vytrhneš z pekla.

¹⁴Têqßue chi tzßûm. Chi joßcan yôkex chixcolbal chiru li sachc.

¹⁵Môj synu, ak bude tvoje srdce múdre, i moje srdce sa bude radovať.

¹⁵Ex cualal incßajol, nak têtau lê naßleb, kßaxal cuißchic tâsahokß inchßôl lâin.

¹⁶A moje ľadviny budú plesať, keď budú tvoje rty hovoriť veci, ktoré sú pravé.

¹⁶Cßajoß nak tâsahokß saß inchßôl nak tincuabi nak yôkex chi âtinac saß tîquilal.

¹⁷Nech nezávidí tvoje srdce hriešnikom; ale radšej choď v bázni Hospodinovej celý deň.

¹⁷Mêra ru li mâusilal li nequeßxbânu eb laj mâc. Junelic ban chexucua ru li Dios.

¹⁸Lebo ak je v budúcnosti nejaká odmena, tvoje očakávanie nebude vyťaté.

¹⁸Cui têbânu aßan, us tex-êlk riqßuin li cßaßru têbânu ut têcßul li cßaßru yôquex chiroybeninquil.

¹⁹Počuj, ty, môj synu, a buď múdry a uprav svoje srdce rovno cestou.

¹⁹Abihomak, ex cualal incßajol. Chicuânk ênaßleb ut qßuehomak êchßôl chi cuânc saß tîquilal.

²⁰Nebuď medzi pijanmi vína ani medzi žráčmi mäsa;

²⁰Incßaß têcßam êrib riqßuineb li nequeßcala. Ut mêbânu êre joß nequeßxbânu li nequeßnum-ucßac ut nequeßnumcuaßac.

²¹lebo pijan a žráč schudobneje, a driemota oblieka v handry.

²¹Eb li nequeßcala ut eb li nequeßnum-ucßac nequeßnumcuaßac teßcanâk chi mâcßaß cuanqueb re. Ut eb li incßaß nequeßraj cßanjelac, teßcanâk chi mâcßaß rakßeb.

²²Poslúchaj svojho otca, toho, ktorý ťa splodil, a nepohŕdni, keď sa zostarie, svojou matkou.

²²Chex-abînk chiru lê yucuaß xban nak cui ta mâcßaß aßan, mâcßaßex ajcuiß raj lâex. Mêtzßektâna lê naß nak ac xchecoß. Cheqßue ban xlokßal.

²³Kúp si pravdu a nepredaj jej, múdrosť, kázeň a rozumnosť.

²³Li naßleb ut lix yâlal ut li kßusecß kßaxal terto xtzßak. Mêcanab chi numecß yal chi joßcan.

²⁴Radosťou plesá otec spravedlivého, a ten, kto splodil múdreho, raduje sa mu.

²⁴Cßajoß nak tâsahokß saß xchßôl junak yucuaßbej nak cuânk junak ralal châbil ut cuânk xnaßleb. Cuan cßaßut nak sahak saß xchßôl riqßuin.

²⁵Nech sa raduje tvoj otec i tvoja mať, a nech plesá tá, ktorá ťa porodila.

²⁵Cheqßuehak biß chi sahocß saß xchßôleb lê naß êyucuaß. Junelic cheßsahokß saß xchßôleb êriqßuin.

²⁶Daj mi, môj synu, svoje srdce, a tvoje oči nech pilne pozorujú moje cesty.

²⁶Ex cualal incßajol, cheqßuehak êchßôl chirabinquil li cßaßru tinye êre. Ut chebânuhak li us joß ninbânu lâin.

²⁷Lebo smilnica je hlbokou jamou a úzkym hrdlom studnice cudzozemka.

²⁷Mêqßue êrib chixbalakßi li ixk li incßaß us xnaßleb. Ut mêqßue êrib chixbalakßi li ixk li naxcßayi rib xban nak eb li ixk aßan chanchaneb li chamal jul li naru textßanekß cuiß.

²⁸Áno, úkladí jako zákerník a rozmnožuje medzi ľuďmi tých, ktorí robia neverne.

²⁸Eb li ixk aßan chanchaneb laj êlkß yôqueb chixqßuebal retal jokße naru teßxqßue chi tßanecß li cuînk. Ut nabaleb li cuînk nequeßxqßue chi sachc.

²⁹Komu beda, komu jaj, komu zvady, komu žaloba, komu rany darmo, komu rudá zamhlenosť očí?

²⁹¿Aniheb li teßcßuluk re li raylal? ¿Aniheb li teßcßuluk re li chßaßajquilal? ¿Aniheb li nequeßpletic? Ut, ¿aniheb li nequeßyâbac? ¿Aniheb li nequeßtochßeß chi mâcßaß rajbal? Ut, ¿aniheb li cak cak nequeßiloc?

³⁰Tým, ktorí sa dlho zdržujú pri víne, tým, ktorí vchádzajú, aby vyhľadali miešané víno.

³⁰Aßan eb li junelic yôqueb chi calâc, li incßaß nequeßxcanab ucßac vino. Junelic yôqueb chixsicßbal jalan chic haß re teßcalâk.

³¹Nehľaď na víno, že rudne, že vydáva v poháre svoju farbu a lesk, že sa hladko kĺže dolu hrdlom.

³¹Abanan lâex, ex cualal incßajol, mêqßue êrib chi âlêc xban li vino, usta cak cak ru nak na-oc saß li secß. Usta sa rucßbal, mêra ru.

³²Naposledy poštípe jako had a bodne jako bazilišek.

³²Cui têrucß li vino, aßan naqßuehoc raylal. Chanchan natißoc li cßantiß.

³³Tvoje oči budú hľadieť na cudzie ženy, a tvoje srdce bude hovoriť prevrátené veci.

³³Nak ac xerucß li vino, texqßue chi rilbal cßaßak re ru incßaß us ut tex-oc chi âtinac yibru aj âtin xban nak incßaß chic jultic êre.

³⁴A budeš ako ten, ktorý ležiac spí prostred mora, a jako ten, ktorý spí hore na vrchu stožiara.

³⁴Têrecßa nak chanchan nak yocyôquex saß junak jucub saß xbên li palau. Malaj ut têrecßa nak chanchan nak cuanquex chak saß rußuj junak li cheß najt xteram.Ut têye: —Xineßxsacß ut incßaß xcuecßa. Xineßxsacß ut incßaß xinqßue retal jokße xineßxsacß. Nak tâaj cuu, tinxic cuißchic chi ucßac, chaßkex.

³⁵Povieš: Nabili ma, a nebolelo ma; natĺkli ma, a necítil som. Keď sa prebudím, urobím znova, pojdem to zase hľadať.

³⁵Ut têye: —Xineßxsacß ut incßaß xcuecßa. Xineßxsacß ut incßaß xinqßue retal jokße xineßxsacß. Nak tâaj cuu, tinxic cuißchic chi ucßac, chaßkex.