¹Y ESTOS son los derechos que les propondrás.

¹A teć są sądy, które przełożysz przed obliczem ich.

²Si comprares siervo hebreo, seis años servirá; mas al séptimo saldrá horro de balde.

²Jeźli kupisz niewolnika Hebrejczyka, sześć lat służyć ci będzie, a siódmego wynijdzie wolny darmo.

³Si entró solo, solo saldrá: si tenía mujer, saldrá él y su mujer con él.

³Jeźliby sam tylko przyszedł, sam odejdzie; a jeźliby miał żonę, i żona jego z nim wynijdzie.

⁴Si su amo le hubiere dado mujer, y ella le hubiere parido hijos ó hijas, la mujer y sus hijos serán de su amo, y él saldrá solo.

⁴Jeźli mu pan jego dał żonę, a zrodziła mu syny albo córki, żona i dzieci jego będą pana jego, a on sam tylko odejdzie.

⁵Y si el siervo dijere: Yo amo á mi señor, á mi mujer y á mis hijos, no saldré libre:

⁵A jeźliby mówiąc rzekł niewolnik: Miłuję pana mego, żonę moję, i syny moje, nie wynijdę wolnym:

⁶Entonces su amo lo hará llegar á los jueces, y harále llegar á la puerta ó al poste; y su amo le horadará la oreja con lesna, y será su siervo para siempre.

⁶Tedy przywiedzie go pan jego do sędziów, a postawi go u drzwi albo u podwoi; i przekole mu pan jego ucho jego szydłem, i będzie mu niewolnikiem na wieki.

⁷Y cuando alguno vendiere su hija por sierva, no saldrá como suelen salir los siervos.

⁷Zaś jeźliby kto zaprzedał córkę swoję, aby była niewolnicą, nie wynijdzie jako wychodzą niewolnicy.

⁸Si no agradare á su señor, por lo cual no la tomó por esposa, permitirle ha que se rescate, y no la podrá vender á pueblo extraño cuando la desechare.

⁸Jeźliby się nie spodobała w oczach pana swego, a nie poślubiłby jej sobie, niech pozwoli, aby ją odkupiono; obcemu ludowi nie będzie jej mógł sprzedać, ponieważ zgrzeszył przeciwko niej.

⁹Mas si la hubiere desposado con su hijo, hará con ella según la costumbre de las hijas.

⁹A jeźliby ją synowi swemu poślubił, według prawa córek uczyni jej.

¹⁰Si le tomare otra, no disminuirá su alimento, ni su vestido, ni el débito conyugal.

¹⁰Jeźliby też inną wziął mu za żonę, tedy pożywienia jej, odzienia jej, i prawa małżeóskiego nie umniejszy jej.

¹¹Y si ninguna de estas tres cosas hiciere, ella saldrá de gracia sin dinero.

¹¹A jeźli tych trzech rzeczy nie uczyni jej, tedy wynijdzie darmo bez okupu.

¹²El que hiriere á alguno, haciéndole así morir, él morirá.

¹²Kto by uderzył człowieka, ażby umarł, śmiercią umrze;

¹³Mas el que no armó asechanzas, sino que Dios lo puso en sus manos, entonces yo te señalaré lugar al cual ha de huir.

¹³Lecz kto by nie czyhał na kogo, aleby go Bóg podał w rękę jego, naznaczęć miejsce, na które będzie miał uciec.

¹⁴Además, si alguno se ensoberbeciere contra su prójimo, y lo matare con alevosía, de mi altar lo quitarás para que muera.

¹⁴Ale jeźliby kto umyślnie przeciw bliźniemu swemu zasadziwszy się zdradą zabił go, i od ołtarza mego weźmiesz go, aby umarł.

¹⁵Y el que hiriere á su padre ó á su madre, morirá.

¹⁵Kto by uderzył ojca swego, albo matkę swoję, śmiercią umrze.

¹⁶Asimismo el que robare una persona, y la vendiere, ó se hallare en sus manos, morirá.

¹⁶Kto by ukradł człowieka a sprzedałby go, a znaleziony by był w ręku jego, śmiercią umrze.

¹⁷Igualmente el que maldijere á su padre ó á su madre, morirá.

¹⁷Kto by złorzeczył ojcu swemu albo matce swojej, śmiercią umrze.

¹⁸Además, si algunos riñeren, y alguno hiriere á su prójimo con piedra ó con el puño, y no muriere, pero cayere en cama;

¹⁸A gdyby się poswarzyli mężowie, i uderzyłby kto bliźniego swego kamieniem albo pięścią, a on by zaraz nie umarł, aleby się położył na łoże;

¹⁹Si se levantare y anduviere fuera sobre su báculo, entonces será el que le hirió absuelto: solamente le satisfará lo que estuvo parado, y hará que le curen.

¹⁹A wstawszy chodziłby po ulicy o lasce swej, nie będzie winien ten, który uderzył; tylko omieszkanie jego nagrodzi, a na wyleczenie jego nałoży.

²⁰Y si alguno hiriere á su siervo ó á su sierva con palo, y muriere bajo de su mano, será castigado:

²⁰Jeźliby zaś uderzył kto niewolnika swego, albo niewolnicę swoję kijem, i umarliby w ręku jego, koniecznie karanie odniesie;

²¹Mas si durare por un día ó dos, no será castigado, porque su dinero es.

²¹Wszakże, jeźliby dzieó albo dwa żyw został, nie będzie karany; bo za pieniądze jego on jest kupiony.

²²Si algunos riñeren, é hiriesen á mujer preñada, y ésta abortare, pero sin haber muerte, será penado conforme á lo que le impusiere el marido de la mujer y juzgaren los árbitros.

²²Jeźliby się też powadziwszy mężowie, uderzył który z nich niewiastę brzemienną, tak żeby z niej płód wyszedł, jednakby nie zaszła śmierć koniecznie karanie odniesie, jakie włoży naó mąż onejże niewiasty, a da wedle uznania sędziów.

²³Mas si hubiere muerte, entonces pagarás vida por vida,

²³Ale gdzie by śmierć zaszła, tedy dasz duszę za duszę;

²⁴Ojo por ojo, diente por diente, mano por mano, pie por pie,

²⁴Oko za oko, ząb za ząb, rękę za rękę, nogę za nogę,

²⁵Quemadura por quemadura, herida por herida, golpe por golpe.

²⁵Sparzelinę za sparzelinę, ranę za ranę, siność za siność.

²⁶Y cuando alguno hiriere el ojo de su siervo, ó el ojo de su sierva, y lo entortare, darále libertad por razón de su ojo.

²⁶Jeźliby zaś kto wybił oko niewolnikowi swemu, albo oko niewolnicy swojej, ażby się zepsowało, wolno go puści za oko jego.

²⁷Y si sacare el diente de su siervo, ó el diente de su sierva, por su diente le dejará ir libre.

²⁷Jeźliby też kto ząb niewolnikowi swemu, albo ząb niewolnicy swojej wybił, wolno go puści za ząb jego.

²⁸Si un buey acorneare hombre ó mujer, y de resultas muriere, el buey será apedreado, y no se comerá su carne; mas el dueño del buey será absuelto.

²⁸Jeźliby też czyj wół ubódł męża albo niewiastę, a umarliby, koniecznie ukamionowany będzie on wół, a nie będą jeść mięsa jego; a pan wołu onego nie będzie winien.

²⁹Pero si el buey era acorneador desde ayer y antes de ayer, y á su dueño le fué hecho requerimiento, y no lo hubiere guardado, y matare hombre ó mujer, el buey será apedreado, y también morirá su dueño.

²⁹Wszakże, jeźliby wół bódł przedtem, a ostrzeganoby w tym pana jego, i nie miałby go pod strażą, a zabiłby męża albo niewiastę, wół on ukamionowany będzie, nadto i pan jego umrze.

³⁰Si le fuere impuesto rescate, entonces dará por el rescate de su persona cuanto le fuere impuesto.

³⁰Jeźliby naó włożono, żeby się odkupił, tedy da okup za duszę swoję, jakikolwiek naó włożą.

³¹Haya acorneado hijo, ó haya acorneado hija, conforme á este juicio se hará con él.

³¹Choćby syna ubódł, albo córkę ubódł, podług tegoż sądu postąpią z nim.

³²Si el buey acorneare siervo ó sierva, pagará treinta siclos de plata su señor, y el buey será apedreado.

³²Jeźliby niewolnika ubódł wół, albo niewolnicę, srebra trzydzieści syklów da panu jego, a wół on ukamionowany będzie.

³³Y si alguno abriere hoyo, ó cavare cisterna, y no la cubriere, y cayere allí buey ó asno,

³³Jeźliby kto otworzył studnią, albo jeźliby kto wykopał studnią, i nie nakryłby jej, a wpadłby w nią wół albo osieł:

³⁴El dueño de la cisterna pagará el dinero, resarciendo á su dueño, y lo que fue muerto será suyo.

³⁴Pan onej studni odda zapłatę, i nagrodzi panu ich, a co zdechło, jego będzie.

³⁵Y si el buey de alguno hiriere al buey de su prójimo, y éste muriere, entonces venderán el buey vivo, y partirán el dinero de él, y también partirán el muerto.

³⁵Także, gdyby wół czyj ubódł wołu sąsiada jego, ażby zdechł, tedy sprzedadzą wołu żywego, i rozdzielą się zapłatą jego, onym też zdechłym podzielą się.

³⁶Mas si era notorio que el buey era acorneador de ayer y antes de ayer, y su dueño no lo hubiere guardado, pagará buey por buey, y el muerto será suyo.

³⁶Ale jeźliby to było wiadomo, że on wół bódł przedtem, a nie miał go pod strażą pan jego, koniecznie odda wołu za wołu, a zdechłego sobie weźmie.

³⁷Jeźliby kto ukradł wołu albo owcę, i zabiłby je, albo je sprzedał, pięć wołów wróci za jednego wołu, a cztery owce za jedną owcę,