1At nang mabalitaan ng reina sa Seba ang kabantugan ni Salomon tungkol sa pangalan ng Panginoon, ay naparoon siya upang subukin niya siya ng mga mahirap na tanong.
1示巴女王来访所罗门(代下9:1-8)
2At siya'y naparoon sa Jerusalem na may maraming kaakbay, may mga kamelyo na may pasang mga espesia at totoong maraming ginto, at mga mahalagang bato: at nang siya'y dumating kay Salomon ay kaniyang inihinga sa kaniya ang lahat na laman ng kaniyang dibdib.
2她带着大批随员到耶路撒冷来,又有骆驼驮着香料、许多金子和宝石。她来到所罗门那里,就把她心里所有的难题都对他说出来。
3At isinaysay ni Salomon sa kaniya ang lahat ng kaniyang mga tanong: walang bagay na lihim sa hari na hindi niya isinaysay sa kaniya.
3所罗门把她所有的问题都给她解说明白,没有一件事难倒王,使王不能回答她的。
4At nang makita ng reina sa Seba ang buong karunungan ni Salomon, at ang bahay na kaniyang itinayo,
4示巴女王看见所罗门的一切智慧和他建造的宫殿、
5At ang pagkain sa kaniyang dulang, at ang pagkaayos ng kaniyang mga alila, at ang tayo ng kaniyang mga tagapangasiwa, at ang kanilang mga pananamit, at ang kaniyang mga tagahawak ng saro, at ang kaniyang sampahan na kaniyang sinasampahan sa bahay ng Panginoon; ay nawalan siya ng diwa.
5桌上的食物、臣仆的座位、仆人的侍候、他们的服饰、王的酒政和王在耶和华的殿献上的燔祭,就惊奇得不知所措。
6At sinabi niya sa hari, Tunay na balita ang aking narinig sa aking sariling lupain tungkol sa iyong mga gawa, at sa iyong karunungan.
6于是她对王说:“我在本国听见有关你的事和你的智慧,原来都是真的;
7Gayon may hindi ko pinaniwalaan ang mga salita hanggang sa ako'y dumating, at nakita ng aking mga mata: at, narito, ang kalahati ay hindi nasaysay sa akin: ang iyong karunungan at pagkaginhawa ay higit kay sa kabantugan na aking narinig.
7以前我并不相信那些话,等到我来了,亲眼看见,才知道人告诉我的还不到一半;你的智慧和财富,超过我所听闻的。
8Maginhawa ang iyong mga lalake, maginhawa ang iyong mga lingkod na ito, na nagsisitayong palagi sa harap mo, at nakakarinig ng iyong karunungan.
8属你的人是有福的,你的这些臣仆是有福的,他们常常侍立在你面前,聆听你的智慧。
9Purihin ang Panginoon mong Dios, na nalulugod sa iyo, upang ilagay ka sa luklukan ng Israel: sapagka't minamahal ng Panginoon ang Israel magpakailan man, kaya't ginawa ka niyang hari upang gumawa ng kahatulan at ng katuwiran.
9耶和华你的 神是应当称颂的!他喜悦你,使你坐在以色列的王位上;因为耶和华永远喜爱以色列,所以立你作王,要你秉行公义。”
10At siya'y nagbigay sa hari ng isang daan at dalawang pung talentong ginto, at mga espesia na totoong sagana, at mga mahalagang bato; kailan ma'y hindi nagkaroon ng gayong kasaganaan ng mga espesia, gaya ng mga ito na ibinigay ng reina sa Seba sa haring Salomon.
10示巴女王赠送的礼物(代下9:9-11)于是示巴女王把约四千公斤金子、大批香料和宝石送给王;以后奉来的香料再也没有像示巴女王送给所罗门的那么多。
11At ang mga sasakyang dagat naman ni Hiram na nagsipagdala ng ginto mula sa Ophir, ay nagsipagdala ng saganang kahoy na almug at mga mahalagang bato mula sa Ophir.
11此外,从俄斐运金子来的希兰船队,又从俄斐运了大批檀香木和宝石来。
12At ginawa ng hari na mga haligi ang mga kahoy na almug sa bahay ng Panginoon, at sa bahay ng hari, at ginawa ring mga alpa. At mga salterio sa mga mangaawit: kailan ma'y hindi dumating ang mga gayong kahoy na almug, o nakita man, hanggang sa araw na ito.
12王用檀香木为耶和华的殿和王宫做栏杆,又为歌唱的做琴瑟。以后再也没有这样的檀香木运来,也没有人看见过,直到今日。
13At ang haring Salomon ay nagbigay sa reina sa Seba ng lahat niyang naibigan, at lahat niyang hiningi, bukod doon sa ibinigay ni Salomon sa kaniya na kaloob-hari. Sa gayo'y bumalik siya, at umuwi sa kaniyang sariling lupain, siya, at ang kaniyang mga lingkod.
13所罗门的回礼(代下9:12)所罗门王照着示巴女王所愿所求的一切赐给她,另外又厚厚地馈赠她。于是女王和她的臣仆都返回本国去了。
14Ang timbang nga ng ginto na dumating kay Salomon sa isang taon ay anim na raan at anim na pu't anim na talentong ginto,
14所罗门的财富与智慧(代下9:13-24)所罗门每年收入的金子重两万三千公斤。
15Bukod doon sa dinala ng mga naglalako, at sa kalakal ng mga mangangalakal, at sa lahat na hari ng halohalong bayan, at sa mga gobernador sa lupain.
15另外,还有从商人和行商的课税,阿拉伯诸王和国内省长的收入。
16At ang haring Salomon ay gumawa ng dalawang daang kalasag na pinukpok na ginto: anim na raang siklong ginto ang ginamit sa bawa't kalasag.
16所罗门王用锤炼好的金子做了二百面大盾牌,每一面大盾牌用金子七公斤;
17At siya'y gumawa ng tatlong daang ibang kalasag na pinukpok na ginto: tatlong librang ginto ang ginamit sa bawa't kalasag: at ipinaglalagay ng hari sa bahay na kahoy sa gubat ng Libano.
17又用锤炼好的金子做了三百面小盾牌,每一面小盾牌用金子两公斤。王把这些盾牌都放在黎巴嫩林宫。
18Bukod dito'y gumawa ang hari ng isang malaking luklukang garing, at binalot ng gintong pinakamainam.
18王又做了一个象牙大宝座,贴上了精金。
19May anim na baytang sa luklukan, at ang pinakalangit ng luklukan ay mabilog sa likuran: at may mga pinakakamay sa bawa't tagiliran sa siping ng dako ng upuan, at dalawang leon ang nakatayo sa siping ng mga pinakakamay.
19那宝座有六级台阶,宝座的后背有一个圆顶,座处的两旁有一个扶手。扶手的旁边各有一只狮子站立着。
20At labing dalawang leon ang nakatayo roon sa isang dako at sa kabilang dako sa ibabaw ng anim na baytang: walang nagawang gayon sa alinmang kaharian.
20在六级台阶上共有十二只狮子站着,左边一只,右边一只。在列国中都没有这样做过。
21At ang lahat na sisidlang inuman ng haring Salomon ay ginto, at ang lahat na sisidlan sa bahay na kahoy sa gubat ng Libano ay taganas na ginto: walang pilak; hindi mahalaga ito sa mga kaarawan ni Salomon.
21所罗门的一切杯爵都是金子做的;黎巴嫩林宫里的一切器皿也都是精金做的,没有用银子做的;原来在所罗门王的时代,银子算不得什么。
22Sapagka't ang hari ay mayroon sa dagat ng mga sasakyan na yari sa Tharsis na kasama ng mga sasakyang dagat ni Hiram: minsan sa bawa't tatlong taon ay nanggagaling ang mga sasakyang dagat na yari sa Tharsis, na nagdadala ng ginto, at pilak, at garing, at mga unggoy, at mga pabo real.
22因为王有他施船队与希兰船队一同在海上航行。他施船队三年一次运来金银、象牙、猿猴和孔雀。
23Sa gayo'y ang haring Salomon ay humigit sa lahat ng mga hari sa lupa sa kayamanan at sa karunungan.
23所罗门王的财富和智慧,超过了世界上所有的君王。
24At hinanap ng buong lupa ang harapan ni Salomon, upang makinig ng kaniyang karunungan, na inilagay ng Dios sa kaniyang puso.
24世上所有的君王都要求晋见所罗门,聆听 神赋予他心中的智慧。
25At sila'y nagsipagdala bawa't isa ng kanikaniyang kaloob, na mga sisidlang pilak, at mga sisidlang ginto, at damit, at sandata, at mga espesia, mga kabayo, at mga mula, na sanggayon taontaon.
25他们各人都带着自己的贡物而来,就是银器、金器、衣裳、军械、香料、马和骡等,年年都是这样。
26At pinisan ni Salomon ang mga karo, at ang mga mangangabayo: at siya'y may isang libo't apat na raang karo, at labing dalawang libong mangangabayo, na kaniyang inilagay sa mga bayan ng mga karo, at kasama ng hari sa Jerusalem.
26所罗门的兵力与财富(代下1:13-17,9:25-28)所罗门聚集战车和骑兵,他有战车一千四百辆,骑兵一万二千人,安置在屯车城和耶路撒冷,就是与王在一起。
27At ginawa ng hari na maging gaya ng mga bato ang pilak sa Jerusalem, at ang mga sedro, ay ginawa niyang maging gaya ng mga puno ng sikomoro na nasa mababang lupa dahil sa kasaganaan.
27王在耶路撒冷使银子好像石头一样,使香柏木好像平原的桑树那么多。
28At ang mga kabayo na tinatangkilik ni Salomon ay inilabas sa Egipto: at ang mga mangangalakal ng hari ay nagsitanggap ng kawan ng mga yaon, bawa't kawan ay sa halaga.
28所罗门的马是从埃及和古厄运出来的,是王的商人从古厄按着定价买来的。
29At kanilang isinasampa at inilalabas sa Egipto ang isang karo sa halagang anim na raang siklong pilak, at ang isang kabayo, ay sa isang daan at limangpu: at gayon sa lahat ng mga hari sa mga Hetheo, at sa mga hari sa Siria ay kanilang inilabas sa pamamagitan nila.
29从埃及运上来的车,每辆银子六千八百四十克,马每匹一千七百一十克。赫人众王和亚兰(“亚兰”即今天“叙利亚”一带的地方)诸王也都是这样经他们的手买来的。