1Makinig kayo, mga langit, at ako'y magsasalita, At pakinggan ng lupa ang mga salita ng aking bibig.
1摩西之歌
2Ang aking aral ay papatak na parang ulan; Ang aking salita ay bababa na parang hamog; Gaya ng ambon sa malambot na damo, At gaya ng mahinang ambon sa gugulayin:
2我的教训下降如雨,我的言语滴落如露,像细雨落在青草上,像甘霖降在蔬菜上。
3Sapagka't aking ihahayag ang pangalan ng Panginoon: Dakilain ninyo ang ating Dios.
3因为我要宣告耶和华的名;你们要尊崇我们的 神的伟大。
4Siya ang Bato, ang kaniyang gawa ay sakdal; Sapagka't lahat niyang daan ay kahatulan: Isang Dios na tapat at walang kasamaan, Matuwid at banal siya.
4他是磐石,他的作为完全,因为他一切所行的全都公平;他是诚实无伪的 神,又公义,又正直。
5Sila'y nagpakasama, sila'y hindi kaniyang mga anak, itong kanilang kapintasan; Mga tampalasan at likong lahi.
5这世代向他行事败坏,就不是他的儿女,满有弊病,这实在是个乖僻弯曲的世代。
6Ganyan ba ninyo ginaganti ang Panginoon, O mangmang na bayan at hindi pantas? Hindi ba siya ang iyong ama na tumangkilik sa iyo? Kaniyang nilalang ka, at itinatag ka.
6愚昧无知的人民哪,你们这样报答耶和华吗?他不是你的父,不是把你买回来的吗?他造了你,建立了你。
7Alalahanin mo ang mga araw ng una, Isipin mo ang mga taon ng lahi't lahi: Itanong mo sa iyong ama at kaniyang ibabalita sa iyo; Sa iyong mga matanda, at kanilang sasaysayin sa iyo.
7你要回想古时的日子,思念历代以来的年月;问你的父亲,他必告诉你;问你的长者,他们必对你说。
8Nang ibigay ng Kataastaasan sa mga bansa ang kanilang mana, Nang kaniyang ihiwalay ang mga anak ng tao, Kaniyang inilagay ang mga hangganan ng mga bayan Ayon sa bilang ng mga anak ni Israel.
8至高者把地业赐给列国的时候,把人类分开的时候,就照着以色列子孙的数目,立定了万民的境界。
9Sapagka't ang bahagi ng Panginoon ay ang kaniyang bayan; Si Jacob ang bahaging mana niya.
9但耶和华的分就是他的子民,他的产业就是雅各。
10Kaniyang nasumpungan sa isang ilang sa lupain, At sa kapanglawan ng isang umuungal na ilang; Kaniyang kinanlungan sa palibot, kaniyang nilingap, Kaniyang iningatang parang salamin ng kaniyang mata:
10耶和华在旷野之地遇见了他,在荒凉之地和野兽吼叫的荒野,遇见了他,就环绕他,看顾他,保护他,好像保护自己眼中的瞳人一样。
11Parang aguila na kumikilos ng kaniyang pugad, Na yumuyungyong sa kaniyang mga inakay, Kaniyang ibinubuka ang kaniyang mga pakpak, kaniyang kinukuha, Kaniyang dinadala sa ibabaw ng kaniyang mga pakpak:
11又像老鹰搅动巢窝,飞翔在雏鹰之上,扇展翅膀,接取雏鹰,背在自己的两翼之上。
12Ang Panginoon na magisa ang pumatnubay sa kaniya, At walang ibang dios na kasama siya.
12耶和华独自领导了他,并没有外族人的神与他同在。
13Ipinaari sa kaniya ang matataas na dako ng lupa, At siya'y kumain ng tubo sa bukid; At kaniyang pinahitit ng pulot na mula sa bato, At ng langis na mula sa batong pinkian;
13耶和华使他乘驾地的高处,得吃田间的土产;又使他从岩石中吸蜜,从坚固的磐石中取油。
14Ng mantika ng baka, at gatas ng tupa, Na may taba ng mga kordero, At ng mga tupang lalake sa Basan, at mga kambing, Na may taba ng mga butil ng trigo; At sa katas ng ubas ay uminom ka ng alak.
14也吃牛酪和羊乳,羊羔的脂肪,巴珊的公牛和公山羊,以及上好的麦子;也喝了葡萄汁酿成的酒。
15Nguni't tumaba si Jeshurun, at tumutol: Ikaw ay tumataba, ikaw ay lumalapad, ikaw ay naging makinis: Nang magkagayo'y kaniyang pinabayaan ang Dios na lumalang sa kaniya, At niwalang kabuluhan ang Bato na kaniyang kaligtasan.
15但耶书仑肥胖了,就踢跳,‘你肥胖了,你粗壮了,你饱满了,’他离弃了造他的 神,轻看了救他的磐石。
16Siya'y kinilos nila sa paninibugho sa ibang mga dios, Sa pamamagitan ng mga karumaldumal, minungkahi nila siya sa kagalitan.
16他们以外族人的神激动了 神的愤恨,以可憎之事惹起了他的怒气。
17Kanilang inihain sa mga demonio, na hindi Dios, Sa mga dios na hindi nila nakilala, Sa mga bagong dios, na kalilitaw pa lamang, Na hindi kinatakutan ng inyong mga magulang.
17他们献祭给鬼魔(他们不是神),就是他们从来不认识的神,是近来新兴的,是你们的列祖所不惧怕的。
18Sa Batong nanganak sa iyo, ay nagwalang bahala ka, At iyong kinalimutan ang Dios na lumalang sa iyo.
18你轻忽了生你的磐石,你忘记了产你的 神。
19At nakita ng Panginoon, at kinayamutan sila, Dahil sa pamumungkahi ng kaniyang mga anak na lalake at babae.
19因为他的儿女激怒了 神,耶和华看见了,就弃绝了他们,
20At kaniyang sinabi, Aking ikukubli ang aking mukha sa kanila, Aking titingnan kung anong mangyayari sa kanilang wakas; Sapagka't sila'y isang napakasamang lahi, Na mga anak na walang pagtatapat.
20说:‘我必掩面不顾他们,要看看他们的结局怎样;因为他们是乖曲的一代,心里没有信实的人。
21Kinilos nila ako sa paninibugho doon sa hindi Dios; Kanilang minungkahi ako sa galit sa kanilang mga walang kabuluhan: At akin silang kikilusin sa paninibugho sa mga hindi bayan: Aking ipamumungkahi sila sa galit, sa pamamagitan ng isang mangmang na bansa.
21他们以不是神的神激动了我的愤恨,以虚无之物惹动了我的怒气;我也以不是子民的人激动他们的愤恨,以愚昧的国民惹动他们的怒气。
22Sapagka't may apoy na nagalab sa aking galit, At nagniningas hanggang sa Sheol, At lalamunin ang lupa sangpu ng tubo nito, At paniningasan ng apoy ang mga tungtungan ng mga bundok.
22因为在我的怒中有火燃烧起来,烧到阴间的深处,把大地和地的出产尽都吞灭,连山的根基也烧着了。
23Aking dadaganan sila ng mga kasamaan; Aking gugugulin ang aking busog sa kanila:
23我要把灾祸加在他们身上,把我的箭向他们射尽。
24Sila'y mangapupugnaw sa gutom, at lalamunin ng maningas na init, At ng mapait na pagkalipol; At ang mga ngipin ng mga hayop ay susunugin ko sa kanila, Sangpu ng kamandag ng nangagsisiusad sa alabok.
24他们必因饥荒消瘦,被热病和毒症消灭;我也要打发野兽用牙齿咬他们,和土中的蛇类用毒液害他们。
25Sa labas ay pipighatiin ng tabak. At sa mga silid ay kakilabutan; Malilipol kapuwa ang binata at dalaga, Ang sanggol sangpu ng lalaking may uban.
25外有刀剑,内有惊恐,使人丧亡,使少男少女,婴孩和白发老人,尽都丧亡。
26Aking sinabi, Aking pangangalatin sila sa malayo, Aking papaglilikatin sa mga tao ang alaala sa kanila;
26我原想:“我要把他们分散到各处,把他们的名号都从人间除灭。”
27Kundi aking kinatatakutan ang mungkahi ng kaaway; Baka ang kanilang mga kalaban ay humatol ng mali, Baka kanilang sabihin, Ang aming kamay ay tanghal, At hindi ginawa ng Panginoon ang lahat ng ito.
27但我惧怕仇人激动我,恐怕敌人误会了,又恐怕他们说:“是我们的手高举了,并不是耶和华作了这一切事。”’
28Sapagka't sila'y bansang salat sa payo, At walang kaalaman sa kanila.
28因为他们是缺乏计谋的国,他们心中没有见识。
29Oh kung sila'y mga pantas, na kanilang tinalastas ito, Kung nababatid nila ang kanilang wakas!
29如果你们有智慧,就可以明白这事,认清自己将来的结局了。
30Kung paanong hahabulin ng isa ang isang libo, At ang dalawa'y magpapatakas sa sangpung libo, Malibang ipagbili sila ng kanilang Bato, At ibigay sila ng Panginoon?
30如果不是他们的磐石把他们出卖了,如果不是耶和华把他们交出来,一人怎能追赶一千人,二人怎能使万人逃跑呢?
31Sapagka't ang kanilang bato ay hindi gaya ng ating Bato, Kahit ang ating mga kaaway man ang maging mga hukom.
31连我们的仇敌也自己断定,他们的磐石不像我们的磐石。
32Sapagka't ang kanilang puno ng ubas ay mga puno ng ubas sa Sodoma, At sa mga parang ng Gomorra: Ang kanilang ubas ay ubas ng apdo, Ang kanilang mga buwig ay mapait:
32因为他们的葡萄树,是所多玛的葡萄树所出的,是蛾摩拉的田地所生的;他们的葡萄是毒葡萄,每一挂都是苦的。
33Ang kanilang alak ay kamandag ng mga dragon, At mabagsik na kamandag ng mga ahas.
33他们的酒是大蛇的毒液,是虺蛇的剧毒。
34Di ba ito'y natatago sa akin, Na natatatakan sa aking mga kayamanan?
34这不是贮藏在我这里,封闭在我的宝库中吗?
35Ang panghihiganti ay akin, at gayon din ang gantingpala, Sa panahon na madudulas ang kanilang mga paa: Sapagka't ang araw ng kanilang pagdadalita ay nalalapit, At ang mga bagay na darating sa kanila ay mangagmamadali.
35等到他们失足的时候,我要伸冤报应;因为他们遭遇灾难的日子近了,那预备要临到他们身上的事,必快快临到。
36Sapagka't hahatulan ng Panginoon ang kaniyang bayan, At magsisisi dahil sa kaniyang mga lingkod; Pagka kaniyang nakitang ang kanilang kapangyarihan ay nawala, At wala ng natitira na natatakpan o naiwan.
36耶和华要为自己的子民伸冤,为自己的仆人难过,因为耶和华看见他们的能力已经消逝,为奴的或自由的都没有剩下一人。
37At kaniyang sasabihin, Saan nandoon ang kanilang mga dios, Ang bato na siya nilang pinanganlungan;
37他必说:‘他们的神在哪里呢?他们投靠的磐石在哪里呢?
38Yaong mga kumakain ng taba ng kanilang mga hain, At umiinom ng alak ng kanilang inuming handog? Bumangon sila at tumulong sa inyo, At sila'y maging pagkupkop sa inyo.
38就是向来吃他们祭牲脂肪的,喝他们奠祭之酒的神在哪里呢?让他们兴起来帮助你们吧,愿他们保护你们吧!
39Tingnan ninyo ngayon, na ako, sa makatuwid baga'y ako nga, At walang dios sa akin: Ako'y pumapatay, at ako'y bumubuhay; Ako'y ang sumusugat, at ako'y ang nagpapagaling: At walang makaliligtas sa aking kamay.
39现在你们要知道,只有我是那一位,除我以外,并没有别的神;我使人死,也使人活;我打伤,我也医治;没有人可以从我的手里抢救出去。
40Sapagka't aking itinataas ang aking kamay sa langit, At aking sinasabi, Buhay ako magpakailan man,
40我向天举手说:我活到永永远远;
41Kung aking ihahasa ang aking makintab na tabak, At ang aking kamay ay hahawak ng kahatulan; Aking ibibigay ang aking panghihiganti sa aking mga kaaway, At aking gagantihan yaong nangapopoot sa akin.
41如果我磨亮了我的刀剑,如果我掌握了审判权,就必向我的仇敌伸冤,必向恨我的人报应。
42At aking lalanguin ng dugo ang aking tunod, At ang aking tabak ay sasakmal ng laman; Sa dugo ng patay at ng mga bihag, Mula sa ulo ng mga pangulo ng kaaway.
42我要使我的箭饮血饮醉,就是被杀的人和被掳的人的血;我的刀剑要吃肉,就是吃仇敌长发首领的肉。’
43Mangagalak kayo, O mga bansa, na kasama ng kaniyang bayan; Sapagka't ipanghihiganti ang dugo ng kaniyang mga lingkod, At manghihiganti sa kaniyang mga kaalit, At patatawarin ang kaniyang lupain, ang kaniyang bayan.
43列国啊,你们当与耶和华的子民一同欢呼,因为他要伸他仆人流血的冤,他要向他的仇人报复,他要救赎他的地和他的子民。”
44At si Moises ay naparoon at sinalita ang lahat ng mga salita ng awit na ito sa pakinig ng bayan, siya, at si Josue na anak ni Nun.
44摩西和嫩的儿子约书亚前来,把这首诗歌的一切话都说给人民听。
45At tinapos ni Moises na salitain ang lahat ng mga salitang ito sa buong Israel:
45摩西的遗言摩西向以色列众人说完了这一切话,
46At kaniyang sinabi sa kanila, Ilagak ninyo ang inyong puso sa lahat ng mga salita na aking pinatototohanan sa inyo sa araw na ito, na inyong iuutos sa inyong mga anak upang isagawa ang lahat ng mga salita ng kautusang ito.
46就对他们说:“我今日警告你们的一切话,你们都要放在心上,好吩咐你们的子孙谨守遵行这律法上的一切话。
47Sapagka't ito'y hindi hamak na bagay sa inyo; sapagka't inyong kabuhayan, at sa bagay na ito ay inyong palalaunin ang inyong ipinagtatawid ng Jordan upang ariin.
47因为这不是空洞、与你们无关重要的事,而是你们的生命;借着这事,你们在过约旦河去得为业的地上,才可以日子长久。”
48At sinalita ng Panginoon kay Moises nang araw ding yaon, na sinasabi,
48预言摩西死在尼波山上就在那一天,耶和华对摩西说:
49Sumampa ka sa bundok na ito ng Abarim, sa bundok ng Nebo na nasa lupain ng Moab, na nasa tapat ng Jerico; at masdan mo ang lupain ng Canaan, na aking ibinibigay sa mga anak ni Israel, na pinakaari:
49“你要上这亚巴琳山去,就是尼波山,在耶利哥对面的摩押地,观看我赐给以色列人为业的迦南地。
50At mamatay ka sa bundok na iyong sinasampa, at malakip ka sa iyong bayan, gaya ni Aaron na iyong kapatid na namatay sa bundok ng Hor, at nalakip sa kaniyang bayan:
50你必死在你登上的山上,归到你的族人那里去,像你的哥哥亚伦死在何珥山上,归到他的族人那里去一样。
51Sapagka't kayo'y sumalansang laban sa akin sa gitna ng mga anak ni Israel sa tubig ng Meriba ng Cades, sa ilang ng Zin; sapagka't hindi ninyo ako inaring banal sa gitna ng mga anak ni Israel.
51因为你们在寻的旷野,在加低斯米利巴水边,在以色列人中间悖逆我,在以色列人中间没有尊我为圣。
52Sapagka't iyong matatanaw ang lupain sa harap mo; nguni't doo'y hindi ka makapapasok, sa lupain na aking ibinibigay sa mga anak ni Israel.
52我赐给以色列人的地,你可以从对面观看,却不得进去。”