¹Sayın Teofilos, Birçok kişi aramızda olup bitenlerin tarihçesini yazmaya girişmiştir. Nitekim başlangıçtan beri bu olayların görgü tanığı ve Tanrı sözünün hizmetkârı olanlar bunları bize iletmişlerdir. Ben de tüm bu olayları ta başından özenle araştırmış biri olarak bunları sana sırasıyla yazmayı uygun gördüm.

¹Since many have undertaken to set in order a narrative concerning those matters which have been fulfilled among us,

⁴Öyle ki, sana verilen bilgilerin doğruluğunu bilesin.

²even as those who from the beginning were eyewitnesses and servants of the word delivered them to us,

⁵Yahudiye kralı Hirodes zamanında, Abiya bölüğünden Zekeriya adında bir kâhin vardı. Harun'un soyundan olan karısının adı ise Elizabet'ti.

³it seemed good to me also, having traced the course of all things accurately from the first, to write to you in order, most excellent Theophilus;

⁶Her ikisi de Tanrı'nın gözünde doğru kişilerdi, Rab'bin tüm buyruk ve kurallarına eksiksizce uyarlardı.

⁴that you might know the certainty concerning the things in which you were instructed.

⁷Elizabet kısır olduğu için çocukları olmuyordu. Her ikisinin de yaşı ilerlemişti.

⁵There was in the days of Herod, the king of Judea, a certain priest named Zacharias, of the priestly division of Abijah. He had a wife of the daughters of Aaron, and her name was Elizabeth.

⁸Zekeriya, hizmet sırasının kendi bölüğünde olduğu bir gün, Tanrı'nın önünde kâhinlik görevini yerine getiriyordu.

⁶They were both righteous before God, walking blamelessly in all the commandments and ordinances of the Lord.

⁹Kâhinlik geleneği uyarınca Rab'bin tapınağına girip buhur yakma görevi kurayla ona verilmişti.

⁷But they had no child, because Elizabeth was barren, and they both were well advanced in years.

¹⁰Buhur yakma saatinde bütün halk topluluğu dışarıda dua ediyordu.

⁸Now it happened, while he executed the priest’s office before God in the order of his division,

¹¹Bu sırada, Rab'bin bir meleği buhur sunağının sağında dikilip Zekeriya'ya göründü.

⁹according to the custom of the priest’s office, his lot was to enter into the temple of the Lord and burn incense.

¹²Zekeriya onu görünce şaşırdı, korkuya kapıldı.

¹⁰The whole multitude of the people were praying outside at the hour of incense.

¹³Melek ona, «Korkma, Zekeriya» dedi, «duan kabul edildi. Karın Elizabet sana bir oğul doğuracak, onun adını Yahya koyacaksın.

¹¹An angel of the Lord appeared to him, standing on the right side of the altar of incense.

¹⁴Sevinip coşacaksın. Birçokları da onun doğumuna sevinecek.

¹²Zacharias was troubled when he saw him, and fear fell upon him.

¹⁵O, Rab'bin gözünde büyük olacak. Hiç şarap ve içki içmeyecek; daha annesinin rahmindeyken Kutsal Ruh'la dolacak.

¹³But the angel said to him, “Don’t be afraid, Zacharias, because your request has been heard, and your wife, Elizabeth, will bear you a son, and you shall call his name John.

¹⁶İsrail oğullarından birçoğunu, Tanrıları olan Rab'be döndürecek.

¹⁴You will have joy and gladness; and many will rejoice at his birth.

¹⁷Babaların yüreklerini çocuklarına döndürmek, söz dinlemeyenleri doğru kişilerin anlayışına yöneltmek ve Rab için hazırlanmış bir halk yetiştirmek üzere, İlyas'ın ruhu ve gücüyle Rab'bin önünden gidecektir.»

¹⁵For he will be great in the sight of the Lord, and he will drink no wine nor strong drink. He will be filled with the Holy Spirit, even from his mother’s womb.

¹⁸Zekeriya meleğe, «Bundan nasıl emin olabilirim?» dedi. «Çünkü ben yaşlandım, karımın da yaşı ilerledi.»

¹⁶He will turn many of the children of Israel to the Lord, their God.

¹⁹Melek ona şöyle karşılık verdi: «Ben Tanrı'nın huzurunda duran Cebrail'im. Seninle konuşmak ve bu müjdeyi sana bildirmek için gönderildim.

¹⁷He will go before him in the spirit and power of Elijah, ‘to turn the hearts of the fathers to the children,’ and the disobedient to the wisdom of the just; to prepare a people prepared for the Lord.”

²⁰İşte, belirlenen zamanda yerine gelecek olan sözlerime inanmadığın için dilin tutulacak, bunların gerçekleşeceği güne dek konuşamayacaksın.»

¹⁸Zacharias said to the angel, “How can I be sure of this? For I am an old man, and my wife is well advanced in years.”

²¹Zekeriya'yı bekleyen halk, onun tapınakta bu kadar uzun süre kalmasına şaştı.

¹⁹The angel answered him, “I am Gabriel, who stands in the presence of God. I was sent to speak to you, and to bring you this good news.

²²Zekeriya ise dışarı çıktığında onlarla konuşamadı. O zaman tapınakta bir görüm gördüğünü anladılar. Kendisi onlara işaretler yapıyor, ama konuşamıyordu.

²⁰Behold, you will be silent and not able to speak, until the day that these things will happen, because you didn’t believe my words, which will be fulfilled in their proper time.”

²³Görev süresi bitince Zekeriya evine döndü.

²¹The people were waiting for Zacharias, and they marveled that he delayed in the temple.

²⁴Bir süre sonra karısı Elizabet gebe kaldı ve beş ay evine kapandı.

²²When he came out, he could not speak to them, and they perceived that he had seen a vision in the temple. He continued making signs to them, and remained mute.

²⁵«Bunu benim için yapan Rab'dir» dedi. «Bu günlerde benimle ilgilenerek insanlar arasındautancımı giderdi.»

²³It happened, when the days of his service were fulfilled, he departed to his house.

²⁶Elizabet'in hamileliğinin altıncı ayında Tanrı, melek Cebrail'i Celile'de bulunan Nasıra adlı kente, Davut'un soyundan Yusuf adındaki adama nişanlı olan bir kıza gönderdi. Kızın adı Meryem'di.

²⁴After these days Elizabeth, his wife, conceived, and she hid herself five months, saying,

²⁸Onun yanına giren melek, «Ey Tanrı'nın lütfuna erişen kız, selam! Rab seninledir» dedi.

²⁵“Thus has the Lord done to me in the days in which he looked at me, to take away my reproach among men.”

²⁹Söylenenlere çok şaşıran Meryem, bu selamın ne anlama gelebileceğini düşünmeye başladı.

²⁶Now in the sixth month, the angel Gabriel was sent from God to a city of Galilee, named Nazareth,

³⁰Ama melek ona, «Korkma Meryem» dedi, «sen Tanrı'nın lütfuna eriştin.

²⁷to a virgin pledged to be married to a man whose name was Joseph, of the house of David. The virgin’s name was Mary.

³¹Bak, gebe kalıp bir oğul doğuracaksın, adını İsa koyacaksın.

²⁸Having come in, the angel said to her, “Rejoice, you highly favored one! The Lord is with you. Blessed are you among women!”

³²O büyük olacak, kendisine `en yüce Olan'ın Oğlu' denecek. Rab Tanrı O'na, atası Davut'un tahtını verecek.

²⁹But when she saw him, she was greatly troubled at the saying, and considered what kind of salutation this might be.

³³O da sonsuza dek Yakup'un soyu üzerinde egemenlik sürecek, ve egemenliğinin sonu gelmeyecektir.»

³⁰The angel said to her, “Don’t be afraid, Mary, for you have found favor with God.

³⁴Meryem meleğe, «Bu nasıl olur? Ben erkeğe varmadım ki» dedi.

³¹Behold, you will conceive in your womb, and bring forth a son, and will call his name ‘Jesus.’

³⁵Melek ona şöyle cevap verdi: «Kutsal Ruh senin üzerine gelecek, en yüce Olan'ın gücü senin üstüne gölge salacak. Bunun için doğacak olana kutsal, Tanrı Oğlu denecek.

³²He will be great, and will be called the Son of the Most High. The Lord God will give him the throne of his father, David,

³⁶Bak, senin akrabalarından Elizabet de yaşlılığında bir oğula gebe kalmıştır. Kısır bilinen bu kadın şimdi altıncı ayındadır.

³³and he will reign over the house of Jacob forever. There will be no end to his Kingdom.”

³⁷Tanrı'nın yapamayacağı hiçbir şey yoktur.»

³⁴Mary said to the angel, “How can this be, seeing I am a virgin?”

³⁸«Ben Rab'bin kuluyum» dedi Meryem, «bana dediğin gibi olsun.» Bundan sonra melek onun yanından ayrıldı.

³⁵The angel answered her, “The Holy Spirit will come on you, and the power of the Most High will overshadow you. Therefore also the holy one who is born from you will be called the Son of God.

³⁹O günlerde Meryem kalkıp aceleyle dağlık bölgeye, Yahuda oymağının bir kentine gitti.

³⁶Behold, Elizabeth, your relative, also has conceived a son in her old age; and this is the sixth month with her who was called barren.

⁴⁰Zekeriya'nın evine girerek Elizabet'i selamladı.

³⁷For everything spoken by God is possible.”

⁴¹Elizabet Meryem'in selamını duyunca rahmindeki çocuk hopladı. Kutsal Ruh'la dolan Elizabet, yüksek sesle şöyle dedi: «Kadınlar arasında kutsanmış bulunuyorsun, rahminin ürünü de kutsanmıştır!

³⁸Mary said, “Behold, the handmaid of the Lord; be it to me according to your word.” The angel departed from her.

⁴³Nasıl oldu da Rabbimin annesi yanıma geldi?

³⁹Mary arose in those days and went into the hill country with haste, into a city of Judah,

⁴⁴Bak, selamının sesi kulaklarıma eriştiği an, çocuk rahmimde sevinçle hopladı.

⁴⁰and entered into the house of Zacharias and greeted Elizabeth.

⁴⁵İman eden kadına ne mutlu! Çünkü Rab'bin ona söylediği sözler gerçekleşecektir.»

⁴¹It happened, when Elizabeth heard Mary’s greeting, that the baby leaped in her womb, and Elizabeth was filled with the Holy Spirit.

⁴⁶Meryem de şöyle dedi: «Canım Rab'bi yüceltir; ruhum, Kurtarıcım Tanrı sayesinde sevinçle coşar.

⁴²She called out with a loud voice, and said, “Blessed are you among women, and blessed is the fruit of your womb!

⁴⁸Çünkü O, sıradan biri olan kuluyla ilgilendi. İşte, bundan böyle tüm kuşaklar beni mutlu sayacak.

⁴³Why am I so favored, that the mother of my Lord should come to me?

⁴⁹Çünkü güçlü Olan, benim için büyük işler yaptı. O'nun adı kutsaldır.

⁴⁴For behold, when the voice of your greeting came into my ears, the baby leaped in my womb for joy!

⁵⁰Kuşaktan kuşağa kendisinden korkanlara merhamet eder.

⁴⁵Blessed is she who believed, for there will be a fulfillment of the things which have been spoken to her from the Lord!”

⁵¹Eliyle güçlü işler yaptı; kibirlileri yüreklerindeki kuruntularla darmadağın etti.

⁴⁶Mary said, “My soul magnifies the Lord.

⁵²Hükümdarları tahtlarından indirdi, sıradan insanları yükseltti.

⁵³Aç olanları iyiliklerle doyurdu, zenginleri ise elleri boş çevirdi.

⁴⁸for he has looked at the humble state of his handmaid. For behold, from now on, all generations will call me blessed.

⁵⁴Atalarımıza söz verdiği gibi, İbrahim'e ve onun soyuna sonsuza dek merhamet etmeyi unutmayarak kulu İsrail'in yardımına yetişti.»

⁴⁹For he who is mighty has done great things for me. Holy is his name.

⁵⁶Meryem, üç ay kadar Elizabet'in yanında kaldı, sonra kendi evine döndü.

⁵⁷Elizabet'in doğum yapacağı vakit geldi ve bir oğul doğurdu.

⁵¹He has shown strength with his arm. He has scattered the proud in the imagination of their hearts.

⁵⁸Komşularıyla akrabaları, Rab'bin ona ne büyük merhamet gösterdiğini duyunca, onun sevincine katıldılar.

⁵²He has put down princes from their thrones. And has exalted the lowly.

⁵⁹Sekizinci gün çocuğun sünneti için geldiler. Ona babası Zekeriya'nın adını vereceklerdi.

⁵³He has filled the hungry with good things. He has sent the rich away empty.

⁶⁰Ama annesi, «Hayır, adı Yahya olacak» dedi.

⁶¹Ona, «Akrabaların arasında bu adı taşıyan hiç kimse yok ki» dediler.

⁵⁵As he spoke to our fathers, to Abraham and his seed forever.”

⁶²Bunun üzerine babasına işaretler yaparak çocuğun adını ne koymak istediğini sordular.

⁵⁶Mary stayed with her about three months, and then returned to her house.

⁶³Onlardan bir yazı levhası isteyen Zekeriya, «Adı Yahya'dır» diye yazdı. Herkes şaşakaldı.

⁵⁷Now the time that Elizabeth should give birth was fulfilled, and she brought forth a son.

⁶⁴O anda Zekeriya'nın ağzı açıldı, dili çözüldü. Tanrı'yı överek konuşmaya başladı.

⁵⁸Her neighbors and her relatives heard that the Lord had magnified his mercy towards her, and they rejoiced with her.

⁶⁵Çevrede oturanların hepsi korkuya kapıldı. Bütün bu olaylar, Yahudiye'nin dağlık bölgesinin her yanında konuşulur oldu.

⁵⁹It happened on the eighth day, that they came to circumcise the child; and they would have called him Zacharias, after the name of the father.

⁶⁶Duyan herkes derin derin düşünüyor, «Bu çocuk acaba ne olacak?» diyordu. Çünkü Rab onunla birlikteydi.

⁶⁰His mother answered, “Not so; but he will be called John.”

⁶⁷Çocuğun babası Zekeriya, Kutsal Ruh'la dolarak şu peygamberlikte bulundu:

⁶¹They said to her, “There is no one among your relatives who is called by this name.”

⁶⁸«İsrail'in Tanrısı olan Rab'be övgüler olsun! Çünkü halkının yardımına gelip onları fidyeyle kurtardı.

⁶²They made signs to his father, what he would have him called.

⁶⁹Eski çağlardan beri kutsal peygamberlerinin ağzından bildirdiği gibi, kulu Davut'un soyundan bizim için güçlü bir kurtarıcı çıkardı; düşmanlarımızdan, bizden nefret edenlerin hepsinin elinden kurtuluşumuzu sağladı.

⁶³He asked for a writing tablet, and wrote, “His name is John.” They all marveled.

⁷²Böylece atalarımıza merhamet ederek kutsal antlaşmasını anmış oldu.

⁶⁴His mouth was opened immediately, and his tongue freed, and he spoke, blessing God.

⁷³Nitekim bizi düşmanlarımızın elinden kurtaracağına ve ömrümüz boyunca kendi önünde kutsallık ve doğruluk içinde, korkusuzca kendisine tapınmamızı sağlayacağına dair atamız İbrahim'e ant içerek söz vermişti.

⁶⁵Fear came on all who lived around them, and all these sayings were talked about throughout all the hill country of Judea.

⁷⁶Sen de, ey çocuk, en yüce Olan'ın peygamberi diye anılacaksın. Rab'bin yollarını hazırlamak üzere önünden gidecek ve O'nun halkına, günahlarının bağışlanmasıyla kurtulacaklarını bildireceksin.

⁶⁶All who heard them laid them up in their heart, saying, “What then will this child be?” The hand of the Lord was with him.

⁷⁸Çünkü Tanrımızın yüreği merhamet doludur.

⁶⁷His father, Zacharias, was filled with the Holy Spirit, and prophesied, saying,

⁷⁹O'nun merhameti sayesinde, yücelerden doğan Güneş, karanlıkta ve ölümün gölgesinde yaşayanlara ışık saçmak ve ayaklarımızı esenlik yoluna yöneltmek üzere yardımımıza gelecektir.»

⁶⁸“Blessed be the Lord, the God of Israel, for he has visited and worked redemption for his people;

⁸⁰Çocuk büyüyor, ruhsal yönden güçleniyordu. İsrail halkına görüneceği güne dek ıssız yerlerde yaşadı.

⁷²to show mercy towards our fathers, to remember his holy covenant,

⁷⁴to grant to us that we, being delivered out of the hand of our enemies, should serve him without fear,

⁷⁶And you, child, will be called a prophet of the Most High, for you will go before the face of the Lord to prepare his ways,

⁷⁸because of the tender mercy of our God, whereby the dawn from on high will visit us,

⁷⁹to shine on those who sit in darkness and the shadow of death; to guide our feet into the way of peace.”

⁸⁰The child was growing, and becoming strong in spirit, and was in the desert until the day of his public appearance to Israel.