¹Lako' tolu eo-i Festus moparenta hi propinsi toe, me'ongko' -imi ngkai ngata Kaisarea hilou hi Yerusalem.

¹保罗上诉凯撒

²Karata-na hi ria, imam pangkeni pai' pangkeni to Yahudi ntani' -na mpohirua' -ki, pai' ra'uli' -ki pangadua' -ra to rapangadu' -ki Paulus.

²祭司长和犹太人的首领，到他面前控告保罗。他们为了对付保罗，

³Merapi' -ra hi Festus bona hante kalompe' nono-na nahubui tauna mpokeni Paulus tumai hi Yerusalem. Ntaa' we'i, patuju-ra doko' mpolede Paulus pai' mpopatehi-i hi lengko ohea.

³就要求非斯都恩准，把保罗解来耶路撒冷，他们好埋伏在路上杀死他。

⁴Aga natompoi' Festus: "Ane Paulus, ratarungku' hi Kaisarea-i-hana. Pai' aku' uma-apa mahae hilou nculii' hi ria.

⁴非斯都回答：“保罗现今押在该撒利亚，我就要回到那里去。”

⁵Agina hema-koi topololita hilou dohe-ku hi Kaisarea, bona hi ria-damo mpai' kupe'epei pangadua' -ni, ane ria mpu'u-ki kasalaa' -na."

⁵又说：“你们中间有权势的，和我一同去吧！那人若有什么不是，他们就可以告他。”

⁶Kira-kira nte walu mengi ba hampulu' bengi-i Festus hi Yerusalem, nculii' -imi hilou hi Kaisarea. Rata mpu'u-ramo hi Kaisarea, kamepulo-na narumpu-ramo omea topohura, pai' napahawa' tauna mpokeni Paulus tumai hi porumpua-ra.

⁶非斯都在他们那里大约逗留了不过十天八天，就回到该撒利亚去。第二天就开庭，吩咐把保罗带来。

⁷Karata-na Paulus, to Yahudi to tumai ngkai Yerusalem mokore mpotipuhi-i, pai' ra'uli' pangadua' -ra. Wori' nyala kasalaa' to dada'a to rapangadu' -ki, tapi' uma ria kanoo-noaa' -na pangadua' -ra toe.

⁷保罗一到，那些从耶路撒冷来的犹太人，就站在他周围，提出许多严重的控告，可是所控告的他们都不能证实。

⁸Paulus mpobaro lolita-ra, na'uli': "Uma-kuna ria hangkedia' sala' to kubabehi! Uma-a ria ntiboki atura to Yahudi, ba mpobaboi' Tomi Alata'ala, ba ncapuaka magau' hi Roma!"

⁸保罗申辩说：“无论对犹太人的律法、圣殿或凯撒，我都没有罪。”

⁹Apa' Festus doko' ngala' nono to Yahudi, toe pai' na'uli' mpo'uli' -ki Paulus: "Dota-ko hilou hi Yerusalem, bona hi ria-damo mpai' kupohurai kara-kara-nu?"

⁹但非斯都为要讨好犹太人，就问保罗：“你愿意去耶路撒冷，让我在那里审问这事吗？”

¹⁰Na'uli' Paulus: "Tuama Gubernur! Toi-e, bula-ku mokore hi rehe'i hi kantoro' Gubernur, apa' Gubernur to jadi' wakele' Kaisar, magau' -ta hi Roma. Pai' bate topoparenta to Roma to natao mpobotuhi kara-kara-ku. Nu'inca moto ka'uma-na ria sala' -ku hi to Yahudi.

¹⁰保罗说：“我现在站在凯撒的审判台前，这里是我应当受审的地方。我对犹太人并没有作过什么不对的事，这是你清楚知道的。

¹¹Ane rapa' -na ria lau-ama mpotiboki atura mpobabehi to kasipato' -na rapatehi-ka, uma kuhuna rapatehi. Aga ane uma makono pangadua' -ra to Yahudi, uma ria haduaa to ma'ala mpotonu-a hi rala pale-ra. Mpopebua' -a kara-kara-ku hi Kaisar!"

¹¹我若作过不对的事，犯过什么该死的罪，就是死我也不推辞。不过，如果这些人告我的事不是真的，谁也不可以把我送给他们。我要向凯撒上诉。”

¹²Mpo'epe toe, Festus mololita hante hingka topohura-na. Oti toe, na'uli' mpo'uli' -ki Paulus: "Bo merapi' -ko mpobua' kara-kara-nu hi pobotuhia Kaisar, wae-pi bate hilou moto-ko hi ngata Roma mpohirua' -ki Kaisar."

¹²非斯都同议会商量后，答复说：“你既然要向凯撒上诉，可以到凯撒那里去。”

¹³Uma mahae ngkai ree, Magau' Agripa hante Bernike, hilou hi ngata Kaisarea mpotabe Festus ngkai kara'ongko' -na jadi' gubernur.

¹³亚基帕王要听保罗的案情过了一些日子，亚基帕王和百尼基到该撒利亚来，问候非斯都。

¹⁴Ba hangkuja mengi-ramo hi Kaisarea, Festus mpololita kara-kara Paulus hi Magau' Agripa, na'uli': "Ria hi rehe'i hadua tauna to ratarungku' nto'u poparenta-na Feliks.

¹⁴他们在那里逗留了许多天，非斯都把保罗的案情向王陈明，说：“这里有一个囚犯，是腓力斯留下来的。

¹⁵Nto'u-ku ria hi Yerusalem wengi, imam pangkeni pai' totu'a to Yahudi ntani' -na mpo'uli' pangadua' -ra to rapangadu' -ki, pai' raperapi' bona kuhuku' -i.

¹⁵我在耶路撒冷的时候，祭司长和犹太人的长老控告他，要求把他定罪。

¹⁶Kutompoi' -ra: ntuku' atura to Roma, tauna to rapakilu uma ma'ala hangaa ratonu hi bali' -na ane ko'ia-i rapopohirua' hante bali' -na, pai' ko'ia-i rapalogai mpo'uli' noa' -na.

¹⁶我答复他们说，被告还没有和原告当面对证，又没有机会为所控的罪申辩，就被送给对方，罗马人没有这个规例。

¹⁷Ngkai ree, ba hangkuja dua pangkeni to Yahudi tumai dohe-ku ngkai Yerusalem. Karata-kai hi rehe'i, uma leba' kupopea mahae. Kamepulo-na, ncaliu kupahawa' tauna mpokeni Paulus tumai, pai' kupohurai kara-kara-na.

¹⁷后来他们到了这里，我没有耽延时间，第二天就开庭，吩咐把那人提出来。

¹⁸Hawe'ea topepakilu toera mpo'uli' pangadua' -ra. Ku'uli' -kuna, ba ria gau' -na to dada'a lia to rapakilu-ki. Ntaa' to rapakilu-ki toe, bela-hawo gau' to dada'a.

¹⁸原告都站在那里，他们所控诉他的，并不是我所意料的恶事。

¹⁹To kurua' -na, muntu' posisalaa-ra hi agama-ra moto-rawo. Momehono' wo'o-ra mpomehonoi' hadua tauna to rahanga' Yesus. Yesus toei, mate-imi, tapi' Paulus mpo'uli' tuwu' nculii' -i.

¹⁹他们与他争辩的，只是他们的宗教问题；还论到一位已经死了的耶稣，保罗却说他是活着的。

²⁰Jadi', ingu' -a-kuwo mpobotuhi kara-kara toe. Toe pai' kupekune' -i Paulus, ku'uli' -ki: `Dota-ko hilou hi Yerusalem, bona hi ria-damo mpai' rapohurai kara-kara-nu?'

²⁰关于这些争论，我不知道怎样处理，就问他愿不愿意上耶路撒冷去为这些事在那里受审。

²¹Tapi' naperapi' bona kara-kara-na rabua' hi Kaisar. Pai' naperapi' wo'o bona rajaga-i duu' kara-kara-na rabua' hi Kaisar. Toe-die pai' kupelele' moto-i ratarungku' duu' -na ria loga-ku mpopakatu-i hilou hi Kaisar."

²¹但保罗要求把他留下，等待皇上裁判，我就下令把他押起来，等候解往凯撒那里。”

²²Ngkai ree, na'uli' Magau' Agripa mpo'uli' -ki Festus: "Bo doko' wo'o-a-kuwo mpo'epe lolita-na." Na'uli' Festus: "Mepulo-damo mpai' ta'epe-i."

²²亚基帕对非斯都说：“我也愿意听听这人说些什么。”非斯都说：“明天就请你来听。”

²³Kamepulo-na, tumai mpu'u-ramo Agripa pai' Bernike, pai' -ra rapotomu hante wori' nyala pebila'. Mesua' -ramo hi rala tomi poromua hante tadulako tantara pai' totu'a ngata. Festus mpopahawa' bona Paulus rakeni hi poromua-ra.

²³第二天，亚基帕和百尼基威风凛凛地来了，同千夫长和城中的显要进了厅堂。非斯都吩咐一声，就有人把保罗提出来。

²⁴Ngkai ree, natepu'u-mi Festus mololita, na'uli': "Magau' Agripa pai' tuama-tuama omea to morumpu hi rehe'i! Tau tohe'ii rapangadu' hawe'ea to Yahudi, lompe' hi Yerusalem lompe' hi rehe'i. Rajojo merapi' hi aku' bona rapasangkani lau-imi.

²⁴非斯都说：“亚基帕王和在座的各位，请看这个人。耶路撒冷和本地的犹太人都向我请求，嚷着说这个人不该活着。

²⁵Hiaa' aku', uma-kuwo ria kuruai' ba sala' napa to nababehi to natao rahuku' mate-ki. Hiaa' oti toe wo'o, merapi' -i bona kara-kara-na rabua' hi Kaisar. Toe wo'o-mi-kuwo pai' kupomonoa' -mi mpopakatu-i hilou hi Kaisar.

²⁵我查明他没有犯什么该死的罪，但是他自己既然要向皇上上诉，我就决定把他解去。

²⁶Aga ko'ia-kuwo ria kanoaa' -na to natao ku'uki' hi rala sura-ku to hilou hi Kaisar. Jadi', toe pai' hewa toe lau, kukeni-i tumai hi rehe'i, hangkedia' -nami hi Magau' Agripa to kubila'. Patuju-ku, ane hudu-pi pomparesa' -ta tohe'i, ria-mi to ma'ala ku'uki'.

²⁶关于这个人，我没有什么可以呈奏主上的。所以把他带到你们面前，特别是你亚基帕王面前，为要在审查之后，有所陈奏。

²⁷Apa' ku'uli', uma-hawo ohea-na mpopakatu tauna hilou hi pobotuhia Kaisar ane uma rapakanoto sala' to rapakilu-ki."

²⁷因为我认为解送囚犯，不指明他的罪状，是不合理的。”