1Mololita tena-i Yesus hi pangkeni agama Yahudi toera, mpo'uli' -raka hanyala-pi lolita rapa'. Na'uli':
1婚筵的比喻（路14:16-24）
2"Alata'ala hewa magau' to hi rala jarita toi: Hadua magau' mpobabehi karamea hi poncamokoa ana' -na.
2“天国好像一个王，为儿子摆设婚筵。
3Mohawa' -i hi pahawaa' -na hilou mpokio' tauna to rahinta' hewa toi: `Hilou-tamo ngkoni' hi posusaa' poncamokoa!' Aga hawe'ea to rakio' toera, uma-ra dota hilou.
3他派仆人去叫被邀请的人来参加婚筵。但他们不肯来。
4Toe pai' nahubui tena pahawaa' -na to ntani' -na, na'uli' -raka: `Uli' -raka to rahinta': pongkoni' taha' -mi, japi hante porewua to morudu' ntani' -na rasumale' -mi, rodo-mi omea. Kita-mi hilou hi posusaa' poncamokoa!'
4他再派另一些仆人去，说：‘你们告诉被邀请的人，我已经预备好了筵席，公牛和肥畜已经宰了，一切都预备妥当。来参加婚筵吧！’
5Aga hawe'ea to rakio' toera uma mposaile' pekio' toe. Hore-hore hilou hi pobagoa-ra moto-ra. Ria-ra to hilou hi bonea-ra, ria-ra to hilou hi bago-ra ntani' -na.
5但那些人却不理会就走了；有的去耕田，有的去作买卖，
6To ntani' -na wo'o-ra mpohoko' pahawaa' magau' toe, rapao' pai' rapatehi.
6其余的抓住王的仆人，凌辱他们，并且把他们杀了。
7Kana'epe-na magau' napa to jadi' tohe'e, moroe lia-imi. Nahubui tantara-na hilou mpatehi topepatehi toera, pai' mposuwe ngata-ra.
7王就发怒，派兵消灭那些凶手，焚毁他们的城。
8"Oti toe, nakio' wo'o-ramo pahawaa' -na, na'uli' -raka: `Susa' poncamokoa rodo-mi, aga tauna to kukio', uma-ra natao mpokaralai.
8然后对仆人说：‘婚筵已经预备好了，只是被邀请的人不配。
9Wae-pi, hilou-mokoi hi ohea kama, hema-hema to nirua', bawai-ramo tumai mpokaralai susa' poncamokoa.'
9所以你们要到大路口，凡遇见的，都请来参加婚筵。’
10Kahilou-rami-rawo pahawaa' toera hi ohea mporumpu hawe'ea tauna to liu, uma mpenara' ba to lompe' gau' -ra ba to dada'a. Ka'omea-na ihia' mpu'u-mi tomi posusaa' hante torata.
10“那些仆人就走到街上，把所有遇见的，不论好人坏人，都招聚了来，婚筵上就坐满了人。
11"Mesua' -imi magau' toei mpokamata torata. Nahilo-hawo hi olo' torata, ria hadua to uma moheai pohea posusa'.
11王进来与赴筵的人见面，看见有一个人没有穿着婚筵的礼服，
12Na'uli' magau': `Bale, napa-kona pai' tumai-ko hi posusaa' uma-ko moheai pohea posusa' -e?' Uma-i-hawo winihi.
12就对他说：‘朋友，你没有婚筵的礼服，怎能进到这里来呢？’他就无话可说。
13Ngkai ree, mohawa' -imi magau' mpo'uli' -raka pahawaa' -na: `Hilu' witi' -na, hoo' pale-na, petadi-i hi mali-na rala kabengia-na! Hi ria-i mpai' geo' pai' ntodohaka.'"
13于是王对侍从说：‘把他的手和脚都绑起来，丢到外面的黑暗里，在那里必要哀哭切齿。’
14Napohudu Yesus lolita rapa' -na hewa toi: "Wori' tauna to nakio' Alata'ala, aga hangkedi' -ra-wadi to napelihi jadi' ntodea-na."
14因为被召的人多，选上的人少。”
15Ngkai ree, malai-ramo to Parisi ngkai Tomi Alata'ala. Mohawa' -ra mpali' akala beiwa-ra ma'ala mpo'opa kahala' lolita-na Yesus mpotompoi' pompekunea' -ra.
15以纳税的事问难耶稣（可12:13-17；路20:20-26）法利赛人就去商量，怎样找耶稣的话柄来陷害他。
16Rarata-mi akala-ra: mpahawa' -ra ba hangkuja dua topetuku' -ra hante ba hangkuja dua tauna to tono' hi Magau' Herodes hilou hi Yesus. Ra'uli' mpo'uli' -ki: "Guru, ki'inca Guru tau manoa'. Monoa' lia tudui' -nu mpo'uli' napa konoa Alata'ala hi manusia'. Uma nupengkorui ba hema-hema, apa' uma-ko mpelence tauna.
16他们派了自己的门徒和希律党的人一同去问耶稣：“老师，我们知道你为人诚实，照着真理把 神的道教导人，不顾忌任何人，因为你不徇情面。
17Toe pai' kiperapi' bona nu'uli' -kakai, beiwa pomporata-nu Guru: ntuku' atura agama-ta, ba ma'ala moto-ta mpobayari paja' hi Kaisar, ba uma-di?"
17请把你的意见告诉我们，纳税给凯撒，可不可以呢？”
18Na'inca Yesus patuju nono-ra to dada'a toe, toe pai' na'uli' -raka: "Hilo mpu'u-koie' topebagiu! Napa pai' doko' ni'opa kahala' lolita-ku!
18耶稣看出他们的恶意，就说：“虚伪的人，为什么试探我呢？
19Popehuwu-ka pe' doi to biasa nibayari-ki paja' -e." Ratonu-miki hampepa' doi pera'.
19拿纳税的钱币给我看看。”他们就拿了一个银币给他。
20Na'uli' Yesus: "Lence hema pai' hanga' hema to hi doi toi?"
20耶稣问他们：“这是谁的像，谁的名号？”
21Ratompoi': "Lence pai' hanga' Kaisar." Na'uli' Yesus: "Ane wae-di, wai' -ki Kaisar napa to kasipato' -na rawai' -ki Kaisar, pai' wai' -ki Alata'ala napa to kasipato' -na rawai' -ki Alata'ala."
21他们回答：“凯撒的。”他就对他们说：“凯撒的应当归给凯撒， 神的应当归给 神。”
22Kara'epe-na petompoi' Yesus tohe'e, rapokakonce. Kamalai-rami mpalahii Yesus.
22他们听了，十分惊奇，就离开他走了。
23Hi eo toe wo'o, ba hangkuja dua to Saduki rata hi Yesus. To Saduki toera, pangkeni agama Yahudi to mposapuaka tauna to mate tuwu' nculii' hi eo mpeno.
23人复活后不娶不嫁（可12:18-27；路20:27-40）撒都该人向来认为没有复活的事。那一天，他们前来问耶稣：
24Rata to Saduki toera mpo'uli' -ki Yesus: "Guru, nabi Musa metudui' hewa toi: Ane hadua tomane mate, hiaa' uma-ki ria ana' -na, pudupuhe-na kana mpotobine balu-na, bona ria-ki-hawo muli-na tomate toei.
24“老师，摩西说：‘如果一个人死了，没有儿女，他的弟弟应该娶他的妻子，为哥哥立后。’
25Jadi', ria pitu to ntali ompi' paka' tomane. To ulumua' motobinei, mate-i uma ria ana' -na. Balu-na napotobine tu'ai-na.
25从前我们这里有兄弟七人，头一个结了婚，没有孩子就死了，留下妻子给他的弟弟。
26Ko'ia wo'o rapoka'alai mo'anai', mate wo'o-imi-hawo to tu'ai toei. Wae oa' -mi majadi' hi katolu-na duu' -na hi kapitu-na.
26第二个、第三个直到第七个都是这样。
27Ka'omea-na, mate wo'o-imi-hawo tobine toei.
27最后，那女人也死了。
28Jadi' hi eo mpeno-na, ane tuwu' nculii' mpu'u-di hawe'ea tomate-e, hema-ramo mpai' pue' tobine toei? Apa' hawe'ea-ra mpotobine-imi."
28那么，复活的时候，她是这七个人中哪一个的妻子呢？因为他们都娶过她。”
29Na'uli' Yesus: "Sala' rahi pekiri-ni tetu, apa' uma nipaha ihi' Buku Tomoroli', uma wo'o ni'incai baraka' -na Alata'ala.
29耶稣回答他们：“你们错了，因为你们不明白圣经，也不晓得 神的能力。
30Apa' ane tuwu' nculii' -ramo tauna to mate, katuwu' -ra hewa katuwu' mala'eka hi rala suruga, uma-rapa motobinei ba motomanei.
30复活的时候，人们也不娶也不嫁，而是像天上的使者一样。
31Ha ko'ia ria nibasa lolita Buku Tomoroli' to mpakanoto katuwu' -ra nculii' tomate-e? Ria Lolita Alata'ala owi to mpo'uli' -kokoi hewa toi:
31关于死人复活的事， 神对你们讲过：‘我是亚伯拉罕的 神，以撒的 神，雅各的 神’，你们没有念过吗？ 神不是死人的 神，而是活人的 神。”
32`Aku' toi-mi Alata'ala to napue' Abraham, Alata'ala to napue' Ishak, Alata'ala to napue' Yakub.' Batua-na, nau' mahae-ramo mate Abraham, Ishak pai' Yakub, bate tuwu' moto-ra. Apa' bela tauna to mate to mepue' hi Alata'ala, tauna to tuwu' -hana to mpopue' -i."
32
33Kara'epe-na ntodea tudui' -na Yesus toe, rapokakonce.
33群众听了他的教训，就十分诧异。
34To Saduki uma-pi tepehono', apa' nadagi-ramo Yesus. Kara'epe-na to Parisi toe, moromu wo'o-ramo-rawo mpopali' akala-ra mpo'akalai Yesus.
34最重要的诫命（可12:28-31）法利赛人听见耶稣使撒都该人无话可说，就聚集在一起。
35Hadua ngkai laintongo' -ra, hadua guru agama, mperao mpo'opa petompoi' Yesus hante pompekunea' -na, na'uli':
35他们中间有一个律法家，试探耶稣说：
36"Guru, ngkai hawe'ea parenta hi rala Atura Pue', parenta to'uma to meliu kabohe-na?"
36“老师，律法中哪一条诫命是最重要的呢？”
37Na'uli' Yesus: `Kana tapoka'ahi' Pue' -ta Pue' Alata'ala hante nono-ta mpu'u, tatonu hawe'ea katuwu' -ta hi Hi'a, pai' tapoka'ahi' -i hudu inca-ta.'
37他回答：“你要全心、全性、全意爱主你的 神。
38Toe-mi parenta to meliu kabohe-na, pai' to lomo' -na mpu'u.
38这是最重要的第一条诫命。
39Pai' parenta karonyala-na to hibalia hante to lomo' -na toe: `Kana tapoka'ahi' doo-ta hewa pompoka'ahi' -ta woto-ta moto.'
39第二条也和它相似，就是要爱人如己。
40Hawe'ea Atura Pue' pai' tudui' nabi-nabi mentoe hi parenta to ronyala toe."
40全部律法和先知书，都以这两条诫命作为根据。”
41Bula-ra to Parisi ria-pidi morumpu hi retu, Yesus mpekune' -ra:
41基督是大卫的子孙（可12:35-37；路20:41-44）法利赛人聚在一起的时候，耶稣问他们：
42"Beiwa pomporata-ni, hema-i Magau' Topetolo' to najanci Alata'ala-e? Muli hema-i?" Ratompoi': "Muli Magau' Daud."
42“你们对基督的看法怎样？他是谁的子孙呢？”他们回答：“大卫的子孙。”
43Na'uli' Yesus: "Ane wae-di, napa pai' Daud mpokahangai' -i Pue' -na? Hante petete' Inoha' Tomoroli', Daud mpotompo'wiwi Magau' Topetolo' hewa toi:
43耶稣就说：“那么大卫被圣灵感动，怎么会称他为主呢？他说：
44Pue' Ala mpo'uli' -ki Pue' -ku: `Mohura-moko hi mali ngka'ana-ku, duu' -na kupopengkoru hawe'ea bali' -nu hi Iko.'
44‘主对我的主说：你坐在我的右边，等我把你的仇敌放在你的脚下。’
45Jadi', ane muli Daud mpu'u-idi Magau' Topetolo' -e, napa pai' Daud mpokahangai' -i Pue' -na?"
45“大卫既然称他为主，他怎么又是大卫的子孙呢？”
46Uma ria haduaa to mpotompoi' -i. Ntepu'u ngkai eo toe, uma-pi hema to daho' mpekune' ba napa-napa hi Yesus.
46没有人能够回答他。从那天起，也没有人敢再问他。