¹Lúc đó, nhằm ngày Sa-bát, Ðức Chúa Jêsus đi qua giữa đồng lúa mì; các môn đồ đói, bứt bông lúa mà ăn.

¹At that time did Jesus go on the sabbaths through the corn, and his disciples were hungry, and they began to pluck ears, and to eat,

²Người Pha-ri-si thấy vậy, bèn nói cùng Ngài rằng: Kìa môn đồ thầy làm điều không nên làm trong ngày Sa-bát.

²and the Pharisees having seen, said to him, `Lo, thy disciples do that which it is not lawful to do on a sabbath.`

³Song Ngài đáp rằng: Chuyện vua Ða-vít đã làm trong khi vua với kẻ đi theo bị đói, các ngươi há chưa đọc đến sao?

³And he said to them, `Did ye not read what David did, when he was hungry, himself and those with him —

⁴tức là vua vào đền Ðức Chúa Trời, ăn bánh bày ra, là bánh mà vua và kẻ đi theo không có phép ăn, chỉ để riêng cho các thầy tế lễ.

⁴how he went into the house of God, and the loaves of the presentation did eat, which it is not lawful to him to eat, nor to those with him, except to the priests alone?

⁵Hay là các ngươi không đọc trong sách luật, đến ngày Sa-bát, các thầy tế lễ trong đền thờ phạm luật ngày đó, mà không phải tội sao?

⁵`Or did ye not read in the Law, that on the sabbaths the priests in the temple do profane the sabbath, and are blameless?

⁶Vả lại, ta phán cùng các ngươi, tại chỗ nầy có một đấng tôn trọng hơn đền thờ.

⁶and I say to you, that a greater than the temple is here;

⁷Phải chi các ngươi hiểu nghĩa câu nầy: Ta muốn lòng nhân từ, không muốn của tế lễ, thì các ngươi không trách những người vô tội;

⁷and if ye had known what is: Kindness I will, and not sacrifice — ye had not condemned the blameless,

⁸vì Con người là Chúa ngày Sa-bát.

⁸for the son of man is lord even of the sabbath.`

⁹Ðức Chúa Jêsus đi khỏi nơi đó, bèn vào nhà hội.

⁹And having departed thence, he went to their synagogue,

¹⁰Ở đó, có một người teo một bàn tay. Có kẻ hỏi Ngài rằng: Trong ngày Sa-bát, có phép chữa kẻ bịnh hay không? Ấy là họ có ý kiếm dịp kiện Ngài.

¹⁰and lo, there was a man having the hand withered, and they questioned him, saying, `Is it lawful to heal on the sabbaths?` that they might accuse him.

¹¹Ngài bèn phán cùng họ rằng: Ai trong vòng các ngươi có một con chiên, nếu đương ngày Sa-bát, bị té xuống hầm, thì há không kéo nó lên sao?

¹¹And he said to them, `What man shall be of you, who shall have one sheep, and if this may fall on the sabbaths into a ditch, will not lay hold on it and raise [it]?

¹²Huống chi người ta trọng hơn con chiên là dường nào! Vậy, trong ngày Sa-bát có phép làm việc lành.

¹²How much better, therefore, is a man than a sheep? — so that it is lawful on the sabbaths to do good.`

¹³Ðoạn, Ngài phán cùng người tay teo rằng: Hãy giơ tay ra. Người liền giơ tay, thì tay nầy cũng lành như tay kia.

¹³Then saith he to the man, `Stretch forth thy hand,` and he stretched [it] forth, and it was restored whole as the other.

¹⁴Những người Pha-ri-si đi ra ngoài rồi, bàn với nhau, lập mưu đặng giết Ngài.

¹⁴And the Pharisees having gone forth, held a consultation against him, how they might destroy him,

¹⁵Song Ðức Chúa Jêsus biết điều ấy, thì bỏ đi khỏi chỗ đó; có nhiều người theo, và Ngài chữa lành cả.

¹⁵and Jesus having known, withdrew thence, and there followed him great multitudes, and he healed them all,

¹⁶Ngài cấm ngặt họ đừng cho ai biết Ngài;

¹⁶and did charge them that they might not make him manifest,

¹⁷để được ứng nghiệm lời đấng tiên tri Ê-sai đã nói rằng:

¹⁷that it might be fulfilled that was spoken through Isaiah the prophet, saying,

¹⁸Nầy, tôi tớ ta đã chọn, Là người mà ta rất yêu dấu, đẹp lòng ta mọi đàng. Ta sẽ cho Thánh Linh ta ngự trên người, Người sẽ rao giảng sự công bình cho dân ngoại.

¹⁸`Lo, My servant, whom I did choose, My beloved, in whom My soul did delight, I will put My Spirit upon him, and judgment to the nations he shall declare,

¹⁹Người sẽ chẳng cãi lẫy, chẳng kêu la, Và chẳng ai nghe được tiếng người ngoài đường cái.

¹⁹he shall not strive nor cry, nor shall any hear in the broad places his voice,

²⁰Người sẽ chẳng bẻ cây sậy đã gãy, chẳng tắt ngọn đèn gần tàn, Cho đến chừng nào người khiến sự công bình được thắng.

²⁰a bruised reed he shall not break, and smoking flax he shall not quench, till he may put forth judgment to victory,

²¹Dân ngoại sẽ trông cậy danh người.

²¹and in his name shall nations hope.`

²²Bấy giờ có kẻ đem đến cho Ðức Chúa Jêsus một người mắc quỉ ám, đui và câm; Ngài chữa cho, đến nỗi người câm nói và thấy được.

²²Then was brought to him a demoniac, blind and dumb, and he healed him, so that the blind and dumb both spake and saw.

²³Chúng lấy làm lạ, mà nói rằng: Có phải người đó là con cháu vua Ða-vít chăng?

²³And all the multitudes were amazed, and said, `Is this the Son of David?`

²⁴Song những người Pha-ri-si nghe vậy, thì nói rằng: Người nầy chỉ nhờ Bê-ên-xê-bun là chúa quỉ mà trừ quỉ đó thôi.

²⁴but the Pharisees having heard, said, `This one doth not cast out demons, except by Beelzeboul, ruler of the demons.`

²⁵Ðức Chúa Jêsus biết ý tưởng họ, thì phán rằng: Một nước mà chia xé nhau thì bị phá hoang; một thành hay là một nhà mà chia xé nhau thì không còn được.

²⁵And Jesus, knowing their thoughts, said to them, `Every kingdom having been divided against itself is desolated, and no city or house having been divided against itself, doth stand,

²⁶Nếu quỉ Sa-tan trừ quỉ Sa-tan, ấy là tự nó chia xé nhau; thì nước nó làm sao còn được ư?

²⁶and if the Adversary doth cast out the Adversary, against himself he was divided, how then doth his kingdom stand?

²⁷Và nếu ta nhờ Bê-ên-xê-bun mà trừ quỉ, thì con các ngươi nhờ ai mà trừ quỉ ư? Bởi đó, chính chúng nó sẽ xử đoán các ngươi vậy.

²⁷`And if I, by Beelzeboul, do cast out the demons, your sons — by whom do they cast out? because of this they — they shall be your judges.

²⁸Mà nếu ta cậy Thánh Linh của Ðức Chúa Trời để trừ quỉ, thì nước Ðức Chúa Trời đã đến tận các ngươi.

²⁸`But if I, by the Spirit of God, do cast out the demons, then come already unto you did the reign of God.

²⁹Hay là, có lẽ nào, ai vào nhà một người mạnh sức để cướp lấy của, mà trước không trói người mạnh sức ấy được sao? Phải trói người rồi mới cướp của nhà người được.

²⁹`Or how is one able to go into the house of the strong man, and to plunder his goods, if first he may not bind the strong man? and then his house he will plunder.

³⁰Ai không ở với ta, thì nghịch cùng ta; ai không thâu hiệp với ta, thì tan ra.

³⁰`He who is not with me is against me, and he who is not gathering with me, doth scatter.

³¹Ấy vậy, ta phán cùng các ngươi, các tội lỗi và lời phạm thượng của người ta đều sẽ được tha; song lời phạm thượng đến Ðức Thánh Linh thì sẽ chẳng được tha đâu.

³¹Because of this I say to you, all sin and evil speaking shall be forgiven to men, but the evil speaking of the Spirit shall not be forgiven to men.

³²Nếu ai nói phạm đến Con người, thì sẽ được tha; song nếu ai nói phạm đến Ðức Thánh Linh, thì dầu đời nầy hay đời sau cũng sẽ chẳng được tha.

³²And whoever may speak a word against the Son of Man it shall be forgiven to him, but whoever may speak against the Holy Spirit, it shall not be forgiven him, neither in this age, nor in that which is coming.

³³Hoặc cho là cây tốt thì trái cũng tốt, hoặc cho là cây xấu thì trái cũng xấu; vì xem trái thì biết cây.

³³`Either make the tree good, and its fruit good, or make the tree bad, and its fruit bad, for from the fruit is the tree known.

³⁴Hỡi dòng dõi rắn lục; bay vốn là loài xấu, làm sao nói được sự tốt? Bởi vì do sự đầy dẫy trong lòng mà miệng mới nói ra.

³⁴`Brood of vipers! how are ye able to speak good things — being evil? for out of the abundance of the heart doth the mouth speak.

³⁵Người lành do nơi đã chứa điều thiện mà phát ra điều thiện; nhưng kẻ dữ do nơi đã chứa điều ác mà phát ra điều ác.

³⁵The good man out of the good treasure of the heart doth put forth the good things, and the evil man out of the evil treasure doth put forth evil things.

³⁶Vả, ta bảo các ngươi, đến ngày phán xét, người ta sẽ khai ra mọi lời hư không mà mình đã nói;

³⁶`And I say to you, that every idle word that men may speak, they shall give for it a reckoning in a day of judgment;

³⁷vì bởi lời nói mà ngươi sẽ được xưng là công bình, cũng bởi lời nói mà ngươi sẽ bị phạt.

³⁷for from thy words thou shalt be declared righteous, and from thy words thou shalt be declared unrighteous.`

³⁸Bấy giờ có mấy thầy thông giáo và người Pha-ri-si thưa cùng Ðức Chúa Jêsus rằng: Bẩm thầy, chúng tôi muốn xem thầy làm dấu lạ.

³⁸Then answered certain of the scribes and Pharisees, saying, `Teacher, we will to see a sign from thee.`

³⁹Ngài đáp rằng: Dòng dõi hung ác gian dâm này xin một dấu lạ, nhưng sẽ chẳng cho dấu lạ khác ngoài dấu lạ của đấng tiên tri Giô-na.

³⁹And he answering said to them, `A generation, evil and adulterous, doth seek a sign, and a sign shall not be given to it, except the sign of Jonah the prophet;

⁴⁰Vì Giô-na đã bị ở trong bụng cá lớn ba ngày ba đêm, cũng một thể ấy, Con người sẽ ở trong lòng đất ba ngày ba đêm.

⁴⁰for, as Jonah was in the belly of the fish three days and three nights, so shall the Son of Man be in the heart of the earth three days and three nights.

⁴¹Ðến ngày phán xét, dân thành Ni-ni-ve sẽ đứng dậy với dòng dõi nầy mà lên án nó, vì dân ấy đã nghe lời Giô-na giảng và ăn năn; mà đây nầy, có một người tôn trọng hơn Giô-na!

⁴¹`Men of Nineveh shall stand up in the judgment with this generation, and shall condemn it, for they reformed at the proclamation of Jonah, and lo, a greater than Jonah here!

⁴²Ðến ngày phán xét, nữ hoàng nam phương sẽ đứng dậy với dòng dõi nầy mà lên án nó, vì người từ nơi cùng trái đất đến nghe lời khôn ngoan vua Sa-lô-môn; mà đây nầy, có một người tôn trọng hơn vua Sa-lô-môn!

⁴²`A queen of the south shall rise up in the judgment with this generation, and shall condemn it, for she came from the ends of the earth to hear the wisdom of Solomon, and lo, a greater than Solomon here!

⁴³Khi tà ma ra khỏi một người, thì nó đi đến nơi khô khan kiếm chỗ nghỉ, nhưng kiếm không được;

⁴³`And, when the unclean spirit may go forth from the man, it doth walk through dry places seeking rest, and doth not find;

⁴⁴rồi nó nói rằng: Ta sẽ trở về nhà ta mà ta mới ra khỏi; khi trở về, thấy nhà không, quét sạch, và sửa soạn tử tế.

⁴⁴then it saith, I will turn back to my house whence I came forth; and having come, it findeth [it] unoccupied, swept, and adorned:

⁴⁵Nó bèn lại đi, đem về bảy quỉ khác dữ hơn nó nữa, cùng vào nhà đó mà ở; vậy số phận người ấy sau lại xấu hơn trước. Dòng dõi dữ nầy cũng như vậy.

⁴⁵then doth it go, and take with itself seven other spirits more evil than itself, and having gone in they dwell there, and the last of that man doth become worse than the first; so shall it be also to this evil generation.`

⁴⁶Khi Ðức Chúa Jêsus còn phán cùng dân chúng, thì mẹ và anh em Ngài đến đứng ngoài, muốn nói cùng Ngài.

⁴⁶And while he was yet speaking to the multitudes, lo, his mother and brethren had stood without, seeking to speak to him,

⁴⁷Có người thưa cùng Ngài rằng: Ðây nầy, mẹ và anh em thầy ở ngoài, muốn nói cùng thầy.

⁴⁷and one said to him, `Lo, thy mother and thy brethren do stand without, seeking to speak to thee.`

⁴⁸Ngài đáp rằng: Ai là mẹ ta, ai là anh em ta?

⁴⁸And he answering said to him who spake to him, `Who is my mother? and who are my brethren?`

⁴⁹Ngài giơ tay chỉ các môn đồ mình, mà phán rằng: Nầy là mẹ ta cùng anh em ta!

⁴⁹And having stretched forth his hand toward his disciples, he said, `Lo, my mother and my brethren!

⁵⁰Vì hễ ai làm theo ý muốn Cha ta ở trên trời, thì người đó là anh em, chị em ta, cùng là mẹ ta vậy.

⁵⁰for whoever may do the will of my Father who is in the heavens, he is my brother, and sister, and mother.`