¹“Surely there is a mine for silver, and a place for gold which they refine.

¹“त्यहाँ सुन र चाँदीका खानीहरू छन् र त्यहाँ त्यस्तो ठाउँ पनि छ जहाँ मानिसहरूले सुन पगालेर खाँटी बनाउँछन्।

²Iron is taken out of the earth, and copper is smelted out of the ore.

²मानिसहरूले जमीन खनेर फलाम निकाल्छन ढुङ्गाहरू पगालेर ताँमा निकाल्छन्।

³Man sets an end to darkness, and searches out, to the furthest bound, the stones of obscurity and of thick darkness.

³कर्मीहरूले गुफामा प्रकाश लैजान्छन। तिनीहरूले गुफा भित्र खोज तलाश गर्दछन्। उ पृथ्वीको अँथ्यारो गहिरोभित्र खानीको खोजी गर्छन्!

⁴He breaks open a shaft away from where people live. They are forgotten by the foot. They hang far from men, they swing back and forth.

⁴मानिसहरूले बसो-बास गरेको जग्गा भन्दा धेरै टाडोमा अथवा मानिसहरूको पाइला कहिल्यै नपराको ठाउँमा कर्मीहरूले खानी पइल्याउने बाटो खन्छन्। तिनीहरू गहिरो भित्र डोरीमा झुण्डिएर सुरूङ्ग खन्छन्।

⁵As for the earth, out of it comes bread; Underneath it is turned up as it were by fire.

⁵जमीनमाथि अन्न उम्रन्छ। तर जमीन मनि, भिन्नै छ मानौं प्रत्येक कुरा आगोले पग्लिए जस्तै छ।

⁶Sapphires come from its rocks. It has dust of gold.

⁶जमीनमनि बहुमूल्य धातुहरू अनि काँचो सुनको कणहरूछन।

⁷That path no bird of prey knows, neither has the falcon’s eye seen it.

⁷जङ्गली चरा-चुरूङ्गीहरूले जमीन मनिको बाटोहरूको बारेमा जान्दैनन्। बाजले पनि कहिल्यै त्यस्ता बाटोहरू देखेको हुँदैन।

⁸The proud animals have not trodden it, nor has the fierce lion passed by there.

⁸जङ्गली पशुहरू त्यस्ता बाटोहरूमा हिंडेका छैनन। सिंहले पनि त्यो बाटो हिडेको छैन्।

⁹He puts forth his hand on the flinty rock, and he overturns the mountains by the roots.

⁹कर्मीहरूले कडा ढुङ्गाहरू खन्छन्। तिनीहरूले पर्वतहरू खनेर उदाङ्गे पारिदिएकाछन।

¹⁰He cuts out channels among the rocks. His eye sees every precious thing.

¹⁰कर्मीहरूले चट्टानहरू काटेर सुरूङ्ग बनाएका छन्। तिनीहरूले चट्टानमा बहुमूल्य खनिज पदार्थ देखेका छन्।

¹¹He binds the streams that they don’t trickle. The thing that is hidden he brings forth to light.

¹¹कर्मीहरूले पानी रोक्नको लागि बाँध बनाउँछन। तिनीहरूले लुकेका चीजहरू बाहिर प्रकाशमा ल्याउँछन्।

¹²“But where shall wisdom be found? Where is the place of understanding?

¹²तर मानिसहरूले ज्ञान कहाँ पाउन सक्छन? बुद्धि पाउन हामी कहाँ जान सक्छौ?

¹³Man doesn’t know its price; Neither is it found in the land of the living.

¹³हामी जान्दैनौं ज्ञान कति बहुमूल्य वस्तु हो। पृथ्वीमा भएका मानिसहरूले जमीन खनेर ज्ञान भेट्न सक्तैनन्।

¹⁴The deep says, ‘It isn’t in me.’ The sea says, ‘It isn’t with me.’

¹⁴महासागर गहिरो भन्दछ, ‘ज्ञान यहाँ मसित छैन।’ समुद्र भन्दछ ‘ज्ञान यहाँ मसित छैन।’

¹⁵It can’t be gotten for gold, neither shall silver be weighed for its price.

¹⁵तिमीहरूले शुद्ध सुन दिएर पनि ज्ञान किन्न सक्तैनौ। यस संसारमा ज्ञान किन्नलाई प्रशस्त चाँदी छैन।

¹⁶It can’t be valued with the gold of Ophir, with the precious onyx, or the sapphire or, lapis lazuli .

¹⁶तिमीहरूले ओपीरका सुन अथवा बहुमूल्य ढुङ्गा अथवा बहुमूल्य रत्नहरूले पनि ज्ञान किन्न सक्तैनौ।

¹⁷Gold and glass can’t equal it, neither shall it be exchanged for jewels of fine gold.

¹⁷ज्ञान सुन अथवा स्फटिकभन्दा बहुमूल्य हो। सुनमा कुँदिएका बहुमूल्य गहनाहरूले पनि ज्ञान किन्न सकिन्दैन।

¹⁸No mention shall be made of coral or of crystal. Yes, the price of wisdom is above rubies.

¹⁸ज्ञान मूगा अनि बिल्लोर जस्ता मणिहरू भन्दा बहुमूल्य हो। ज्ञान मानिक मणिहरू भन्दा अत्यन्त मुल्यवान हुन्छ।

¹⁹The topaz of Ethiopia shall not equal it, Neither shall it be valued with pure gold.

¹⁹कूश देशको पुष्पराज ज्ञानभन्दा बहुमूल्य होइन। तिमीहरू खाट्टी सुनले पनि किन्न सक्तैनौ।

²⁰Where then does wisdom come from? Where is the place of understanding?

²⁰यसकारण ज्ञान कहाँबाट आउँदछ? हामीले कहाँबाट बुद्धिको मूल पाउन सक्छौ?

²¹Seeing it is hidden from the eyes of all living, and kept close from the birds of the sky.

²¹ज्ञान पृथ्वीमा भएका सबै प्राणपूर्ण जीवहरूदेखि गोप्य रहँदछ। आकाशमा उडने चराहरूलेसम्म ज्ञानलाई देख्न सक्तैन।

²²Destruction and Death say, ‘We have heard a rumor of it with our ears.’

²²मृत्यु र विनाशले भन्दछ, ‘हामीमा ज्ञान छैन। हामीले त्यसका विषयमा उडन्ता कुराहरू मात्र सुनेका छौं।

²³“God understands its way, and he knows its place.

²³केवल परमेश्वरले मात्र ज्ञानको बाटो जान्नु हुन्छ। परमेश्वरले मात्र ज्ञान कहाँ छ जान्नुहुन्छ।

²⁴For he looks to the ends of the earth, and sees under the whole sky.

²⁴परमेश्वरले मात्र पृथ्वीको अन्तसम्म देख्न सक्नु हुन्छ परमेश्वरले आकाश मनि सबै थोक देख्नुहुन्छ।

²⁵He establishes the force of the wind. Yes, he measures out the waters by measure.

²⁵परमेश्वरले बतासलाई शक्ति दिनु भएको छ। र समुद्रको सीमाना बाँधि दिनुभयो।

²⁶When he made a decree for the rain, and a way for the lightning of the thunder;

²⁶पानी कहाँ वर्षाउनु पर्छ परमेश्वरले मात्र निर्णय गर्नु हुन्छ। अनि कहाँ चट्याङ्गहरु फ्याँकिनु पर्छ त्यो निर्णय पनि उहाँले गर्नु हुन्छ।

²⁷then he saw it, and declared it. He established it, yes, and searched it out.

²⁷त्यस समय परमेश्वरले ज्ञान देख्नु भयो अनि यस विषयमा सोच्नु भयो। ज्ञान कति महत्वपूर्ण छ परमेश्वरले बझ्नु भयो अनि परमेश्वरले ज्ञान अनुमोदन गर्नुभयो।”

²⁸To man he said, ‘Behold, the fear of the Lord The word translated “Lord” is “Adonai.” , that is wisdom. To depart from evil is understanding.’”

²⁸अनि परमेश्वरले मानिसहरूलाई भन्नुभयो, “परमेश्वरको डर र सम्मान नै ज्ञान हो। खराब कामहरूबाट आफूलाई अलग राख्नु बुद्धि हो।”