1 Xebaar bu baaxu Yeesu Kirist, Doomu Yàlla, nii la tàmbalee.
1施洗约翰(太3:1-12;路3:1-18;约1:19-28)
2 Bind nañu ci téereb yonent Yàlla Esayi naan:«Maa ngi yónni sama ndaw ci sa kanam,mu xàllal la sa yoon.
2正如以赛亚先知的书上写着:“看哪,我差遣我的使者在你面前,预备你的道路;
3 Baat a ngi xaacu ca màndiŋ ma naan:“Xàll-leen yoonu Boroom bi,jubal-leen fi muy jaar.”»
3在旷野有呼喊者的声音:‘预备主的道,修直他的路!’”
4 Noonu Yaxya feeñ ca màndiŋ ma, di sóob nit ñi ci ndox, tey waaree nii: «Tuubleen seeni bàkkaar, ba noppi ma sóob leen ci ndox, ngir Yàlla baal leen seeni bàkkaar.»
4照这话,施洗的约翰在旷野出现了,传讲悔改的洗礼,使罪得赦。
5 Kon waa diiwaanu Yude ñépp ak waa dëkku Yerusalem ñépp daldi génn jëm ci moom, di nangu seeni bàkkaar fi kanam ñépp, Yaxya sóob leen ca dexu Yurdan.
5犹太全地和全耶路撒冷的人,都出来到他那里去,承认自己的罪,在约旦河里受了他的洗。
6 Yaxya nag mi ngi soloon mbubb mu ñu ràbbe kawaru giléem, takk laxasaayu der ci ndiggam. Ay njéeréer la doon dunde ak lem.
6约翰身穿骆驼毛的衣服,腰束皮带,吃的是蝗虫和野蜜。
7 Mu waare ne: «Am na kuy ñëw sama gannaaw koo xam ne kii moo ma ëpp kàttan; yeyoowuma sax sëgg, ngir tekki ay dàllam.
7他传讲说:“有一位在我以后来的,能力比我大,我就是弯腰给他解鞋带都没有资格。
8 Maa ngi leen di sóob ci ndox, waaye moom dina leen sóob ci Xel mu Sell mi.»
8我用水给你们施洗,他却要用圣灵给你们施洗。”
9 Booba Yeesu jóge na dëkku Nasaret ci diiwaanu Galile, ñëw, Yaxya sóob ko ci dexu Yurdan.
9耶稣受洗(太3:13-17;路3:21-22)那时候耶稣从加利利的拿撒勒来,在约旦河里受了约翰的洗。
10 Bi muy génn ndox mi, mu daldi gis asamaan xar, te Xelum Yàlla di wàcc ci melow pitax, ñëw ci moom.
10他从水里一上来,就看见天裂开了,圣灵仿佛鸽子降在他身上。
11 Te baat bu jóge asamaan jib ne: «Yaa di sama Doom, ji ma bëgg; ci yaw laa ame bànneex.»
11又有声音从天上来说:“你是我的爱子,我喜悦你。”
12 Ci kaw loolu Xelum Yàlla daldi jéñ Yeesu, mu dem ca màndiŋ ma.
12耶稣受试探(太4:1-11;路4:1-13)圣灵随即催促耶稣到旷野去。
13 Mu nekk fa ñeent-fukki fan, jànkoonte ak fiiri Seytaane; mu dëkk ci biir rabi àll yi, te malaakay Yàlla di ko topptoo.
13他在那里四十天,受撒但的试探,和野兽在一起,有天使来服事他。
14 Bi nga xamee ne jàpp nañu Yaxya, Yeesu dem ca diiwaanu Galile, di waare xebaar bu baaxu Yàlla,
14在加利利传道(太4:12-17;路4:14-15)约翰被捕以后,耶稣来到加利利,宣讲 神的福音,
15 naan: «Jamono ji mat na, nguuru Yàlla jegesi na; tuubleen seeni bàkkaar te gëm xebaar bu baax bi.»
15说:“时候到了, 神的国近了,你们应当悔改,相信福音。”
16 Am bés Yeesu doon dox ca tefesu dexu Galile, mu gis fa ñaar ñu bokk ndey ak baay, di Simoŋ ak Andare rakkam, ñuy sànni seeni mbaal ci dex gi, ndaxte ay nappkat lañu woon.
16呼召四个门徒(太4:18-22;路5:1-11;约1:35-42)耶稣沿着加利利海边行走,看见西门和他弟弟安得烈在海上撒网;他们是渔夫。
17 Yeesu ne leen: «Ñëwleen topp ci man, dinaa leen def nappkati nit.»
17耶稣就对他们说:“来跟从我,我要使你们成为得人的渔夫。”
18 Ci saa si ñu bàyyi seeni mbaal, topp ci moom.
18他们立刻撇下网,跟从了他。
19 Bi Yeesu demee ba ca kanam, mu gis Saag doomu Sebede, ak Yowaana, mi mu bokkal ndey ak baay, ñu nekk ci gaal gi, di defar seeni mbaal.
19耶稣稍往前走,看见西庇太的儿子雅各,和雅各的弟弟约翰,正在船上整理鱼网,
20 Noonu Yeesu woo leen, ñu daldi bàyyi seen baay Sebede ci gaal gi, moom ak surga ya, tey topp ci moom.
20他立即呼召他们。他们撇下父亲西庇太和雇工在船上,就跟从他去了。
21 Gannaaw loolu ñu dem Kapernawum. Ca bésu noflaay nag Yeesu daldi dugg ci jàngu bi, di leen jàngal.
21在迦百农赶出污灵(路4:31-37)他们到了迦百农,耶稣随即在安息日进入会堂教导人。
22 Te ñu waaru ca njàngaleem, ndaxte jàngal na leen ak sañ-sañ bu seeni xutbakat amul.
22大家对他的教训都很惊奇,因为他教导他们,像一个有权柄的人,不像经学家。
23 Noonu am na ci jàngu bi nit ku rab jàpp. Mu daldi yuuxu naan:
23就在那时,会堂里有一个被污灵附着的人,喊叫起来,
24 «Yaw Yeesum Nasaret, loo nuy fexeel? Ndax dangaa ñëw, ngir alag nu? Xam naa la, yaa di Aji Sell, ji jóge ci Yàlla.»
24说:“拿撒勒人耶稣,我们跟你有什么关系呢?你来毁灭我们吗?我知道你是谁,你是 神的圣者。”
25 Waaye Yeesu gëdd ko naan: «Noppil te génn ci moom.»
25耶稣斥责他说:“住口!从他身上出来!”
26 Noonu rab wi daldi sayloo nit ki te génn ci moom ak yuux gu réy.
26污灵使那人抽疯,大声喊叫,就从他身上出来了。
27 Bi loolu amee ñépp waaru, ba laajante naan: «Kii mooy kan? Mii njàngale lu bees la te ànd ak sañ-sañ. Day sant rab yi sax, ñu di ko déggal.»
27众人都很惊讶,于是彼此对问说:“这是怎么一回事?是个有权能的新道理啊!他吩咐污灵,污灵竟服从了他!”
28 Noonu turam daldi siiw ci diiwaani Galile gépp.
28耶稣的名声立刻传遍了加利利一带。
29 Bi nga xamee ne génn nañu ci jàngu bi, ñu ànd ak Saag ak Yowaana, dem ci kër Simoŋ ak Andare.
29治病赶鬼(太8:14-17;路4:38-41)他们一出会堂,就和雅各、约翰到西门和安得烈的家里去。
30 Fekk gorob Simoŋ bu jigéen tëdd wopp ak yaram wu tàng; ñu daldi ko yégal Yeesu.
30西门的岳母正在发烧躺着,他们立刻告诉耶稣。
31 Mu ñëw nag ci moom, jàpp loxoom, yékkati ko. Noonu tàngoor wi daldi wàcc, te soxna si di leen topptoo.
31耶稣走到她面前,拉着她的手,扶她起来,热就退了,她就服事他们。
32 Ca ngoon sa nag, bi jant sowee, ñu indil Yeesu ñi wopp ñépp ak ñi rab jàpp ñépp,
32到了黄昏,有人不断把生病的和被鬼附的,都带到耶稣面前。
33 ba dëkk bi bépp dajaloo ci buntu kër gi.
33全城的人都聚集在门口。
34 Noonu mu wéral ñu bare, ñu wopp ak ay jàngoro yu wuute, te dàq ay rab yu bare. Waaye mu tere rab yi, ñu wax dara, ndaxte xam nañu ko.
34耶稣医好了各样的病,也赶出许多的鬼,并且不许鬼说话,因为鬼认识他。
35 Ca njël laata bët di set, Yeesu jóg dem ca bérab bu wéet, di fa ñaan Yàlla.
35在加利利传道赶鬼(路4:42-44)次日凌晨,天还没有亮,耶稣起身出去,来到荒野的地方,在那里祷告。
36 Simoŋ nag ak ñi ànd ak moom di ko seet fu nekk.
36西门和那些跟他在一起的人就去寻找耶稣。
37 Bi ñu ko gisee, ñu ne ko: «Ñépp a ngi lay seet.»
37他们找到了,就对他说:“大家都在找你呢!”
38 Waaye Yeesu tontu leen: «Nanu dem feneen ci dëkk yi nu wër, ma waare fa itam, ndaxte moo tax ma génn.»
38耶稣对他们说:“我们到邻近的乡镇去吧,我也好在那里传道,因为我就是为这事而来的。”
39 Noonu mu wër ci diiwaanu Galile gépp, di waare ci seeni jàngu, tey dàq rab yi.
39于是他走遍加利利全地,在他们的会堂里传道,并且赶鬼。
40 Am bés ku gaana ñëw ci moom, sukk, ñaan ko ne: «Soo ko bëggee, man nga maa wéral.»
40治好痲风病人(太8:2-4;路5:12-16)有一个患痲风的人,来到耶稣跟前,跪下求他说:“如果你肯,必能使我洁净。”
41 Yeesu yërëm ko, tàllal loxoom, laal ko naan: «Bëgg naa ko, wéral.»
41耶稣动了怜悯的心,就伸手摸他,说:“我肯,你洁净了吧!”
42 Ca saa sa ngaanaam daldi deñ, mu wér.
42痲风立刻离开了他,他就洁净了。
43 Noonu Yeesu yebal ko, dénk ko bu wér naan:
43耶稣打发那人离开以前,严厉地吩咐他,
44 «Moytul a wax kenn dara, waaye demal won sa bopp saraxalekat bi, te nga jébbal Yàlla sarax, si yoonu Musaa santaane, ngir ñu xam ne wér nga, te mu nekk seede ci ñoom.»
44说:“你千万不可把这事告诉任何人,你只要去给祭司检查,并且照着摩西所规定的,为你得洁净献祭,好向大家作证。”
45 Waaye naka la waa ji génn, mu di yéene ci kaw li xewoon, te di ko jéebaane, ba tax Yeesu mënatul a faŋaaral dugg cib dëkk, waaye mu nekk ci biti ciy bérab yu wéet. Ba tey nit ñi jóge fu nekk, di ko fa fekk.
45但那人出来,竟任意传讲,就把这事传开了,以致耶稣不能再公开进城,只好留在外边荒野的地方;然而还是有人从各处到他那里去。