聖經新譯本

Zarma

Exodus

34

1重做法版(申10:1~5)耶和華對摩西說:“你要鑿出兩塊石版,好像先前的一樣,我要把先前寫在你摔碎了的石版上的字寫在這兩塊石版上。
1 Rabbi ne Musa se koyne: «Ma tondi walhã hinka jabu danga ijiney din cine yaŋ. Ay mo ga sintinay walhẽy kaŋ yaŋ ni bagu-bagu din gaa sanney hantum walhã woodin yaŋ gaa.
2早晨之前,你要預備好了;到早晨的時候,你要上到西奈山來,在山頂上站在我面前。
2 Ma soola mo hala mo ga bo, susuba mo ni ma kaaru Sinayi tondo boŋ. Ma kay noodin ay jine tondo yolla gaa.
3誰也不准同你一起上來,整個山都不准有人出現,也不准牛羊在這山前吃草。”
3 Boro kulu ma si kaaru ni banda. I ma si di boro kulu tondo kulu ra mo. Haw kuru nda feeji kuru mo ma si kuru tondo din jine.»
4摩西就鑿了兩塊石版,好像先前的一樣。他一早起來,照著耶和華吩咐他的,上到西奈山去,手裡拿著兩塊石版。
4 Kala Musa na tondi walhã hinka jabu danga ijiney din cine. A tun za susubay da hinay ka kaaru Sinayi tondo boŋ, danga mate kaŋ Rabbi n'a lordi* nd'a. A kande tondi walhã hinka din nga kamba ra.
5耶和華在雲彩中降下來,與摩西一同站在那裡,並且宣告耶和華的名字。
5 Rabbi mo zumbu buro ra ka kay noodin a jarga ka Rabbi maa fe.
6耶和華在摩西面前經過,並且宣告說:“耶和華,耶和華,是有憐憫有恩典的 神,不輕易發怒,並且有豐盛的慈愛和誠實,
6 Rabbi bisa a jine ka ne: «Rabbi, Rabbi Irikoy no, kaŋ to da bakaraw, gomnikoy mo no, kaŋ ga suuru bine tunyaŋ gaa, kaŋ go yulwante nda booriyaŋ da cimi mo.
7為千千萬萬人留下慈愛,赦免罪孽、過犯和罪惡。一定要清除罪,追討罪孽自父及子至孫,直到三四代。”
7 A ga suuji haggoy boro zambaryaŋ se, a ga taali nda hartayaŋ da zunubi yaafa, amma a si boro kaŋ gonda taali lasaabu ihanno baa kayna. A ga izey bana nda hayrey alhakku, hal i haamey gaa, hala zamana hinzanta da itaacanta.»
8摩西急忙俯首在地敬拜,
8 Musa mo waasu ka sumbal ganda ka sududu.
9說:“主啊,我若是在你眼前蒙恩,求我主與我們同行,因為這是硬著頸項的人民。又求你赦免我們的罪孽和我們的罪惡,把我們當作你的產業。”
9 A ne: «Ya Koyo, hala day ay du gaakuri ni do, ay ga ni ŋwaaray, Koyo ma koy iri game ra, zama ngey wo boro hanga sandoyaŋ no. M'iri taaley d'iri zunubey yaafa iri se, m'iri ta iri ma ciya ni wane yaŋ.»
10重新立約(出23:14~19;申7:1~5,16:1~17)耶和華說:“看哪,我要立約,我要在你全體的人民面前作奇妙的事,是在全地萬國中沒有行過的。在你四周的萬民都必看見耶和華的作為,因為我向你所行的是可畏懼的事。
10 Rabbi ne: «Guna, ay ga sappa sambu ni borey kulu jine. Ay ga dambara hariyaŋ te kaŋ dumi mana te ce fo ndunnya kulu ra, wala dumi kulu game ra. Woodin banda, borey kulu kaŋ yaŋ bindo ra ni go, i ga di Rabbi goyo, zama haya kaŋ ay ga te ni do din ya humburkumay hari no.
11我今天吩咐你的,你務要遵守。看哪,我要把亞摩利人、迦南人、赫人、比利洗人、希未人、耶布斯人,從你面前趕逐出去。
11 Ma laakal da haŋ kaŋ ay ga ni lordi nd'a hunkuna. Guna, ay ga Amorancey, da Kanaanancey, da Hittancey, da Perizancey, da Hibancey, da Yebusancey gaaray ni jine.
12你要小心,不可與你所去的那地的居民立約,恐怕這事在你中間成為陷阱。
12 Ma laakal da ni boŋ. Ma si sappe nda laabo kaŋ ra ni goono ga koy ka goro din borey, zama a ma si ciya ni se hirrimi.
13他們的祭壇你們卻要拆毀,他們的柱像你們要打碎,他們的亞舍拉你們要砍下。
13 Amma ni m'i sargay feemey bagu-bagu, m'i himandey bagu-bagu, m'i wayboro himandi bundu toorey mo beeri-beeri.
14你不可敬拜別的神,因為耶和華是忌邪的 神,他名為忌邪者。
14 Zama ni ma si sombu de-koy waani fo se, zama Rabbi maa ga ti canse. Nga wo Irikoy cansekom no.
15恐怕你與那地的居民立約,他們隨從自己的神行邪淫,給自己的神獻祭的時候,有人叫你,你就吃他的祭物;
15 Zama ni ma si sappe fo sambu ka margu nda laabo gorokoy, ngey mo ma soobay ka kaaruwataray* te ngey de-koyey ganayaŋ ra, i ma sargay te ngey de-koyey se no. Boro fo ma si koy ka ni ce ni ma kaa ka ŋwa nga sarga gaa.
16又恐怕你給你的兒子娶他們的女兒為妻,他們的女兒隨從自己的神行邪淫的時候,使你的兒子也隨從她們的神行邪淫。
16 Ni ma si sambu i ize wayey ra ni ize arey se. I ize wayey mo ma si koy ka kaaruwataray* te ngey de-koyey ganayaŋ ra ka ni ize arey mo daŋ zinayaŋ i de-koyey ganayaŋ ra.
17你不可為自己鑄造神像。
17 Ni ma si tooruyaŋ soogu ni boŋ se.
18“你要守除酵節,要照著我吩咐你的,在亞筆月內所定的時期吃無酵餅七天,因為你是在亞筆月從埃及出來的。
18 Ni ma buuru kaŋ sinda dalbu sududuyaŋ bato haggoy. Jirbi iyye no ni ga buuru kaŋ sinda dalbu ŋwa, danga mate kaŋ cine ay na ni lordi nd'a, alwaati woodin jiiro handu sintina ra. Zama jiiro hando sintina ra no ni fun Misira.
19凡是頭胎的都是我的;你的牲畜中,無論是牛或羊,凡是公的和頭生的,都是我的。
19 Izo kulu kaŋ ga jin ka fatta hay-tu ra ya ay wane no. Hay-jine aru kulu kaŋ i hay ni almaney ra, haw hay-jine da feeji wane.
20頭生的驢,你要用羊代贖,如果不代贖,就要打斷牠的頸項。你所有頭胎的兒子,你都要代贖出來。沒有人可以空手見我。
20 Amma farkay hay-jine, ni g'a fansa no da feej'ize. Da ni s'a fansa mo, kala ni m'a jinda ceeri. Hay-jine kulu ni ize arey wane, ni g'a fansa. A ma si te mo boro kaŋ ga bangay ay jine kambe koonu.
21“你六日要工作,但第七天你要休息,在耕種和收割的時候,也要休息。
21 Zaari iddu no ni ga goy, amma zaari iyyanta hane ni ga fulanzam. Baa farmi waate da wiyaŋ waate ni ga fulanzam mo.
22在收割初熟麥子的時候,你要守七七節;在年底,你要過收割節。
22 Ni ma haggoy da habu iyye sududuyaŋ bato, danga alkama heemar boŋ-jina wano, da heemar kubayyaŋ sududuyaŋ bato mo, jiiro bananta.
23你所有的男子,都要一年三次去見主耶和華以色列的 神。
23 Ni alborey kulu ga bangay Rabbi Irikoy, Israyla Koyo jine. Sorro hinza no i ga kaa jiiro ra.
24我要把列國從你面前趕出去,擴張你的境界;你一年三次上去面見耶和華你的 神的時候,必沒有人貪圖你的地。
24 Zama ay ga dumi fooyaŋ gaaray ni jine, ay ma ni hirrey tuti. A si te mo boro kaŋ ga bine daŋ ni laabo gaa saaya kaŋ ni ga kaaru zama ni ma bangay Rabbi ni Irikoyo jine sorro hinza jiiro ra.
25“你不可把我祭物的血和有酵的餅一同獻上,逾越節的祭物也不可留到早晨。
25 Ni ma si ay sarga salle mo ka margu nda buuru kaŋ ganda dalbu. Ma si naŋ mo Paska* sarga hamo ma cindi hala susuba.
26你要把你地裡最早生產的初熟之物送到耶和華你的 神的殿裡。不可用羊羔母的奶去煮羊羔。”
26 Ni faro albarka ra boŋ-jina sintina, ni ga kand'a Rabbi ni Irikoyo windo ra. Ni ma si hincin ize hina a nyaŋo wa ra.»
27耶和華對摩西說:“你要把這些話寫上,因為我是按著這些話與你和以色列人立約的。”
27 Rabbi ne Musa se koyne: «Ni ma sanney din hantum, zama sanney din cine boŋ no ay sappe nda nin, da Israyla mo.»
28摩西在那裡與耶和華在一起共四十晝夜,不吃飯,也不喝水。他把這約的話寫在兩塊版上,這就是十誡。
28 Musa go noodin mo Rabbi banda zaari waytaaci da cin waytaaci. A mana ŋwaari kulu ŋwa, a mana hari haŋ. Rabbi na sappa sanney hantum walhẽy gaa, kaŋ ga ti lordi waya din.
29摩西從山上下來摩西從西奈山下來的時候,手裡拿著兩塊法版;摩西從山上下來的時候,不知道自己的臉皮因為與耶和華談過話而發光。
29 A ciya binde, kaŋ Musa zumbu ka fun Sinayi tondo boŋ da seeda walhã hinka nga kamba ra, saaya kaŋ a zumbu ka fun tondo boŋ Musa mana bay kaŋ nga moyduma go ga nyaale, sanno kaŋ Rabbi ci a se sabbay se.
30亞倫和全體以色列人看見了摩西,見他臉上發光,就害怕接近他。
30 Saaya kaŋ Haruna nda Israyla izey kulu di Musa, a moyduma kuuro go ga nyaale, i humburu ngey ma maan a.
31摩西叫他們過來,於是,亞倫和會眾中所有的首領才回到摩西那裡去,摩西就與他們談話。
31 Kala Musa n'i ce. Haruna nda jama koyey kulu ye ka kaa a do, Musa salaŋ i se mo.
32以後,全體以色列人都近前來,摩西就把耶和華在西奈山上與他所說的一切話都吩咐他們。
32 Woodin banda no Israyla izey kulu maan. A na ganayaŋ fondo sanney kulu ci i se, kaŋ yaŋ Rabbi ci nga se Sinayi tondo boŋ.
33摩西和他們說完了話,就用帕子蒙上自己的臉。
33 Waato kaŋ Musa salaŋ i se ka ban, a na bangum fo daŋ nga moyduma gaa.
34每逢摩西進到耶和華面前與他談話的時候,就把帕子揭去,直到他出來。他出來了,就把耶和華吩咐他的對以色列人說。
34 Amma waati kaŋ Musa ga furo Rabbi jine, nga ma salaŋ d'a se, a ga bangumo kaa hal a ma fatta. A ga fatta mo ka ci Israyla izey se haŋ kaŋ i na nga lordi nd'a.
35以色列人看見摩西的臉,見他的臉皮發光。摩西再用帕子蒙上自己的臉,直到他進去和耶和華說話為止。
35 Israyla izey binde di Musa moyduma kuuro go ga nyaale. Musa mo ga bangumo ye nga moyduma gaa hala waati kaŋ nga ga ye ka furo ka salaŋ da Rabbi koyne.