1遵行誡命蒙福（申7:12~24，28:1~14）“你們不可為自己做偶像，不可為自己立雕像或神柱，也不可在你們的境內安置石像，向它跪拜；因為我是耶和華你們的 神。
1 «Araŋ ma si tooru kulu te araŋ boŋ se. Araŋ ma si himandi jabante sinji mo, wala tondi kuuku, wala mo araŋ ma si tondi kaŋ gonda hima-care jisi araŋ laabo ra, zama araŋ ma boŋ sumbal a se, zama ay ya Rabbi no araŋ Irikoyo.
2你們要遵守我的安息日；敬畏我的聖所；我是耶和華。
2 Araŋ ma haggoy d'ay asibtey ka gaakuri cabe ay Nangoray Hananta se. Ay ya Rabbi no.
3你們遵行我的律例，謹守我的誡命，遵照奉行，
3 D'araŋ g'ay hin sanney gana ka haggoy d'ay farilley k'i te,
4我就按時給你們降下雨露，使地生出土產，田野的樹木也結果實。
4 kal ay ma beene hari no araŋ se alwaatey kaŋ ga hagu ra. Laabo ma nga albarka hay, saajo ra tuuri-nyaŋey mo ma ngey izey hay.
5你們打禾，必打到摘葡萄的時候，摘葡萄必摘到撒種的時候；你們吃食物，吃得飽足，在你們的境內安然居住。
5 Araŋ ntaaso karayaŋo ma gay kala reyzin* kosuyaŋ. Reyzin goy mo ma to kala dumayaŋ waate. Araŋ g'araŋ ŋwaaro ŋwa ka kungu ka goro araŋ laabo ra baani samay.
6我必使你們境內太平；你們睡覺，沒有人驚嚇你們；我使惡獸在境內絕跡；刀劍也不經過你們的地。
6 Ay ga naŋ baani ma bara laabo ra. Araŋ ga kani, boro kulu si mo kaŋ g'araŋ humburandi. Ay ga naŋ ganji ham futay ma ban laabo ra, takuba mo si bisa araŋ laabo ra.
7你們必追趕仇敵，他們必在你們面前倒在刀下。
7 Araŋ g'araŋ ibarey gaaray. Takuba g'i zeeri araŋ jine.
8你們五個人必追趕一百人，一百人必追趕一萬人；你們的仇敵必在你們面前倒在刀下。
8 Araŋ boro gu ga hin boro zangu ka gaaray, araŋ boro zangu fo mo ga boro zambar way gaaray. Takuba g'araŋ ibarey zeeri mo araŋ jine.
9我眷顧你們，使你們繁殖增多，也必堅立我與你們所立的約。
9 Ay g'ay jine bare ka ye araŋ do haray, k'araŋ ciya albarkanteyaŋ. Ay g'araŋ tonton, k'ay alkawlo tabbatandi araŋ do.
10你們吃久藏的舊糧，要挪出舊糧，騰空給新糧。
10 Araŋ ga ŋwa barma zeeno gayante gaa. Araŋ ga manaŋ ntaaso kaa kal i ma itajo daŋ.
11我必在你們中間安置我的居所，我的心也不厭棄你們。
11 Ay g'ay nangora sinji araŋ game ra mo, ay fundo si araŋ fanta.
12我要在你們中間行走；我要作你們的 神，你們要作我的子民。
12 Ay ga bar-bare araŋ game ra, ay ga ciya araŋ Irikoyo, araŋ mo ga ciya ay jama.
13我是耶和華你們的 神，曾經把你們從埃及地領出來，使你們不再作他們的奴僕；我折斷了你們所負的軛，使你們挺身昂首地行走。
13 Ay ya Rabbi no, araŋ Irikoyo, kaŋ n'araŋ fattandi araŋ ma fun Misira laabo ra, zama araŋ ma si ye ka ciya i tamyaŋ. Ay n'araŋ taabi goy calo* ceeri ka naŋ araŋ ma dira kayante.
14違背誡命遭禍（申28:15~68）“但如果你們不聽從我，不遵行這一切誡命；
14 Amma d'araŋ wangu ka maa ay se, araŋ si farilley din kulu te mo,
15如果你們棄絕我的律例，你們的心厭棄我的典章，不遵行我的一切誡命，違背我的約，
15 d'araŋ g'ay hin sanney furu, d'araŋ fundey g'ay ciiti sanney fanta, hal araŋ ga wangu k'ay farilley kulu te, d'araŋ n'ay sappa tunandi --
16我就要這樣待你們：我必命驚慌臨到你們，癆病熱病使你們眼目昏花，心靈憔悴；你們必徒然撒種，因為你們的仇敵必吃盡你們的出產。
16 kal ay mo ma woone te araŋ se: Ay ga humburkumay taŋ araŋ gaa, danga doori kaŋ ga ŋwa, da gaaham konni kaŋ yaŋ g'araŋ moy halaci ka naŋ araŋ fundey ma suugu. Araŋ g'araŋ dumar'izey duma yaamo, zama araŋ ibarey no g'a ŋwa.
17我向你們變臉，你們就敗在仇敵面前；恨惡你們的要管轄你們；雖然沒有人追趕，你們仍然逃跑。
17 Ay ga banda bare araŋ gaa mo, hal araŋ ibarey m'araŋ kar ka gaaray. Borey kaŋ ga konna araŋ g'araŋ may. Araŋ ga zuru mo baa gaarayko si no.
18經過這些以後，如果你們還不聽從我，我就要因你們的罪加重七倍管教你們。
18 Woodin banda, d'araŋ wangu ka maa ay se hala hõ, woodin sabbay se kal ay m'araŋ gooji kala sorro iyye koyne araŋ zunubey sabbay se.
19我必粉碎你們誇耀的力量；我要使你們的天像鐵，你們的地像銅；
19 Ay g'araŋ dabaro boŋbeera ceeri, ya araŋ beena ciya kolay, araŋ laabo mo danga guuru-say cine.
20你們的氣力徒然用盡；你們的地不出產，境內的樹也不結果實。
20 Araŋ g'araŋ gaabo sara yaamo, zama araŋ laabo si nga albarka hay. Laabo tuuri-nyaŋey mo si ngey izey hay.
21“如果你們行事為人與我的心意相違，不肯聽從我，我就要按著你們的罪，使災禍加重七倍地臨到你們。
21 D'araŋ ga dira ka gaaba nd'ay mo, d'araŋ wangu ka maa ay se, kal ay ma kande balaaw iyye koyne araŋ boŋ araŋ zunubey lasaabo boŋ.
22打發野地的走獸到你們中間，奪去你們的兒女，殘害你們的牲畜，減少你們的人口，使你們的道路荒涼。
22 Ay ga ganji hamey donton araŋ game ra, kaŋ g'araŋ izey kom araŋ se, i m'araŋ almaney halaci. Araŋ ga ciya jama kayna, araŋ fondey mo ma jaŋ boro.
23“但如果你們經過這些事仍然不歸向我，行事仍與我的心意相違，
23 Amma da hayey din kulu mana araŋ gooji ay se, hal araŋ ga dira ka gaaba nd'ay,
24我也要與你們作對，按著你們的罪，再加重七倍擊打你們；
24 kulu ay mo ga dira ka gaaba nd'araŋ. Ay bumbo mo g'araŋ kar hala sorro iyye araŋ zunubey sabbay se.
25使刀劍臨到你們，報復背約的仇；聚集你們到城裡，好使我打發瘟疫在你們中間，把你們交在仇敵的手裡。
25 Ay ga kande takuba araŋ gaa hal a ma sappa tunandiyaŋo bana. Araŋ ga margu care do araŋ kwaarey ra, ay ga balaaw samba araŋ gaa. I g'araŋ daŋ araŋ ibarey kambey ra mo.
26我斷絕你們的糧食來源以後，十個女人要共用一個爐子給你們烤餅，她們配給定量的餅給你們；你們要吃，卻吃不飽。
26 Waati kaŋ ay na ŋwaaro kaŋ gaa araŋ ga de din gazandi, kala wayboro way m'araŋ hawru hina feema folloŋ boŋ. I ga hawru lasaabu araŋ se tiŋay neesiji boŋ. Araŋ g'a ŋwa amma araŋ si kungu.
27“如果你們經過這事，還是不聽從我，行事仍與我的心意相違，
27 Da hala hõ araŋ ga wangu ka maa ay se, amma araŋ ga dira ka gaaba d'ay,
28我就必發烈怒，與你們作對；我要按著你們的罪，再加重七倍管教你們。
28 kal ay ma dira ka gaaba nd'araŋ dukuri ra. Ay g'araŋ gooji hala sorro iyye mo araŋ zunubey sabbay se.
29你們要吃自己兒子的肉，女兒的肉也要吃。
29 Araŋ g'araŋ ize arey basey ŋwa, araŋ ize wayey basey mo araŋ g'i ŋwa.
30我必毀壞你們的邱壇，砍倒你們的香壇，把你們的屍體扔在你們仆倒的偶像上面；我的心必厭棄你們。
30 Ay g'araŋ tudey boŋ sududuyaŋ nangey halaci, k'araŋ wayna himandey dumbu, k'araŋ buukoy furu araŋ tooru himandey boŋ. Ay fundo mo g'araŋ fanta.
31我必使你們的城市變為荒場，使你們的聖所荒涼；我也不聞你們馨香的祭。
31 Ay g'araŋ kwaarey mo ciya kurmu k'araŋ nangu hanney ciya yaamo. Ay ga wangu ka maa araŋ dugu haw kaaney.
32我要使地荒涼，連住在那裡的仇敵也驚奇。
32 Ay ga laabo mo ciya kurmu hal araŋ ibarey kaŋ yaŋ goono ga goro a ra ma di a ka dambara nd'a.
33我要把你們分散在萬國中，我又拔出刀來追趕你們；你們的地成為荒涼，你們的城市變成荒場。
33 Araŋ bumbey mo, ay g'araŋ say-say dumi cindey game ra, ay ga takuba candi araŋ banda mo. Araŋ laabo ga goro koonu, araŋ kwaarey ma te kurmuyaŋ.
34“當那地荒涼，你們又住在仇敵之地的時候，地就享受安息；那地要休歇，享受安息。
34 Alwaato din no laabo ga nga fulanzamay te ka maa kaani, alwaati kulu kaŋ a ga goro kurmu, kaŋ araŋ mo go araŋ ibarey laabo ra. Kala waati din laabo ga fulanzam ka farhã nda nga asibtey.
35因為你們居住在那裡的時候，地不能在你們的安息年中享受安息，唯有在荒涼的日子，才可享安息。
35 Alwaati kulu kaŋ a ga goro kurmu a ga du fulanzamay danga fulanzamay kaŋ a mana du araŋ asibtey ra, saaya kaŋ araŋ goro a ra.
36至於你們剩下的人，我必使他們在仇敵之地膽戰心驚；風吹落葉也會嚇跑他們；他們必逃跑，好像逃避刀劍一樣；雖然無人追趕，他們卻跌倒。
36 Borey kaŋ yaŋ cindi araŋ ra ciine ra mo, ay ga gaabi-jaŋay daŋ i biney ra i ibarey laabey ra. Kobto kaŋ haw ga faaru yooja g'i gaaray. I ga zuru danga mate kaŋ boro ga zuru takuba se. I ga kaŋ, baa boro kulu mana i gaaray.
37雖然無人追趕，他們卻像面臨刀劍，彼此撞跌；你們在仇敵面前，不能站立得住。
37 I ga kati care gaa baa boro kulu mana i gaaray, danga day takuba no i banda. Araŋ ga bara dabari si kaŋ ga kay araŋ ibarey jine.
38你們要在萬國中滅亡；仇敵之地必吞滅你們。
38 Araŋ ga halaci mo dumi cindey ra, araŋ ibarey laabey g'araŋ gon.
39你們剩下的人，必因自己的罪孽在仇敵之地消滅，也因犯了祖先的罪孽日漸衰弱。
39 Borey kaŋ cindi araŋ ra mo ga faabu ka ciya ikomsoyaŋ i zunubey sabbay se araŋ ibarey laabey ra. I kaayey zunubey sabbay se mo no i ga faabu ka te ikomsoyaŋ i banda.
40承認罪孽始蒙垂顧“那時他們就會承認自己的罪孽和他們祖先的罪孽，就是他們對我不忠的過犯，又承認因為行事與我的心意相違，
40 I ga ngey zunubey ci mo, d'i kaayey waney. I taaley kaŋ ra i na amaana ŋwaari te ay se nooya, za kaŋ i soobay ka gaaba nda ay.
41以致我也與他們作對，把他們帶到他們的仇敵之地。如果他們未受割禮的心這樣謙卑下來，情願接受他們罪孽的刑罰，
41 Ay mo, ay soobay ka gaaba nd'ey ka kond'ey hala ngey ibarey laabey ra. Noodin d'i biney kaŋ yaŋ sinda dambanguyaŋ ga ye ganda, d'i yadda nda goojiyaŋo kaŋ kaa i boŋ i zunubey sabbay se,
42我就記念我與雅各所立的約，記念我與以撒所立的約，與亞伯拉罕所立的約；我也記念這地。
42 kal ay mo, ay ma fongu nd'ay sappa kaŋ go in nda Yakuba game ra, ay sappa kaŋ go in nda Isaka game ra, ay sappa kaŋ go in nda Ibrahim game ra mo. Ay ma fongu a gaa, ay ma fongu nda laabo mo.
43他們會離開這地，地在荒涼無人的時候，就可以享受安息，同時他們要接受他們罪孽的刑罰，因為他們棄絕了我的典章，他們的心厭棄了我的律例。
43 Zama i ga laabo naŋ hal a ma farhã da nga fulanzama, alwaati kulu kaŋ a ga goro kurmu i siinoyaŋ sabbay se. I ga ngey zunubey goojiyaŋo ta mo, zama i n'ay farilley furu, i fundey n'ay hin sanney fanta mo.
44雖然這樣，他們住在仇敵之地的時候，我還是不棄絕他們，也不厭棄他們，不把他們滅絕，我不會違背我與他們所立的約；因為我是耶和華他們的 神。
44 Kulu nda yaadin, baa waati kaŋ i go ngey ibarey laabo ra, ay si g'i furu, ay si g'i fanta mo hal i ma halaci parkatak. Ay s'ay alkawlo tunandi i se, zama ay ya Rabbi no, i Irikoyo.
45因為他們的緣故，我要記念我與他們祖先所立的約；他們的祖先是我在列國眼前，從埃及地領出來的，為要作他們的 神；我是耶和華。”
45 Alwaato din i sabbay se ay ga fongu nda alkawlo kaŋ ay te i kaayey se, ngey kaŋ yaŋ ay kande ka fun Misira laabo ra dumi cindey jine, hal ay ma ciya i Irikoyo. Ay ya Rabbi no.»
46這些是耶和華在西奈山，藉著摩西頒布他和以色列人之間的律例、典章和法則。
46 Woodin yaŋ no ga ti hin sanney da farilley da asariya* kaŋ yaŋ Rabbi te nga nda Israyla izey game ra, Sinayi tondo do, Musa kambe ra.