¹劝人民遵行　神的律例

¹ سپس موسی به قوم گفت: «حالا ای قوم اسرائیل به قوانینی که به شما یاد می‌دهم به دقّت گوش بدهید تا زنده بمانید و بتوانید به سرزمینی که خداوند خدای اجدادتان به شما داده است وارد شوید و آن را تصاحب کنید.

²我吩咐你们的话，你们不可增加，也不可减少，好使你们遵守我吩咐你们的，就是耶和华你们的　神的命令。

² شما نباید به احکامی‌ که به شما می‌دهم بیافزایید و یا از آنها کم کنید، بلکه فقط همین احکامی‌ را که از جانب خداوند خدایتان می‌باشد، بجا آورید.

³耶和华因巴力．毗珥的事所行的，你们都亲眼看见了；所有跟随巴力．毗珥的人，耶和华你们的　神都从你们中间消灭了。

³ شما به چشم خود دیدید که خداوند چطور در بعل فغور تمام کسانی را که بت بعل را پرستش کردند، از بین برد.

⁴只有你们紧紧倚靠耶和华你们的　神的人，今日全都活着。

⁴ امّا چون شما به خداوند خدای خود، وفادار بودید تا امروز زنده ماندید.

⁵看哪，我照着耶和华我的　神吩咐我的，把律例和典章教训你们，好让你们在将要进去得为业的地上遵行。

⁵ «طبق فرمان خداوند خدای خود، تمام قوانین او را به شما تعلیم داده‌ام. هنگامی که سرزمین را تسخیر کردید از آنها پیروی نمایید.

⁶所以你们要谨守遵行，因为在万民的眼中看来，这就是你们的智慧和聪明；他们一听见这一切律例，就必定说：‘这大国的人真是有智慧，有聪明啊。’

⁶ اگر از آنها با دل و جان اطاعت کنید، پیش مردم در داشتن حکمت و بصیرت مشهور می‌شوید و چون مردم کشورهای دیگر این قوانین را بشنوند، بگویند: 'این قوم بزرگ واقعاً دارای حکمت و بصیرت هستند.'

⁷哪一个大国的人有神与他们这样亲近，像耶和华我们的　神，在我们每次呼求他的时候，与我们亲近一样呢？

⁷ «زیرا کدام قومی، هرقدر هم بزرگ باشد، مثل ما خدایی دارد که هر وقتی‌که به حضور او دعا کنند، به آنها نزدیک باشد و دعایشان را فوراً قبول فرماید؟

⁸又哪一个大国有这样公义的律例和典章，像我今日在你面前颁布的这一切律法呢？

⁸ کدام ملّتی، هرقدر هم بزرگ باشد، قوانینی این چنین عادلانه که امروز به شما دادم، دارد؟

⁹“你只要自己谨慎，又要谨守你的心思，免得你忘了你亲眼看见的事，又免得这些事在你有生之日离开你的心；总要把这些事传给你的子子孙孙，

⁹ لیکن احتیاط کنید و متوجّه باشید، مبادا در طول زندگی خود چیزهایی را که با چشمان خود دیده‌اید فراموش کنید؛ بلکه به فرزندان و نوه‌های خود یاد بدهید.

¹⁰免得你忘了你在何烈山，站在耶和华你们的　神面前的那天。那时耶和华对我说：‘你要为我召集众民，我要叫他们听我的话，使他们在那地上生活的日子，可以学习敬畏我，又可以教训自己的儿女。’

¹⁰ آن روزی را به‌خاطر بیاورید که در کوه سینا در حضور خداوند ایستاده بودید، او به من فرمود: 'مردم را در حضور من جمع کن تا کلام مرا بشنوند و بیاموزند که تا زنده هستند به من احترام بگذارند و بتوانند فرزندان خود را تعلیم بدهند.'

¹¹那时，你们走前来，站在山下；山上有火烧着，火焰冲天，又有黑暗、密云和幽暗。

¹¹ «شما نزدیک آمده در دامنه کوه ایستادید درحالی‌که ابرهای سیاه و غلیظی کوه را پوشانیده بودند و شعله‌های آتش از آن به آسمان زبانه می‌کشیدند.

¹²耶和华从火中对你们说话；你们只听见声音，却没有看见形象；只有声音，

¹² آنگاه خداوند از میان آتش با شما صحبت کرد و شما تنها آواز کلام او را شنیدید، امّا خودش را ندیدید.

¹³把他的约，就是他吩咐你们遵守的那十条诫命，向你们宣布出来；又把它们写在两块石版上。

¹³ او پیمانی را که عبارت است از احکام ده‌گانهٔ او، بر دو لوح سنگی نوشت و به شما داد تا از آنها اطاعت کنید.

¹⁴那时，耶和华也吩咐我把律例和典章教训你们，使你们在将要过去得为业的地上遵行。

¹⁴ آنگاه خداوند به من امر فرمود تا آن قوانین را به شما تعلیم بدهم که وقتی به سرزمینی که نزدیک به تصرّف و اشغال آن هستید، رسیدید از آنها پیروی نمایید.

¹⁵警告人民勿拜偶像“所以你们要特别小心，谨慎自己，因为耶和华在何烈山从火中对你们说话的那一天，你们没有看见什么形象；

¹⁵ «در آن روزی که خداوند در کوه سینا از بین آتش با شما صحبت کرد، هیچ شکل و صورتی را ندیدید، پس احتیاط کنید

¹⁶恐怕你们败坏自己，为自己制造偶像，制造任何神像的形象，无论是男像或是女像，

¹⁶ که با ساختن بت به هر شکل، چه زن چه مرد،

¹⁷或是地上各种走兽的像，或是飞翔在空中各类有翅膀的雀鸟的像，

¹⁷ و چه به صورت حیوان یا پرنده،

¹⁸或是地上各种爬行动物的像，或是地底下水里各样鱼类的像。

¹⁸ خزنده یا ماهی، خود را آلوده نسازید.

¹⁹又恐怕你抬头望天，看见日、月、星，就是天上万象的时候，就被勾引，去敬拜和事奉它们，那原是耶和华你们的　神分给天下万民享用的。

¹⁹ همچنین وقتی به آسمانها نگاه می‌کنید و آفتاب، مهتاب و ستارگان را می‌بینید، منحرف نشوید و آنها را سجده و پرستش نکنید. خداوند خدایتان آنها را برای تمام اقوام جهان ساخته است.

²⁰耶和华却把你们从埃及，从铁炉那里领出来，作他自己的产业，自己的人民，像今日一样。

²⁰ خداوند شما را از کورهٔ آهن، یعنی از مصر بیرون آورد تا قوم خاص او باشید، طوری که امروز هستید.

²¹耶和华又因你们的缘故，向我发怒，并且起誓不让我过约旦河，也不容我进入耶和华你的　神赐给你作产业的那美地。

²¹ «خداوند به‌خاطر شما از من خشمگین شد و قسم خورد که من از رود اردن عبور نمی‌کنم و در آن سرزمین حاصلخیز که به شما داده است قدم نمی‌گذارم.

²²我只有死在此地，不得过约旦河；你们却可以过去，取得那美地作产业。

²² من در همین جا بدون آن که به آن طرف رود اردن بروم، می‌میرم؛ امّا البتّه شما برای تصرّف آن سرزمین حاصلخیز به آنجا می‌روید.

²³你们要自己谨慎，免得你们忘记了耶和华你们的　神与你们所立的约，你们就为自己制造偶像，制造任何神像的形象，就是耶和华你的　神吩咐你不可作的。

²³ پس احتیاط کنید تا پیمانی را که خداوند خدایتان، با شما بست، از یاد نبرید. هیچ نوع بُتی نسازید، زیرا خداوند خدایتان، شما را از این کار منع کرده است

²⁴因为耶和华你的　神是烈火，是忌邪的　神。

²⁴ و بدانید که او آتشِ سوزنده و خدای غیور است.

²⁵“你们生子生孙，在那地住久了的时候，如果你们败坏自己，制造偶像，制造任何神像的形象，行耶和华你的　神看为恶的事，惹他发怒，

²⁵ «حتّی اگر سالها در آن سرزمین زندگی کنید و دارای فرزند و نوه شده باشید، خود را با ساختن بُتها آلوده نسازید. این در نظر خداوند پلید است و او را خشمناک می‌سازد.

²⁶我今日就呼天唤地向你们作证，你们必在过约旦河取得为业的地上迅速灭亡；你们必不能在那地长久生存，必全被消灭。

²⁶ من امروز آسمان و زمین را علیه شما شاهد می‌گیرم که اگر مرا اطاعت نکنید، بزودی از روی زمین محو خواهید شد. در سرزمین آن‌سوی رود اردن که بزودی آن را تصرّف خواهید کرد، مدّت زیادی زندگی نخواهید کرد.

²⁷耶和华必使你们分散在万民中；在耶和华要领你们所到的万国中，你们剩下的人数必不多。

²⁷ خداوند شما را در بین اقوام پراکنده می‌کند و تعداد شما را کم می‌سازد.

²⁸在那里你们必事奉人手所做的神，就是用木头石头做成的，不能看、不能听、不能吃、不能闻的神。

²⁸ در آنجا بُتهایی را که از چوب و سنگ و به دست بشر ساخته شده‌اند، خواهید پرستید؛ بُتهایی که نه می‌بینند، نه می‌شنوند، نه می‌خورند و نه می‌بویند.

²⁹但你们在那里必寻求耶和华你的　神；如果你一心一意寻找他，就必寻见。

²⁹ در آنجا به دنبال خداوند خواهید گشت و اگر با تمام قلب خود به جستجوی او بپردازید، او را خواهید یافت.

³⁰日后，你落在患难中，这些事都临到你身上的时候，你必归向耶和华你的　神，听从他的话；

³⁰ هنگامی‌که شما در دشواری هستید و همهٔ این وقایع رخ دهد، شما به سوی خداوند باز خواهید گشت و از صدای او اطاعت خواهید کرد.

³¹因为耶和华你的　神原是满有怜悯的　神，他必不丢弃你，不毁灭你，也不忘记他起誓与你的列祖所立的约。

³¹ خداوند بخشنده است. او شما را تنها نخواهد گذاشت و نابود نخواهد کرد و او پیمانی را که با نیاکان شما بسته است، فراموش نخواهد ‌کرد.

³²唯耶和华是　神“你问问在你以前过去的日子，自从　神创造人在地上以来，从天这边到天那边，有没有人行过这样的大事，听过像这样的事呢？

³² «گذشته را، یعنی زمان قبل از تولّدتان را، حتّی زمانی را که خداوند انسان را بر روی زمین آفرید، جستجو کنید. همهٔ زمین را جستجو کنید، آیا هرگز چنین امر عظیمی واقع شده یا کسی چیزی مانند این شنیده است؟

³³有没有一个民族听见　神在火中说话的声音，像你听见的一样，还能活着呢？

³³ آیا قومی هرگز صدای خداوند را در میان آتش شنیده که هنوز زنده باشد؟

³⁴有没有一位神尝试借着试验、神迹、奇事、战争、大能的手和伸出来的膀臂，以及大而可畏的事，把一国的人民从别的国中领出来，像耶和华你们的　神在埃及，在你们面前为你们所作的一切事呢？

³⁴ آیا هرگز خدایی کوشش کرده است تا برود و قومی را از میان قومی دیگر برای خود برگزیند، همان‌گونه که خداوند خدای شما، این کار را برای شما در مصر انجام داد؟ در برابر چشمان شما، او قدرت عظیم خود را به کار برد. او بلا و جنگ آورد، نشانه‌ها و شگفتی‌ها انجام داد و باعث اتّفاق حوادث وحشتناک شد.

³⁵这是要显明给你看，使你知道，只有耶和华是　神；除了他以外，再没有别的神。

³⁵ خداوند این چیزها را به شما نشان داد تا بدانید خداوند خدای شماست و خدای دیگری به جز او وجود ندارد.

³⁶他从天上使你听见他的声音，为要教导你；又在地上使你看见他的大火，并且叫你听到他从火中所说的话。

³⁶ او گذاشت تا صدای او را از آسمان بشنوید تا شما را تأدیب کند و در زمین، آتشِ عظیم خود را به شما نشان داد و شما کلام او را از میان آتش شنیدید.

³⁷因为他爱你的列祖，所以才拣选了他们的后裔，用大能亲自把你从埃及领出来，

³⁷ زیرا او نیاکان شما را دوست داشت و فرزندان ایشان را برگزید و شما را در حضور خود و با قدرت عظیمش از مصر خارج کرد.

³⁸为要把比你大比你强的民族，从你面前赶走，然后领你进去，把他们的地赐给你作产业，像今日一样。

³⁸ و اقوامی را که بزرگتر و نیرومندتر از شما بودند، بیرون راند تا شما را وارد کند و سرزمین آنها را به شما بدهد، چنانکه امروز است.

³⁹所以今天你要知道，也要记在心里；天上地下，只有耶和华是　神；除他以外，再没有别的神了。

³⁹ پس حالا بدانید و فراموش نکنید که خداوند خدای آسمانها و همچنین خدای روی زمین است و به غیراز او خدای دیگری وجود ندارد.

⁴⁰你要遵守我今日吩咐你的律例和诫命，使你和你的子孙得享福乐，也使你在耶和华你的　神赐给你的那地上得享长寿。”

⁴⁰ شما باید از فرمانهای او که امروز به شما می‌دهم پیروی کنید تا خود و فرزندان شما کامیاب گردید و برای همیشه در سرزمینی که خداوند خدایتان به شما داده است، زندگی کنید.»

⁴¹约旦河东之避难城那时，摩西在约旦河东，日出的方向，把三座城分别出来，

⁴¹ بعد موسی سه شهر را در شرق رود اردن تعیین کرد

⁴²让那些素无仇恨、无心误杀人的，可以逃到那里去；逃到这三座城的一座去的，都可以活着：

⁴² تا اگر کسی مرتکب قتل ناخواستهٔ شخصی شد که دشمن او نبوده است، برای فرار از خطر مرگ به یکی از آنها پناه ببرد.

⁴³为流本人，分出了在旷野平原的比悉；为迦得人，分出了基列的拉末；为玛拿西人，分出了巴珊的哥兰。

⁴³ این شهرها عبارت بودند از: باصر در همواری بیابان برای طایفهٔ رئوبین، راموت، در جلعاد برای طایفهٔ جاد و جولان، در باشان برای طایفهٔ منسی.

⁴⁴　神的法典以下是摩西在以色列人面前所立的律法，

⁴⁴ موسی این احکام و قوانین را هنگامی که قوم از سرزمین مصر خارج شدند و در شرق درّهٔ اردن، مقابل بیت فغور اقامت داشتند، به آنها داد.

⁴⁵就是摩西在以色列人出埃及以后，对他们所说的法度、律例和典章；

⁴⁵ این همان سرزمینی بود که سیحون، پادشاه اموریان در آن سلطنت می‌کرد و پایتخت آن، شهر حشبون بود. موسی و قوم اسرائیل سیحون را با مردمش مغلوب ساختند.

⁴⁶地点是在约旦河东，伯．毗珥对面的谷中，就是住在希实本的亚摩利人的王西宏的地。这西宏是摩西和以色列人出埃及后击杀的。

⁴⁶ قوم اسرائیل سرزمین سیحون و همچنین سرزمین عوج پادشاه باشان را که هر دو از پادشاهان اموری در شرق رود اردن بودند، اشغال کردند.

⁴⁷他们占领了他的地和巴珊王噩的地，就是两个亚摩利人的王，是住在约旦河东，日出的方向的；

⁴⁷ این سرزمین از عروعیر در کنار وادی ارنون تا کوه سریون که همان حرمون است امتداد داشت و شامل تمام منطقهٔ شرق رود اردن بود که از جنوب به دریای مُرده و از مشرق به کوهپایهٔ کوه فسجه منتهی می‌شود.

⁴⁸从亚嫩谷边的亚罗珥，直到西云山，西云山就是黑门山；

⁴⁸ و شامل تمام منطقهٔ شرق رود اردن بود که از جنوب به دریای مُرده و از مشرق به کوهپایهٔ کوه فسجه منتهی می‌شود.

⁴⁹还有约旦河东的亚拉巴全地，直到亚拉巴海，就是毗斯迦的山坡下。