¹结束第三次宣教旅程

¹Tulipokwisha agana nao, tulipanda meli tukaenda moja kwa moja mpaka Kosi. Kesho yake tulifika Rodo, na kutoka huko tulikwenda Patara.

²遇见了一艘开往腓尼基的船，就上船起行。

²Huko, tulikuta meli iliyokuwa inakwenda Foinike, hivyo tulipanda, tukasafiri.

³我们远远看见塞浦路斯，就从南边驶过，直航叙利亚，在推罗靠了岸，因为船要在那里卸货。

³Baada ya kufika mahali ambapo tuliweza kuona Kupro, tulipitia upande wake wa kusini tukaelekea Siria. Tulitia nanga katika mji wa Tiro ambapo ile meli ilikuwa ipakuliwe shehena yake.

⁴我们找到了一些门徒，就在那里住了七天。他们凭着圣灵的指示告诉保罗不要上耶路撒冷去。

⁴Tulikuta waumini huko, tukakaa pamoja nao kwa muda wa juma moja. Waumini hao wakawa waongea kwa nguvu ya Roho, wakamwambia Paulo asiende Yerusalemu.

⁵过了这几天，我们就启程前行，他们众人带着妻子儿女送我们到城外。我们跪在海滩上祷告，互相道别。

⁵Lakini muda wetu ulipokwisha tuliondoka. Wote pamoja na wanawake na watoto wao walitusindikiza mpaka nje ya mji. Tulipofika pwani, sote tulipiga magoti tukasali.

⁶我们上了船，他们就回家去了。

⁶Kisha tuliagana; sisi tukapanda meli nao wakarudi makwao.

⁷我们从推罗继续航行，到了多利买，问候那里的弟兄，与他们同住了一天。

⁷Sisi tuliendelea na safari yetu kutoka Tiro tukafika Tolemai ambapo tuliwasalimu ndugu zetu, tukakaa nao siku moja.

⁸第二天我们离开那里，来到该撒利亚，到了传福音的腓利家里，与他住在一起。他是那七位执事中的一位。

⁸Kesho yake tuliondoka tukaenda Kaisarea. Huko Kaisarea tulikwenda nyumbani kwa mhubiri Filipo. Yeye alikuwa mmoja wa wale saba waliochaguliwa kule Yerusalemu.

⁹他有四个女儿，都是童女，是会说预言的。

⁹Alikuwa na binti watatu ambao walikuwa na kipaji cha unabii.

¹⁰我们住了几天之后，有一位先知，名叫亚迦布，从犹太下来。

¹⁰Baada ya kukaa huko siku kadhaa, nabii mmoja aitwaye Agabo alifika kutoka Yudea.

¹¹他来见我们，把保罗的腰带拿过来，绑住自己的手脚，说：“圣灵说，犹太人在耶路撒冷要这样捆绑这腰带的主人，把他交在外族人的手里。”

¹¹Alitujia, akachukua mkanda wa Paulo, akajifunga mikono na miguu, akasema "Roho Mtakatifu asema hivi: Wayahudi kule Yerusalemu watamfunga namna hii mtu mwenye ukanda na kumtia mikononi mwa watu wa mataifa."

¹²我们听了这些话，就和当地的人劝保罗不要去耶路撒冷。

¹²Tuliposikia hayo, sisi na wale watu wengine waliokuwa hapo tulimsihi Paulo asiende Yerusalemu.

¹³保罗却回答：“你们为什么哭，使我心碎呢？我为主耶稣的名，不但被捆绑，就算死在耶路撒冷我也都准备好了。”

¹³Lakini yeye alijibu, "Mnataka kufanya nini? Mnataka kuvunja moyo wangu kwa machozi? Niko tayari siyo tu kutiwa ndani kule Yerusalemu, ila hata kufa kwa ajili ya Bwana Yesu."

¹⁴他既然不听劝，我们只说了“愿主的旨意成就”，就不出声了。

¹⁴Tuliposhindwa kumshawishi tulinyamaza, tukasema tu: "Mapenzi ya Bwana yafanyike"

¹⁵过了几天，我们收拾行装，上耶路撒冷去。

¹⁵Baada ya kukaa pale kwa muda, tulifunga mizigo yetu, tukaendelea na safari kwenda Yerusalemu.

¹⁶有该撒利亚的几个门徒同我们在一起，领我们到一个塞浦路斯人拿孙家里住宿；他作了门徒已经很久了。

¹⁶Wengine kati ya wale wafuasi wa Kaisarea walienda pamoja nasi, wakatupeleka nyumbani kwa Mnasoni ambaye tulikuwa tunakwenda kukaa naye kwa muda. Mnasoni alikuwa mwenyeji wa Kupro na alikuwa amekuwa muumini kwa siku nyingi.

¹⁷保罗报告工作的情况我们到了耶路撒冷，弟兄们欢欢喜喜接待我们。

¹⁷Tulipofika Yerusalemu, ndugu waumini walitupokea vizuri sana.

¹⁸第二天，保罗和我们一同去见雅各，长老们也都在座。

¹⁸Kesho yake Paulo alikwenda pamoja nasi kumwamkia Yakobo, na wazee wote wa kanisa walikuwako pia.

¹⁹保罗问候了他们，就把　神借着他的工作在外族人中所行的事，一一述说出来。

¹⁹Baada ya kuwasalimu, Paulo aliwapa taarifa kamili kuhusu yote Mungu aliyokuwa ametenda kati ya mataifa kwa njia ya utumishi wake.

²⁰他们听了，就赞美　神，对保罗说：“弟兄，你看，犹太人中信主的有好几万，都是对律法很热心的人。

²⁰Waliposikia hayo, walimtukuza Mungu. Kisha wakamwambia Paulo, "Ndugu, unaweza kuona kwamba kuna maelfu ya Wayahudi ambao sasa wamekuwa waumini na wote hao wanashika kwa makini Sheria ya Mose.

²¹他们听说，你教导所有在外族人中的犹太人背弃摩西，叫他们不要给孩子行割礼，也不要遵守规例。

²¹Wamepata habari zako kwamba umekuwa ukiwafundisha Wayahudi wanaoishi kati ya mataifa mengine kuwa wasiijali Sheria ya Mose, wasiwatahiri watoto wao na kwamba wasizifuate mila za Wayahudi.

²²他们总会听见你来了，那怎么办呢？

²²Sasa, mambo yatakuwaje? Ni dhahiri kuwa watapata habari kwamba umekwisha wasili hapa.

²³你就照我们的话作吧，我们这里有四个人，都有愿在身。

²³Basi, fanya kama tunavyokushauri. Tunao hapa watu wanne ambao wameweka nadhiri.

²⁴你把他们带去，和他们一同行洁净礼，并且替他们付钱，让他们剃去头发，这样大家就知道以前所听见关于你的事，都不是真实的，也知道你是遵守律法循规蹈矩而行的人。

²⁴Jiunge nao katika ibada ya kujitakasa, ukalipe na gharama zinazohusika, kisha wanyolewe nywele zao. Hivyo watu wote watatambua kwamba habari zile walizoambiwa juu yako hazina msingi wowote, na kwamba wewe binafsi bado unaishi kufuatana na maagizo ya Sheria za Mose.

²⁵至于信主的外族人，我们已经写了信，吩咐他们要禁戒祭偶像的食物、血、勒死的牲畜和淫乱。”

²⁵Kuhusu wale watu wa mataifa mengine ambao wamekuwa waumini, tumekwisha wapelekea barua tukiwaambia mambo tuliyoamua: wasile chochote kilichotambikiwa miungu ya uongo, wasinywe damu, wasile nyama ya mnyama aliyenyongwa, na wajiepushe na uasherati."

²⁶保罗就把那几个人带走了，第二天和他们一同行了洁净礼。他们进了殿，报明了他们洁净期满的日子，以及各人献祭的时间。

²⁶Basi, kesho yake Paulo aliwachukua wale watu akafanya ibada ya kujitakasa pamoja nao. Kisha akaingia Hekaluni kutoa taarifa kuhusu mwisho wa siku za kujitakasa na kuhusu dhabihu itakayotolewa kwa ajili ya kila mmoja wao.

²⁷保罗在圣殿被犹太人捉住七日将完的时候，从亚西亚来的犹太人看见保罗在殿里，就煽动群众，并且捉住他，

²⁷Wakati siku hizo saba zilipokaribia kuisha, Wayahudi waliokuwa wametoka katika mkoa wa Asia walimwona Paulo Hekaluni. Wakachochea hasira kati ya kundi lote la watu, wakamtia nguvuni

²⁸喊叫着说：“以色列人哪，快来帮忙！这个人到处教人反对人民，反对律法和这个地方，他甚至把希腊人也带进殿里，污秽了这圣地。”

²⁸wakipiga kelele: "Wananchi wa Israeli, msaada, msaada! Huyu ndiye yule mtu anayewafundisha watu kila mahali mambo yanayopinga watu wa Israeli, yanayopinga Sheria ya Mose na mahali hapa patakatifu. Hata sasa amewaingiza watu wa mataifa mengine Hekaluni na kupatia najisi mahali hapa patakatifu."

²⁹原来他们看见过以弗所人特罗非摩同保罗在城里，就以为保罗带他进了殿。

²⁹Sababu ya kusema hivyo ni kwamba walikuwa wamemwona Trofimo mwenyeji, wa Efeso, akiwa pamoja na Paulo mjini, wakadhani kwamba Paulo alikuwa amemwingiza Hekaluni.

³⁰于是全城震动，民众一齐跑来，捉住保罗，拉出殿外，殿门就立刻关起来了。

³⁰Mji wote ulienea ghasia; watu wakaja kutoka pande zote, wakamkamata Paulo, wakamburuta, wakamtoa nje ya Hekalu na papo hapo milango ya Hekalu ikafungwa.

³¹他们正想杀他的时候，有人报告营部的千夫长，说：“整个耶路撒冷都乱了！”

³¹Walikuwa tayari kumuua, lakini habari zilimfikia mkuu wa jeshi la Kiroma kuwa Yerusalemu yote ilikuwa imejaa ghasia.

³²千夫长立刻带着士兵和百夫长跑到他们那里。众人一看见千夫长和士兵，就停止殴打保罗。

³²Mara, mkuu wa jeshi akawachukua askari na jemadari, akalikabili lile kundi la watu. Nao walipomwona mkuu wa jeshi na askari, wakaacha kumpiga Paulo.

³³于是千夫长上前捉住保罗，吩咐人用两条铁链捆住他，问他是什么人，作过什么事。

³³Mkuu wa jeshi alimwendea Paulo, akamtia nguvuni na kuamuru afungwe minyororo miwili. Kisha akauliza, "Ni mtu gani huyu, na amefanya nini?"

³⁴那时众人叫这个喊那个，吵吵闹闹，以致千夫长没有办法知道真相，只好下令把保罗带到营楼去。

³⁴Wengine katika lile kundi la watu walikuwa wanapayuka kitu hiki na wengine kitu kingine. Kwa sababu ya ghasia hiyo, mkuu wa jeshi hakufaulu kujua kisa kamili. Hivyo, aliamuru watu wake wampeleke Paulo ndani ya ngome.

³⁵保罗到了台阶下面的时候，士兵把他抬起来，因为群众猛挤，

³⁵Paulo alipofika kwenye ngazi, askari walilazimika kumbeba kwa sababu ya fujo za watu.

³⁶而且有一群人跟在后面叫喊：“干掉他！”

³⁶Kwa maana kundi kubwa la watu walimfuata wakipiga kelele, "Muulie mbali!"

³⁷保罗为自己申辩（徒9:1-22，26:9-18）他们带着保罗快到营楼的时候，保罗对千夫长说：“我可以跟你讲一句话吗？”千夫长说：“你懂希腊话吗？

³⁷Walipokuwa wanamwingiza ndani ya ngome, Paulo alimwomba mkuu wa jeshi akisema, "Naweza kukwambia kitu?" Yule mkuu wa jeshi akamjibu, "Je unajua Kigiriki?

³⁸难道你不就是不久以前作乱的、带领四千个杀手到旷野去的那个埃及人吗？”

³⁸Kwani wewe si yule Mmisri ambaye hivi majuzi alianzisha uasi na kuwaongoza majahili elfu nne hadi jangwani?"

³⁹保罗说：“我是犹太人，是基利家的大数人，并不是无名小城的公民，求你准我向民众讲几句话。”

³⁹Paulo akajibu, "Mimi ni Myahudi, mzaliwa wa Tarso katika Kilikia; mimi ni raia wa mji maarufu. Tafadhali, niruhusu niongee na watu.

⁴⁰千夫长准许了他，保罗就站在台阶上，向民众作了一个手势。大家安静下来了，保罗就用希伯来语讲话，说：

⁴⁰Yule mkuu wa jeshi akamruhusu. Hivyo Paulo alisimama juu ya ngazi, akawapungia mkono wale watu na walipokaa kimya, akaanza kuongea nao kwa Kiebrania.