¹لا تحسد اهل الشر ولا تشته ان تكون معهم.

¹ بر اشخاص شریر حسادت نورز و آرزوی دوستی با آنها را نداشته باش،

²لان قلبهم يلهج بالاغتصاب وشفاههم تتكلم بالمشقة

² زیرا تمام فکر آنها این است که به مردم ظلم کنند، و هرگاه که دهان باز می‌کنند، دربارهٔ شرارت گفت‌وگو می‌کنند.

³بالحكمة يبنى البيت وبالفهم يثبت

³ خانه بر اساس حکمت و عقل آباد می‌گردد و

⁴وبالمعرفة تمتلئ المخادع من كل ثروة كريمة ونفيسة.

⁴ با دانایی اتاقهای آن از اسباب نفیس و گران‌قیمت پُر می‌شوند.

⁵الرجل الحكيم في عزّ وذو المعرفة متشدد القوة.

⁵ شخص دانا و فهمیده، از قدرت زیاد برخوردار است و همیشه به قدرت خود می‌افزاید.

⁶لانك بالتدابير تعمل حربك والخلاص بكثرة المشيرين.

⁶ پیروزی در جنگ بستگی به تدبیر خوب و مشورت زیاد دارد.

⁷الحكم عالية عن الاحمق. لا يفتح فمه في الباب.

⁷ شخص احمق نمی‌تواند به حکمت دست یابد. وقتی موضوع مهمی مورد بحث قرار می‌گیرد، او حرفی برای گفتن ندارد.

⁸المفتكر في عمل الشر يدعى مفسدا.

⁸ کسی‌که دایم نقشه‌های پلید در سر می‌پروراند، دردسرآفرین خوانده خواهد شد.

⁹فكر الحماقة خطية. ومكرهة الناس المستهزئ.

⁹ نقشه‌های آدم احمق، گناه‌آلودند و کسی‌که دیگران را مسخره می‌کند، مورد نفرت همهٔ مردم می‌باشد.

¹⁰ان ارتخيت في يوم الضيق ضاقت قوتك.

¹⁰ اگر نتوانی سختی‌های زندگی را تحمّل کنی، شخص ضعیفی هستی.

¹¹انقذ المنقادين الى الموت والممدودين للقتل. لا تمتنع.

¹¹ از نجات دادن کسی‌که به ناحق محکوم شده است، کوتاهی نکن.

¹²ان قلت هوذا لم نعرف هذا. أفلا يفهم وازن القلوب وحافظ نفسك ألا يعلم. فيرد على الانسان مثل عمله

¹² نگو که از ماجرا بی‌خبر بوده‌ای، زیرا خدایی که جان تو را در دست دارد و از دل تو آگاه است، می‌داند که تو از همه‌چیز باخبر بوده‌ای. او هرکسی را مطابق کارهایش جزا می‌دهد.

¹³يا ابني كل عسلا لانه طيب وقطر العسل حلو في حنكك.

¹³ فرزندم، همان‌طور که خوردن عسل دهان تو را شیرین می‌کند، کسب حکمت نیز برای جان تو شیرین خواهد بود. کسی‌که حکمت می‌آموزد، آیندهٔ خوبی در انتظارش می‌باشد و امیدهایش برباد نمی‌رود.

¹⁴كذلك معرفة الحكمة لنفسك. اذا وجدتها فلا بد من ثواب ورجاؤك لا يخيب.

¹⁴ مانند بدکاران نباش که منتظر هستند تا خانهٔ مردم درستکار را غارت و ویران کنند،

¹⁵لا تكمن ايها الشرير لمسكن الصدّيق. لا تخرب ربعه.

¹⁵ زیرا شخص درستکار حتّی اگر هفت بار هم بیفتد، باز برمی‌خیزد، ولی اشخاص بدکار، گرفتار بلا شده سرنگون می‌گردند.

¹⁶لان الصدّيق يسقط سبع مرات ويقوم. اما الاشرار فيعثرون بالشر.

¹⁶ وقتی دشمنانت دچار مصیبت می‌شوند، خوشحال نشو و هنگامی‌که می‌افتند خوشی نکن،

¹⁷لا تفرح بسقوط عدوك ولا يبتهج قلبك اذا عثر.

¹⁷ زیرا خداوند، این کار تو را می‌بیند و نمی‌پسندد و آنگاه از مجازات آنها دست برمی‌دارد.

¹⁸لئلا يرى الرب ويسوء ذلك في عينيه فيرد عنه غضبه.

¹⁸ به‌خاطر مردم بدکار، تشویش نداشته باش و به آنها حسادت نورز،

¹⁹لا تغر من الاشرار ولا تحسد الاثمة.

¹⁹ زیرا شخص بدکار، آینده‌ای ندارد و چراغش خاموش می‌شود.

²⁰لانه لا يكون ثواب للاشرار. سراج الاثمة ينطفئ.

²⁰ فرزندم از خداوند و پادشاه بترس و با کسانی‌که علیه آنها شورش می‌‌کنند، همدست نشو.

²¹يا ابني اخش الرب والملك. لا تخالط المتقلبين.

²¹ زیرا نابودی آنها ناگهانی است و کسی نمی‌داند که خداوند و پادشاه چه بلایی بر سر آنها می‌آورند.

²²لان بليتهم تقوم بغتة ومن يعلم بلاءهما كليهما

²² مردان حکیم این سخنان را نیز گفته‌اند: قاضی نباید در داوری از کسی طرفداری کند.

²³هذه ايضا للحكماء---محاباة الوجوه في الحكم ليست صالحة.

²³ هرکسی که به مجرم بگوید: «تو بی‌گناه هستی»، مورد لعنت و نفرت مردم قرار می‌گیرد.

²⁴من يقول للشرير انت صدّيق تسبّه العامة. تلعنه الشعوب.

²⁴ امّا شخصی که گناهکار را محکوم کند، کامیابی و خوشی نصیبش می‌شود.

²⁵اما الذين يؤدبون فينعمون وبركة خير تأتي عليهم.

²⁵ پاسخ صادقانه نشانهٔ دوستی حقیقی می‌باشد.

²⁶تقبّل شفتا من يجاوب بكلام مستقيم.

²⁶ اول کسب و کار خود سر و سامان بده، آنگاه خانه و خانواده تشکیل بده.

²⁷هيّئ عملك في الخارج واعدّه في حقلك. بعد تبني بيتك.

²⁷ برضد همسایه‌ات شهادت دروغ مده و سخنان غلط درباره‌اش بر زبان نیاور.

²⁸لا تكن شاهدا على قريبك بلا سبب. فهل تخادع بشفتيك.

²⁸ نگو: «همان بلایی را که بر سر من آورده، بر سر خودش می‌آورم.»

²⁹لا تقل كما فعل بي هكذا افعل به. ارد على الانسان مثل عمله

²⁹ از کنار مزرعهٔ آدم تنبل و تاکستان شخص نادان گذشتم.

³⁰عبرت بحقل الكسلان وبكرم الرجل الناقص الفهم

³⁰ در همه‌جا خار روییده بود. علفهای هرزه زمین را پوشانده و دیوار مزرعه فروریخته بود.

³¹فاذا هو قد علاه كله القريص وقد غطى العوسج وجهه وجدار حجارته انهدم.

³¹ با دیدن این منظره به فکر فرورفتم و این درس را آموختم:

³²ثم نظرت ووجهت قلبي. رأيت وقبلت تعليما.

³² کسی‌که دست بر روی دست می‌گذارد و پیوسته می‌خوابد، عاقبت تنگدستی همچون راهزن مسلّحی به سراغش می‌آید.

³³نوم قليل بعد نعاس قليل وطي اليدين قليلا للرقود

³³ عاقبت تنگدستی همچون راهزن مسلّحی به سراغش می‌آید.

³⁴فيأتي فقرك كعدّاء وعوزك كغاز