¹كالثلج في الصيف وكالمطر في الحصاد هكذا الكرامة غير لائقة بالجاهل.

¹ احترام گذاشتن به افراد نادان، مانند بارش برف در تابستان یا باران در فصل درو است.

²كالعصفور للفرار وكالسنونة للطيران كذلك لعنة بلا سبب لا تأتي.

² نفرین، اگر مستحق آن نباشی، صدمه‌ای به تو نمی‌رساند؛ بلکه مانند پرنده‌ای است که به هر طرف پرواز می‌کند و در جایی نمی‌نشیند.

³السوط للفرس واللجام للحمار والعصا لظهر الجهال.

³ شلاّق برای اسب، افسار برای الاغ و چوب برای تنبیه احمق است.

⁴لا تجاوب الجاهل حسب حماقته لئلا تعدله انت.

⁴ کسی‌که به سؤال احمقانه جواب بدهد، مانند سؤال کنندهٔ آن احمق است.

⁵جاوب الجاهل حسب حماقته لئلا يكون حكيما في عيني نفسه.

⁵ به سؤال احمقانه، باید جواب احمقانه داد تا سؤال کننده فکر نکند که عاقل است.

⁶يقطع الرجلين يشرب ظلما من يرسل كلاما عن يد جاهل.

⁶ کسی‌که توسط آدم احمق پیام می‌فرستد، مانند شخصی است که پای خود را قطع می‌کند و یا زهر می‌خورد.

⁷ساقا الاعرج متدلدلتان وكذا المثل في فم الجهال.

⁷ مَثَلی که از دهان شخص نادان بیرون می‌آید، مانند پای لنگ، سُست است.

⁸كصرّة حجارة كريمة في رجمة هكذا المعطي كرامة للجاهل.

⁸ احترام گذاشتن به آدم احمق، مانند بستن سنگ به فلاخن کاری احمقانه است.

⁹شوك مرتفع بيد سكران مثل المثل في فم الجهال.

⁹ مَثَلی که از دهان آدم احمق بیرون می‌آید، همچون خاری که به دست شخص احمق فرو می‌رود و او حس نمی‌کند، بی‌اثر است.

¹⁰رام يطعن الكل هكذا من يستأجر الجاهل او يستأجر المحتالين.

¹⁰ کسی‌که آدم احمق را استخدام می‌کند، مانند تیراندازی است که هر رهگذری را مجروح می‌سازد.

¹¹كما يعود الكلب الى قيئه هكذا الجاهل يعيد حماقته.

¹¹ شخص احمقی که حماقت خود را تکرار می‌کند، مانند سگی است که آن چه استفراغ کرده است، می‌خورد.

¹²أرأيت رجلا حكيما في عيني نفسه. الرجاء بالجاهل اكثر من الرجاء به

¹² کسی‌که خودش را عاقل می‌پندارد، از یک احمق هم نادان‌تر است.

¹³قال الكسلان الاسد في الطريق الشبل في الشوارع.

¹³ آدم تنبل پای خود را از خانه بیرون نمی‌گذارد و می‌گوید: «شیر درّنده در کوچه هست!»

¹⁴الباب يدور على صائره والكسلان على فراشه.

¹⁴ او مانند دری که بر پاشنهٔ خود می‌چرخد، در رخت خواب می‌غلتد و از آن جدا نمی‌شود.

¹⁵الكسلان يخفي يده في الصحفة ويشق عليه ان يردها الى فمه.

¹⁵ دست خود را به طرف بشقاب دراز می‌‌کند، امّا از فرط تنبلی لقمه را به دهان خود نمی‌گذارد.

¹⁶الكسلان اوفر حكمة في عيني نفسه من السبعة المجيبين بعقل.

¹⁶ با این‌همه او خود را داناتر از هفت شخص عاقل می‌داند.

¹⁷كممسك اذني كلب هكذا من يعبر ويتعرض لمشاجرة لا تعنيه.

¹⁷ کسی‌که در دعوایی دخالت می‌کند که مربوط به او نیست، مانند شخصی است که گوشهای سگ ولگردی را می‌گیرد.

¹⁸مثل المجنون الذي يرمي نارا وسهاما وموتا

¹⁸ شخصی که همسایهٔ خود را فریب بدهد و بعد به او بگوید که شوخی کرده است، مانند دیوانه‌ای است که به هر طرف آتش و تیرهای مرگبار پرتاب می‌کند.

¹⁹هكذا الرجل الخادع قريبه ويقول ألم العب انا.

¹⁹ اگر هیزم نباشد آتش خاموش می‌شود. اگر سخن‌چین نباشد، نزاع فرومی‌نشیند.

²⁰بعدم الحطب تنطفئ النار وحيث لا نمّام يهدأ الخصام.

²⁰ همان‌طور که زغال و هیزم آتش را شعله‌ور می‌سازد، شخص ستیزه‌جو هم جنگ و دعوا بپا می‌کند.

²¹فحم للجمر وحطب للنار هكذا الرجل المخاصم لتهييج النزاع.

²¹ حرفهای آدم سخن‌چین مانند لقمه‌های لذیذی است که با لذّت بلعیده می‌شوند.

²²كلام النمّام مثل لقم حلوة فينزل الى مخادع البطن

²² سخنان شیرین و فریبنده، شرارت دل را پنهان می‌کند، درست مانند لعابی که ظرف گِلی را می‌پوشاند.

²³فضة زغل تغشّي شقفة هكذا الشفتان المتوقدتان والقلب الشرير.

²³ شخص کینه‌توز با حرفهای خود، کینهٔ دل خود را مخفی می‌کند،

²⁴بشفتيه يتنكر المبغض وفي جوفه يضع غشا.

²⁴ امّا تو فریب حرفهای فریبندهٔ او را نخور، زیرا دلش پر از نفرت است.

²⁵اذا حسّن صوته فلا تأتمنه. لان في قلبه سبع رجاسات.

²⁵ اگرچه نفرت خود را با حیله پنهان می‌کند، سرانجام خوی پلید او بر همه‌کس آشکار می‌گردد.

²⁶من يغطي بغضة بمكر يكشف خبثه بين الجماعة.

²⁶ هرکسی که برای دیگران چاه بکند، خودش در آن می‌افتد. هر که سنگی را به طرف دیگران بغلتاند، آن سنگ برگشته و روی خود او می‌افتد. زبان درغگو از مخاطبانش نفرت دارد و می‌خواهد به آنها آسیب برساند. سخنان ریاکار چیزی جز خرابی به بار نمی‌آورد.

²⁷من يحفر حفرة يسقط فيها ومن يدحرج حجرا يرجع عليه.

²⁷ زبان درغگو از مخاطبانش نفرت دارد و می‌خواهد به آنها آسیب برساند. سخنان ریاکار چیزی جز خرابی به بار نمی‌آورد.

²⁸اللسان الكاذب يبغض منسحقيه والفم الملق يعدّ خرابا