1 Pan welodd y bobl fod Moses yn oedi dod i lawr o'r mynydd, daethant ynghyd at Aaron a dweud wrtho, "Cod, gwna inni dduwiau i fynd o'n blaen, oherwydd ni wyddom beth a ddig-wyddodd i'r Moses hwn a ddaeth � ni i fyny o wlad yr Aifft."
1金牛像人民見摩西遲遲不下山，就聚集到亞倫那裡去，對他說：“起來，為我們做神像可以走在我們前頭領路，因為那摩西，就是把我們從埃及地領出來的那個人，我們不知道他遭遇了甚麼事。”
2 Dywedodd Aaron wrthynt, "Tynnwch y tlysau aur sydd ar glustiau eich gwragedd a'ch meibion a'ch merched, a dewch � hwy ataf fi."
2亞倫對他們說：“把你們妻子和兒女戴在耳上的金環摘下來，送來給我。”
3 Felly tynnodd yr holl bobl eu clustlysau aur, a daethant � hwy at Aaron.
3全體人民就把他們耳上的金耳環都摘下來，送來給亞倫。
4 Cymerodd yntau y tlysau ganddynt, ac wedi eu trin � chu375?n, gwnaeth lo tawdd ohonynt. Dywedodd y bobl, "Dyma, O Israel, dy dduwiau a ddaeth � thi i fyny o wlad yr Aifft."
4亞倫從他們手中接過來，用雕刻的工具雕刻，鑄造了一個牛像；他們就說：“以色列啊，這就是你們的神，就是把你從埃及地領出來的那位。”
5 Pan welodd Aaron y llo tawdd, adeiladodd allor o'i flaen a chyhoeddodd, "Yfory bydd gu373?yl i'r ARGLWYDD."
5亞倫看見了，就在牛像面前築了一座祭壇，並且宣告，說：“明日是耶和華的節日。”
6 Trannoeth codasant yn gynnar ac offrymu poethoffrymau, a dod � heddoffrymau; yna eisteddodd y bobl i fwyta ac yfed, ac ymroi i gyfeddach.
6次日清早，人民起來，就獻上了燔祭，也帶來了平安祭；然後他們坐下吃喝，起來玩樂。
7 Dywedodd yr ARGLWYDD wrth Moses, "Dos i lawr, oherwydd y mae'r bobl y daethost � hwy i fyny o wlad yr Aifft wedi eu halogi eu hunain.
7摩西向 神求情（申9:12~14）耶和華對摩西說：“你下山去吧，因為你的人民，就是你從埃及地領出來的，已經敗壞了。
8 Y maent wedi cilio'n gyflym oddi wrth y ffordd a orchmynnais iddynt; gwnaethant iddynt eu hunain lo tawdd, ac y maent wedi ei addoli ac aberthu iddo, a dweud, 'Dyma, O Israel, dy dduwiau a ddaeth � thi i fyny o wlad yr Aifft.'"
8他們很快就偏離了我吩咐他們的道路，為自己鑄造了一個牛像，向它跪拜，向它獻祭，說：‘以色列啊，這就是你的神，就是把你從埃及地領出來的那位。’”
9 Dywedodd yr ARGLWYDD wrth Moses, "Yr wyf wedi gweld mor wargaled yw'r bobl hyn;
9耶和華對摩西說：“我看這人民，真是硬著頸項的人民。
10 yn awr, gad lonydd imi er mwyn i'm llid ennyn yn eu herbyn a'u difa; ond ohonot ti fe wnaf genedl fawr."
10現在，你且由得我，讓我向他們發烈怒，把他們消滅；我要使你成為大國。”
11 Ymbiliodd Moses �'r ARGLWYDD ei Dduw, a dweud, "O ARGLWYDD, pam y mae dy lid yn ennyn yn erbyn dy bobl a ddygaist allan o wlad yr Aifft � nerth mawr ac � llaw gadarn?
11摩西就懇求耶和華他的 神施恩，說：“耶和華啊，你為甚麼向你的人民發烈怒呢？這人民是你用大能和全能的手從埃及地領出來的。
12 Pam y caiff yr Eifftiaid ddweud, '� malais yr aeth � hwy allan, er mwyn eu lladd yn y mynyddoedd a'u difa oddi ar wyneb y ddaear'? Tro oddi wrth dy lid angerddol, a bydd edifar am iti fwriadu drwg i'th bobl.
12為甚麼讓埃及人議論，說：‘把他們領出來是出於惡意的，要在山上殺死他們，在地上消滅他們’呢？求你回心轉意，不發烈怒；求你改變初衷，不降禍給你的人民。
13 Cofia Abraham, Isaac ac Israel, dy weision y tyngaist iddynt yn d'enw dy hun a dweud, 'Amlhaf eich disgynyddion fel s�r y nefoedd, a rhoddaf yr holl wlad hon iddynt, fel yr addewais, yn etifeddiaeth am byth.'"
13求你記念你的僕人亞伯拉罕、以撒、雅各；你曾經指著自己向他們起誓，說：‘我必使你的後裔增多，好像天上的星一樣；我必把我應許的這全地賜給你的後裔，他們必永遠承受這地作產業。’”
14 Yna bu'n edifar gan yr ARGLWYDD am iddo fwriadu drwg i'w bobl.
14於是，耶和華改變初衷，不把他所說的禍降在他的人民身上。
15 Trodd Moses, a mynd i lawr o'r mynydd � dwy lech y dystiolaeth yn ei law, llechau ag ysgrifen ar y ddau wyneb iddynt.
15摩西發怒摔破法版（申9:15~21）摩西轉身，從山上下來，手裡拿著兩塊法版；法版是兩面寫的，這面和那面都寫著字。
16 Yr oedd y llechau o waith Duw, ac ysgrifen Duw wedi ei cherfio arnynt.
16法版是 神的工作，字是 神寫的，刻在法版上。
17 Pan glywodd Josua su373?n y bobl yn bloeddio, dywedodd wrth Moses, "Y mae su373?n rhyfel yn y gwersyll."
17約書亞聽見人民呼喊的聲音的時候，就對摩西說：“營裡有戰爭的聲音。”
18 Ond meddai yntau, "Nid su373?n gorchfygwyr yn bloeddio na rhai a drechwyd yn gweiddi a glywaf fi, ond su373?n canu."
18摩西回答：“這不是戰勝的呼聲，也不是戰敗的呼聲；我聽見的是歌唱的聲音。”
19 Pan ddaeth yn agos at y gwersyll, a gweld y llo a'r dawnsio, gwylltiodd Moses, a thaflu'r llechau o'i ddwylo a'u torri'n deilchion wrth droed y mynydd.
19摩西走近營前的時候，看見了那牛犢，又看見了有人唱歌跳舞，他就發烈怒，把兩塊法版從他的手中摔掉，在山下把它們摔碎了。
20 Cymerodd y llo a wnaethant, a'i losgi � th�n; fe'i malodd yn llwch a'i gymysgu � du373?r, a gwnaeth i bobl Israel ei yfed.
20又把他們所做的那牛犢拿過來，用火焚燒，磨到粉碎，撒在水面上，讓以色列人喝。
21 Dywedodd Moses wrth Aaron, "Beth a wnaeth y bobl hyn i ti, i beri iti ddwyn arnynt y fath bechod?"
21摩西對亞倫說：“這人民向你作了甚麼，你竟使他們陷在大罪裡呢？”
22 Atebodd Aaron ef: "Paid � digio, f'arglwydd; fe wyddost am y bobl, eu bod �'u bryd ar wneud drygioni.
22亞倫回答：“求我主不要發烈怒，你知道這人民傾向罪惡。
23 Dywedasant wrthyf, 'Gwna inni dduwiau i fynd o'n blaen, oherwydd ni wyddom beth a ddigwyddodd i'r Moses hwn a ddaeth � ni i fyny o wlad yr Aifft'.
23他們對我說：‘給我們做神像，可以在我們前面引路，因為那摩西，就是把我們從埃及地領出來的那個人，我們不知道他遭遇了甚麼事。’
24 Dywedais innau wrthynt, 'Y mae pawb sydd � thlysau aur ganddynt i'w tynnu i ffwrdd'. Rhoesant yr aur i mi, ac fe'i teflais yn y t�n; yna daeth y llo hwn allan."
24我對他們說：‘凡是有金子的，都可以摘下來’，他們就給了我；我把它丟在火裡，這牛犢就出來了。”
25 Gwelodd Moses fod y bobl yn afreolus, a bod Aaron wedi gadael iddynt fynd felly, a'u gwneud yn waradwydd ymysg eu gelynion.
25懲罰拜金牛犢的人摩西看見人民放肆原來是亞倫縱容他們，使他們成為那些起來與他們為敵的人的笑柄，
26 Yna safodd Moses wrth borth y gwersyll, a dweud, "Pwy bynnag sydd o blaid yr ARGLWYDD, doed ataf fi." Ymgasglodd holl feibion Lefi ato,
26就站在營門中，說：“凡是屬耶和華的，都可以到我這裡來。”於是，所有利未的子孫都到他那裡聚集。
27 a dywedodd wrthynt, "Fel hyn y dywed ARGLWYDD Dduw Israel: 'Bydded i bob un ohonoch osod ei gleddyf ar ei glun a mynd yn �l a blaen drwy'r gwersyll, o ddrws i ddrws, a lladded pob un ei frawd, ei gyfaill a'i gymydog.'"
27摩西對他們說：“耶和華以色列的 神這樣說：‘你們各人要把自己的劍佩在大腿上，在營中往來行走，從這門到那門；你們各人要殺自己的兄弟、鄰舍和親人。’”
28 Gwnaeth meibion Lefi yn �l gorchymyn Moses, a'r diwrnod hwnnw syrthiodd tua thair mil o'r bobl.
28利未的子孫照著摩西的話作了；那一天，人民中被殺的約有三千人。
29 Dywedodd Moses, "Heddiw yr ydych wedi'ch ordeinio i'r ARGLWYDD, pob un ar draul ei fab a'i frawd, er mwyn iddo ef eich bendithio'r dydd hwn."
29摩西說：“今天你們要奉獻自己歸耶和華為聖，因為各人犧牲了自己的兒子和兄弟，好使耶和華今天賜福給你們。”
30 Trannoeth dywedodd Moses wrth y bobl, "Yr ydych wedi pechu'n ddirfawr. Yr wyf am fynd, yn awr, i fyny at yr ARGLWYDD; efallai y caf wneud cymod dros eich pechod."
30摩西代禱（申9:25~29）第二天，摩西對人民說：“你們犯了大罪，現在我要上耶和華那裡去，或者我可以為你們贖罪。”
31 Dychwelodd Moses at yr ARGLWYDD a dweud, "Och! Y mae'r bobl hyn wedi pechu'n ddirfawr trwy wneud iddynt eu hunain dduwiau o aur.
31於是，摩西回到耶和華那裡，說：“唉，這人民犯了大罪，為自己做了金神像。
32 Yn awr, os wyt am faddau eu pechod, maddau; ond os nad wyt, dilea fi o'r llyfr a ysgrifennaist."
32現在，如果你肯赦免他們的罪，那就好了；如果不肯，求你從你所寫的冊上把我塗抹吧。”
33 Dywedodd yr ARGLWYDD wrth Moses, "Y sawl a bechodd yn f'erbyn a ddileaf o'm llyfr.
33耶和華對摩西說：“誰得罪了我，我就要從我的冊上把誰塗抹。
34 Yn awr, dos, ac arwain y bobl i'r lle y dywedais wrthyt, a bydd fy angel yn mynd o'th flaen. Ond fe ddaw dydd pan ymwelaf � hwy am eu pechod."
34現在你去吧，領這人民到我吩咐你的地方去。看哪，我的使者必在你前面引路；只是在我追討的日子，我必追討他們的罪。”
35 Anfonodd yr ARGLWYDD bla ar y bobl am yr hyn a wnaethant �'r llo a luniodd Aaron.
35耶和華擊殺人民是因為他們敬拜亞倫做的牛犢。