1 Pan glywodd y Brenin Heseceia yr hanes, rhwygodd ei ddillad a rhoi sachliain amdano, a mynd i du375?'r ARGLWYDD.
1希西家向以赛亚求救(赛37:1-5)
2 Yna anfonodd Eliacim, arolygwr y palas, a Sebna'r ysgrifennydd a'r rhai hynaf o'r offeiriaid, i gyd mewn sachliain, at y proffwyd Eseia fab Amos, i ddweud wrtho,
2王又派王宫总管以利亚敬、书记舍伯那和祭司中的长老披上麻布,到亚摩斯的儿子以赛亚先知那里。
3 "Fel hyn y dywed Heseceia: 'Y mae heddiw'n ddydd o gyfyngder a cherydd a gwarth; y mae fel pe bai plant ar fin cael eu geni, a'r fam heb nerth i esgor.
3他们对他说:“希西家这样说:‘今天是痛苦、责罚和侮辱的日子,好像婴儿的产期到了,却没有力量生产。
4 O na fyddai'r ARGLWYDD dy Dduw yn gwrando ar eiriau'r prif swyddog a anfonwyd gan ei feistr, brenin Asyria, i gablu'r Duw byw, ac y byddai yn ei geryddu am y geiriau a glywodd yr ARGLWYDD dy Dduw! Felly dos i weddi dros y gweddill sydd ar �l.'"
4或者耶和华你的 神听到拉伯沙基所说的话(他就是他的主亚述王派来辱骂永活的 神的人),就因着耶和华你的 神所听见的话责罚他。所以请为这里余剩的人献上祷告。’”
5 Pan ddaeth gweision y Brenin Heseceia at Eseia,
5希西家王的臣仆就来到以赛亚那里。
6 dywedodd Eseia wrthynt, "Dywedwch wrth eich meistr, 'Fel hyn y dywed yr ARGLWYDD: Paid ag ofni'r pethau a glywaist, pan oedd llanciau brenin Asyria yn fy nghablu.
6以赛亚安慰的话(赛37:6-7)以赛亚对他们说:“你们要这样告诉你们的主人:‘耶和华这样说:不要因你所听见亚述王的随从亵渎我的话而惊怕。
7 Edrych, rwy'n rhoi ysbryd ynddo, ac fe glyw si fydd yn peri iddo ddychwelyd i'w wlad; hefyd gwnaf iddo syrthio gan y cleddyf yn y wlad honno.'"
7看哪,我要使他的心惊颤(“使他的心惊颤”原文作“放一个灵在他里面”),他将听见消息,就退回自己的地方去;我要使他在自己的国土倒在刀下。’”
8 Pan ddychwelodd y prif swyddog, cafodd ar ddeall fod brenin Asyria wedi gadael Lachis, a'i fod yn rhyfela yn erbyn Libna.
8亚述王恐吓的话(赛37:8-13)拉伯沙基回去,发觉亚述王正在攻打立拿,因为他曾听说亚述王已拔营离开拉吉。
9 Ond pan ddeallodd fod Tirhaca brenin Ethiopia ar ei ffordd i ryfela yn ei erbyn, fe anfonodd genhadau eilwaith at Heseceia, a dweud,
9亚述王听见有关古实王特哈加的消息说:“看哪,他出来要和你交战。”于是亚述王再派使者去见希西家说:
10 "Dywedwch wrth Heseceia brenin Jwda, 'Paid � chymryd dy dwyllo gan dy Dduw yr wyt yn ymddiried ynddo, ac sy'n dweud na roddir Jerwsalem i afael brenin Asyria.
10“你们要对犹大王希西家说:‘不要让你所信靠的 神欺骗你说:耶路撒冷不会交在亚述王的手中。
11 Yn sicr, fe glywaist am yr hyn a wnaeth brenhinoedd Asyria i'r holl wledydd, sef eu difrodi. A gei di dy arbed?
11看哪,你听过亚述列王怎样对付列国,把它们完全毁灭,你会得着解救吗?
12 A waredodd duwiau'r cenhedloedd hwy � y cenhedloedd a ddinistriodd fy rhagflaenwyr, fel Gosan a Haran a Reseff, a phobl Eden oedd yn trigo yn Telassar?
12我祖先所消灭的民族,就是歌散人、哈兰人、利色人和在提.拉撒的伊甸人,他们的神可曾解救他们吗?
13 Ple mae brenhinoedd Hamath, Arpad, Lair, Seffarfaim, Hena ac Ifa?'"
13哈马王、亚珥拔王、西法瓦音城的王、希拿王和以瓦王在哪里呢?’”
14 Cymerodd Heseceia y neges gan y cenhadau a'i darllen. Yna aeth i fyny i'r deml, a'i hagor yng ngu373?ydd yr ARGLWYDD, a gwedd�o fel hyn o flaen yr ARGLWYDD:
14希西家向 神祷告(赛37:14-20)希西家从使者手中接过信件,念完了,就上耶和华的殿。希西家把信件在耶和华面前展开。
15 "O ARGLWYDD Dduw Israel, sydd wedi ei orseddu ar y cerwbiaid, ti yn unig sydd Dduw dros holl deyrnasoedd y byd; ti a wnaeth y nefoedd a'r ddaear.
15希西家在耶和华面前祷告,说:“耶和华以色列的 神,坐在二基路伯中间的啊,只有你是地上万国的 神,天地是你创造的。
16 O ARGLWYDD, gogwydda dy glust a chlyw. O ARGLWYDD, agor dy lygaid a gw�l. Gwrando'r neges a anfonodd Senacherib i watwar y Duw byw.
16耶和华啊!求你侧耳聆听;耶和华啊!求你睁眼垂顾;听那派使者来侮辱永活的 神的西拿基立的话。
17 Y mae'n wir, O ARGLWYDD, fod bren-hinoedd Asyria wedi difa'r cenhedloedd a'u gwledydd,
17耶和华啊!亚述列王真的曾毁坏列国和它们的领土,
18 a thaflu eu duwiau i'r t�n; cawsant eu dinistrio am nad duwiau mohonynt, ond gwaith dwylo dynol, o goed a charreg.
18把它们的神丢进火里,但他们并不是神,不过是人手用木头、石头做成的,因此他们可以把他们除掉。
19 Yn awr, O ARGLWYDD ein Duw, gwared ni o'i afael, ac yna caiff holl deyrnasoedd y ddaear wybod mai ti yn unig, O ARGLWYDD, sydd Dduw."
19现在,耶和华我们的 神啊,求你从他的手中把我们拯救出来,地上万国就可以知道只有你耶和华才是 神。”
20 Anfonodd Eseia fab Amos at Heseceia, a dweud, "Fel hyn y dywed yr ARGLWYDD, Duw Israel;
20以赛亚预言亚述必败(赛37:21-35)于是亚摩斯的儿子以赛亚派人去见希西家,说:“耶和华以色列的 神这样说:‘你向我祷告有关亚述王西拿基立的事,我已经听见了。’
21 'Clywais yr hyn a wedd�aist ynglu375?n � Senacherib brenin Asyria, a dyma'r gair a lefarodd yr ARGLWYDD yn ei erbyn: Y mae'r forwyn, merch Seion, yn dy ddirmygu, yn chwerthin am dy ben; y mae merch Jerwsalem yn ysgwyd ei phen ar dy �l.
21下面是耶和华所说关于他的话:‘锡安的居民(“居民”原文作“处女”)藐视你,嗤笑你;耶路撒冷的居民在你背后摇头。
22 Pwy wyt ti yn ei ddifenwi ac yn ei gablu? Yn erbyn pwy y codi dy lais? Yr wyt yn gwneud ystum dirmygus yn erbyn Sanct Israel.
22你辱骂了谁,亵渎了谁?你扬声攻击谁呢?你高举眼目是向谁傲慢呢?就是攻击以色列的圣者。
23 Trwy dy weision fe geblaist yr Arglwydd, a dweud, "Gyda lliaws fy ngherbydau dringais yn uchel i gopa'r mynyddoedd, i bellterau Lebanon; torrais y praffaf o'i gedrwydd, a'r dewisaf o'i ffynidwydd; euthum i'w gwr uchaf, ei lechweddau coediog.
23你借着你的使者侮辱了我的主,你说--我要用大批的战车,攀登众山的高峰,到达黎巴嫩山的顶端,砍伐高大的香柏树,佳美的松木;我要进入极远的峰峦,最茂密的森林。
24 Cloddiais bydewau ac yfed dyfroedd estron; � gwadn fy nhroed sychais holl ffrydiau'r Neil.
24我掘井饮外地的水,我用脚掌踏干埃及所有的河道。
25 Oni chlywaist erstalwm mai myfi a'i gwnaeth, ac imi lunio hyn yn y dyddiau gynt? Bellach rwy'n ei ddwyn i ben; bydd dinasoedd caerog yn syrthio yn garneddau wedi eu dinistrio;
25你没有听过吗?在远古我已决定,在古时我已筹划,现在我要实现,就是你使设防城变成乱堆。
26 bydd y trigolion a'u nerth yn pallu, yn ddigalon ac mewn gwarth, fel gwellt y maes, llysiau gwyrdd a glaswellt pen to wedi eu deifio cyn llawn dyfu.
26他们的居民没有能力,惊惶、羞惭。他们好像田野的嫩草,青绿的蔬菜,和房顶上的草,还未长成就枯萎了。
27 Rwy'n gwybod pryd yr wyt yn eistedd, yn mynd allan ac yn dod i mewn, a'r modd yr wyt yn cynddeiriogi yn f'erbyn.
27你坐下,你出去,你进来,以及你对我所发的烈怒,我都知道。
28 Am dy fod yn gynddeiriog yn f'erbyn, a bod sen dy draha yn fy nghlustiau, fe osodaf fy mach yn dy ffroen a'm ffrwyn yn dy weflau, a'th yrru'n �l ar hyd y ffordd y daethost."
28因为你向我发了烈怒,你狂傲的话进入我的耳中,我要把我的钩子钩在你的鼻子上,把嚼环套在你的嘴上,使你在你来的路上转回去。
29 "'Hyn fydd yr arwydd i ti: eleni, bwyteir yr u375?d sy'n tyfu ohono'i hun, a'r flwyddyn nesaf, yr hyn sydd wedi ei hau ohono'i hun; ond yn y drydedd flwyddyn cewch hau a medi, a phlannu gwin-llannoedd a bwyta eu ffrwyth.
29‘这要给你作一个征兆:这一年要吃自然生长的,第二年也要吃自己长出来的,第三年要撒种、收割,栽种葡萄园,吃它们的果子。
30 Bydd y dihangol a adewir yn nhu375? Jwda yn gwreiddio i lawr ac yn ffrwytho i fyny;
30犹大家逃脱的余民,必再往下扎根,往上结果;
31 oherwydd fe ddaw gweddill allan o Jerwsalem, a rhai dihangol allan o Fynydd Seion. S�l ARGLWYDD y lluoedd a wna hyn.'
31因为将有剩余的人从耶路撒冷出来,将有逃脱的人从锡安山而来,耶和华的热心必成全这事。
32 "Am hynny, fel hyn y dywed yr ARGLWYDD am frenin Asyria: 'Ni ddaw i mewn i'r ddinas hon, nac anfon saeth i'w mewn; nid ymesyd arni � tharian, na chodi clawdd i'w herbyn.
32因此,耶和华论到亚述王这样说:他不会来到这城,不会在那里射箭,也不会拿着盾牌向城进攻,不会筑起土堆围攻它。
33 Ar hyd y ffordd y daeth, fe ddychwel; ac ni ddaw i mewn i'r ddinas hon, medd yr ARGLWYDD.
33他必循他来的路回去,他必不能来到这城,这是耶和华的宣告。
34 Byddaf yn darian i'r ddinas hon i'w gwaredu, er fy mwyn fy hun ac er mwyn fy ngwas Dafydd.'"
34为了我和我仆人大卫的缘故,我必保护这城,拯救这城。’”
35 A'r noson honno aeth angel yr ARGLWYDD allan a tharo yng ngwersyll Asyria gant a phedwar ugain a phump o filoedd; pan ddaeth y bore cafwyd hwy i gyd yn gelanedd meirwon.
35 神惩罚亚述王(代下32:20-21;赛37:36-38)那天晚上,耶和华的使者出去,在亚述军营杀了十八万五千人。早上,他们起来的时候,看哪,到处都是死尸。
36 Yna aeth Senacherib brenin Asyria i ffwrdd a dychwelyd i Ninefe ac aros yno.
36于是亚述王西拿基立拔营离开,回去住在尼尼微。
37 Pan oedd yn addoli yn nheml ei dduw Nisroch, daeth ei feibion Adrammelech a Sareser a'i ladd �'r cleddyf, ac yna dianc i wlad Ararat. Daeth ei fab Esarhadon i'r orsedd yn ei le.
37一日,他正在他的神亚斯洛的庙中叩拜的时候,亚得米勒和沙利巴用刀刺杀了他,然后逃到亚拉腊地。他的儿子以撒哈顿接续他作王。