¹تقدیم به عالیجناب تِیوفیلوس: تا به حال نویسندگان بسیاری به نوشتن شرح وقایعی که در بین ما رخ داده است، اقدام کرده اند

¹Forasmuch as many have taken in hand to set forth in order a declaration of those things which are most surely believed among us,

²و آنچه را که بوسیلۀ شاهدان عینی اولیه و صاحبان آن پیام به ما رسیده است به قلم آورده اند.

²Even as they delivered them unto us, which from the beginning were eyewitnesses, and ministers of the word;

³من نیز به نوبۀ خود، به عنوان کسی که جریان کامل این وقایع را جزء به جزء مطالعه و بررسی کرده است، صلاح دیدم که این پیش آمد ها را به ترتیب تاریخ وقوع برای تو بنویسم

³It seemed good to me also, having had perfect understanding of all things from the very first, to write unto thee in order, most excellent Theophilus,

⁴تا به حقیقت همۀ مطالبی که از آن اطلاع یافته ای پی ببری.

⁴That thou mightest know the certainty of those things, wherein thou hast been instructed.

⁵در زمان سلطنت هیرودیس، پادشاه یهودیه، کاهنی به نام زکریا از فرقۀ اَبِیا زندگی می کرد. همسر او نیز از خاندان هارون بود و اِلیزابِت نام داشت.

⁵THERE was in the days of Herod, the king of Judaea, a certain priest named Zacharias, of the course of Abia: and his wife was of the daughters of Aaron, and her name was Elisabeth.

⁶این دو نفر در نظر خدا درستکار بودند و بدون کوتاهی، کلیه احکام و اوامر خداوند را رعایت می کردند.

⁶And they were both righteous before God, walking in all the commandments and ordinances of the Lord blameless.

⁷اما فرزندی نداشتند زیرا اِلیزابِت نازا بود و هر دو سالخورده بودند.

⁷And they had no child, because that Elisabeth was barren, and they both were now well stricken in years.

⁸چون نوبت خدمت روزانه در عبادتگاه به فرقۀ زکریا رسید، او به عنوان کاهن مشغول انجام وظایف خود شد.

⁸And it came to pass, that while he executed the priest's office before God in the order of his course,

⁹مطابق رسوم کاهنان قرعه به نام او برآمد که به قدس الاقداس عبادتگاه وارد شود و بُخُور بسوزاند.

⁹According to the custom of the priest's office, his lot was to burn incense when he went into the temple of the Lord.

¹⁰در وقت سوزاندن بُخُور، تمام جماعت در بیرون ایستاده و دست به دعا برداشته بودند.

¹⁰And the whole multitude of the people were praying without at the time of incense.

¹¹در آنجا فرشتۀ خداوند به او ظاهر شد و در سمت راست بخور سوز ایستاد.

¹¹And there appeared unto him an angel of the Lord standing on the right side of the altar of incense.

¹²زکریا از دیدن این منظره تکانی خورد و ترسید.

¹²And when Zacharias saw him, he was troubled, and fear fell upon him.

¹³اما فرشته به او گفت: «ای زکریا، نترس. دعاهای تو مستجاب شده و همسرت اِلیزابِت برای تو پسری خواهد زایید و او را یحیی خواهی نامید.

¹³But the angel said unto him, Fear not, Zacharias: for thy prayer is heard; and thy wife Elisabeth shall bear thee a son, and thou shalt call his name John.

¹⁴خوشی و سُرُور نصیب تو خواهد بود و بسیاری از تولد او شادمان خواهند شد.

¹⁴And thou shalt have joy and gladness; and many shall rejoice at his birth.

¹⁵زیرا او در نظر خداوند بزرگ خواهد بود و هرگز به شراب و باده لب نخواهد زد. از همان ابتدای تولد از روح القدس پُر خواهد بود

¹⁵For he shall be great in the sight of the Lord, and shall drink neither wine nor strong drink; and he shall be filled with the Holy Ghost, even from his mother's womb.

¹⁶و بسیاری از بنی اسرائیل را بسوی خداوند، خدای آنها باز خواهد گردانید.

¹⁶And many of the children of Israel shall he turn to the Lord their God.

¹⁷با روح و قدرت الیاس مانند پیشاهنگی در حضور خدا قدم خواهد زد تا پدران و فرزندان را آشتی دهد و سرکشان را به راه نیکان آورد و مردمانی مستعد برای خداوند آماده سازد.»

¹⁷And he shall go before him in the spirit and power of Elias, to turn the hearts of the fathers to the children, and the disobedient to the wisdom of the just; to make ready a people prepared for the Lord.

¹⁸زکریا به فرشته گفت: «چطور می توانم این را باور کنم؟ من پیر هستم و زنم نیز سالخورده است.»

¹⁸And Zacharias said unto the angel, Whereby shall I know this? for I am an old man, and my wife well stricken in years.

¹⁹فرشته به او جواب داد: «من جبرائیل هستم که در حضور خدا می ایستم و فرستاده شده ام که با تو صحبت کنم و این مژده را به تو برسانم.

¹⁹And the angel answering said unto him, I am Gabriel, that stand in the presence of God; and am sent to speak unto thee, and to shew thee these glad tidings.

²⁰پس توجه کن: تو تا هنگام وقوع این امور گنگ خواهی شد و نیروی تکلم را از دست خواهی داد، زیرا سخنان مرا که در وقت مقرر تمام خواهد شد باور نکردی.»

²⁰And, behold, thou shalt be dumb, and not able to speak, until the day that these things shall be performed, because thou believest not my words, which shall be fulfilled in their season.

²¹جماعتی که منتظر زکریا بودند از اینکه او آن همه وقت در قدس الاقداس عبادتگاه ماند متعجب گشتند.

²¹And the people waited for Zacharias, and marvelled that he tarried so long in the temple.

²²وقتی بیرون آمد و قوت سخن گفتن نداشت، آنها فهمیدند که در قدس الاقداس عبادتگاه چیزی دیده است و چون نمی توانست حرف بزند به اشاره مطلب خود را می فهماند.

²²And when he came out, he could not speak unto them: and they perceived that he had seen a vision in the temple: for he beckoned unto them, and remained speechless.

²³زکریا وقتی که دورۀ خدمت کهانت خود را به انجام رسانید به خانه بازگشت.

²³And it came to pass, that, as soon as the days of his ministration were accomplished, he departed to his own house.

²⁴بعد از آن همسرش اِلیزابِت حامله شد و مدت پنج ماه از مردم گوشه گیری کرد و با خود می گفت:

²⁴And after those days his wife Elisabeth conceived, and hid herself five months, saying,

²⁵«این کار را خداوند برای من کرده است و با این لطف خود رسوایی مرا پیش مردم از میان برداشته است.»

²⁵Thus hath the Lord dealt with me in the days wherein he looked on me, to take away my reproach among men.

²⁶در ماه ششم جبرائیل فرشته از جانب خدا به شهری به نام ناصره، که در ولایت جلیل واقع است

²⁶And in the sixth month the angel Gabriel was sent from God unto a city of Galilee, named Nazareth,

²⁷به نزد باکره ای که نامزد مردی به نام یوسف ـ از خاندان داود ـ بود فرستاده شد. نام این دختر مریم بود.

²⁷To a virgin espoused to a man whose name was Joseph, of the house of David; and the virgin's name was Mary.

²⁸فرشته وارد شد و به او گفت: «سلام، ای کسی که مورد لطف هستی، خداوند با توست.»

²⁸And the angel came in unto her, and said, Hail, thou that art highly favoured, the Lord is with thee: blessed art thou among women.

²⁹اما مریم از آنچه فرشته گفت بسیار پریشان شد و ندانست که معنی این سلام چیست.

²⁹And when she saw him, she was troubled at his saying, and cast in her mind what manner of salutation this should be.

³⁰فرشته به او گفت: «ای مریم، نترس زیرا خداوند به تو لطف فرموده است.

³⁰And the angel said unto her, Fear not, Mary: for thou hast found favour with God.

³¹تو حامله خواهی شد و پسری خواهی زایید و نام او را عیسی (یشوعه) خواهی گذاشت.

³¹And, behold, thou shalt conceive in thy womb, and bring forth a son, and shalt call his name JESUS.

³²او بزرگ خواهد بود و به پسر خدای متعال ملقب خواهد شد، خداوند، خدا تخت پادشاهی جدش داود را به او عطا خواهد فرمود.

³²He shall be great, and shall be called the Son of the Highest: and the Lord God shall give unto him the throne of his father David:

³³او تا به ابد بر خاندان یعقوب فرمانروایی خواهد کرد و پادشاهی او هرگز پایانی نخواهد داشت.»

³³And he shall reign over the house of Jacob for ever; and of his kingdom there shall be no end.

³⁴مریم به فرشته گفت: «این چگونه ممکن است؟ من باهیچ مردی رابطه نداشته ام.»

³⁴Then said Mary unto the angel, How shall this be, seeing I know not a man?

³⁵فرشته به او جواب داد: «روح القدس بر تو خواهد آمد و قدرت خدای متعال بر تو سایه خواهد انداخت و به این سبب آن نوزاد مقدس، پسر خدا نامیده خواهد شد.

³⁵And the angel answered and said unto her, The Holy Ghost shall come upon thee, and the power of the Highest shall overshadow thee: therefore also that holy thing which shall be born of thee shall be called the Son of God.

³⁶بدان که خویشاوند تو اِلیزابِت در سن پیری پسری در رَحِم دارد و آن کسی که نازا به حساب می آمد، اکنون شش ماه از حاملگی او می گذرد.

³⁶And, behold, thy cousin Elisabeth, she hath also conceived a son in her old age: and this is the sixth month with her, who was called barren.

³⁷زیرا برای خدا هیچ چیز محال نیست.»

³⁷For with God nothing shall be impossible.

³⁸مریم گفت: «من کنیز خداوند هستم، همانطور که تو گفتی بشود.» و فرشته از پیش او رفت.

³⁸And Mary said, Behold the handmaid of the Lord; be it unto me according to thy word. And the angel departed from her.

³⁹در آن روزها مریم عازم سفر شد و با تیزی و شتاب به شهری واقع در کوهستان یهودیه رفت.

³⁹And Mary arose in those days, and went into the hill country with haste, into a city of Juda;

⁴⁰او به خانۀ زکریا داخل شد و به اِلیزابِت سلام داد.

⁴⁰And entered into the house of Zacharias, and saluted Elisabeth.

⁴¹وقتی اِلیزابِت سلام مریم را شنید بچه در رَحِمش تکان خورد. اِلیزابِت از روح القدس پُر شد

⁴¹And it came to pass, that, when Elisabeth heard the salutation of Mary, the babe leaped in her womb; and Elisabeth was filled with the Holy Ghost:

⁴²و با صدای بلند گفت: «تو در بین زنان متبارک هستی و مبارک است ثمرۀ رَحِم تو.

⁴²And she spake out with a loud voice, and said, Blessed art thou among women, and blessed is the fruit of thy womb.

⁴³من کی هستم که مادر خداوندم به دیدنم بیاید؟

⁴³And whence is this to me, that the mother of my Lord should come to me?

⁴⁴همینکه سلام تو به گوش من رسید، بچه از خوشی در رَحِم من تکان خورد.

⁴⁴For, lo, as soon as the voice of thy salutation sounded in mine ears, the babe leaped in my womb for joy.

⁴⁵خوشا بحال او که باور می کند زیرا وعدۀ خداوند برای او به انجام خواهد رسید.»

⁴⁵And blessed is she that believed: for there shall be a performance of those things which were told her from the Lord.

⁴⁶مریم گفت: «جان من خداوند را می ستاید

⁴⁶And Mary said, My soul doth magnify the Lord,

⁴⁷و روح من در نجات دهندۀ من، خدا، خوشی می کند،

⁴⁷And my spirit hath rejoiced in God my Saviour.

⁴⁸چون او به کنیز ناچیز خود نظر لطف داشته است. از این پس همۀ نسلها مرا خوشبخت خواهند خواند،

⁴⁸For he hath regarded the low estate of his handmaiden: for, behold, from henceforth all generations shall call me blessed.

⁴⁹زیرا آن قادر مطلق کارهای بزرگی برای من کرده است. نام او مقدس است.

⁴⁹For he that is mighty hath done to me great things; and holy is his name.

⁵⁰رحمت او پشت در پشت برای کسانی است که از او می ترسند.

⁵⁰And his mercy is on them that fear him from generation to generation.

⁵¹دست خداوند با قدرت کار کرده است، متکبران را با خیالات دلِ شان تار و مار کرده

⁵¹He hath shewed strength with his arm; he hath scattered the proud in the imagination of their hearts.

⁵²و زورمندان را از تختهای شان به زیر افگنده، و فروتنان را سربلند کرده است.

⁵²He hath put down the mighty from their seats, and exalted them of low degree.

⁵³گرسنگان را با چیزهای نیکو سیر نموده و ثروتمندان را با دست خالی روانه کرده است.

⁵³He hath filled the hungry with good things; and the rich he hath sent empty away.

⁵⁴به خاطر محبت پایدار خود، از بندۀ خود اسرائیل حمایت کرده است،

⁵⁴He hath holpen his servant Israel, in remembrance of his mercy;

⁵⁵همانطور که به اجداد ما یعنی به ابراهیم و به اولاد او تا به ابد وعده داد.»

⁵⁵As he spake to our fathers, to Abraham, and to his seed for ever.

⁵⁶مریم در حدود سه ماه پیش اِلیزابِت ماند و بعد به منزل خود بازگشت.

⁵⁶And Mary abode with her about three months, and returned to her own house.

⁵⁷وقت زایمان اِلیزابِت فرارسید و پسری به دنیا آورد.

⁵⁷Now Elisabeth's full time came that she should be delivered; and she brought forth a son.

⁵⁸وقتی همسایگان و خویشاوندان او باخبر شدند که خداوند چه لطف بزرگی در حق او کرده است، مانند او شاد و خوشحال گشتند.

⁵⁸And her neighbours and her cousins heard how the Lord had shewed great mercy upon her; and they rejoiced with her.

⁵⁹پس از یک هفته آمدند تا نوزاد را سنت نمایند و در نظر داشتند نام پدرش زکریا را بر او بگذارند.

⁵⁹And it came to pass, that on the eighth day they came to circumcise the child; and they called him Zacharias, after the name of his father.

⁶⁰اما مادرش گفت: «نخیر، نام او باید یحیی باشد.»

⁶⁰And his mother answered and said, Not so; but he shall be called John.

⁶¹آن ها گفتند: «اما در خاندان تو هیچ کس چنین نامی ندارد»،

⁶¹And they said unto her, There is none of thy kindred that is called by this name.

⁶²و با اشاره از پدرش پرسیدند که تصمیم او دربارۀ نام طفل چیست.

⁶²And they made signs to his father, how he would have him called.

⁶³او لوحی خواست و در برابر تعجب همگی نوشت: «نام او یحیی است.»

⁶³And he asked for a writing table, and wrote, saying, His name is John. And they marvelled all.

⁶⁴ناگهان زبانش باز شد و به ستایش خدا پرداخت.

⁶⁴And his mouth was opened immediately, and his tongue loosed, and he spake, and praised God.

⁶⁵تمام همسایگان ترسیدند و کلیۀ این اخبار در سرتاسر کوهستان های یهودیه انتشار یافت.

⁶⁵And fear came on all that dwelt round about them: and all these sayings were noised abroad throughout all the hill country of Judaea.

⁶⁶همۀ کسانی که این موضوع را شنیدند دربارۀ آن فکر می کردند و می گفتند: «این کودک چه خواهد شد؟ در واقع دست خداوند با اوست.»

⁶⁶And all they that heard them laid them up in their hearts, saying, What manner of child shall this be! And the hand of the Lord was with him.

⁶⁷پدر او زکریا، از روح القدس پُر شد و چنین پیشگویی کرد:

⁶⁷And his father Zacharias was filled with the Holy Ghost, and prophesied, saying,

⁶⁸«خداوند، خدای اسرائیل را سپاس باد. زیرا به یاری قوم خود آمده و آنها را رهایی داده است.

⁶⁸Blessed be the Lord God of Israel; for he hath visited and redeemed his people,

⁶⁹از خاندان بندۀ خود داود، رهانندۀ نیرومندی بر افراشته است.

⁶⁹And hath raised up an horn of salvation for us in the house of his servant David;

⁷⁰او از قدیم از زبان انبیای مقدس خود وعده داد

⁷⁰As he spake by the mouth of his holy prophets, which have been since the world began:

⁷¹که ما را از دست دشمنان رهایی بخشد و از دست همه کسانی که از ما نفرت دارند آزاد سازد

⁷¹That we should be saved from our enemies, and from the hand of all that hate us;

⁷²و با پدران ما به رحمت رفتار نماید و پیمان مقدس خود را بخاطر آورد.

⁷²To perform the mercy promised to our fathers, and to remember his holy covenant;

⁷³برای پدر ما ابراهیم سوگند یاد کرد

⁷³The oath which he sware to our father Abraham,

⁷⁴که ما را از دست دشمنان نجات دهد و عنایت فرماید که او را بدون ترس

⁷⁴That he would grant unto us, that we being delivered out of the hand of our enemies might serve him without fear,

⁷⁵با پاکی و راستی تا زنده ایم عبادت نماییم.

⁷⁵In holiness and righteousness before him, all the days of our life.

⁷⁶و تو، ای فرزندم، پیامبر خدای متعال نامیده خواهی شد. زیرا پیش قدمهای خداوند خواهی رفت تا راه او را آماده سازی

⁷⁶And thou, child, shalt be called the prophet of the Highest: for thou shalt go before the face of the Lord to prepare his ways;

⁷⁷و به قوم او خبر دهی که با آمرزش گناهان شان رستگار می شوند،

⁷⁷To give knowledge of salvation unto his people by the remission of their sins,

⁷⁸زیرا از رحمت و دلسوزی خدای ماست که آفتاب صبحگاهی از آسمان بر ما طلوع خواهد کرد

⁷⁸Through the tender mercy of our God; whereby the dayspring from on high hath visited us,

⁷⁹تا بر کسانی که در تاریکی و در سایۀ مرگ به سر می برند بدرخشد و قدمهای ما را به راه صلح و سلامتی هدایت فرماید.»و اما طفل بزرگ می شد و در روح قوی می گشت و تا روزی که علناً به قوم اسرائیل ظاهر شد، در بیابان بسر می برد.

⁷⁹To give light to them that sit in darkness and in the shadow of death, to guide our feet into the way of peace.

⁸⁰و اما طفل بزرگ می شد و در روح قوی می گشت و تا روزی که علناً به قوم اسرائیل ظاهر شد، در بیابان بسر می برد.

⁸⁰And the child grew, and waxed strong in spirit, and was in the deserts till the day of his shewing unto Israel.