¹Kaj post tio Jesuo iradis en Galileo; cxar li ne volis iradi en Judujo, cxar la Judoj celis mortigi lin.

¹And after these things Jesus walked in Galilee, for he would not walk in Judaea, because the Jews sought to kill him.

²La festo de la Judoj, nomata la festo de lauxboj, proksimigxis.

²Now the tabernacles, the feast of the Jews, was near.

³Liaj fratoj do diris al li:Transiru de cxi tie, kaj iru en Judujon, por ke viaj discxiploj ankaux vidu viajn farojn, kiujn vi faras.

³His brethren therefore said to him, Remove hence and go into Judaea, that thy disciples also may see thy works which thou doest;

⁴CXar neniu faras ion sekrete, kaj celas mem esti publike konata. Se vi faras tiajn farojn, montru vin al la mondo.

⁴for no one does anything in secret and himself seeks to be [known] in public. If thou doest these things, manifest thyself to the world:

⁵CXar liaj fratoj mem ne kredis al li.

⁵for neither did his brethren believe on him.

⁶Jesuo do diris al ili:Mia tempo ankoraux ne venis; sed via tempo cxiam estas preta.

⁶Jesus therefore says to them, My time is not yet come, but your time is always ready.

⁷La mondo ne povas vin malami; sed min gxi malamas, cxar mi atestas pri gxi, ke gxiaj faroj estas malbonaj.

⁷The world cannot hate you, but me it hates, because I bear witness concerning it that its works are evil.

⁸Supreniru vi al la festo; mi ankoraux ne supreniras al la festo, cxar mia tempo ankoraux ne maturigxis.

⁸Ye, go ye up to this feast. I go not up to this feast, for *my* time is not yet fulfilled.

⁹Dirinte tion al ili, li restis ankoraux en Galileo.

⁹Having said these things to them he abode in Galilee.

¹⁰Sed kiam liaj fratoj supreniris al la festo, tiam li ankaux supreniris, ne malkasxe, sed kvazaux sekrete.

¹⁰But when his brethren had gone up, then he himself also went up to the feast, not openly, but as in secret.

¹¹La Judoj do sercxis lin cxe la festo, kaj diris:Kie li estas?

¹¹The Jews therefore sought him at the feast, and said, Where is he?

¹²Kaj farigxis multe da murmurado inter la homamasoj pri li. Unuj diris:Li estas bonulo; aliaj diris:Ne, sed li erarigas la amason.

¹²And there was much murmuring concerning him among the crowds. Some said, He is [a] good [man]; others said, No; but he deceives the crowd.

¹³Tamen neniu parolis malkasxe pri li, pro timo antaux la Judoj.

¹³However, no one spoke openly concerning him on account of [their] fear of the Jews.

¹⁴Sed cxirkaux la mezo de la festo, Jesuo supreniris en la templon kaj instruis.

¹⁴But when it was now the middle of the feast, Jesus went up into the temple and taught.

¹⁵Kaj la Judoj miris, dirante:Kiel cxi tiu scias skribojn, neniam lerninte?

¹⁵The Jews therefore wondered, saying, How knows this [man] letters, having never learned?

¹⁶Jesuo respondis al ili kaj diris:Mia instruado estas ne mia, sed Ties, kiu min sendis.

¹⁶Jesus therefore answered them and said, My doctrine is not mine, but [that] of him that has sent me.

¹⁷Se iu volas plenumi Lian volon, tiu scios pri la instruado, cxu gxi estas de Dio, aux cxu mi parolas nur el mi mem.

¹⁷If any one desire to practise his will, he shall know concerning the doctrine, whether it is of God, or [that] I speak from myself.

¹⁸Kiu parolas el si mem, tiu celas sian propran gloron; sed kiu celas la gloron de Tiu, kiu lin sendis, tiu estas verema, kaj maljusteco ne estas en li.

¹⁸He that speaks from himself seeks his own glory; but he that seeks the glory of him that has sent him, he is true, and unrighteousness is not in him.

¹⁹CXu Moseo ne donis al vi la legxon? kaj neniu el vi observas la legxon. Kial vi celas mortigi min?

¹⁹Has not Moses given you the law, and no one of you practises the law? Why do ye seek to kill me?

²⁰La homamaso respondis:Vi havas demonon; kiu celas mortigi vin?

²⁰The crowd answered [and said], Thou hast a demon: who seeks to kill thee?

²¹Jesuo respondis kaj diris al ili:Mi faris unu faron, kaj vi cxiuj miras pro tio.

²¹Jesus answered and said to them, I have done one work, and ye all wonder.

²²Moseo donis al vi cirkumcidon (tamen gxi estas ne de Moseo, sed de la patroj); kaj vi en la sabato cirkumcidas viron.

²²Therefore Moses gave you circumcision (not that it is of Moses, but of the fathers), and ye circumcise a man on sabbath.

²³Se viro estas cirkumcidata en la sabato, por ke oni ne malobeu al la Mosea legxo, cxu vi koleras kontraux mi pro tio, ke mi tute sanigis viron en sabato?

²³If a man receives circumcision on sabbath, that the law of Moses may not be violated, are ye angry with me because I have made a man entirely sound on sabbath?

²⁴Ne jugxu laux sxajno, sed jugxu justan jugxon.

²⁴Judge not according to sight, but judge righteous judgment.

²⁵Tiam kelkaj el la Jerusalemanoj diris:CXu li ne estas tiu, kiun oni celas mortigi?

²⁵Some therefore of those of Jerusalem said, Is not this he whom they seek to kill?

²⁶Kaj jen li parolas maltime, kaj ili diras al li nenion. CXu eble la estraro certe scias, ke cxi tiu estas la Kristo?

²⁶and behold, he speaks openly, and they say nothing to him. Have the rulers then indeed recognised that this is the Christ?

²⁷Tamen ni scias, de kie cxi tiu estas; sed kiam la Kristo venos, neniu scios, de kie li estas.

²⁷But [as to] this [man] we know whence he is. Now [as to] the Christ, when he comes, no one knows whence he is.

²⁸Jesuo do, instruante en la templo, ekkriis kaj diris:Vi jam min konas, kaj vi ankaux scias, de kie mi estas; kaj mi ne venis de mi mem; sed Tiu, kiu min sendis, estas vera, sed Lin vi ne konas.

²⁸Jesus therefore cried out in the temple, teaching and saying, Ye both know me and ye know whence I am; and I am not come of myself, but he that sent me is true, whom ye do not know.

²⁹Mi Lin konas, cxar mi estas de Li; kaj Li min sendis.

²⁹I know him, because I am from him, and *he* has sent me.

³⁰Oni do celis kapti lin; sed neniu metis sur lin sian manon, cxar lia horo ankoraux ne venis.

³⁰They sought therefore to take him; and no one laid his hand upon him, because his hour had not yet come.

³¹Kaj multaj el la homamaso kredis al li, kaj diris:Kiam la Kristo venos, cxu li faros pli multe da signoj, ol cxi tiu faris?

³¹But many of the crowd believed on him, and said, Will the Christ, when he comes, do more signs than those which this [man] has done?

³²La Fariseoj auxdis la amason murmuranta tion pri li, kaj la cxefpastroj kaj la Fariseoj sendis oficistojn, por kapti lin.

³²The Pharisees heard the crowd murmuring these things concerning him, and the Pharisees and the chief priests sent officers that they might take him.

³³Jesuo do diris al ili:Ankoraux iom da tempo mi estas kun vi, kaj mi foriras al Tiu, kiu min sendis.

³³Jesus therefore said, Yet a little while I am with you, and I go to him that has sent me.

³⁴Vi min sercxos kaj ne trovos; kaj kie mi estas, vi ne povas tien veni.

³⁴Ye shall seek me and shall not find [me], and where I am ye cannot come.

³⁵Tial la Judoj inter si diris:Kien cxi tiu iros, ke ni lin ne trovos? cxu li iros al la disjxetitoj inter la Grekoj kaj instruos la Grekojn?

³⁵The Jews therefore said to one another, Where is he about to go that we shall not find him? Is he about to go to the dispersion among the Greeks, and teach the Greeks?

³⁶Kia diro estas tio, kion li diris:Vi min sercxos kaj ne trovos, kaj:Kie mi estas, vi ne povas tien veni?

³⁶What word is this which he said, Ye shall seek me and shall not find [me]; and where I am ye cannot come?

³⁷En la lasta tago, la granda tago de la festo, Jesuo staris kaj kriis, dirante:Se iu soifas, tiu venu al mi kaj trinku.

³⁷In the last, the great day of the feast, Jesus stood and cried saying, If any one thirst, let him come to me and drink.

³⁸Kiu kredas al mi, kiel la Skribo diris, el ties ventro fluos riveroj da viva akvo.

³⁸He that believes on me, as the scripture has said, out of his belly shall flow rivers of living water.

³⁹Sed tion li diris pri la Spirito, kiun estis ricevontaj tiuj, kiuj kredis al li; cxar la Spirito ankoraux ne estis donita, cxar Jesuo ankoraux ne estis glorita.

³⁹But this he said concerning the Spirit, which they that believed on him were about to receive; for [the] Spirit was not yet, because Jesus had not yet been glorified.

⁴⁰Iuj do el la homamaso, auxdinte tiujn vortojn, diris:Vere cxi tiu estas la Profeto.

⁴⁰[Some] out of the crowd therefore, having heard this word, said, This is truly the prophet.

⁴¹Aliaj diris:CXi tiu estas la Kristo. Sed kelkaj diris:Tamen cxu el Galileo la Kristo venas?

⁴¹Others said, This is the Christ. Others said, Does then the Christ come out of Galilee?

⁴²CXu la Skribo ne diris, ke la Kristo venas el la idaro de David kaj el la vilagxo Bet-Lehxem, kie David estis?

⁴²Has not the scripture said that the Christ comes of the seed of David, and from the village of Bethlehem, where David was?

⁴³Tiel farigxis pro li malkonsento inter la homamaso.

⁴³There was a division therefore in the crowd on account of him.

⁴⁴Kaj iuj el ili volis kapti lin, sed neniu metis sur lin la manojn.

⁴⁴But some of them desired to take him, but no one laid hands upon him.

⁴⁵Tiam la oficistoj revenis al la cxefpastroj kaj Fariseoj, kaj cxi tiuj diris al ili:Kial vi lin ne alkondukis?

⁴⁵The officers therefore came to the chief priests and Pharisees, and they said to them, Why have ye not brought him?

⁴⁶Respondis la oficistoj:Ankoraux neniam tiel parolis homo.

⁴⁶The officers answered, Never man spoke thus, as this man [speaks].

⁴⁷La Fariseoj do respondis al ili:CXu vi ankaux estas erarigitaj?

⁴⁷The Pharisees therefore answered them, Are ye also deceived?

⁴⁸CXu kredis al li iu el la regantoj, aux el la Fariseoj?

⁴⁸Has any one of the rulers believed on him, or of the Pharisees?

⁴⁹Sed tiu homamaso, kiu ne scias la legxon, estas malbenita.

⁴⁹But this crowd, which does not know the law, are accursed.

⁵⁰Tiam Nikodemo (tiu, kiu venis nokte al Jesuo, estante unu el ili) diris al ili:

⁵⁰Nicodemus says to them (being one of themselves),

⁵¹CXu nia legxo jugxas iun, se antauxe oni ne auxskultis lin, kaj ne sciigxis, kion li faras?

⁵¹Does our law judge a man before it have first heard from himself, and know what he does?

⁵²Ili respondis kaj diris al li:CXu vi ankaux estas el Galileo? Esploru, kaj vidu, ke neniam el Galileo venas profeto.

⁵²They answered and said to him, Art thou also of Galilee? Search and look, that no prophet arises out of Galilee.

⁵³Kaj cxiu iris al sia domo;

⁵³And every one went to his home.