¹शहाण्या माणसाला त्याचे वडील काही सांगत असले तर तो लक्षपूर्वक ऐकतो. पण अभिमानी माणूस लोक त्याला योग्य ते सांगायला लागले तर तो ते ऐकत नाही.

¹EL hijo sabio toma el consejo del padre: Mas el burlador no escucha las reprensiones.

²चांगल्या माणसांना चांगले बोलल्याबद्दल फळ मिळते. पण दुष्ट माणसांना नेहमी चुकाच करायच्या असतात.

²Del fruto de su boca el hombre comerá bien: Mas el alma de los prevaricadores hallará mal.

³जो माणूस आपल्या बोलण्याबद्दल काळजी घेतो तो त्याचा जीव वाचवतो. पण जो विचार न करता बोलतो त्याचा नाश होतो.

³El que guarda su boca guarda su alma: Mas el que mucho abre sus labios tendrá calamidad.

⁴आळशी माणसाला गोष्टी हव्या असतात पण त्या त्याला कधीही मिळणार नाहीत. पणे ते खूप कष्ट करतात त्यांना हव्या असलेल्या गोष्टी मिळतील.

⁴Desea, y nada alcanza el alma del perezoso: Mas el alma de los diligentes será engordada.

⁵चांगले लोक खोट्याचा तिरस्कार करतात. दुष्टांना लाज वाटायला लावली जाईल.

⁵El justo aborrece la palabra de mentira: Mas el impío se hace odioso é infame.

⁶चांगुलपण चांगल्या, इमानी माणसाचे रक्षण करतो. पण ज्या माणसाला पाप करायला आवडते त्याचा दुष्टपणा नाश करतो.

⁶La justicia guarda al de perfecto camino: Mas la impiedad trastornará al pecador.

⁷काही लोक श्रीमंतीचा आव आणतात पण त्यांच्या जवळ मात्र काहीच नसते. दुसरे लोक आपण गरीब आहोत असे भासवतात पण ते खरोखरच श्रीमंत असतात.

⁷Hay quienes se hacen ricos, y no tienen nada: Y hay quienes se hacen pobres, y tienen muchas riquezas.

⁸श्रीमंत माणसाला जीव वाचवण्यासाठी पैसे मोजावे लागतात पण गरीबांना अशा धमक्या कधीच मिळत नाहीत.

⁸La redención de la vida del hombre son sus riquezas: Pero el pobre no oye censuras.

⁹चांगला माणूस हा दैदीप्यमान दिव्यासारखा असतो. पण दुष्ट माणूस चटकन् विझणाऱ्या दिव्यासारखा असतो.

⁹La luz de los justos se alegrará: Mas apagaráse la lámpara de los impíos.

¹⁰जे लोक स्वत:ला इतरांपेक्षा शहाणे समजतात ते संकटे ओढवून घेतात. पण जे लोक दुसऱ्यांनी सांगितलेल्या गोष्टी ऐकून घेतात ते शहाणे असतात.

¹⁰Ciertamente la soberbia parirá contienda: Mas con los avisados es la sabiduría.

¹¹जर एखादा माणूस पैसे मिळवण्यासाठी फसवाफसवी करील तर त्याचे पैसे लवकरच जातील. पण जो माणूस कष्ट करुन पैसे मिळवतो त्याचे पैसे वाढतात.

¹¹Disminuiránse las riquezas de vanidad: Empero multiplicará el que allega con su mano.

¹²आशा नसली की ह्दय दु:खी असते. तुम्हाला हवी असलेली गोष्ट मिळाली की तुम्हाला खूप आनंद होतो.

¹²La esperanza que se prolonga, es tormento del corazón: Mas árbol de vida es el deseo cumplido.

¹³जर एखाद्या माणसाने इतर लोक त्याला मदत करण्याचा प्रयत्न करत असतील तेव्हा त्यांचे ऐकले नाही तर त्याच्यावर संकटे येतील पण जो माणूस दुसऱ्यांनी सांगितलेल्या गोष्टींचा मान राखतो त्याला त्याचे फळ मिळते.

¹³El que menosprecia la palabra, perecerá por ello: Mas el que teme el mandamiento, será recompensado.

¹⁴शहाण्या माणसाची शिकवण आयुष्य देते. ते शब्द तुम्हाला मृत्यूचा फास चुकवायला मदत करतील.

¹⁴la ley del sabio es manantial de vida, Para apartarse de los lazos de la muerte.

¹⁵लोकांना चांगली अक्कल असलेला माणूस आवडतो. पण ज्या माणसावर विश्वास टाकणे शक्य नसते त्याचे आयुष्य कठीण असते.

¹⁵El buen entendimiento conciliará gracia: Mas el camino de los prevaricadores es duro.

¹⁶शहाणा माणूस कृती करण्याआधी विचार करतो. परंतु मूर्ख माणूस त्याच्या कृतीने तो मूर्ख आहे हे दर्शवितो.

¹⁶Todo hombre cuerdo obra con sabiduría: Mas el necio manifestará necedad.

¹⁷जर दूतावर विश्वास ठेवणे शक्य नसेल तर त्याच्याभोवती संकटे येतील. पण जर माणसावर विश्वास ठेवणे शक्य झाले तर तिथे शांती नांदेल.

¹⁷El mal mensajero caerá en mal: Mas el mensajero fiel es medicina.

¹⁸जर एखाद्याने त्याच्या चुकांपासून शिकायला नकार दिला तर तो गरीब आणि लाज वाटणारा होईल. पण जर एखाद्याने त्याच्या वरील टीकेकडे लक्ष दिले तर त्याला त्याचा फायदा होईल.

¹⁸Pobreza y vergüenza tendrá el que menosprecia el consejo: Mas el que guarda la corrección, será honrado.

¹⁹जर एखाद्या माणसाला काही हवे असले आणि नंतर ते त्याला मिळाले तर त्याला खूप आनंद होईल. पण मूर्खांना फक्त दुष्टावा हवा असतो. ते बदलायला तयार नसतात.

¹⁹El deseo cumplido deleita el alma: Pero apartarse del mal es abominación á los necios.

²⁰शहाण्या लोकांशी मैत्री करा म्हणजे तुम्ही शहाणे व्हाल. पण जर तुम्ही मूर्खांशी मैत्री केली तर तुम्ही संकटात सापडाल.

²⁰El que anda con los sabios, sabio será; Mas el que se allega á los necios, será quebrantado.

²¹पापी जिथे जातील तिथे संकटे त्यांचा पाठलाग करतात. पण चांगल्या माणसांच्या बाबतीत चांगल्या गोष्टी घडतात.

²¹Mal perseguirá á los pecadores: Mas á los justos les será bien retribuído.

²²चांगल्या माणसाकडे त्याच्या मुलांना आणि नातवंडांना द्यायला संपत्ती असेल. आणि शेवटी चांगल्या माणसाला दुष्ट लोकांकडचे सर्व काही मिळेल.

²²El bueno dejará herederos á los hijos de los hijos; Y el haber del pecador, para el justo está guardado.

²³गरीब माणसाकडे खूप धान्य पिकवणारी चांगली जमीन असू शकते. पण तो वाईट निर्णय घेतो आणि उपाशी राहातो.

²³En el barbecho de los pobres hay mucho pan: Mas piérdese por falta de juicio.

²⁴जर एखाद्याचे आपल्या मुलांवर खरोखच प्रेम असेल तर तो त्यांचे चुकल्यावर त्यांना काठीने मारायलाही कमी करणार नाही. ते चुकीने वागल्यावर तो त्यांना शिस्त लावेल. जर तुमचे तुमच्या मुलावर प्रेम असेल तर तुम्ही त्याला योग्य वेळी काळजीपूर्वक शिकवाल.

²⁴El que detiene el castigo, á su hijo aborrece: Mas el que lo ama, madruga á castigarlo.

²⁵चांगल्या लोकांना समाधान होईपर्यंत खायला मिळेल. चांगल्या लोकांना त्यांना हव्या असलेल्या गोष्टी खरोखरच मिळतील. पण दुष्ट लोकांचे पोट रिकामेच राहील. दुष्ट लोकांना महत्वाच्या गोष्टींशिवाय राहावे लागेल.

²⁵El justo come hasta saciar su alma: Mas el vientre de los impíos tendrá necesidad.