1
نقره از معدن استخراج میشود
و طلا را در کوره تصفیه میکنند.
1La argxento havas lokon, kie oni gxin elakiras; Kaj la oro havas lokon, kie oni gxin fandas.
2
آهن را از زمین به دست میآورند
و مس را از ذوب کردن سنگها.
2La fero estas ricevata el polvo, Kaj el sxtono oni fandas la kupron.
3
مردم در اعماق تاریکی جستجو میکنند
و برای سنگهای معدنی تا دورترین نقطهٔ زمین به جستجو میپردازند.
3Oni faras finon al la mallumo, Kaj rezulte oni trovas la sxtonojn el grandega mallumo.
4
فراتر از جایی که کسی زندگی کند
یا پای بشری به آنجا رسیده باشد
و از طنابها خود را آویزان کرده
به درون میروند.
4Oni fosas kavon tie, kie oni logxas; Kaj tie, kie pasxas neniu piedo, ili laboras pendante, forgesitaj de homoj.
5
سطح زمین خوراک به بار میآورد،
درحالیکه در زیر هستهٔ همین زمین،
آتش مذاب نهفته است.
5La tero, el kiu devenas pano, Estas trafosata sube kvazaux per fajro.
6
سنگهای زمین دارای یاقوت
و خاک آن دارای طلا میباشد.
6GXiaj sxtonoj estas loko de safiroj, Kaj terbuloj enhavas oron.
7
نه پرندگان شکاری راه آن معادن را میدانند
و نه لاشخورها در بالای آنها پرواز کردهاند.
7La vojon ne konas rabobirdo, Kaj la okulo de falko gxin ne vidis.
8
شیر و حیوان درندهٔ دیگری
در آن جاها قدم نزده است.
8Ne pasxis sur gxi sovagxaj bestoj, Ne iris sur gxi leono.
9
امّا مردم، سنگ خارا را میشکنند
و کوهها را از بیخ میکنند،
9Sur rokon oni metas sian manon, Oni renversas montojn de ilia bazo.
10
صخرهها را میشکافند
و سنگهای نفیس به دست میآورند.
10En rokoj oni elhakas riverojn, Kaj cxion grandvaloran vidis la okulo de homo.
11
سرچشمهٔ دریاها را میکاوند
و چیزهای نهفته را بیرون میآورند.
11Oni haltigas la fluon de riveroj, Kaj kasxitajxon oni eltiras al la lumo.
12
امّا حکمت را در کجا میتوان یافت
و دانش در کجا پیدا میشود؟
12Sed kie oni trovas la sagxon? Kaj kie estas la loko de prudento?
13
انسان فانی راه آن را نمیداند
و در دنیای زندگان پیدا نمیشود.
13La homo ne scias gxian prezon; Kaj gxi ne estas trovata sur la tero de vivantoj.
14
اعماق اقیانوسها میگویند که
حکمت پیش ما نیست و در اینجا پیدا نمیشود.
14La abismo diras:Ne en mi gxi estas; La maro diras:GXi ne trovigxas cxe mi.
15
حکمت را نمیتوان با طلا خرید
و ارزش آن بیشتر از نقره است،
15Oni ne povas doni por gxi plej bonan oron, Oni ne pesas argxenton page por gxi.
16
گرانبهاتر است از
طلا و جواهرات نفیس.
16Oni ne taksas gxin per oro Ofira, Nek per multekosta onikso kaj safiro.
17
طلا و الماس را نمیتوان با حکمت برابر کرد
و با جواهر و طلای نفیس مبادله نمیشود.
17Ne valoregalas al gxi oro kaj vitro; Kaj oni ne povas sxangxi gxin kontraux vazoj el pura oro.
18
ارزش حکمت بمراتب بالاتر از مرجان
و بلور و گرانتر از لعل است.
18Koraloj kaj kristalo ne estas atentataj; Kaj posedo de sagxo estas pli valora ol perloj.
19
یاقوت کبود و طلای خالص را
نمیتوان با حکمت مقایسه کرد.
19Ne valoregalas al gxi topazo el Etiopujo; Pura oro ne povas esti gxia prezo.
20
پس حکمت را از کجا میتوان به دست آورد
و منشأ دانش کجاست؟
20De kie venas la sagxo? Kaj kie estas la loko de prudento?
21
حکمت از نظر تمام موجودات زنده پوشیده است
و حتّی پرندگان هوا نیز آن را نمیبینند.
21Kasxita gxi estas antaux la okuloj de cxio vivanta, Nevidebla por la birdoj de la cxielo.
22
مرگ و نیستی ادّعا میکنند
که فقط شایعهای از آن شنیدهاند.
22La abismo kaj la morto diras: Per niaj oreloj ni auxdis nur famon pri gxi.
23
تنها خدا راه حکمت را میشناسد
و میداند آن را در کجا میتوان یافت.
23Dio komprenas gxian vojon, Kaj Li scias gxian lokon;
24
زیرا هیچ گوشهٔ زمین از او پوشیده نیست،
و هر چیزی را که در زیر آسمان است میبیند.
24CXar Li rigardas gxis la fino de la tero, Li vidas sub la tuta cxielo.
25
خدا، به باد قدرت وزیدن میدهد
و حدود و اندازهٔ دریاها را تعیین میکند.
25Kiam Li donis pezon al la vento Kaj arangxis la akvon lauxmezure,
26
به باران فرمان میدهد که در کجا ببارد
و برق و صاعقه در کدام مسیر تولید شوند.
26Kiam Li starigis legxon por la pluvo Kaj vojon por la fulmo kaj tondro:
27
پس او میداند که حکمت در کجاست.
او آن را امتحان کرد، ارزش آن را دیده تأیید فرمود.
آنگاه به بشر گفت:
«به یقین بدانید که ترس از خداوند، حکمت واقعی
و پرهیزکردن از شرارت، دانش حقیقی است.»
27Tiam Li vidis gxin kaj anoncis gxin, Pretigis gxin kaj esploris gxin;
28
آنگاه به بشر گفت:
«به یقین بدانید که ترس از خداوند، حکمت واقعی
و پرهیزکردن از شرارت، دانش حقیقی است.»
28Kaj Li diris al la homoj: Vidu, timo antaux Dio estas sagxo, Kaj evitado de malbono estas prudento.