¹ خداوند از ترازوی نادرست نفرت دارد. امّا از وزنهٔ درست خشنود می‌گردد.

¹Malvera pesilo estas abomenajxo por la Eternulo; Sed plena pezo placxas al Li.

² مردم متکبّر خیلی زود شرمنده خواهند شد، امّا مردم حکیم فروتن هستند.

²Se venis malhumileco, venos ankaux honto; Sed cxe la humiluloj estas sagxo.

³ صداقت مردم درستکار آنها را هدایت می‌کند، ولی شخص خیانتکار به وسیلهٔ ناراستی خود هلاک می‌شود.

³La senkulpeco de la piuloj gvidos ilin; Sed la falsemo pereigos la maliculojn.

⁴ ثروت در هنگام مرگ هیچ فایده‌ای برای تو ندارد، ولی درستکاری موجب رستگاری تو خواهد شد.

⁴Ne helpos ricxo en la tago de kolero; Sed bonfaremo savas de morto.

⁵ درستکاری، زندگی شخص درستکار را آسانتر می‌سازد، امّا شخص شریر از شرارت خود هلاک می‌شود.

⁵La justeco de piulo ebenigas lian vojon; Sed malpiulo falos per sia malpieco.

⁶ درستکاری، مردم امین را نجات می‌دهد، ولی خیانتکار در طمع خود گرفتار می‌شود.

⁶La justeco de piuloj savos ilin; Sed la pasio de maliculoj ilin kaptos.

⁷ وقتی‌که شخص شریر می‌میرد، امیدها و آرزوهایش هم با او می‌میرند. اعتماد به ثروت نتیجه‌ای نخواهد داشت.

⁷Kiam mortas homo pia, ne pereas lia espero; Sed la atendo de la pekuloj pereas.

⁸ مردم درستکار از مشکلات آزاد می‌شوند و مردم شریر به جای آنها گرفتار می‌گردند.

⁸Piulo estas savata kontraux mizero, Kaj malpiulo venas sur lian lokon.

⁹ سخنان مردم بی‌خدا موجب هلاکت تو می‌گردد، ولی دانش مردم عاقل می‌تواند تو را نجات دهد.

⁹Per la busxo de hipokritulo difektigxas lia proksimulo; Sed per kompreno piuloj savigxas.

¹⁰ وقتی مردم درستکار موفّق می‌شوند، تمام مردم شهر شادمان می‌گردند و وقتی‌که شریران می‌میرند، مردم از خوشحالی فریاد می‌زنند.

¹⁰Kiam al la piuloj estas bone, la urbo gxojas; Kaj kiam pereas malpiuloj, gxi estas gaja.

¹¹ دعای خیر مردم درستکار، سبب رونق شهر می‌شود، ولی سخنان شریران موجب نابودی شهر می‌گردد.

¹¹Per la beno de piuloj urbo altigxas; Kaj per la busxo de malpiuloj gxi ruinigxas.

¹² کوچک کردن دیگران، کار احمقانه‌ای است. کسی‌که داناست، ساکت می‌ماند.

¹²Kiu mokas sian proksimulon, tiu estas malsagxulo; Sed homo prudenta silentas.

¹³ سخن‌چین نمی‌تواند رازی را پیش خود نگه دارد، ولی می‌توانی به کسی‌که امین است، اعتماد کنی.

¹³Kiu iras kun kalumnioj, tiu elperfidas sekreton; Sed kiu havas fidelan spiriton, tiu konservas aferon.

¹⁴ ملّت بدون رهبر سقوط می‌کند، ولی زیادی مشاوران موجب امنیّت است.

¹⁴CXe manko de prikonsiligxo popolo pereas; Sed cxe multe da konsilantoj estas bonstato.

¹⁵ ضمانت وام شخص غریب پشیمانی می‌آورد. بهتر است خودت را در چنین کارهایی گرفتار نکنی.

¹⁵Malbonon faras al si tiu, kiu garantias por fremdulo; Sed kiu malamas donadon de mano, tiu estas ekster dangxero.

¹⁶ زن شریف محترم شمرده می‌شود، امّا زن بی‌عفّت باعث شرمساری است. مردمان تنبل هرگز پول نخواهند داشت، امّا مردمان پرتلاش ثروتمند خواهند شد.

¹⁶Aminda virino akiras honoron, Kaj potenculoj akiras ricxon.

¹⁷ اگر مهربان باشی خود را عزیز می‌‌کنی و اگر ستمگر باشی به خودت صدمه می‌زنی.

¹⁷Bonkora homo donos bonon al sia animo, Kaj kruelulo detruas sian karnon.

¹⁸ مردم شریر چیز با ارزشی به دست نمی‌آورند ولی اگر درستکار باشی حتماً پاداش آن را خواهی گرفت.

¹⁸Malvirtulo akiras profiton malveran, Kaj la semanto de virto veran rekompencon.

¹⁹ کسی‌که تصمیم بگیرد درستکار باشد، رستگار خواهد شد، ولی کسی‌که از شرارت پیروی کند، نابود خواهد گردید.

¹⁹Bonfarado kondukas al vivo; Kaj kiu celas malbonon, tiu iras al sia morto.

²⁰ خداوند از اشخاص کجرو نفرت دارد، امّا نیکوکاران را دوست می‌دارد.

²⁰Abomenajxo por la Eternulo estas la malickoruloj; Sed placxas al Li tiuj, kiuj iras vojon pian.

²¹ مطمئن باش که مردم شریر مجازات می‌شوند، ولی درستکاران نجات خواهند یافت.

²¹Oni povas esti certa, ke malvirtulo ne restos senpuna; Sed la idaro de virtuloj estos savita.

²² زیبایی زن نادان، مثل حلقهٔ طلا در پوزهٔ خوک است.

²²Kiel ora ringo sur la nazo de porko, Tiel estas virino bela, sed malbonkonduta.

²³ آرزوی مردم نیک همیشه خیر است، امّا نتیجهٔ آرزوی شریران خشم و غضب خداست.

²³La deziro de virtuloj estas nur bono; Sed malvirtuloj povas esperi nur koleron.

²⁴ برخی از مردم، پول خود را سخاوتمندانه خرج می‌کنند ولی دارایی آنها بیشتر می‌شود. برخی خیلی خسیس هستند و هر روز فقیرتر می‌شوند.

²⁴Unu disdonas, kaj ricxigxas cxiam pli; Alia tro avaras, kaj tamen nur malricxigxas.

²⁵ سخاوتمند باش تا کامیاب شوی. کسی‌که دیگران را سیراب می‌کند، خودش هم سیراب می‌شود.

²⁵Animo benanta gxuos bonstaton; Kaj kiu trinkigas, tiu mem havos suficxe por trinki.

²⁶ مردم کسی ‌را که غلّه خود را انبار می‌کند تا گرانتر بفروشد، لعنت می‌کنند. امّا برای کسی‌که آن را می‌فروشد، دعای خیر می‌کنند.

²⁶Kiu retenas grenon, tiun malbenas la popolo; Sed beno venas sur la kapon de tiu, kiu disdonas.

²⁷ اگر نیّت تو خیر است، مردم به تو احترام می‌گذارند. ولی اگر دنبال شر می‌گردی، خودت به آن دچار می‌شوی.

²⁷Kiu celas bonon, tiu atingos placxon; Sed kiu sercxas malbonon, tiun gxi trafos.

²⁸ کسانی‌که بر ثروت خود توکّل دارند، مانند برگهای پاییزی سقوط می‌کنند، امّا مردمان درستکار، مانند برگهای بهاری سبز و خرّم خواهند بود.

²⁸Kiu fidas sian ricxecon, tiu falos; Sed virtuloj floros kiel juna folio.

²⁹ کسی‌که اهل خانهٔ خود را ناراحت کند، عاقبت به جایی نمی‌رسد. مردم نادان همیشه غلام مردم حکیم خواهند بود.

²⁹Kiu detruas sian domon, tiu heredos venton; Kaj malsagxulo estas sklavo de sagxulo.

³⁰ نیکویی حیات می‌بخشد، امّا شرارت آن را دور می‌کند. مردم نیک در این دنیا به نتیجهٔ کارهای خود خواهند رسید، پس اطمینان داشته باشید که مردم شریر و گناهکار مجازات خواهند شد.

³⁰La frukto de virtulo estas arbo de vivo; Kaj akiranto de animoj estas sagxulo.

³¹ مردم نیک در این دنیا به نتیجهٔ کارهای خود خواهند رسید، پس اطمینان داشته باشید که مردم شریر و گناهکار مجازات خواهند شد.

³¹Se virtulo ricevas redonon sur la tero, Tiom pli malvirtulo kaj pekulo!