1
حکمت شما را دعوت میکند
و دانایی شما را به سوی خود میخواند.
1CXu ne vokas la sagxo? Kaj cxu la prudento ne auxdigas sian vocxon?
2
در جاهای بلند، در کنار جادهها
و سر چهار راهها ایستاده است.
2GXi staras sur la pinto de altajxoj, Apud la vojo, cxe la vojkrucxigxoj.
3
او کنار دروازهٔ شهرها
و در جلوی در خانهها فریاد میزند.
3Apud la pordegoj, cxe la eniro en la urbon, CXe la eniro tra la pordoj, gxi kantas:
4
ای تمام مردم روی زمین،
من همهٔ شما را فرا میخوانم.
4Al vi, ho viroj, mi vokas; Kaj mia vocxo sin turnas al la homoj:
5
اگر جاهل هستید، یاد بگیرید تا عاقل شوید.
اگر نادان هستید، یاد بگیرید تا دانا شوید.
5Komprenu, naivuloj, la prudenton, Kaj sensprituloj prenu en la koron.
6
گوش بدهید چون سخنانم بسیار عالی
و آنچه میگویم کاملاً درست است.
6Auxskultu, cxar mi parolos gravajxon, Kaj gxustajxo eliros el mia busxo.
7
آنچه میگویم حقیقت دارد،
زیرا از دروغ نفرت دارم.
7CXar mia lango parolos veron, Kaj malpiajxon abomenas miaj lipoj.
8
هرچه میگویم حقیقت است
و هیچ ناراستی و فریب در آن نیست.
8Justaj estas cxiuj paroloj de mia busxo; Ili ne enhavas falson kaj malicon.
9
برای مردم دانا و فهمیده، کاملاً روشن و آشکار است.
9CXiuj ili estas gxustaj por tiu, kiu ilin komprenas, Kaj justaj por tiuj, kiuj akiris scion.
10
به جای پول، نصایح مرا انتخاب کنید
و در عوض طلای ناب، عقل به دست آورید.
10Prenu mian instruon, kaj ne argxenton; Kaj la scion sxatu pli, ol plej puran oron.
11
من حکمت هستم. ارزش من از جواهرات بیشتر است
و هیچ چیزی در دنیا نیست که بتوانی آن را با من مقایسه کنی.
11CXar sagxo estas pli bona ol multekostaj sxtonoj; Kaj nenio, kion oni povas deziri, povas esti egala al gxi.
12
من حکمت هستم، عاقل و دانا میباشم.
12Mi, sagxo, logxas kun la prudento, Kaj mi trovas prudentajn konsilojn.
13
احترام به خداوند یعنی نفرت کردن از بدی.
من از غرور و تکبّر، از راههای بد و زبان دروغگو نفرت دارم.
13Timo antaux la Eternulo malamas malbonon, Fieron, malhumilon, kaj malbonan vojon; Malsinceran busxon mi malamas.
14
حکمت و مشورت کامل نزد من است. من عاقل هستم؛
و قوی و استوار میباشم.
14De mi venas konsilo kaj bonarangxo; Mi estas prudento; al mi apartenas forto.
15
پادشاهان را کمک میکنم تا سلطنت نمایند
و فرمانروایان با کمک من، عادلانه فرمان میدهند.
15Per mi regxas la regxoj, Kaj la estroj donas legxojn de justeco.
16
تمام حکمرانان جهان با کمک من حکمرانی میکنند.
مردمان شریف و فرمانداران از من کمک میگیرند.
16Per mi regas la princoj Kaj la potenculoj kaj cxiuj jugxantoj sur la tero.
17
کسانیکه مرا دوست دارند، دوست میدارم
و هر که مرا بجوید، مرا به دست خواهد آورد.
17Mi amas miajn amantojn; Kaj miaj sercxantoj min trovos.
18
ثروت و عزّت، سعادت و موفقیّت نزد من است
18Ricxo kaj gloro estas cxe mi, Dauxra havo kaj justo.
19
هر چیزی که به وسیلهٔ من به دست آوری،
از طلای ناب بهتر و از نقرهٔ خالص گرانبهاتر است.
19Mia frukto estas pli bona ol oro kaj ol plej pura oro; Kaj la rikolto de mi estas pli bona ol elektita argxento.
20
راههای من عدالت و حقیقت است.
20Laux la vojo de vero mi iras, Laux la vojstreko de la justo;
21
به کسانیکه مرا دوست میدارند، ثروت میبخشم
و انبارهای آنها را پر میکنم.
21Por heredigi al miaj amantoj esencan bonon, Kaj plenigi iliajn trezorejojn.
22
خداوند، در زمانهای خیلی قدیم، قبل از هر چیز مرا آفرید
و من، اولین مخلوق خداوند هستم.
22La Eternulo min formis en la komenco de Sia vojo, Antaux Siaj kreitajxoj, tre antikve.
23
من از روز اول آفریده شدم.
در ابتدا، پیش از آن که جهان آفریده شود.
23Antaux eterno mi estis firme fondita, en la komenco, Antaux la kreo de la tero.
24
قبل از اقیانوسها به دنیا آمدم،
قبل از آنکه چشمههای آب به وجود آیند.
24Kiam ankoraux ne ekzistis la abismoj, mi estis jam naskita, Kiam ankoraux ne ekzistis fontoj, sxprucigantaj akvon.
25
قبل از کوهها متولّد شدم؛
پیش از اینکه تپّهها به وجود آیند.
25Antaux ol la montoj estis starigitaj, Antaux la altajxoj mi estis kreita;
26
قبل از اینکه خداوند، زمین و صحراها
و حتّی ذرات خاک زمین را خلق کند، من وجود داشتم.
26Kiam la tero ankoraux ne estis farita, nek la kampoj, Nek la komencaj polveroj de la mondo.
27
وقتیکه او آسمان را خلق میکرد،
و افق را در اطراف اقیانوسها میگسترانید، من آنجا بودم.
27Dum Li firmigis la cxielojn, mi jam estis tie; Dum Li desegnis limojn sur la suprajxo de la abismo,
28
وقتیکه او ابرها را در آسمان،
و چشمهها را در اعماق زمین قرار میداد،
28Dum Li fortikigis la nubojn supre, Dum Li firmigis la fontojn de la abismo,
29
زمانی که حدود دریاها را معیّن میکرد
تا آبها از حدود خود تجاوز نکنند و زمانی که زمین را بنیاد مینهاد، من نزد او بودم.
29Dum Li donis Sian legxon al la maro, Por ke la akvoj ne transpasxu siajn bordojn, Kaj dum Li difinis la fundamentojn de la tero:
30
من مانند یک معمار در حضور او
و منبع شادی روزانهاش بودم.
پیوسته در نزد او شادی میکردم،
30Tiam mi estis cxe Li kiel konstruanto; Mi estis la gxojo de cxiuj tagoj, Ludante antaux Li cxiutempe.
31
و از جهان و از مردمش خشنود بودم.
31Mi ludas sur Lia mondo-tero; Kaj mia gxojo estas inter la homidoj.
32
حال ای جوانان گوش کنید:
آنچه میگویم انجام دهید تا شادمان باشید.
32Kaj nun, infanoj, auxskultu min; Kaj felicxaj estos tiuj, kiuj iras laux miaj vojoj.
33
به آنچه آموختید توجّه داشته باشید.
عاقل باشید و از آنها سرپیچی منمایید.
33Auxskultu instruon kaj sagxigxu, Kaj ne forjxetu gxin.
34
کسانیکه به سخنان من گوش میدهند،
و کسانیکه هر روز در مقابل خانهٔ من میایستند
و بیرون در انتظار میکشند، خوشحال خواهند شد.
34Felicxa estas la homo, kiu min auxskultas, Kiu maldormas cxiutage cxe miaj pordoj, Kiu staras garde cxe la fostoj de miaj pordegoj.
35
کسیکه مرا به دست میآورد،
زندگی حقیقی را پیدا میکند و خداوند از او خشنود خواهد شد.
کسیکه مرا به دست نمیآورد، به خودش صدمه میزند.
کسیکه از من نفرت دارد، مرگ را دوست میدارد.
35CXar kiu min trovis, tiu trovis vivon, Kaj akiros favoron de la Eternulo.
36
کسیکه مرا به دست نمیآورد، به خودش صدمه میزند.
کسیکه از من نفرت دارد، مرگ را دوست میدارد.
36Sed kiu maltrafas min, tiu difektas sian animon; CXiuj, kiuj min malamas, amas la morton.