1Odpowiedź łagodna uśmierza gniew; ale słowa przykre wzruszają popędliwość.
1جواب نرم خشم را فرو می نشاند، اما جواب سخت، خشم را بر می انگیزاند.
2Język mądrych zdobi umiejętność; ale usta głupich wywierają głupstwo.
2از زبان مرد دانا حکمت می چکد، ولی از دهان شخص نادان حماقت بیرون می آید.
3Na każdem miejscu oczy Paóskie upatrują złe i dobre.
3خداوند همه جا را زیر نظر دارد و ناظر اعمال مردمان نیک و بد است.
4Zdrowy język jest drzewo żywota; ale przewrotność z niego jest jako zdruzgotanie od wiatru.
4سخنان خوب حیات می بخشند، اما حرف های بد باعث دلشکستگی می شود.
5Głupi gardzi karaniem ojca swego; ale kto przyjmuje napomnienie, stanie się ostrożnym.
5شخص نادان نصیحت پدر خود را بی اهمیت می شمارد، ولی فرزند عاقل تأدیب پدر خود را می پذیرد.
6W domu sprawiedliwego jest dostatek wielki; ale w dochodach niepobożnego zamięszanie.
6خانۀ شخص صادق از ثروت پُر است، اما دسترنج مردم بدکار برای آن ها تلخکامی ببار می آورد.
7Wargi mądrych sieją umiejętność; ale serce głupich nie tak.
7معرفت توسط اشخاص دانا منتشر می شود نه بوسیلۀ مردم احمق که در آن ها راستی نیست.
8Ofiara niepobożnych jest obrzydliwością Panu; ale modlitwa szczerych podoba mu się.
8خداوند از قربانی های مردم بدکار متنفر است، اما از دعای راستکاران خوشنود می شود.
9Obrzydliwością Panu jest droga bezbożnego, ale tego, co idzie za sprawiedliwością, miłuje.
9خداوند از اعمال بدکاران متنفر است، اما پیروان راستی را دوست می دارد.
10Karanie srogie należy temu, co opuszcza drogę; a kto ma w nienawiści karność, umrze.
10کسانی که راه راست را ترک گفته اند، مجازات سختی در انتظار آن ها است، و اگر نخواهند که تأدیب و اصلاح شوند، خواهند مُرد.
11Piekło i zatracenie są przed Panem; jakoż daleko więcej serca synów ludzkich.
11حتی دنیای مردگان از نظر خدا پنهان نیست، پس آیا انسان می تواند افکار خود را از او پنهان کند؟
12Naśmiewca nie miłuje tego, który go karze, ani do mądrych przychodzi.
12کسی که کارش مسخره کردن است، از نزدیک شدن به اشخاص دانا خودداری می کند، زیرا دوست ندارد که سرزنش آن ها را بشنود.
13Serce wesołe uwesela twarz; ale dla żałości serca duch strapiony bywa.
13دلِ شاد، چهره را شاداب می سازد، اما دلِ غمگین، روح را افسرده می کند.
14Serce rozumne szuka umiejętności; ale usta głupich karmią się głupstwem
14شخص عاقل تشنۀ معرفت است، اما مرد نادان خود را با حماقت سیر می کند.
15Wszystkie dni ubogiego są złe; ale kto jest wesołego serca, ma gody ustawiczne.
15زندگی برای شخص فقیر سراسر زحمت است، همه چیز به نظرش بد می آید، اما اگر دلش شاد باشد، از زندگی لذت می برد.
16Lepsza jest trocha w bojaźni Paóskiej, niżeli skarb wielki z kłopotem.
16دارائی کم همراه با خدا ترسی بهتر است از ثروت هنگفتِ با اضطراب و تشویش.
17Lepszy jest pokarm z jarzyny, gdzie jest miłość, niżeli z karmnego wołu, gdzie jest nienawiść.
17خوردن نان خشک با کسانی که ترا دوست دارند، بهتر است از خوردن غذای شاهانه با آنهائی که از تو نفرت دارند.
18Mąż gniewliwy wszczyna swary; ale nierychły do gniewu uśmierza zwady.
18شخص تندخو نزاع برپا می کند، ولی مرد صبور دعوا را فرو می نشاند.
19Droga leniwego jest jako płot cierniowy, ale ścieszka szczerych jest równa.
19راه شخص تنبل با خار پوشیده است، اما راه آدم راستکار هموار است.
20Syn mądry uwesela ojca; ale głupi człowiek lekce waży matkę swoję.
20فرزند دانا پدر خود را خوشحال می سازد، اما فرزند احمق مادر خود را تحقیر می کند.
21Głupstwo jest weselem głupiemu, ale człowiek roztropny prostuje drogę swoję.
21آدم احمق از کارهای احمقانه لذت می برد، اما شخص دانا از راه راست منحرف نمی شود.
22Gdzie niemasz rady, rozsypują się myśli; ale w mnóstwie radców ostoją się.
22نقشه ای که بدون مشورت کشیده شود، با شکست مواجه می گردد، اما مشورت زیاد باعث موفقیت می شود.
23Weseli się człowiek z odpowiedzi ust swoich: bo słowo według czasu wyrzeczone, o jako jest dobre!
23انسان وقتی جواب درست می دهد، از آن لذت می برد. چقدر خوب است سخنی که بجا گفته شود!
24Drogę żywota rozumny ma ku górze, aby się uchronił piekła głębokiego.
24راه مردم دانا بسوی حیات بالا می رود و آن ها را از سقوط در جهنم باز می دارد.
25Pan wywróci dom pysznych; ale wdowy granicę utwierdzi.
25خداوند خانۀ مردم متکبر را ویران می کند، اما از دارائی بیوه زنان حفاظت می نماید.
26Myśli złego są obrzydliwością Panu! ale powieści czystych są przyjemne.
26خداوند از نقشه های پلید متنفر است، ولی افکار پاک را می پسندد.
27Kto chciwie naśladuje łakomstwa, zamięszanie czyni w domu swoim; ale kto ma w nienawiści dary, będzie żył.
27کسی که دنبال سود نامشروع می رود، به خانوادۀ خود لطمه می زند، اما کسی که از رشوت نفرت دارد، زندگی خوبی خواهد داشت.
28Serce sprawiedliwego przemyśliwa, co ma mówić; ale usta niepobożnych wywierają złe rzeczy.
28آدم خوب پیش از جواب دادن فکر می کند، اما شخص بد زود جواب می دهد و مشکلات ببار می آورد.
29Dalekim jest Pan od niepobożnych; ale modlitwę sprawiedliwych wysłuchiwa.
29خداوند از مردم بدکار دور است، ولی دعای اشخاص نیک را می شنود.
30Światłość oczów uwesela serce, a wieść dobra tuczy kości.
30دیدن روی شاد و خندان و شنیدن خبر خوش به انسان خوشی و سلامتی می بخشد.
31Ucho, które słucha karności żywota, w pośrodku mądrych mieszkać będzie.
31کسی که انتقاد های اصلاح کننده را قبول کند، در جملۀ مردم دانا بشمار می رود.
32Kto uchodzi ćwiczenia, zaniedbywa duszy swojej; ale kto przyjmuje karanie, ma rozum.
32کسی که تأدیب را نپذیرد، خود را حقیر می سازد، ولی هر که آن را بپذیرد، دانائی کسب می کند.خدا ترسی به انسان حکمت می آموزد و فروتنی برای او عزت و احترام ببار می آورد.
33Bojaźó Paóska jest ćwiczenie się w mądrości, a sławę uprzedza poniżenie.
33خدا ترسی به انسان حکمت می آموزد و فروتنی برای او عزت و احترام ببار می آورد.