1Zvino Abhurahamu wakange akwegura, ava nemazuva mazhinji kwazvo; naJehovha wakange aropafadza Abhurahamu pazvinhu zvose.
1亞伯拉罕遣僕人為以撒娶妻亞伯拉罕老邁了，年事已高，耶和華在一切事上都賜福給他。
2Abhurahamu ndokuti kumuranda wake, mukurusa weimba yake, waitonga zvose zvaakange anazvo: Chimboisa chanza chako pasi pechidya changu,
2亞伯拉罕對他家中，管理所有產業的老僕人說：“請把你的手放在我的大腿底下。
3ndigokupikisa naJehovha, Mwari wekumatenga, naMwari wepasi, kuti haungatoreri mwanakomana wangu mukadzi kuvanasikana veKanani, vandinogara pakati pavo;
3我要你指著耶和華天地的 神起誓，不可從我現在居住的迦南人中，為我的兒子娶他們的女子為妻。
4asi uchaende kunyika yekwangu nekuhama dzekwangu, unotorera mukadzi mwanakomana wangu Isaka.
4你卻要到我的故鄉、我的親族那裡去，為我的兒子以撒娶妻。”
5Zvino muranda wakati kwaari: Zvimwe mukadzi ungasada kunditevera kunyika ino, zvino ndingadzosera zvirokwazvo mwanakomana wenyu kunyika kwamakabva here?
5僕人問亞伯拉罕：“如果那女子不願跟我到這地方來，我必須把你的兒子帶回你原出之地去嗎？”
6Abhurahamu ndokuti kwaari: Chenjera kuti urege kudzosera mwanakomana wangu ikoko.
6亞伯拉罕對他說：“你要謹慎，切不可帶我的兒子回到那裡去。
7Jehovha, Mwari wekumatenga, iye wakanditora paimba yababa vangu nemunyika yechizvarigo changu, iye wakataura neni, newakandipikira, achiti: Kumbeu yako, ndichapa nyika ino, ndiye achatuma mutumwa wake pamberi pako, kuti umutorere ikoko mukadzi mwanakomana wangu.
7耶和華天上的 神，就是領我離開我的父家和我親族之地，曾經對我說話，又向我起誓的那位說：‘我必把這地賜給你的後裔。’他必在你前面差派他的使者，你就可以從那裡為我的兒子娶妻。
8Asi kana mukadzi asingatendi kukutevera, ipapo iwe uchasunungurwa pamhiko yangu iyi; chete usadzosera mwanakomana wangu ikoko.
8如果那女子不願跟你來，我叫你所起的這誓就與你無關了。只是不可帶我的兒子回到那裡去。”
9Muranda ndokuisa ruoko rwake pasi pechidya chaAbhurahama tenzi wake, ndokupika kwaari pamusoro penyaya iyi.
9於是，僕人把手放在他主人亞伯拉罕的大腿下，為這事向亞伯拉罕起誓。
10Muranda ndokutora makamera gumi pamakamera atenzi wake, akaenda, nenhumbi dzose dzakanaka dzatenzi wake muruoko rwake, ndokusimuka ndokuenda Mesopotamia kuguta raNahori.
10那僕人從他主人的駱駝裡取了十匹駱駝，帶著主人各樣的美物，起程往兩河之間的亞蘭去，到了拿鶴的城。
11Zvino wakafugamisa makamera kunze kweguta patsime remvura panguva yemadekwana, iri nguva vakadzi yavanobuda kunochera mvura.
11黃昏時分，女人出來打水的時候，那僕人就叫駱駝跪在城外的水井旁邊，
12Zvino wakati: Jehovha, Mwari watenzi wangu Abhurahamu, ndibudiririsei henyu nhasi, muitire tsitsi tenzi wangu Abhurahamu.
12然後禱告說：“耶和華我主人亞伯拉罕的 神啊，求你今日使我遇見好機會，施慈愛給我的主人亞伯拉罕。
13Tarirai, ndimire patsime remvura, uye vakunda vevanhu veguta vobuda kuzochera mvura.
13我現在站在水泉旁邊，城內居民的女兒正出來打水。
14Zvino ngazviitike kuti musikana muduku wandichati kwaari: Ndirerekerewo chirongo chako ndimwe, ndokuti: Imwai, nemakamera enyu ndichaamwisa; ndiye wamakatsaurira muranda wenyu Isaka; uye neizvozvo ndichaziva kuti makaitira tenzi wangu tsitsi.
14我對哪一個少女說：‘請你放下水瓶來，讓我喝點水。’如果她回答：‘請喝，我也給你的駱駝喝。’願那少女就作你選定給你僕人以撒的妻子。這樣，我就知道你施慈愛給我的主人了。”
15Zvino zvakaitika asati apedza kutaura, kuti tarira, Rabheka wakabuda, wakaberekerwa Bhetueri, mwanakomana waMirika, mukadzi waNahori munin'ina waAbhurahamu, uye ane chirongo pafudzi rake.
15話還沒有說完，不料，利百加肩頭上扛著水瓶出來了。利百加是彼土利所生的。彼土利是亞伯拉罕兄弟拿鶴的妻子密迦的兒子。
16Zvino musikana uyu wakange akanaka kwazvo pakuonekera, mhandara isina murume wakambomuziva; ndokuburukira kutsime, ndokuzadza chirongo chake, ndokukwira.
16那少女容貌非常美麗，還是個處女，沒有男人親近過她。她下到水泉那裡，打滿了水瓶，又上來。
17Zvino muranda wakamhanyira kunomuchingamidza, ndokuti: Dondipawo svimvura pachirongo chako ndimwe.
17僕人就跑去迎著她，說：“請你把瓶裡的水給我喝一點。”
18Iye ndokuti: Imwai, ishe wangu; ndokukurumidza kutura chirongo chake paruoko rwake, ndokumumwisa.
18那少女回答：“我主請喝。”就急忙把水瓶拿下來，托在手上給他喝。
19Zvino apedza kumumwisa wakati: Ndichachererawo makamera enyu kusvikira apedza kunwa.
19他喝足了，少女就說：“我也要為你的駱駝打水，直到牠們都喝足了。”
20Zvino akakurumidza ndokudururira chirongo chake muchimwiro, ndokumhanyirazve kutsime kunochera, akacherera makamera ake ose.
20於是急忙把水瓶裡的水倒在槽裡，又跑到井旁去打水，給他所有的駱駝打上水來。
21Zvino murume wakamutarisisa anyerere, kuti azive kana Jehovha amubudiririsa parwendo rwake kana kwete.
21那人一句話也不說，只注視著她，要知道耶和華使他的道路亨通不亨通。
22Zvikaitika makamera apedza kumwa, kuti murume wakatora chindori chendarama chine uremu hwehafu yeshekeri, nezvishongo zviviri zvemaoko ake, uremu hwazvo hwaiva mashekeri gumi endarama;
22駱駝喝足了，那人就拿出一個重近六克的金鼻環，戴在她的鼻子上，又拿出兩個重一百一十四克的金手鐲，套在她的手上，
23ndokuti: Uri mukunda waani? Ndiudze. Kumba kwababa vako kune nzvimbo yekuti tirare here?
23然後問她：“請你告訴我，你是誰的女兒？你父親的家裡有地方給我們住宿沒有？”
24Iye ndokuti: Ndiri mukunda waBhetueri mwanakomana waMirika waakaberekera Nahori.
24她回答：“我是密迦給拿鶴所生的兒子彼土利的女兒。”
25Akatiwo kwaari: Zvose tinazvo uswa hwakaoma nechikafu chezvipfuwo chizhinji, nenzvimbo yekurara.
25她又說：“我們有很多糧草和飼料，也有住宿的地方。”
26Murume ndokukotamisa musoro wake, ndokushumira Jehovha.
26那人就跪下敬拜耶和華，
27Zvino wakati: Ngaarumbidzwe Jehovha Mwari watenzi wangu Abhurahamu, usina kurega nyasha dzake nekutendeka kwake kuna tenzi wangu; ndiri ini, ndiri munzira, Jehovha wakanditungamirira kumba kwehama dzatenzi wangu.
27說：“耶和華我主人亞伯拉罕的 神是應當稱頌的，因為他不斷以慈愛和信實待我的主人；耶和華也一路引導我，到了我主人的兄弟家裡。”
28Zvino musikana wakamhanya, ndokunoudza imba yamai vake zvemashoko akadai.
28那少女就跑回去，把這些事都告訴了她母親家裡的人。
29Zvino Rabheka waiva nehanzvadzi wezita rainzi Rabhani; Rabhani ndokumhanyira panze kumurume kutsime.
29利百加有一個哥哥，名叫拉班。
30Uye zvakaitika paakaona chindori nezvishongo pamaoko ehanzvadzi yake, anzwa mashoko aRabheka hanzvadzi yake, achiti: Ndizvo zvataura murume kwandiri, kuti wakaenda kumurume, zvino tarira, umire pamakamera patsime.
30他看見了妹妹的鼻環和手上的手鐲，又聽見了妹妹利百加說：“那人對我這樣這樣說”，就跑去見外面水泉旁邊的那人。他來到那人跟前的時候，見他仍然站在駱駝旁邊的水泉那裡。
31Zvino akati: Pinda iwe wakaropafadzwa naJehovha; unomirirei kunze? nekuti ndagadzirira imba nenzvimbo yemakamera.
31拉班說：“你這蒙耶和華賜福的，請進來吧，為甚麼站在外面呢？我已經收拾好了房間，也為駱駝預備了地方。”
32Murume ndokuuya mumba, ndokusunungura makamera ndokupa makamera uswa hwakaoma nezvekudya zvezvipfuwo; nemvura yekushambidza tsoka dzake netsoka dzevarume vaiva naye.
32那人就進了拉班的家。拉班卸了駱駝，拿糧草和飼料給駱駝吃，又拿水給那人和與他同來的人洗腳。
33Zvino kwakagadzikwa pamberi pake kuti adye; asi iye akati: Handizodyi kusvikira ndataura shoko rangu. Iye ndokuti: Taura.
33然後在他面前擺上食物，但那人說：“除非等我說完了我的事，我不會吃。”拉班說：“請說。”
34Ndokuti: Ndiri muranda waAbhurahamu.
34那人說：“我是亞伯拉罕的僕人。
35Zvino Jehovha wakaropafadza tenzi wangu zvikuru; uye wava mukuru, wakamupawo makwai, nemombe, nesirivha, nendarama, nevarandarume nevarandakadzi, nemakamera, nemadhongi.
35耶和華厚厚地賜福我主人，他就昌大起來；耶和華又賜給他羊群、牛群、金銀、僕婢、駱駝和驢。
36NaSara mukadzi watenzi wangu wakaberekera tenzi wangu mwanakomana paakange akwegura; zvino wakapa kwaari zvose zvaanazvo.
36我主人的妻子撒拉年老的時候，給我主人生了一個兒子。我主人也把他一切所有的都給了這個兒子。
37Zvino tenzi wangu wakandipikisa achiti: Usatorera mwanakomana wangu mukadzi kuvakunda vevaKanani, vemunyika yavo mandigere;
37我主人要我起誓，說：‘你不可從我現在居住的迦南地中，為我的兒子娶迦南的女子為妻。
38asi uchaenda kuimba yababa vangu nekuhama dzangu unotorera mwanakomana wangu mukadzi.
38你要到我的父家，和我的族人那裡去，為我的兒子娶一個妻子。’
39Zvino ndakati kuna tenzi wangu: Zvimwe mukadzi haanganditeveri.
39我問我主人：‘如果那女子不願跟我回來呢？’
40Iye ndokuti: Jehovha, wandinogarofamba pamberi pake, uchatuma mutumwa wake newe, uchabudiririsa nzira yako; uye uchatorera mwanakomana wangu mukadzi kuhama dzangu nekuimba yababa vangu.
40他回答：‘我行事為人都在他面前的耶和華，必差派他的使者與你同去，使你的道路亨通，你就可以從我的族人和我的父家，給我的兒子娶一個妻子。
41Ipapo uchasunungurwa pamhiko yangu kana wasvika kuhama dzangu, uye kana vasingakupi iye, uchasunungurwa pamhiko yangu.
41只要你到了我的族人那裡去，我叫你起的誓就與你無關；他們若不把女子交給你，我叫你起的誓也與你無關。’
42Zvino ndasvika nhasi kutsime, ndokuti: Jehovha, Mwari watenzi wangu Abhurahamu, kana muchibudiririsa nzira yangu, yandinofamba nayo;
42我今天到了水泉那裡，就說：‘耶和華我主人亞伯拉罕的 神啊，你若叫我所走的道路亨通，
43tarirai, ndimire patsime remvura; zvino ngazviitike kuti mhandara inobuda kuzochera mvura, uye ndikati kwaari: Ndipewo svimvura pachirongo chako, ndimwe;
43那麼，我現在站在水泉旁邊，但願有一個少女出來打水，我要對她說：“請你把瓶裡的水給我喝一點。”
44iye ndokuti kwandiri: Imwai nemwi, uye ndichacherera makamera enyuwo; ave ndiye mukadzi Jehovha waakatsaurira mwanakomana watenzi wangu.
44她若對我說：“你請喝，我還要打水給你的駱駝喝。”願那女子就作耶和華給我主人的兒子所選定的妻子。’
45Zvino ndisati ndapedza kutaura mumoyo mangu, tarira, Rabheka wabuda ane chirongo chake pafudzi rake; ndokuburukira kutsime, ndokuchera. Zvino ndati kwaari: Dondipawo ndimwe.
45我心裡的話還沒有說完，利百加就肩頭扛著水瓶出來了，她下到水泉那裡去打水；我就對她說：‘請給我水喝。’
46Iye ndokukurumidza, akatura chirongo paari ndokuti: Imwai, uye ndichamwisa makamera enyuwo; ini ndikamwa, akamwisa makamerawo.
46她急忙從肩上拿下水瓶來，說：‘請喝，我還要給你的駱駝喝。’我喝了，她也打水給我的駱駝喝。
47Zvino ndamubvunza ndokuti: Uri mukunda waani? Iye ndokuti: Mukunda waBhetueri, mwanakomana waNahori, Mirika waakamuberekera; zvino ndaisa chindori mumhino dzake, nezvishongo pamaoko ake.
47於是我問她，說：‘你是誰的女兒？’她回答：‘我是密迦給拿鶴所生的兒子彼土利的女兒。’我就把鼻環戴在她的鼻子上，把手鐲套在她的兩手上。
48Ndokukotamisa musoro wangu, ndokushumira Jehovha, ndikakudza Jehovha, Mwari watenzi wangu Abhurahamu, iye wakanditungamirira panzira yakarurama, kuti mukunda wemunin'ina watenzi wangu ndimutorere mwanakomana wake.
48然後我跪下敬拜耶和華，稱頌耶和華我主人亞伯拉罕的 神，因為他引導我走恰當的路，使我得到我主人的兄弟的孫女，作我主人的兒子的妻子。
49Ikozvino kana muchiitira tenzi wangu moyochena nekutendeka, ndiudzei; kana zvisakadaro, ndiudzei, kuti ndiende kuruoko rwerudyi kana kuruboshwe.
49現在你們若願意以慈愛和信實待我的主人，就請告訴我。如果不願意，也請你們告訴我；使我可以知道怎樣行。”
50Ipapo Rabhani naBhetueri vakapindura vakati: Chinhu ichi chinobva kuna Jehovha; hatigoni kutaura kwauri zvakaipa kana zvakanaka.
50拉班和彼土利回答，說：“這事既然出於耶和華，我們就不能對你說好說歹。
51Tarira, Rabheka uri pamberi pako, tora uende, uye ngaave mukadzi wake, Jehovha sezvakareva.
51看哪，利百加就在你面前，你可以把她帶去，照著耶和華所說的，作你主人兒子的妻子。”
52Zvino zvakaitika, kuti muranda waAbhurahamu paakanzwa mashoko avo, wakakotamira pasi pamberi paJehovha.
52亞伯拉罕的僕人聽到了他們這些話，就俯伏在地敬拜耶和華。
53Muranda ndokubudisa zvishongo zvesirivha, nezvishongo zvendarama, nenguvo, akapa Rabheka, akapawo hanzvadzi yake namai vake nhumbi dzinokosha.
53那僕人拿出金器、銀器和衣服送給利百加，又把貴重的禮物送給她的哥哥和她的母親。
54Zvino vakadya vakamwa, iye nevarume vaiva naye, vakagara usiku hwose, vakamuka mangwanani, iye ndokuti: Regai ndiende kuna tenzi wangu.
54然後，僕人和與他同來的人才吃喝，並且住了一夜。他們早晨起來，僕人就說：“請打發我回到我主人那裡去吧！”
55Asi hanzvadzi yake namai vake vakati: Musikana ngaagare nesu mazuva kana gumi, shure kweizvozvi ngaaende.
55利百加的哥哥和母親說：“讓這女孩子和我們同住多幾天，或是十天，然後她可以離去。”
56Zvino wakati kwavari: Musandinonosa, Jehovha zvaakabudiririsa nzira yangu; regai ndiende kuti ndiende kuna tenzi wangu.
56僕人回答他們：“你們不要挽留我，耶和華既然使我的道路亨通，就請打發我回到我主人那裡去。”
57Ivo ndokuti: Ngatidane musikana, tinzwe muromo wake.
57他們說：“我們可以把那女孩子叫來，問問她的意思。”
58Zvino vakadana Rabheka, ndokuti kwaari: Uchaenda nemurume uyu here? Iye ndokuti: Ndichaenda.
58他們把利百加叫了來，問她：“你願意與這人同去嗎？”她回答：“我願意去。”
59Zvino vakarega Rabheka hanzvadzi yavo achienda, nemureri wake, nemuranda waAbhurahamu nevarume vake.
59於是，他們把自己的妹妹利百加，她的乳母和亞伯拉罕的僕人，以及同來的人，都打發走了。
60Zvino vakaropafadza Rabheka, vakati kwaari: Iwe, hanzvadzi yedu, uve zvuru zvemazana, mbeu yako ngaive varidzi vemasuwo evanoivenga.
60他們給利百加祝福，對她說：“我們的妹妹啊，願你作千萬人之母；願你的後裔，佔領仇敵的城門。”
61Zvino Rabheka wakasimuka nevasikana vake, vakatasva makamera, vakatevera murume uyo; muranda akatora Rabheka, akaenda.
61以撒迎娶利百加利百加和她的眾使女就起來，騎上駱駝，跟著那人走；那僕人就帶著利百加走了。
62Zvino Isaka wakasvika achibva pamusuwo wetsime Rahayi-Royi; nekuti waigara kunyika yekuchamhembe.
62那時，以撒剛從庇耳．拉海．萊回來，他原本是住在南地的。
63Zvino Isaka wakabuda kunorangarira kusango nenguva yemadekwani; ndokusimudza meso ake, akaona, tarira, makamera anouya.
63黃昏的時候，以撒出來田間默想。他舉目觀看，忽然看見來了些駱駝。
64Zvino Rabheka wakasimudza meso ake; akati aona Isaka akazviwisa pakamera.
64利百加舉目觀看，看見了以撒，就下了駱駝，
65Zvino wakati kumuranda: Ndiani murume uyu unofamba musango kuzotichingamidza? Muranda ndokuti: Nditenzi wangu. Iye ndokutora chifukidzo chechiso chake, akazvifukidza.
65問那僕人：“在田間走來迎接我們的這人是誰？”僕人回答：“他是我的主人。”利百加就拿面紗蒙在面上。
66Zvino muranda wakaudza Isaka zvinhu zvose zvaakange aita.
66僕人把所作的一切事，都告訴以撒。
67Isaka akamuisa mutende ramai vake Sara, akatora Rabheka, akava mukadzi wake; akamuda. Isaka akanyaradzwa shure kwekufa kwamai vake.
67以撒領利百加進了他母親撒拉的帳棚，並且娶了她。利百加就作了以撒的妻子。以撒愛利百加。以撒自從他母親去世後，這才得了安慰。